III SA/Gl 299/24

III SA/Gl 299/24 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-10-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Brandys-Kmiecik
Krzysztof Wujek /przewodniczący/
Magdalena Jankiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II GSK 571/25 - Postanowienie NSA z 2025-07-17
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 277, 271 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Protokolant Specjalista Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2024 r. sprawy ze skargi J. P. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 września 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 204/22 w przedmiocie nadzoru sanitarnego postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Skarżący J. P. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 204/22 zakończonej prawomocnym wyrokiem tut. Sądu. Wniosek ten uzasadnił faktem, że była ona rozpoznawana przez skład, który nie jest sądem, gdyż w składzie Sądu zasiadało trzech sędziów powołanych do pełnienia urzędu w wyniku przeprowadzenia procedury z udziałem tzw. neo KRS.
Wskazał też, że występując z wnioskiem w niniejszej sprawie sprawdził skład sądu w sprawie III SA/Gl 204/22 i okazało się, że wyrok zapadł przed sądem, który nie jest sądem.
Na rozprawie 23 października 2024r. strona podtrzymała swoje stanowisko. Na pytanie Sądu wyjaśniła, że o sytuacji zawodowej sędziów dowiedziała się przy okazji kolejnej korespondencji z organem. Wówczas to skarżący sprawdził wyrok w bazie internetowej, zbadał karierę zawodową członków składu i dowiedział się, że są to neosędziowie. Było to w lutym bieżącego roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 270 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - dalej także: ppsa, można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem.
Stosownie do art. 271 pkt 1 ppsa, można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia.
Wreszcie po myśli art. 277 ppsa skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (...).
Przy czym, stosownie do art. 278 ppsa, po upływie lat pięciu od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana.
Na wstępie należy zaznaczyć, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania ma charakter nadzwyczajny, gdyż może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Zatem ów nadzwyczajny charakter wznowienia postępowania nakazuje interpretować warunki wznowienia postępowania w sposób ścisły.
W rozpoznawanej sprawie jako podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego skarżący wskazał fakt, że w składzie sądu uczestniczyły 3 osoby nieuprawnione. Podniósł nieprawidłowy tryb ich powołania na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3). Powołał się zatem na przesłankę określoną w art. 271 pkt 1 ppsa, z którego treści wynika, że można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności postępowania, jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia.
Co do terminu do wniesienia skargi skarżący stwierdził, że jest on zachowany, gdyż o statusie sędziów biorących udział w wydaniu wyroku o sygn. akt III SA/Gl 204/22 dowiedział się występując z niniejszą skargą (pkt 2 pisma procesowego, karta 12).
W ocenie Sądu strona nie wykazała zachowania terminu do skutecznego żądania wznowienia, zatem zbędną stała się analiza spełnienia przesłanki wznowienia.
Na wstępie zauważyć należy, że w sprawie objętej wnioskiem o wznowienie pismem z 18 sierpnia 2022r. (doręczonym 24 sierpnia 2022r. – karta 37) strona została zawiadomiona o składzie sądu rozpoznającego sprawę. Z powyższego wynika, że strona już wówczas miała świadomość składu Sądu, jaki będzie rozpoznawał jego skargę i miała możliwość wnieść wniosek o wyłączenie sędziów przed wydaniem wyroku, czego jednak nie uczyniła.
Po wtóre, przypomnieć trzeba, że z dniem 15 lipca 2022r. na podstawie przepisów ustawy z 9 czerwca 2022r. o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022r., poz. 1259) wszedł w życie przepis art. 5a ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024r., poz. 1267). Przewiduje on możliwość zbadania spełnienia przez sędziego sądu administracyjnego lub sędziego delegowanego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie administracyjnym wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu. Zatem mając świadomość składu Sądu od dnia doręczenia zawiadomienia o rozprawie tj. od 24 sierpnia 2022r. skarżący nie skorzystał również z tej możliwości.
Jakkolwiek w zawiadomieniu nie został określony status członków składu sądzącego, to jednak zarówno wówczas, jak i aktualnie nie istnieje żaden oficjalny publikator informujący o zawodowym statusie sędziów oraz terminie ich nominacji. Natomiast obecnie tzn. na użytek skargi o wznowienie skarżący był w stanie go ustalić, co oznacza, że również wówczas mógł to uczynić.
Sąd orzekający w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 września 2023r. sygn. akt I FSK 842/23, w którym Sąd ten stwierdził, że jeżeli w zawiadomieniu o rozprawie poinformowano stronę, że w składzie rozpoznającym sprawę będzie uczestniczył określony sędzia, to strona miała możliwość wnieść wniosek o wyłączenie sędziego przed wydaniem wyroku i uznał, że nie zachodzi zatem podstawa do stwierdzenia nieważności.
Natomiast oświadczenie skarżącego o tym, że powziął wiedzę o statusie sędziów w sprawie III SA/Gl 204/22 "występując z wnioskiem skargą syg. akt III SA/Gl 299/24 (a więc w przedmiotowej sprawie – przyp. Sądu) sprawdziłem skład sądu w sprawie z 2022." – jest nielogiczne. Oznacza to bowiem, że skarżący najpierw przystąpił do sporządzania skargi o wznowienie i dopiero w trakcie tej czynności powziął wiedzę o statusie sędziów. Oczywistym jest, że chronologia zdarzeń musi być odwrotna: strona najpierw dowiaduje się o określonych faktach, a dopiero następnie czyni z nich użytek procesowy.
Potwierdza to ocenę, że wiedzę o składzie sądu rozpoznającego sprawę skarżący uzyskał już w sierpniu 2022r., zatem wniosek o wznowienie postępowania sądowego wywiedziony w lutym 2024r. jest oczywiście spóźniony.
Końcowo Sąd stwierdza, że jakkolwiek właściwy skład sądu jest sprawą fundamentalną, to sam ustawodawca określił ramy czasowe do żądania wznowienia postępowania na trzy miesiące od powzięcia wiedzy o okolicznościach uzasadniających wznowienie i pięć lat od uprawomocnienia się orzeczenia.
Jest to konsekwencją tego, że możliwość wzruszenia prawomocnego wyroku narusza ład systemu prawnego, gdyż stanowi odstępstwo od zasady trwałości orzeczeń prawomocnych i prowadzi do zmiany stosunków prawnych takimi orzeczeniami ukształtowanych. Po wtóre, wznowienie postępowania jest instytucją nadzwyczajną. Z obu powołanych wyżej przyczyn konieczna jest zatem ścisła wykładnia zarówno przesłanek, jak i terminu do żądania wznowienia.
Zgodnie z art. 281 ppsa, na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i jeżeli brak jest ustawowej podstawy wznowienia lub termin do wniesienia skargi nie został zachowany, odrzuca skargę o wznowienie.
W związku z powyższym, na podstawie art. 281 ppsa Sąd orzekł o odrzuceniu skargi.