III SA/Gl 1765/21

III SA/Gl 1765/21 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-10-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Orzepowska-Kyć /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 579/23 - Postanowienie NSA z 2023-10-04
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 919
92a ust. 1 i 6
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Asesor WSA Piotr Pyszny, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2022 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 6 października 2021 r. nr BP.501.1382.2021.2152.KA12.89079 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 6 października 2021 r. nr BP.501.1382.2021.2152.KA12.89079, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: organ) po rozpatrzeniu odwołania P. K. (dalej: strona, skarżący) utrzymał w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 30 czerwca 2021 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 9.300 zł.
W podstawie prawnej decyzji powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., zwanej dalej: K.p.a.), art. 4 pkt 1,11 i 22, art. 5b ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 14 ust. 2, art. 14 ust. 4, art. 18 ust. 4a i 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, 3,6, 7 pkt 1 oraz ust. 10 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 919 zwanej dalej u.t.d.) oraz Ip. 1.12, Ip. 1.5 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Z akt administracyjnych wynika, że 4 października 2019 r. w C. inspektorzy transportu drogowego zatrzymali do kontroli samochód marki FORD o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował A. B. W toku kontroli stwierdzono, że ww. pojazdem kierowca wykonywał krajowy transport drogowy osób (przewóz okazjonalny) w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy. W momencie kontroli przewożono jednego pasażera. W toku przeprowadzonych czynności kierujący okazał: prawo jazdy, kopię dowodu rejestracyjnego pojazdu. Kierowca nie okazał natomiast wypisu z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Przesłał jedynie na adres poczty elektronicznej inspektora prowadzącego czynności kontrolne skan licencji nr [...] wydanej na przedsiębiorcę E. K. prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą P.H.U. S. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane protokołem nr [...] z dnia 4 listopada 2019 r.
W związku ze stwierdzonymi naruszeniami wszczęto wobec E. K. postępowanie administracyjne, zakończone wydaniem przez organ I instancji decyzji z 3 grudnia 2019 r. nakładającej na E. K. karę pieniężną w wysokości 9.300 zł.
Po rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy uchylił rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, wskazując, że należy wykazać jednoznacznie kto był podmiotem wykonującym przewóz i z jakich dowodów to wynika.
Podczas ponownego rozpoznawania sprawy świadek A. B. zeznał, że wykonywał przewóz krajowy na rzecz skarżącego, na tę okoliczność przedłożył umowę zlecenia oraz umowę najmu pojazdu zawarte ze skarżącym, a także fakturę nr [...], wystawioną przez [...]., w imieniu PHU S. E. K. Zeznania świadka zostały potwierdzone przez E. K. oraz skarżącego.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z 30 czerwca 2021 r. organ pierwszoinstancyjny nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości w wysokości 9.300 zł. następujące naruszenia:
1. niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. - za każdy dokument,
2. niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę,
3. wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.
W odwołaniu od tej decyzji strona wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie:
- art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, tj. brak wykazania przez organ jakiegokolwiek powiązania pomiędzy kierującym a stroną oraz ustalenie, czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego
- art. 5 b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 zał. nr 3 do u.t.d. polegające na wymierzeniu stronie kary w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;
- art. 92 a ust. 1 i 6 w zw. z Ip. 1.5, Ip. 1.12 oraz Ip. 2.11 zał. nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez stronę.
Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.
W uzasadnieniu decyzji organ przywołał mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa. Następnie wyjaśnił, że w toku ponownego rozpatrywania sprawy organ I instancji uzyskał materiał dowodowy świadczący o fakcie wykonywania przewozu 4 października 2019 r. na rzecz i w imieniu skarżącego, który przekazał umowę zlecenia z 27 maja 2019 r. zawartą z A. B. na wykonywanie w sposób samodzielny usług poprzez platformę [...]. oraz/lub [...]. a także zawartą z nim umowę najmu samochodu z 27 maja 2019 r. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy wywiódł, że strona wykonywała zarobkowo przewóz osób, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. Dlatego organ I instancji prawidłowo zakwalifikował naruszenie, dotyczące niezgłoszenia w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę oraz niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. - za każdy dokument. Poskutkowało to nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 800 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. oraz Ip. 1.5 załącznika nr 3 oraz Ip. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. w wysokości 500 zł.
Ponadto, z zebranego materiału dowodowego wynika, że przewóz wykonywany w dniu kontroli nie spełnił także wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego, gdyż kontrolowany pojazd marki Ford, jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Zatem pojazd skarżącego tego warunku nie spełniał. Nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. W myśl tego przepisu dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Dlatego organ I instancji prawidłowo nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Ustalone w sprawie okoliczności zdaniem organu wskazują, że strona wykonywała zarobkowo przewóz osób bez zgłoszenia pojazdu do posiadanej licencji, nie wyposażyła kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. a zarazem wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.
Odnosząc się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu, organ stwierdził, że są niezasadne, albowiem prawidłowo ustalono podmiot wykonujący przewóz z dnia kontroli. Ponadto, zebrany w sprawie materiał dowodowy jasno wskazuje zaistniały stan faktyczny i nie wymaga on dalszego badania.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że zatrzymanym do kontroli pojazdem świadczono usługę krajowego transportu drogowego zamówioną przez pasażera przy użyciu aplikacji [...], którą wykonano w ramach działalności gospodarczej, zrealizowano ją w celach zarobkowych, co potwierdza poniesiona przez pasażera opłata. Zatem materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy w pełni potwierdza fakt naruszenia przepisów u.t.d. przez stronę. Organ odwoławczy stwierdził też, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c u.t.d.
W skardze do sądu administracyjnego strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej, zarzucając naruszenie:
1. art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 4a,b w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], wykonanie tego przejazdu przez kierowcę, nie zaś przez skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącą kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.
2. art. 4 pkt 11 u.t.d. w zw. z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z 21 października 2019 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);
3. art. 18 ust.4 b pkt 1 lit c u.t.d. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której płatność z przejazd jest z góry określona i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest [...].;
4. art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 92a ust. 1 i ust. 7 Ip. 1.12 oraz 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za brak zgłoszenia zmiany danych do posiadanej licencji, w sytuacji, w której organ uznał, że posiadana przez skarżącego licencja nie uprawnia do prowadzenia zgodnie z prawem kontrolowanego przejazdu;
5) art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z Ip. 1.5, 1.12 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego.
6) art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ, czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego;
7) art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z 4 października 2019 roku), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
8) art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
9) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
10) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji [...];
11) art. 8 K.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że organ nie ustalił, że skarżący podejmował i wykonywał działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób, o której mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d. Zgromadzony w toku materiał dowodowy, jak również tok rozumowania organu przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazują żadnego powiązania pomiędzy kierującym a skarżącym. Organ wydając zaskarżoną decyzję nie tylko nie ustalił czy formalnie skarżący posiada status przedsiębiorcy, ale również nie wykazał, aby czynności przez niego wykonywane (w toku kontroli) posiadały cechy prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący nie otrzymał wynagrodzenia za swoje czynności od pasażera w kwocie i w sposób podany przez niego. Przejazd samochodem skarżącego możliwy był dzięki skorzystaniu przez pasażera przez platformę internetową o nazwie [...]. Dzięki tej aplikacji możliwe jest skojarzenie kierowcy, który jedzie na określonej trasie z osobą trzecią, która chciałaby na tej trasie zostać przewieziona. Co ważne zaplata za taki przejazd odbywa się na rzecz platformy internetowej o nazwie [...] (nie zaś na rzecz kierowcy!) za możliwość skojarzenia kierowcy i pasażera. Na wysokość tej zapłaty w żaden sposób nie ma wpływu stanowisko samego kierowcy. Zgodnie z regulaminem świadczenia usług przez platformę internetową o nazwie [...] - karta płatnicza pasażera jest automatycznie) obciążana po zakończonym przejeździe. Dzieje się to jednak nie na rzecz kierującego, ale na rzecz [...] Sam fakt jednorazowego wykonania czynności stwierdzonych protokołem kontroli, w żaden sposób nie świadczy o tym, że czynności te miały cechy zorganizowania czy ciągłości. Mając na uwadze powyższe skarżący kwestionuje jakoby w dniu kontroli wykonywał transport drogowy oraz przewóz okazjonalny. Skoro nie wykonywał on transportu drogowego, to nie miał on również obowiązku wyposażania kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d.
Uzasadniając brak przesłanek do uznania, że wykonywane czynności nosiły znamiona przewozu okazjonalnego, skarżący wskazał, że immanentną cechą tego rodzaju przewozu, jest okoliczność, że przewóz grupy pasażerów następuje z inicjatywy kierującego lub pasażera. Tymczasem to nie skarżący zainicjował przejazd. Przewóz ten był możliwy dzięki skorzystaniu przez pasażera z aplikacji internetowej kojarzącej kierujących i pasażerów. Zjawisko to jest zbliżone do tzw. carsharingu (carpoolingu), natomiast z pewnością nie mieści się w pojęciu przewozu okazjonalnego, o którym mowa w u.t.d.
Wskazując na brak podstaw do nałożenia kary za niezgłoszenie zmiany danych do licencji, skarżący podkreślił, że skoro organ uznał, że skarżący nie posiadał odpowiedniej licencji do wykonywania przewozu okazjonalnego, to brak jest podstaw do nakładania na niego kary za niezgłoszenie zmiany danych do licencji. Na potwierdzenie swojego stanowiska przywołał wyrok WSA z 22 września 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 186/20.
Uzasadniając zarzuty naruszenia prawa procesowego strona wskazała, organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów skarżącego sformułowanych w odwołaniu, w zakresie konieczności wyjaśnienia zasad działalności aplikacji o nazwie [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2021 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.).
Przeprowadzone w zakreślonych ramach badanie sprawy wykazało, że organy nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego.
Stosownie do art. 4 pkt 1 u.t.d., użyte w ustawie określenie krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Zgodnie z art. 5b ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób:
1) samochodem osobowym,
2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,
3) taksówką
- wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.
Z powyższego wynika, że prowadzenie działalności polegającej na krajowym transporcie drogowym w zakresie przewozu osób wymaga posiadania co najmniej jednego z trzech rodzajów licencji, o których mowa w art. 5b ust. 1 u.t.d., a ustawodawca wyraźnie rozróżnił wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1/ samochodem osobowym, 2/ pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą i 3/ taksówką. Przy czym wykonywanie przewozów taksówką podlega regulacji odrębnej od pozostałych sposobów przewozu osób, o czym będzie mowa w dalszej części uzasadnienia.
Nadto należy podkreślić, że zgodnie z art. 18 ust. 5 u.t.d., przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się:
1) umieszczania i używania w pojeździe taksometru;
2) umieszczania w sposób widoczny i czytelny z zewnątrz pojazdu oznaczeń z nazwą, adresem, telefonem, adresem strony internetowej przedsiębiorcy lub innych oznaczeń mających na celu identyfikację przedsiębiorcy, a także reklam usług taksówkowych i przedsiębiorców świadczących takie usługi;
3) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych;
- co w ocenie Sądu ma dodatkowo podkreślać odrębność przewozów wykonywanych taksówką od przewozów okazjonalnych i zapobiegać ich myleniu przez konsumentów.
Niezależnie od rodzajów licencji na przewóz osób, ustawa definiuje także różne rodzaje przewozów.
Jednym z nich jest przewóz okazjonalny zdefiniowany w art. 4 pkt 11 u.t.d. w ujęciu negatywnym. Z definicji tej wynika bowiem, że przewozem okazjonalnym jest przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.
Zatem każdy przewóz, nawet powtarzalny, o ile nie spełnia przesłanek do uznania go za przewóz regularny, regularny specjalny albo wahadłowy jest przewozem okazjonalnym w rozumieniu u.t.d., i znacznie tego sformułowania przyjęte w u.d.t. jest odmienne od potocznego znaczenia pojęcia "okazjonalności", jako czegoś wyjątkowego, zdarzającego się rzadko.
Stosownie do art. 4 u.t.d.:
7) przewóz regularny to publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 1983 oraz z 2018 r. poz. 2244);
9) przewóz regularny specjalny to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób;
10) przewóz wahadłowy to wielokrotny przewóz zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym, przy spełnieniu łącznie następujących warunków:
a) każda grupa osób przewiezionych do miejsca docelowego wraca do miejsca początkowego,
b) miejsce początkowe i miejsce docelowe oznaczają odpowiednio miejsce rozpoczęcia usługi przewozowej oraz miejsce zakończenia usługi przewozowej, z uwzględnieniem w każdym przypadku okolicznych miejscowości leżących w promieniu 50 km.
Jak wynika z ustaleń faktycznych, skarżący przy pomocy samochodu osobowego kierowanego przez kierowcę, który jest podwykonawcą skarżącego i po zakończeniu miesiąca miał skarżącemu wystawić fakturę za wykonane usługi, wykonywał odpłatny przewóz osób na terenie kraju. Był to przewóz realizowany na zamówienie konkretnego klienta z i do wskazanego przez niego miejsca. Nie był to zatem przewóz regularny ani regularny specjalny (brak haromonogramu kursów, dowolny wybór trasy) ani wahadłowy (kurs jednorazowy i tylko "tam", bez kursu powrotnego). Z powyższego wynika zatem, że nosił on charakter przewozu okazjonalnego.
Odnośnie tego rodzaju przewozu, art. 18 ust. 4a u.t.d. wyraża zasadę, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
Zgodnie z ust. 4b u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi,
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
W ocenie Sądu użycie słów "dopuszcza się" wskazuje, że jest to wyjątek od zasady ogólnej z ust. art. 18 ust. 4a u.t.d.., w myśl której przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
Natomiast z akt sprawy wynika, że co prawda usługa przewozu była świadczona przez kierowcę działającego na rzecz przedsiębiorcy przewozowego, (albowiem w toku postępowania organ I instancji ustalił, że skarżącemu udzielono licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym) i na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, ale nie zostały spełnione pozostałe przesłanki określone w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., tj. umowa nie została zawarta w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa i po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu.
Z powyższego wynika, że w badanej sprawie przewóz ani nie był wykonywany pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, tj. według zasady ogólnej, (gdyż z dowodu rejestracyjnego samochodu marki FORD, którym przewóz był wykonywany wynikało, że był przeznaczony do przewozu maksymalnie 5 osób), ani nie zostały spełnione przesłanki konieczne do zastosowania wyjątku w postaci wykonania przewozu samochodem osobowym. Należało zatem uznać, że wykonanie go na takich zasadach, jak opisane w zaskarżonej decyzji, stanowiło wykonanie przewozu pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego, określonego w art. 18 ust. 4a z zastrzeżeniem ust. 4b u.t.d.
Wskazuje to, że organy zasadnie przyjęły, że kierowca wykonywał w imieniu skarżącego przewóz okazjonalny, a pojazd, przy użyciu którego usługa była wykonywana nie odpowiadał wymaganiom przewidzianym dla transportu okazjonalnego, określonym w u.t.d.
Jak wynika zaś z lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d., za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. z zastrzeżeniem art. 18 ust. 4b u.t.d. nakładana jest kara pieniężna w kwocie 8.000 zł.
Zdaniem Sadu nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, że nie podejmowała i nie wykonywała działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób, zatem nie można przypisać przymiotu przedsiębiorcy, przez co nie spełnia kryteriów podmiotowych pozwalających na zastosowanie na podstawie art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.d.t., kar pieniężnych określonych w lp. 1.5 oraz lp. 2.11 z załącznika nr 3 do u.t.d., w brzmieniu obowiązującym w dniu stwierdzonych naruszeń, jak i wydania zaskarżonej decyzji.
Organy prawidłowo ustaliły, że 4 października 2019 r. wykonywany był przewóz na rzecz i w imieniu skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą. Świadczy o tym umowa zlecenia z 27 maja 2019 r. zawarta z kierowcą na wykonywanie w sposób samodzielny usług poprzez platformę [...] oraz/lub [...], umowa najmu samochodu zawarta 27 maja 2019 r. z kierowcą na najem samochodu o nr rej. [...]. Powyższe dowody są wystarczające dla udowodnienia, że 4 października 2019 r. świadczony był przewóz osób pojazdem, wykonywany przez kierowcę, zamówiony i opłacony poprzez aplikację [...], przewóz jednego pasażera.
Nie ma też racji skarżący, że zgromadzony w toku materiał dowodowy, jak również tok rozumowania organu przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazują żadnego powiązania pomiędzy nim a kierującym, skoro sam skarżący przesłał w/w dokumenty, a kierowca słuchany w charakterze świadka potwierdził, że realizował przewozy na rzecz skarżącego, za pomocą aplikacji [...]. Zresztą zeznania kierowcy potwierdził sam skarżący oraz E. K.
Istotną okolicznością w niniejszej sprawie, jest fakt, że do świadczenia spornej usługi przewozu miało dojść na skutek skorzystania zarówno przez pasażera, jak i przez skarżącego z internetowej platformy [...], służącej do organizowania usług przewozu. Pasażer złożył zamówienie poprzez powyższą platformę, które miał zrealizować skarżący. W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że całe przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu poprzez platformę [...], ma charakter zorganizowany i ciągły i w ramach tego przedsięwzięcia skarżący miał świadczyć sporną usługę.
W tym miejscu należy wskazać na dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C- 34/15) analizę charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną [...], analogiczną do aplikacji [...]. Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.
Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.
Powyższy wyrok potwierdził prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez Skarżącą (usługa transportowa). Skoro bowiem TSUE potraktował firmę [...] (platformę konkurencyjną do [...]), jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że skarżąca jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę w gotówce i wystawia paragon, również wykonywała usługę transportową (zob. np. wyroki WSA z: 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17, wszystkie wyroki publ.: CBOSA).
Okoliczności powyższe jednoznacznie przesądzają o tym, że działanie skarżącego mieściło się w ramach pojęcia krajowego transport drogowy czyli podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym zarejestrowanym w kraju, niezależnie od tego ile razy skarżący świadczył w ten sposób usługi przewozu. Sąd zgadza się w tej kwestii ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym np. w wyroku z 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej. W przeciwnym razie nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji w praktyce byłoby niemożliwe, gdyż jedną z podstawowych cech działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego jest właśnie prowadzenie jej na podstawie licencji.
Z tych względów, skarżącemu wykonującemu działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób prawidłowo wymierzono kary. Jak wynika bowiem z art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1, wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. Jak wynika z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 8.000 zł.
Odnośnie kolejnego zarzucanego naruszenia zauważyć należy, że art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d. stanowi, że kierowca pojazdu wykonując transport drogowy jest obowiązany okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji, którego w przedmiotowej sprawie nie okazał. Zatem wymierzenia kary za naruszenie opisane w pkt.1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na "niewyposażeniu kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d." w kwocie 500 zł było zasadne.
Prawidłowo również przyjęto w zaskarżonej decyzji, że skarżący nie wywiązał się z obowiązku zgłoszenia w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., co skutkowało nałożeniem kary 800 zł na podstawie Ip. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d. Nie zgłosił on bowiem w ogóle organowi udzielającemu licencji, że będzie wykonywał działalność z wykorzystaniem pojazdu zatrzymanego do kontroli. Zatem wbrew temu co twierdzi skarżący, nie został on ukarany za niezgłoszenie, że kontrolowanym pojazdem będzie wykonywał przewóz okazjonalny. Kara została mu wymierzona za to, że wykonuje przewóz samochodem w ogóle nie zgłoszonym do licencji.
Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się w toku postępowania administracyjnego naruszeń przepisów skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji. Wykładnia przepisów prawa materialnego została przeprowadzona poprawnie, jak również właściwie je zastosowano do ustalonego stanu faktycznego.
Organy również prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe. Stosownie do treści art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy z urzędu podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie z art. 77 § 1 K.p.a. w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, z uwzględnieniem wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
W oparciu o protokół kontroli, umowę najmu pojazdu, umowę zlecenia, zeznania świadków oraz samej strony skarżącej, organy udowodniły fakty związane z naruszeniem przez skarżącego przepisów o transporcie drogowym. Strona skarżąca nie przedstawiła zaś dowodów mogących podważać te ustalenia. Dlatego, wobec prawidłowego ustalenia istotnych okoliczności faktycznych przez organy, w ocenie Sądu, brak było podstaw do ich kwestionowania. Należało przyjąć, że postępowanie administracyjne doprowadziło do dokonania ustaleń, na podstawie których zasadnie stwierdzono naruszenie wskazane pod lp.1.12, lp.1.5 oraz lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Wbrew zarzutom skargi, także uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi przewidziane art. 107 § 3 K.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji znajduje odzwierciedlenie ocena zebranego materiału dowodowego, a przesłanki dokonanego rozstrzygnięcia zostały w sposób dostateczny wyjaśnione przez organ.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.