VI SA/Wa 857/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-09-07
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowyprzewóz okazjonalnykara pieniężnaustawa o transporcie drogowymWSAaplikacja mobilnareklamaoznaczenie pojazduwymogi konstrukcyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, uznając przewóz za okazjonalny wykonany niezgodnie z przepisami.

Spółka złożyła skargę na decyzję nakładającą karę pieniężną za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Sprawa dotyczyła przewozu okazjonalnego wykonanego samochodem osobowym, który nie spełniał wymogów konstrukcyjnych, a na jego bokach znajdowały się oznaczenia sugerujące reklamę usług przewozowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że spółka naruszyła przepisy dotyczące przewozu okazjonalnego, w tym zakaz stosowania niedozwolonych oznaczeń pojazdu oraz wymogi dotyczące umowy i płatności.

Spółka [...] sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Kontrola drogowa wykazała, że pojazd marki [...] używany do przewozu okazjonalnego osób, którym kierował W. M., posiadał na bokach napisy '[...]', co organ uznał za niedozwoloną reklamę przewozów okazjonalnych. Ponadto, pojazd nie spełniał kryteriów konstrukcyjnych dla przewozów okazjonalnych, a umowa z pasażerem nie została zawarta w wymaganej formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Spółka argumentowała, że przewóz nie był okazjonalny, a zapłata nastąpiła na rzecz platformy internetowej, a nie bezpośrednio na jej rzecz. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że spółka naruszyła przepisy ustawy o transporcie drogowym. Sąd potwierdził, że przewóz był okazjonalny, zarobkowy i wykonany pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych. Podkreślono, że oznaczenie pojazdu napisem '[...]' stanowiło niedozwoloną reklamę, a brak spełnienia wymogów formalnych umowy i płatności również stanowił naruszenie. Sąd powołał się na orzecznictwo TSUE dotyczące platform pośrednictwa przewozowego, potwierdzając, że tego typu działalność jest usługą transportową.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przewóz okazjonalny wykonany pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych oraz z naruszeniem zakazu stosowania niedozwolonych oznaczeń pojazdu stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej zgodnie z ustawą o transporcie drogowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka naruszyła przepisy ustawy o transporcie drogowym, wykonując przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych i stosując niedozwolone oznaczenia. Brak spełnienia wymogów formalnych umowy i płatności również potwierdził naruszenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (32)

Główne

u.t.d. art. 4 § pkt 11

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 18 § ust. 4a

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 18 § ust. 4b

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 18 § ust. 5

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 18 § ust. 5 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 18 § ust. 5 pkt 2

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 18 § ust. 5 pkt 3

Ustawa o transporcie drogowym

Pomocnicze

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.t.d. art. 4 § pkt 22

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 2

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 6

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 3

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92c

Ustawa o transporcie drogowym

K.p.a. art. 189f

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 189a § § 2 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a i c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 774

Kodeks cywilny

k.c. art. 781

Kodeks cywilny

u.t.d. art. 5 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 5b § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 5b § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 5b § ust. 1 pkt 3

Ustawa o transporcie drogowym

rozporządzenie (WE) nr 1071/2009

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009

rozporządzenie (WE) nr 1073/2009

Rozporządzenie (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady

u.t.d. art. 4 § pkt 7

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 4 § pkt 9

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 4 § pkt 10

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 4 § pkt 6a

Ustawa o transporcie drogowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pojazd użyty do przewozu okazjonalnego nie spełniał wymogów konstrukcyjnych. Oznaczenie pojazdu napisem '[...]' stanowiło niedozwoloną reklamę. Umowa z pasażerem nie została zawarta w wymaganej formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Działalność spółki za pośrednictwem aplikacji mobilnej stanowiła krajowy transport drogowy.

Odrzucone argumenty

Przewóz nie był okazjonalny. Zapłata nastąpiła na rzecz platformy internetowej, a nie spółki. Oznaczenie pojazdu nie stanowiło reklamy usług taksówkowych ani nazwy przedsiębiorcy. Spółka nie prowadziła działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego.

Godne uwagi sformułowania

W odbiorze społecznym [...] oznacza sposób zamawiania usług przewozowych przy pomocy aplikacji zainstalowanej w telefonie, stanowiących konkurencję dla licencjonowanych taksówek. Usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową. Całe przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez aplikację [...], ma charakter zorganizowany i ciągły.

Skład orzekający

Danuta Szydłowska

przewodniczący

Magdalena Maliszewska

sprawozdawca

Tomasz Sałek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego, stosowania aplikacji mobilnych w transporcie drogowym, odpowiedzialności przewoźników i dopuszczalnych oznaczeń pojazdów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o transporcie drogowym i interpretacji pojęcia przewozu okazjonalnego w kontekście aplikacji mobilnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy popularnych aplikacji przewozowych i ich zgodności z przepisami prawa transportowego, co jest tematem budzącym zainteresowanie zarówno prawników, jak i szerszej publiczności.

Aplikacje przewozowe kontra prawo: Czy przejazd zamówiony przez telefon to legalny transport?

Dane finansowe

WPS: 12 000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 857/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-09-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-03-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Szydłowska /przewodniczący/
Magdalena Maliszewska /sprawozdawca/
Tomasz Sałek
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Sygn. powiązane
II GSK 145/22 - Postanowienie NSA z 2024-10-15
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 7 września 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Uzasadnienie
Sygn. akt:
VI SA/Wa 857/21
Uzasadnienie
Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z [...] grudnia 2020 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 i 695, dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 18 ust. 4a i 4b oraz ust. 5, art. 92a ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm., oraz 2020 r. poz. 875, dalej: "u.t.d.") oraz lp. 2.10 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania D. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Strona", "Spółka", "Skarżąca"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] stycznia 2020 r. nr [...], o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że [...] listopada 1919 r. zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował W. M. wykonujący przewóz okazjonalny osób w imieniu i na rzecz Spółki. W chwili zatrzymania do kontroli kierowca odpłatnie przewoził dwóch pasażerów z ul. [...] na Plac [...] w [...]. Przewóz osób kierujący wykonywał pojazdem oznakowanym napisem "[...]", stanowiącym w ocenie organu niedozwoloną reklamę przewozów okazjonalnych. Za wykonanie usługi pasażer uiścił opłatę w wysokości 8,55 zł z uwzględnieniem rabatu. W trakcie czynności kontrolnych kierowca okazał do kontroli m.in. oryginał wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym wydanej Spółce.
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, na podstawie art. 104 § 1 K.p.a. oraz art. 93 ust. 1 w zw. z art. 92a ust. 1 u.t.d., decyzji administracyjnej z [...] stycznia 2020 r. nr [...], nakładającej na stronę karę pieniężną w wysokości 12.000 zł.
Pismem z 27 lutego 2020 r. Strona reprezentowana przez pełnomocnika złożyła odwołanie od powyższej decyzji.
Rozpoznając odwołanie GITD, po przytoczeniu mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa, zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że w chwili zatrzymania do kontroli, Strona naruszyła art. 18 ust. 5 pkt 2 u.t.d. Podczas kontroli stwierdzono, że na pojeździe znajdowały się niedopuszczalne oznaczenia sugerujące, że kontrolowany pojazd jest licencjonowaną taksówką - na bokach pojazdu znajdował się napis "[...]". GITD wskazał, że dla wykonywania okazjonalnego przewozu osób ustawodawca przewidział szereg ograniczeń mających na celu odróżnienie tego typu działalności od licencjonowanych przewozów osób taksówką. Celem regulacji z art. 18 ust. 5 u.t.d było to, aby pojazdy te nie wyróżniały się względem pozostałych. Organ podkreślił, iż w sprawie nie ma istotnego znaczenia, ze oznaczenie: "[...]" nie stanowi nazwy konkretnej firmy, prowadzącej przewozy. W odbiorze społecznym bowiem [...] oznacza sposób zamawiania usług przewozowych przy pomocy aplikacji zainstalowanej w telefonie, stanowiących konkurencje dla licencjonowanych taksówek.
GITD wskazał również, że nie budzi wątpliwości, iż kontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób. Ustawodawca umożliwił wykonywanie tego typu przewozów jedynie pojazdami przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Organ, przywołując zapisy protokołu kontroli oraz materiał zdjęciowy wskazał, iż kontrolowany pojazd nie był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób wraz z kierowcą.
Organ zaznaczył także, iż nie zostały wypełnione w dniu kontroli znamiona przewozu okazjonalnego z uwagi na niespełnienie wymogu wykonywania go pojazdem przystosowanym do przewozu powyżej 9 osób łącznie z kierowcą (art. 4 pkt 11 u.t.d.).
Uwzględniając powyższe, GITD za zasadne uznał nałożenie na Stronę kary pieniężnej za naruszenie zakazu wskazanego w art. 18 ust. 5 pkt 1 u.t.d. w wysokości 8.000 zł, stosownie do treści art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 ut.d. oraz lp. 2.10 załącznika nr 3 do tej ustawy oraz karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 u.t.d. oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, GITD stwierdził, że [...] listopada 2019 T. w [...] miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki [...] o nr rej. [...], przeprowadzona-przez, funkcjonariuszy policji. Pojazdem kierował W. M. Kontrola została udokumentowana, protokołem nr [...]. Kierowca odmówił podpisania protokołu kontroli.
Kierujący pojazdem okazał do kontroli drogowej m.in. oryginał wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym udzielonej D. sp. z o.o. oraz umowę najmu pojazdu.
Jak ustalono podczas kontroli; kierujący "poruszał się pojazdem, na którego bokach umieszczono napisy "[...]" (materiał zdjęciowy - w aktach sprawy).
Podczas kontroli przesłuchano kierowcę W. M. w charakterze świadka. Z jego zeznań wynikało, że w chwili zatrzymania do kontroli drogowej przewoził dwie osoby z ulicy [...] na [...] w [...], pojazdem należącym do D. sp. z o.o. Usługa została zamówiona za pomocą aplikacji [...]. Świadek zeznał, że pasażerowie nie płacą mu gotówką, lecz rozliczają się bezgotówkowo w ramach aplikacji [...], a on otrzymuje wynagrodzenie od D. sp. z o.o., z którym ma zawartą umowę zlecenia. Wynagrodzenie jest kierowcy przekazywane przez D. sp. z o.o. tygodniowo do ręki. Ostatnio świadek otrzymał kwotę 700 złotych. Oświadczył, że nie prowadzi działalności gospodarczej i nie zawierał z pasażerem żadnej umowy w formie pisemnej. Podał, że nie posiada taksometru, kasy fiskalnej oznaczeń Taxi, a pojazd posiada tylko naklejki [...] po bokach pojazdu (dowód: protokół z przesłuchania świadka - w aktach sprawy).
Kontrolujący przesłuchali także pasażera, Pana K. P., w charakterze świadka. Z jego zeznań wynikało, że w dniu kontroli, przez aplikację [...] zamówił usługę przewozu z ulicy [...] na Plac [...] w [...]. Pasażer oświadczył, że nie uiszczał opłaty przed rozpoczęciem przewozu. Świadek zeznał, że opłatę za przejazd uiścił po realizacji usługi bezgotówkowe*-przez aplikację [...], ale nie dostał potwierdzenia uiszczenia opłaty w formie paragonu ani faktury. Oświadczył, że nie zawierał żadnej umowy w formie pisemnej lub ustnej z kierowcą albo inną firmą. Wszystko odbyło się poprzez aplikację [...] (dowód: protokół z przesłuchania- w aktach sprawy).
W ocenie organu bezspornym jest, że wykonawcą przewozu z dnia kontroli była D. sp. z o.o. Powyższe wynika z faktu okazania do kontroli oryginału wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie-przewozu osób samochodem osobowym udzielonej D. sp. z o.o. oraz treści zeznań kierowcy przesłuchanego w charakterze świadka, który oświadczył, że od D. sp. z o.o. otrzymuje wynagrodzenie za zrealizowane przewozy osób samochodem należącym do spółki. Okoliczność wynajmu kontrolowanego pojazdu przez D. sp. z o.o., potwierdza również umowa najmu pojazdu marki [...] o nr rej. [...] z dnia 14 sierpnia 2019 r., której oryginał znajduje się w aktach sprawy.
W ocenie organu odwoławczego bezspornym jest,, że w dniu kontroli doszło do popełnienia przez- stronę naruszeń z lp. 2.10 i 2.11 załącznika nr
3 do u.t.d. Nie budzi wątpliwości organu okoliczność, iż przewóz z dnia kontroli był przewozem zarobkowym. Wskazał w tym zakresie na obszerne zeznania złożone przez kierowcę w charakterze świadka. Przywołał art. 774 Kodeksu cywilnego definiujący umowę przewozu jako zobowiązującą przewoźnika do przewozu za wynagrodzeniem osób lub rzeczy w zakresie swojego przedsiębiorstwa. Nie ulega, zdaniem organu, wątpliwości, że Strona wykonywała w dniu kontroli przewóz okazjonalny w ramach transportu drogowego osób w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d., a więc nie stanowiący przewozu regularnego, specjalnego ani wahadłowego.
W ocenie organu I instancji strona, wykonując przewóz w chwili zatrzymania do kontroli, naruszyła art. 18 ust. 5 pkt 2 u.t.d. Podczas kontroli stwierdzono, że na pojeździe umieszczone były napisy "[...]", co potwierdza materiał zdjęciowy znajdujący się w aktach sprawy. Organ podkreślił, że dla wykonywania okazjonalnego przewozu osób ustawodawca przewidział szereg ograniczeń mających na celu m.in. odróżnienie tego typu działalności od licencjonowanych przewozów osób taksówką. Celem regulacji z art. 18 ust. 5 u.t.d. było to, aby pojazdy te nie wyróżniały się względem pozostałych. Zakazem objęte zostało również reklamowanie usług- przewozowych. W omawianym przypadku oznakowanie pojazdu napisem "[...]" stanowi niedozwoloną reklamę przewozów okazjonalnych, które zamawiane są za pomocą aplikacji mobilnej [...], instalowanej w telefonie. Bez znaczenia dla możliwości nałożenia sankcji z Ip. 2.10 załącznika nr 3 do u.t.d. jest okoliczność, iż napis "[...]" sam w sobie nie stanowi nazwy (firmy) konkretnego przedsiębiorcy, bowiem w odbiorze szerokiej rzeszy społeczeństwa [...] oznacza sposób zamawiania usług przewozowych za pomocą aplikacji instalowanej w telefonie, stanowiących konkurencję dla licencjonowanych taksówek.
Według organu nie budzi wątpliwości, iż w świetle przytoczonych wyżej przepisów kontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób. Ustawodawca umożliwił wykonywanie tego typu przewozów jedynie pojazdami przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, z wyjątkiem przewozów określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d. Bezsprzeczne jest, że kontrolowany pojazd nie był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób wraz z kierowcą, co potwierdza protokół kontroli i materiał zdjęciowy. Nadto nie zostały zrealizowane łącznie warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium-konstrukcyjnego. Stosownie do art. 18-ust. 4b u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi;
2) samochodami osobowymi;
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę;
b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa;
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego-przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust: 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Przepisy ustawy o transporcie drogowym nie przewidywały możliwości zawarcia umowy dotyczącej przewozu .okazjonalnego w innej, formie niż forma pisemna w lokalu przedsiębiorstwa: Skoro umowa dotycząca przewozu okazjonalnego mogła być zawarta tylko w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, to każda inna forma takiej umowy naruszała omawiany przepis. Tym samym podmiot wykonujący przewóz okazjonalny, który taką umowę zawarł naruszał zakaz określony w art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d. Organ przyjął, iż dopuszczalny jest przewóz okazjonalny na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, jednak wówczas dla swojej ważności umowa wymagałaby podpisu elektronicznego.
Organ podkreślił, że protokół kontroli drogowej nr [...] jest istotnym dowodem w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Protokół podpisuje kontrolujący i kontrolowany, który może wnieść zastrzeżenia do protokołu kontroli, jak również może odmówić jego podpisania, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Definicją przewozu okazjonalnego, jest definicja z ustawy o transporcie drogowym, to ona ma zastosowanie do przewozu osób pojazdami konstrukcyjnie przystosowanymi do zarobkowego przewozu, do 9-osób łącznie z kierowcą. zarzutu pełnomocnika, iż organ I instancji nie ustalił czy wykonywane przez skarżącą czynności nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, należy uznać to za nieistotne dla sprawy. zostało udowodnione, że strona faktycznie wykonywała działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 ustawy o transporcie drogowym. Podkreślić również należy, że całe przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez platformę [...], ma charakter zorganizowany i ciągły.
Zdaniem GITD, organ I instancji prawidłowo zakwalifikował naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a. Nie został zatem naruszony przez organ art. 5b ustawy transporcie drogowym, gdyż czynności podejmowane przez skarżącą mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego.
W ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek wskazujących na konieczność zastosowania art. 92c u.t.d., zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza-się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć lub za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Strona nie przedłożyła w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów na istnienie takich okoliczności, ograniczając się do przedstawienia w odwołaniu wyłącznie tez kwestionujących własną odpowiedzialność.
Organ przyjął także brak zastosowania w sprawie art. 189f K.p.a. – a to z uwagi na normę kolizyjną określoną w art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a., stanowiącą, że w przypadkach uregulowanych w przepisach odrębnych dotyczących m.in. odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, przepisów działu IVa K.p.a. w tym zakresie nie stosuje się.
Pismem z 27 października 2020 r. Skarżąca, reprezentowana przez adwokata wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GITD z [...] grudnia 2020 r., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b ustawy o transporcie drogowym w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez Skarżącą wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], wykonanie tego przejazdu przez kierowcę W. M., nie zaś przez Skarżącą (bądź jej pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na Skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym;
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 18 ust 4 b pkt 1 lit c ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd Skarżącej był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest B. B.V.;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z 4 pkt. 6a ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez Skarżącą;
4) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie drogowym w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);
5) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 18 ust 5 ustawy o transporcie drogowym w zw. z lp. 2.10 załącznika nr 3 do w/w ustawy - polegające na wymierzeniu Skarżącym kary 8.000 zł za naruszenie zakazu umieszczania w sposób widoczny i czytelny z zewnątrz pojazdu oznaczeń z nazwą przedsiębiorcy czy też reklam usług taksówkowych lub przedsiębiorców świadczących takie usługi (niesprecyzowane w treści decyzji), podczas gdy umieszczenie na samochodzie napisu "[...]" nie stanowi oznaczenia identyfikującego przedsiębiorcę ani reklamę usług taksówkowych i przedsiębiorcy świadczącego takie usługi, z tego względu, że aplikacja o nazwie "[...]" nie jest przedsiębiorcą ani nie świadczy usług taksówkowych;
6) naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez Kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu Skarżącej;
7) naruszenie art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia [...] listopada 2019 roku), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
8) naruszenie art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz Skarżącej, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
9) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie tj. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
10) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez Skarżącą w odwołaniu od decyzji Organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji o nazwie [...];
11) art. 8 kpa poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. Strona wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części, zaś na podstawie art. 200 p.p.s.a. - o zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że w jej ocenie zgromadzony w toku materiał dowodowy jest niewystarczający, aby uznać, że wykonywana działalność mieściła się w definicji krajowego transportu drogowego określonej w art. 4 pkt 1 u.t.d. zakładającej świadczenie odpłatnie usługi przewozu osób lub rzeczy w ramach wykonywania działalności gospodarczej, tymczasem w jej ocenie organ nie ustalił, czy formalnie Skarżąca posiada status przedsiębiorcy, jak również nie wykazał, aby czynności przez nią wykonywane posiadały cechy prowadzenia działalności gospodarczej. W jej ocenie, nie wykazano ponadto powiązania pomiędzy kierującym a Skarżącym w zakresie przewozu osób w dniu [...] listopada 2019 roku.
Podkreśliła, że nie otrzymała wynagrodzenia za swoje czynności od pasażera w kwocie i w sposób podany przez niego. Zapłata nastąpiła bowiem na rzecz platformy internetowej [...] za możliwość skojarzenia kierowcy i pasażera. Kierowca nie ma wpływu na wysokość tej zapłaty.
W jej ocenie na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie sposób stwierdzić, że wykonywany był transport drogowy. Organ nie ustalił także, czy wykonywane przez nią czynności stwierdzone protokołem kontroli, mają cechy wykonywania działalności gospodarczej. Jednak nawet, jeśli uznać, że doszło do wykonania krajowego transportu drogowego w rozumieniu ustawy, to podmiotem wykonującym transport, a więc naruszającym przepisy ustawy z pewnością nie był adresat decyzji.
W związku z powyższym, w jej ocenie brak było możliwości nałożenia kary za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego, skoro Skarżąca nie wykonywała przewozu okazjonalnego.
Zdaniem Skarżącej, w sytuacji, gdyby uznać, że czynności wykonywane przez Skarżącego mieszczą się w definicji przewozu okazjonalnego - to skoro zapłata za przejazd była określona z góry i została uregulowana w formie bezgotówkowej na rzecz przedsiębiorcy jakim jest [...] - brak było podstaw do nałożenia kary.
Zgodnie z art. 18 ust 4 b pkt 1 lit c ustawy o transporcie drogowym - dopuszcza się przewóz okazjonalny po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy;
Na powyższe wskazuje sama konstrukcja aplikacji, z której korzystał pasażer, która pozwala na określenie z góry zapłaty za przejazd na określonej trasie. Tym samym pasażer wie, ile będzie musiał zapłacić za skorzystanie z aplikacji za przejazd na wyznaczonej przez siebie trasie.
Zdaniem Skarżącej, organ niesłusznie nałożył karę 8000 zł określoną w lp. 2.10 załącznika nr 3 do ustawy. Cytowany przez organ w zaskarżonej decyzji in extenso art. 18 ust 5 wprowadza m.in. zakaz umieszczania w sposób widoczny i czytelny z zewnątrz pojazdu oznaczeń z nazwą przedsiębiorcy lub innych oznaczeń mających na celu identyfikację przedsiębiorcy, a także reklam usług taksówkowych i przedsiębiorców świadczących takie usługi. Organ w decyzji nie wskazał, jaki konkretny zakaz został złamany w związku umieszczeniem napisu "[...]" na drzwiach pojazdu. Skarżąca podkreśliła, że aplikacja internetowa o nazwie "[...]" nie jest przedsiębiorcą, nie stanowi również nazwy przedsiębiorcy. Tym samym twierdzenie, że umieszczenie napisu "[...]" na drzwiach samochodu stanowić miałoby złamanie zakazu, o którym mowa w art. 18 ust 5 ustawy o transporcie drogowym, stanowi jedynie nieudolną próbę dopasowania stwierdzonego w protokole kontroli stanu faktycznego do naruszeń obciążonych wysokimi sankcjami.
Zdaniem Skarżącej, GITD, utrzymując w mocy decyzję organu I stopnia naruszył art. 138 K.p.a, która winna podlegać uchyleniu w całości. Ponadto organ II stopnia nie odniósł się do zarzutów Skarżącego sformułowanych w odwołaniu, a odnoszących się do konieczności wyjaśnienia zasad działalności aplikacji [...], co przeczy zasadzie pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej wyrażonej w art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja I instancji pozostają w zgodzie z obowiązującym prawem.
W ocenie Sądu, organy prawidłowo stwierdziły popełnione przez Skarżącą naruszenie polegające na dokonaniu przewozu okazjonalnego pojazdem przeznczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, z naruszeniem zakazu lub zakazów, o których mowa w art. 18 ust. 5 u.t.d. jak również bez spełnienia kryterium konstrukcyjnego, o którym mowa w art. 18 ust. 4a u.t.d, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.
Zgodnie z art. 4 pkt 11 u.t.d., przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.
Sporny w sprawie przewóz był niewątpliwie przewozem okazjonalnym, skoro nie stanowił publicznego przewozu osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami (przewóz regularny – art. 4 pkt 7 u.t.d.), niepublicznego przewozu regularnego określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób (przewóz regularny specjalny – art. 4 pkt 9 u.t.d.), ani wielokrotnego przewozu zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym (przewóz wahadłowy – art. 4 pkt 10 u.t.d.).
Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 u.t.d., uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką.
Na podstawie art. 18 ust. 4a u.t.d., przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Natomiast w świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 i 2320), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Przewozu okazjonalnego dokonywanego na tej podstawie w ramach krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym dotyczy licencja, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d.
W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny, co oznacza, że w sprawie zastosowanie mają powyżej przytoczone przepisy. Z okoliczności stanu faktycznego ustalonego przez organy w sposób wyczerpujący wynika, że przewóz był wykonywany w celach zarobkowych, na zamówienie klientów poprzez aplikację [...], samochodem osobowym, który nie spełniał kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu, gdyż był przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. O odpłatnym, a więc zarobkowym charakterze przejazdu przesądza fakt, że od pasażera została automatycznie pobrana płatność poprzez aplikację [...] w kwocie 8,55 zł. Z ustaleń utrwalonych w protokole kontroli wynika, że pasażer za pośrednictwem aplikacji [...] zamówił usługę transportową z ulicy [...] na ulicę Plac [...] w [...]. Nie jest więc zasadne stanowisko Skarżącej, że zapłata została dokonana za samą "możliwość skojarzenia kierowcy i pasażera", a nie za zamówiony przejazd. Również, wbrew poglądowi Skarżącej, zgromadzony w toku materiał dowodowy, jak również tok rozumowania organu przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazują wręcz na powiązania pomiędzy kierującym a Skarżącą, skoro kierowca dysponował samochodem Skarżącej, zgodnie z wyjaśnieniami kierowcy i kierowcę oraz Skarżącą łączyła umowa zlecenia, na podstawie której Skarżąca zlecała, a kierowca zobowiązywał się do wykonywania czynności polegających na przewozie osób, za co kierowcy przysługiwało wynagrodzenie od Skarżącej.
Istotną okolicznością w niniejszej sprawie, jest fakt, że do świadczenia spornej usługi przewozu miało dojść na skutek skorzystania zarówno przez pasażera, jak i przez Skarżącą z internetowej aplikacji [...], służącej właśnie do organizowania usług przewozu. Pasażer w niniejszej sprawie złożył zamówienie poprzez powyższą aplikację, które miała zrealizować Skarżąca w ramach zawartej umowy zlecenia z kierowcą. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że całe przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez aplikację [...], ma charakter zorganizowany i ciągły i w ramach tego przedsięwzięcia Skarżąca miała świadczyć sporną usługę.
Można w tym miejscu wskazać również na dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C- 34/15) analizę charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną UBER, analogiczną do aplikacji [...]. Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.
Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.
Powyższy wyrok potwierdził prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez Skarżącą (usługa transportowa). Skoro bowiem TSUE potraktował firmę UBER (platformę konkurencyjną do [...]), jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że Skarżąca jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę w gotówce i wystawia paragon, również wykonywała usługę transportową (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok WSA w Gliwicach z dnia z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17 i z dnia 11 lipca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 390/19).
Okoliczności powyższe jednoznacznie przesądzają o tym, że działanie Skarżącej mieściło się w ramach pojęcia krajowego transport drogowy czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju, niezależnie od tego ile razy Skarżąca świadczyła w ten sposób usługi przewozu. Sąd zgadza się w tej kwestii ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym np. w wyroku z 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej. W przeciwnym razie nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji w praktyce byłoby niemożliwe, gdyż jedną z podstawowych cech działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego jest właśnie prowadzenie jej na podstawie licencji.
Z tych względów nie można zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącej, że nie podejmowała i nie wykonywała działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób i, że w żaden sposób nie można przypisać Skarżącej przymiotu przedsiębiorcy, przez co nie spełnia kryteriów podmiotowych pozwalających na zastosowanie na podstawie art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.d.t., kar pieniężnych określonych w lp. 1.12, lp. 2.11 z załącznika nr 3 do u.t.d.
Jak wynika z art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1, wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. Jak wynika z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 8000 zł.
Nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne wskazujące, że Skarżąca nie spełniła wymogów wynikających z art. 18 ust. 4a oraz ust. 4b pkt 2 u.t.d. Samochód osobowy, którym dokonywany był przewóz pasażerki nie spełniał kryteriów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a u.t.d., nie był bowiem przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Nie zostały również spełnione przesłanki, które umożliwiałyby niespełnienie przez Skarżącą wymogów konstrukcyjnych pojazdu z art. 18 ust. 4a u.t.d. Skarżąca bowiem nie zawarła z pasażerami umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Jak natomiast wynika z treści art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., przesłanki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie aby możliwe było zastosowanie uregulowanego tam wyjątku od wymogów konstrukcyjnych samochodu, którym dokonywany jest przewóz okazjonalny.
Organy obu instancji słusznie zatem wskazały, iż Skarżąca popełniła naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Z tych względów za niezasadne należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz art. 18 ust 4b pkt 1 lit c u.t.d., jak również art. 92a ust 1 i ust. 6 w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., w zw. z art. 4 pkt. 6a u.t.d.
Sąd uznał, że ustalenia dokonane przez organy Inspekcji Transportu Drogowego, odpowiadają wymogom postępowania administracyjnego uregulowanego w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym normom wynikającym z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu, materiał dowodowy na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, stanowi wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. W sprawie zostały ustalone przez organy, kwestionowane przez Skarżącą okoliczności. Ustalenia te pozwalały na przyjęcie przez organy, że działalność Skarżącej nosi cechy wykonywania działalności gospodarczej, a samochód osobowy, którym był dokonany sporny przewóz nie spełniał wymogów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a u.t.d., jak również, że do skojarzenia kierującego z pasażerami doszło poprzez internetową platformę [...] z inicjatywy pasażera.
W oparciu o te ustalenia organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do omówionych powyżej przepisów prawa materialnego, co skutkowało prawidłowym stwierdzeniem przez organy opisanego powyżej naruszenia prawa po stronie Skarżącej, za które została na Skarżącą nałożona kara pieniężna w prawidłowej wysokości 8.000 zł.
W odniesieniu zaś do drugiego ze stwierdzonych w zaskarżonej decyzji naruszeń trzeba wskazać, że zgodnie z art. 18 ust. 5 utd, przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się:
1) umieszczania i używania w pojeździe taksometru;
2) umieszczania w sposób widoczny i czytelny z zewnątrz pojazdu oznaczeń z nazwą, adresem, telefonem, adresem strony internetowej przedsiębiorcy lub innych oznaczeń mających na celu identyfikację przedsiębiorcy, a także reklam usług taksówkowych i przedsiębiorców świadczących takie usługi;
3) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.
W powołanym przepisie ustawodawca zawarł określone zakazy dla podmiotów wykonujących przewozy okazjonalne, których naruszenie jest sankcjonowane karą pieniężną określoną w lp. 2.10 załącznika nr 3 do utd w wysokości 8000 zł. Powyższa regulacja podkreśla odrębność przewozów wykonywanych taksówką od przewozów okazjonalnych i zapobiega ich myleniu przez konsumentów. Umieszczanie na pojeździe charakterystycznych dla taksówek oznaczeń jest przywilejem przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką na podstawie posiadanej stosownej licencji (art. 5b ust. 1 pkt 3 u.t.d.). W orzecznictwie wskazuje się, że celem wprowadzenia regulacji zawartej w art. 18 ust. 5 utd, tj. zakazu umieszczania na pojazdach wykonujących przewozy okazjonalne m.in. "innych oznaczeń mających na celu identyfikację przedsiębiorcy" z jednej strony było zapewnienie skutecznej ochrony przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką przed konkurencją ze strony przedsiębiorców niemających stosownej licencji, a z drugiej strony w celu ochrony pasażerów przed wprowadzeniem w błąd co do rodzaju wykonywanego przewozu.
Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 kwietnia 2012r.(sygn. akt II GSK 387/11), "ratio legis wprowadzenia zakazów, określonych w art. 18 ust. 5 u.t.d., było wyeliminowanie przypadków wykonywania transportu drogowego pojazdem upodobnionym do taksówki i omijania restrykcyjnych przepisów dotyczących uzyskiwania licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką (por. uzasadnienie do projektu ustawy, druk sejmowy nr 3930). Wprowadzenie ścisłego rozróżnienia transportu drogowego taksówką od transportu drogowego okazjonalnego (w omawianym znaczeniu) polega na wyraźnym rozróżnieniu oznaczenia pojazdów, którymi mogą być wykonywane te dwa rodzaje przewozów. Art. 18 ust. 5 u.t.d. ma więc na celu przeciwdziałanie wprowadzaniu w błąd potencjalnych klientów, którzy mogą uważać, że odbywają podróż taksówką, a w istocie odbywają podróż pojazdem, który nie posiada standardów wymaganych dla taksówki, zaś kierujący pojazdem nie ma kwalifikacji wymaganych przy transporcie drogowym taksówką" .Istotą tej regulacji było, żeby pojazdy wykonujące przewozy okazjonalne nie wyróżniały się od pozostałych, a także aby sposób ich oznakowania nie wpływał na możliwość zatrzymania celem zawarcia umowy przewozu. Takie oznakowanie pojazdu jest natomiast zakazane dla wszystkich innych przedsiębiorców wykonujących okazjonalny przewóz osób pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2019 r., sygn. akt II GSK 5649/16).
Z materiału fotograficznego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że oznakowanie pojazdu Strony wspomnianym napisem jest wyraźne i łatwo dostrzegalne dla potencjalnego klienta. Organy zasadnie uznały, że oznakowanie pojazdu napisem "[...]" stanowi niedozwoloną reklamę przewozów okazjonalnych, które zamawiane są za pomocą aplikacji mobilnej "[...]", instalowanej w telefonie. Nie jest zaś istotna dla możliwości nałożenia sankcji z lp. 2.10 załącznika nr 3 do u.t.d. okoliczność, iż [...] sam w sobie nie stanowi nazwy (firmy) konkretnego przedsiębiorcy. Należy mieć bowiem na uwadze, że oznakowanie pojazdu tym napisem kojarzy się aktualnie powszechnie i jednoznacznie z zachętą do pobrania aplikacji, celem skorzystania z usługi okazjonalnego przewozu osób (por. wyrok Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 19 lutego 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 2443/19). Nie powinno budzić wątpliwości, że w odbiorze szerokiej rzeszy społeczeństwa nazwa "[...]" oznacza sposób zamawiania usług przewozowych za pomocą aplikacji instalowanej w telefonie, kojarzonej jako tańsza alternatywa dla taksówek i stanowiących w konsekwencji konkurencję dla licencjonowanych taksówek.
W konsekwencji uznać należy, że zachodziły podstawy do nałożenia na Skarżącą kary za naruszenie zakazu określonego w art. 18 ust. 5 pkt 2 u.t.d. w wysokości przewidzianej w lp. 2.10 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Zgodnie z art. 92a ust. 1utd, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz zaś naruszeń lub warunków przewozu drogowego oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia popełnione przez podmiot wykonujący przewóz drogowy została określona w lp. 1-9 załącznika nr 3 do utd.
Stosownie zaś do postanowienia lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. wysokość kary pieniężnej z tytułu tego naruszenia wynosi 8000 zł, a zatem przyjęta została w prawidłowej wysokości w zaskarżonej decyzji.
W myśl zaś postanowienia lp. 2.10 załącznika nr 3 do u.t.d. wysokość kary pieniężnej z tytułu ujętego w tym punkcie naruszenia wynosi 8000 zł, a zatem także została prawidłowo określona przez organy obydwu instancji.
Jednocześnie należy mieć na uwadze, że zgodnie z postanowieniem 92a ust 3 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1 tego artykułu, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 zł. a zatem zasadnie w oparciu o ten przepis prawa kara pieniężna została określona w wysokości 12 000 zł. albowiem wspomniane naruszenia zostały stwierdzone podczas jednej kontroli w dniu [...] listopada 2019 r.
W konsekwencji należy stwierdzić, że GITD prawidłowo, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji i nie uchybił zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, unormowanej w art. 8 K.p.a.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej:p.p.s.a.), orzekł jak w sentencji.
Niniejszy wyrok został wydany na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI