III SA/Gl 107/24

III SA/Gl 107/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-10-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-02-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch
Barbara Brandys-Kmiecik
Magdalena Jankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2201
art. 15 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit b, art. 15 ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Adam Gołuch, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 października 2024 r. sprawy ze skargi K. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 22 grudnia 2023 r., nr SKO.4204.234.2023 w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 22 grudnia 2023 r. nr SKO.4204.234.2023, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. z 4 października 2023r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia skarżącemu K. U. licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką.
W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny sprawy.
Stwierdził, że 4 października 2023r. Prezydent Miasta C. wydał decyzję w przedmiocie cofnięcia stronie licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką z uwagi na niespełnienie wymagania uprawniającego do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego tj. wymagania dot. nieskazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko zdrowiu i życiu.
Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.
Zaskarżoną decyzją z 22 grudnia 2023r. SKO w Częstochowie po rozpatrzeniu odwołania działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kpa w związku z art. 7 ust. 3 i 4 pkt 3 lit. a), art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ II instancji podzielając stanowisko Prezydenta jednocześnie wskazał, iż ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Sąd Rejonowy w C. w stosunku do strony wydał dwa wyroki: z 29 czerwca 2022 r. oraz z 27 kwietnia 2023 r. Pierwszy dotyczył przestępstwa w ruchu drogowym, drugi przestępstwa przeciwko zdrowiu i życiu.
Wobec takiego ustalenia, pismem z 1 września 2023 r. organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką z uwagi na niespełnienie wymagania uprawniającego do wykonywania tej działalności tj. wymagania dot. braku skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko zdrowiu i życiu.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udziela się przedsiębiorcy, jeżeli przedsiębiorca osobiście wykonujący przewóz, zatrudnieni przez niego kierowcy oraz osoby niezatrudnione przez przedsiębiorcę, lecz wykonujące osobiście przewóz na jego rzecz nie byli prawomocnie skazani za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, a także za przestępstwa, o których mowa w art. 59 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, a ponadto nie orzeczono prawomocnie wobec nich zakazu wykonywania zawodu kierowcy.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.t.d. licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, cofa się, jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego.
Zdaniem organu II instancji, zestawienie treści przepisów regulujących wymagania, które należy spełnić, aby otrzymać licencję na wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką oraz przesłanki do obligatoryjnego cofnięcia licencji prowadzi do wniosku, iż w sytuacji, gdy w okresie posiadania licencji nastąpi zdarzenie skutkujące niespełnieniem wymagań uprawniających do wykonywania tego rodzaju działalności, a więc m.in. gdy przedsiębiorca zostanie skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, to tym samym ziści się ustawowy warunek z art. 15 ust 1 pkt 2 lit. a u.t.d. zobowiązujący organ do wydania decyzji o cofnięciu licencji. Zdaniem organu odwoławczego, uprawomocnienie się wyroku sądu skazującego za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu powodujące, że przedsiębiorca przestaje spełniać wymóg dobrej reputacji, samo w sobie obliguje organ do wydania decyzji do wydania decyzji o cofnięciu licencji.
Skoro skarżący został skazany wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu określone w art. 157 § 2 Kodeksu karnego, to tym samym zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.t.d przestał on spełniać wymóg dobrej reputacji, stanowiący warunek konieczny, uprawniający do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego taksówką i w związku z tym organ zobowiązany był stosownie do treści art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d do obligatoryjnego rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej o cofnięciu udzielonej skarżącemu licencji.
W skardze na to rozstrzygnięcie skarżący zarzucił:
I. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:
1) niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 1 pkt 2a w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.t.d., polegające na braku pisemnego ostrzeżenia o cofnięciu licencji, pomimo że organ miał taki obowiązek;
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 2 u.t.d. i przyjęcie, że przepis ten nie odnosi się do sytuacji, w której znalazł się skarżący;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d. i błędne przyjęcie, że zostały spełnione przesłanki do cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego;
II. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7, 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., tj. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Na podstawie art. 145 §1 pkt 1 ppsa wniósł o:
1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji SKO i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta C. oraz umorzenie postępowania,
2. ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji,
3. zwrot kosztów postępowania,
4. dokonanie, na podstawie art. 153 p.p.s.a., oceny prawnej przedmiotowej sprawy i zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania, które wiązać będą organ.
W uzasadnieniu zarzucił, że organ niewłaściwe zastosował art. 15 ust. 1 pkt 2a w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.t.d. poprzez zaniechanie pisemnego ostrzeżenia o cofnięciu licencji, pomimo że organ miał taki obowiązek. Stwierdził też, że organ odwoławczy lakonicznie uzasadnił swą decyzję.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.) - dalej także: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy). Takich zaś wad zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd nie stwierdził.
Wymagania, których spełnienie jest konieczne dla otrzymania licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką określa art. 6 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 2201) – dalej powoływana jako utd w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji przez organy obu instancji.
Zgodnie z powołanym przepisem:
1. Licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udziela się przedsiębiorcy, jeżeli:
1) spełnia wymagania określone w art. 5c ust. 1 pkt 1 i 5;
2) przedsiębiorca osobiście wykonujący przewóz, zatrudnieni przez niego kierowcy oraz osoby niezatrudnione przez przedsiębiorcę, lecz wykonujące osobiście przewóz na jego rzecz:
a) (uchylona),
b) nie byli prawomocnie skazani za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, a także za przestępstwa, o których mowa w art. 59 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, a ponadto nie orzeczono prawomocnie wobec nich zakazu wykonywania zawodu kierowcy,
c) (uchylona),
d) spełniają wymagania określone w art. 39a ust. 1 pkt 2-4.
Natomiast stosownie do art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) utd, licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, cofa się:
2) jeżeli jej posiadacz:
a) nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego.
Z powyższego wynika, że jeśli posiadacz licencji przestał spełniać którykolwiek z warunków uprawniających do otrzymania licencji na wykonywanie transportu drogowego, w tym m.in. nieskazania za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, to organ ma obowiązek cofnąć licencję na wykonywanie tego transportu. Jest to bowiem decyzja związana, o czym świadczy użycie słów "licencję cofa się", a nie "można cofnąć".
W ocenie Sądu oczywiście prawidłowa jest wykładnia dokonana przez organy obu instancji, że wymogi udzielenia licencji winny być przez jej adresata spełniane przez cały czas korzystania z niej. W przeciwnym razie mogłoby dojść do sytuacji, gdy transport drogowy wykonują osoby, które nie spełniają warunków do uzyskania licencji.
Po wtóre, ratio legis takich przepisów stanowi bezpieczeństwo pasażerów korzystających z usług przewozowych. Dlatego tak ważnym jest, aby osoby wykonujące przewozy na podstawie licencji nie były skazane za przestępstwo umyślne przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, a także za przestępstwa, o których mowa w art. 59 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.
Zatem zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia przez organ powołanych przepisów nie zasługiwały na uwzględnienie.
Jednym z zarzutów skargi było, że organ nie poprzedził cofnięcia licencji pisemnym ostrzeżeniem.
Zgodnie bowiem z art. 15 ust. 2 utd, cofnięcie licencji w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2 lit. a, b, d oraz lit. e poprzedza się pisemnym ostrzeżeniem przedsiębiorcy, że w przypadku ponownego stwierdzenia naruszenia tych przepisów wszczyna się postępowanie w sprawie cofnięcia licencji. Przepisu nie stosuje się, gdy posiadacz licencji przestał spełniać wymagania, o których mowa w art. 5c ust. 1 pkt 1 lit. a.
Faktem jest, że organ nie poprzedził cofnięcia licencji ostrzeżeniem wynikającym z wcyt. przepisu. Jednak w ocenie Sądu nie świadczy to o wadliwości postępowania organu, ani samego rozstrzygnięcia.
Ratio legis tego przepisu jest ostrzeżenie podmiotu korzystającego z licencji o konieczności ścisłego przestrzegania przepisów, pod rygorem jej cofnięcia w przypadku ponownego naruszenia przepisów, co ma zwrócić uwagę na konieczność niedopuszczenia do uchybień w przyszłości i dać korzystającemu z licencji możliwość naprawienia sposobu, w jaki wykonuje działalność.
Natomiast w sytuacji skarżącego, skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu od razu eliminuje go z możliwości posiadania licencji i wykonywania w oparciu o nią przewozu osób i nie ma możliwości usunięcia tego uchybienia aż do czasu, gdy nastąpi zatarcie skazania. Nie można więc mówić o rygorze cofnięcia uprawnienia w przyszłości, gdyż - w przypadku skazania za określone rodzaje przestępstw – obowiązek cofnięcia licencji powstaje od razu. W takiej sytuacji oczywiście niecelowe byłoby udzielanie skarżącemu ostrzeżenia, który wszak skutku skazania w żaden sposób zmienić nie może.
Podobne stanowisko wyraził NSA w wyroku z 20 września 2011r., sygn. akt II GSK 844/10, gdzie stwierdził, że "Błędny jest pogląd kasatora, że cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką z powodu zaprzestania spełniania przez przedsiębiorcę wymogu dobrej reputacji polegającego m.in. na niekaralności za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, musi być poprzedzone ostrzeżeniem, o którym mowa w art. 15 ust. 2 u.t.d."
W wyroku tym NSA uznał także, że "Przedsiębiorca skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu nie gwarantuje bezpieczeństwa pasażerom i nie tyko nie może uzyskać licencji na taksówkę, ale także nie może działalności swej kontynuować. Wskazać należy, że żadne pisemne ostrzeżenie nie może zmobilizować przedsiębiorcy do usunięcia stanu niezgodnego z prawem ani zmienić faktu skazania prawomocnym wyrokiem, bowiem dopóki skazanie nie zostanie zatarte, wymóg dobrej reputacji nie jest spełniony. Pisemne ostrzeżenie do niczego zatem nie prowadzi, bowiem nie jest w gestii przedsiębiorcy usunięcie zaistniałej nieprawidłowości. Nie do przyjęcia jest także pogląd, że dla cofnięcia licencji konieczne jest ostrzeżenie i dopiero drugie skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu prowadziłoby do cofnięcia licencji. Przyjęcie wskazanego poglądu prowadziłaby do niemożliwego do zaakceptowania stanu, że po ostrzeżeniu transport drogowy taksówką mogliby wykonywać także przedsiębiorcy karani za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, szczególnie niebezpieczne z punktu widzenia interesów pasażerów."
Pogląd ten Sąd orzekający w pełni przyjmuje za własny.
Odnosząc się do zarzutu niepełnego i lakonicznego – zdaniem strony - uzasadnienia zaskarżonej decyzji, Sąd go nie podziela. Decyzja zawiera wszystkie elementy przewidziane w art. 107 § 1 i § 3 Kpa, w szczególności przedstawia stan faktyczny sprawy, przytacza adekwatne przepisy prawa i zawiera ich wyjaśnienie. Natomiast skarżący – poza ogólnie sformułowanym zarzutem – nie wskazał jakich koniecznych składowych w decyzji tej brak.
Ponieważ - wbrew zarzutom skargi - zaskarżona decyzja odpowiada prawu, na podstawie art. 151 ppsa Sąd orzekł o oddaleniu skargi.