III SA/Gd 530/22

III SA/Gd 530/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2023-02-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Bartłomiej Adamczak
Janina Guść /sprawozdawca/
Jolanta Sudoł /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 par. 1 pkt 1 lit a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 919
art. 92a ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Protokolant: Starszy asystent sędziego Maja Pietrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2023 r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 5 kwietnia 2022 r. nr BP.501.1788.2021.1278.BD2.198257 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego D. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 2 sierpnia 2021 r. (nr WITD.DI.0152.II1269/63/21) Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na D. M. (dalej jako "strona" lub "skarżący") na podstawie art. 92a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.:Dz.U. z 2021 r., poz. 919 ze zm., dalej jako "u.t.d.") karę pieniężną w wysokości 500 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa.
Stwierdzone przez organ pierwszej instancji naruszenie prawa objęło określone pod l.p.15.2 załącznika nr 4 do ustawy u.t.d. naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowane jako niebezpieczne.
Opisane naruszenie stwierdzono w oparciu o protokół nr [...] z dnia 20 kwietnia 2021 r., dotyczący poprowadzonej w tym dniu kontroli drogowej, do której w T. na ul. [...] został zatrzymany autobus marki SOR o nr rej. [...]. Wskazanym pojazdem przedsiębiorstwo A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T. wykonywała krajowy transport drogowy w ramach linii regularnej na trasie T. – M. – T.. W wyniku wstępnej organoleptycznej kontroli stanu technicznego kontrolowanego pojazdu stwierdzono w toku kontroli wyraźną korozję na powierzchni roboczej tarczy hamulcowej prawego koła drugiej osi. W związku z powyższym skierowano kontrolowany środek transportu na szczegółową kontrolę stanu technicznego układu hamulcowego do punktu przeprowadzenia kontroli drogowej wyznaczonego w Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów mieszczącej się przy ul. [...] w T.
W trakcie szczegółowej kontroli stanu technicznego autobusu stwierdzono usterkę tego pojazdu w postaci braku siły hamowania na prawym kole II osi pojazdu. Powołując się zaś na załącznik I do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. 2019 poz. 2141), tj. Sposobu identyfikowania pojazdu, zakres i metody badania jego stanu technicznego oraz kryteria oceny usterek stwierdzonych podczas tego badania: 1.2.1. Skuteczność i sprawność hamulca roboczego - Sprawność a) brak siły hamowania co najmniej na jednym kole – organ wskazał, że tego rodzaju usterka jest zakwalifikowana jako niebezpieczna.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł D. M., zarządzający transportem w firmie A. Spółka z ograniczaną odpowiedzialnością z siedzibą w T., wnosząc o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania w sprawie.
Podniesione w odwołaniu zarzuty objęły:
- naruszenie art. 46 ust. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców oraz zasady legalizmu, przejawiające się oparciem rozstrzygnięcia na dowodach zdobytych z naruszeniem obowiązujących norm materialnych, regulujących zagadnienie wykonywania przez Inspekcję Transportu Drogowego (dalej jako "ITD") szczegółowej, drogowej kontroli technicznej pojazdów użytkowych, wyrażające się jej przeprowadzeniem w siedzibie okręgowej stacji kontroli pojazdów;
- naruszenie art. 129 fc ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, poprzez przeprowadzenie szczegółowej drogowej kontroli technicznej przez funkcjonariusza ITD niespełniającego wymogu cyklicznego uczestnictwa w warsztatach dla kontrolujących, wykonujących takie kontrole;
- naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 §1 jak i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej powoływanej jako "k.p.a.", poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego zebranego w sprawie, przejawiające się nieprzeanalizowaniem możliwości zastosowania przepisu uchylającego i zmniejszającego odpowiedzialność strony, to jest art. 189d k.p.a.
Przedstawiając w uzasadnieniu swoje stanowisko w sprawie, strona wskazała, że w jej ocenie przeprowadzonej w dniu 20 kwietnia 2021 r. kontroli nie można przypisać cechy legalności, co powoduje w konwencji, że wyniki tej kontroli nie powinny stanowić postawy faktycznej wydania decyzji.
W ocenie strony, dokonanie odmiennych regulacji prawnych w zakresie drogowej kontroli technicznej oraz badań technicznych pojazdów i zapisanie ich w odrębnych aktach rangi wykonawczej każe stwierdzić, że drogowa kontrola techniczna, o której mowa w rozporządzeniu w sprawie kontroli ruchu drogowego jest czymś zupełnie odmiennym od badań technicznych. Z tych względów, zdaniem strony, okręgowa stacja kontroli pojazdów nie może być uznana za wyznaczony punkt przeprowadzania kontroli drogowej, o którym mowa w art. 129 fb ust. 3 pkt 2 Prawo o ruchu drogowym. Mając na uwadze przepisy rozporządzenia w sprawie kontroli ruchu drogowego, zdaniem strony, funkcjonariusz ITD może skierować pojazd poddany sprawdzeniu do szczegółowej kontroli technicznej, przy czym może się ona odbywać z użyciem mobilnej stacji diagnostycznej lub też w wyznaczonym punkcie kontroli drogowej, który nie może być wyznaczony w budynku stacji kontroli pojazdów. Ponieważ w przedmiotowej sprawie kontrola została przeprowadzona w budynku stacji kontroli pojazdów, w ocenie odwołującego się, działania organu kontrolnego z dnia 20 kwietnia 2021 r. noszą przymiot nielegalnych. Funkcjonariusz je przeprowadzający wyszedł bowiem poza ustawowe uprawnienia w zakresie kontroli technicznej. W konsekwencji decyzja o nałożeniu kary była w ocenie odwołującego się wadliwa, jako wydana z naruszeniem art. 46 ust. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców i zasady legalizmu.
Niezależnie od tego strona wskazała, że konieczność uchylenia decyzji wynika także z drugiej przyczyny. Zgodnie bowiem z zapisem art. 129fc ust. 1 Prawo o ruchu drogowym do przeprowadzenia szczegółowej kontroli technicznej uprawniony jest kontrolujący (w tym funkcjonariusz ITD), który spełnia łącznie dwie przesłanki. Pierwsza z nich sprowadza się do posiadania uprawnień diagnosty - i ta została przez R. C. spełniona. Druga natomiast to konieczność cyklicznego, to jest nie rzadziej niż raz w ciągu dwóch kolejnych lat, uczestnictwa w warsztatach dla kontrolujących. W aktach sprawy nie ma zaś żadnego dowodu na to, iż kontrolujący funkcjonariusz takie cykliczne warsztaty odbył.
Strona wskazała końcowo, że błędów przeprowadzonego postępowania upatruje także w tym, że organ nie zastosował art. 189d k.p.a. Określone w tym przepisie okoliczności uchylające, jak i umniejszające odpowiedzialność strony nie zostały przez organ pierwszej instancji w ogóle przeanalizowane w kontekście możliwości ich zastosowania.
Decyzją z dnia 5 kwietnia 2022 r. (nr BP.501.1788.2021.1278.BD2.198257) Główny Inspektor Transportu Drogowego nie znajdując postaw do uwzględnienia zarzutów odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji jako prawidłową.
W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 92a ust. 2 u.t.d., zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. Organ wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie toczyło się wobec D. M. na podstawie cytowanego art. 92a ust. 2 u.t.d., jako osoby zarządzającej transportem w firmie A. Spółce z ograniczaną odpowiedzialnością z siedzibą w T.
Organ zaznaczył, że w postępowaniach prowadzonych w oparciu o art. 92a ust. 2 u.t.d., nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych, w związku z czym w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania regulacja z art. 189d k.p.a. Wskazano, że w sprawie nie znajduje także zastosowania art. 189e oraz art. 189f k.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały bowiem uregulowane odrębnie przez u.t.d., m.in. w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
Odnośnie stwierdzonego naruszenia układu hamulcowego wskazano natomiast, że stosownie do treści § 6a ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie kontroli ruchu drogowego, podczas wstępnej drogowej kontroli technicznej kontrolujący m.in: przeprowadza wzrokową ocenę stanu technicznego pojazdu (pkt 2) oraz może przeprowadzić badanie techniczne za pomocą właściwych metod, w tym z użyciem przyrządu kontrolno-pomiarowego będącego w jego dyspozycji, służące ocenie konieczności poddania pojazdu szczegółowej kontroli technicznej lub zobowiązania do niezwłocznego usunięcia usterek (pkt 4.). Stosownie zaś do treści art. 66 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego m.in. nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę (pkt 1), a także zapewniało dostateczne pole widzenia kierowcy oraz łatwe, wygodne i pewne posługiwanie się urządzeniami do kierowania, hamowania, sygnalizacji i oświetlenia drogi przy równoczesnym jej obserwowaniu (pkt 5).
Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 15.2 załącznika nr 4 do ustawy u.t.d., który sankcjonuje m.in. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, zakwalifikowane jako niebezpieczne, co zagrożone jest karą pieniężną w wysokości 500 złotych.
Tego rodzaju usterka niewątpliwie została, w ocenie organu odwoławczego, stwierdzona w odniesieniu do autobusu marki SOR o nr rej. [...] na szczegółowej kontroli stanu technicznego, podczas której stwierdzono brak siły hamowania na prawym kole II osi pojazdu. Jak zasadnie przyjął organ I instancji zgodnie z załącznikiem I do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego - Sposobu identyfikowania pojazdu, zakres i metody badania jego stanu technicznego oraz kryteria oceny usterek stwierdzonych podczas tego badania: 1.2.1. Skuteczność i sprawność hamulca roboczego - Sprawność a) brak siły hamowania co najmniej na jednym kole - usterka ta jest zakwalifikowana jako niebezpieczna.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego nie podzielił stanowiska o niedopuszczalności przeprowadzenia badania pojazdu w miejscu, w którym się ona odbyła w dniu 20 kwietnia 2021 r. Stosownie bowiem do § 6 ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego, w przypadku gdy poddanie pojazdu użytkowego szczegółowej drogowej kontroli technicznej wymaga jego przejazdu do mobilnej stacji kontroli drogowej lub wyznaczonego punktu przeprowadzania kontroli drogowej, kontrolujący nadzoruje ten przejazd. Organ kontrolujący prawidłowo zatem skierował pojazd do Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów. Infrastruktura i wyposażenie stacji kontroli pojazdów umożliwiały poddanie pojazdu szczegółowej kontroli technicznej. W ocenie organu odwoławczego, nie ma lepszego miejsca do przeprowadzenia kontroli stanu technicznego niż stacja kontroli pojazdów.
W związku z powyższym stwierdzono, że nie można uznać, aby kontrolujący dopuścił się zaniechań podczas kontroli. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że w jego ocenie, kontrolujący posiadał wymagane uprawnienia do przeprowadzenia szczegółowej kontroli technicznej. Tym samym organ I instancji nie naruszył przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy Prawo przedsiębiorców i w sposób prawidłowy zebrał materiał dowodowy.
Organ stwierdził, ze kary pieniężne nakładane są na podstawie ustawy o transporcie drogowym, treść art. 92a ust. 1 i 7 w związku z załącznikiem nr 4 do ustawy określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za zaistniałe naruszenia. W tej sytuacji organ nie miał możliwości miarkowania kar pieniężnych a regulacja art. 189d k.p.a. nie miała w sprawie zastosowania.
Organ odwoławczy stwierdził również, że strona nie przedstawiła dowodów potwierdzających, że do naruszeń doszło w okolicznościach, których nie mogła przewidzieć i na które nie miała wpływu. Strona w żaden sposób nie odniosła się w szczególności do stwierdzonej w trakcie kontroli usterki. Wykonywanie przewozu osób pojazdem posiadającym niebezpieczną usterkę obiektywnie stwarza zagrożenie dla pasażerów i innych uczestników w ruchu drogowym. Powyższe naruszenie wynika z zaniedbania po stronie zarządzającego transportem, a nie z nadzwyczajnych okoliczności. To strona odpowiada za stan techniczny pojazdów, w związku z czym, powinna dokonywać regularnych sprawdzeń pojazdu.
W sprawie brak było zatem podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy u.t.d. w zakresie w jakim stanowi on, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Organ wskazał, że do naruszenia doszło w okolicznościach, które zarządzający transportem powinien przewidzieć i nie dopuścić do jej zaistnienia.
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów naruszenia przepisów o charakterze proceduralnym, organ odwoławczy stanął na stanowisku, że analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wykazała, iż postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów k.p.a.
D. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na opisaną wyżej decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji, podnosząc następujące zarzuty naruszenia prawa:
- naruszenie art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie sprawy w jej całokształcie, przejawiające się na gruncie uzasadnienia skarżonej decyzji brakiem odniesienia do jednego z argumentów strony skarżącej, przemawiającego za koniecznością wyeliminowania kwestionowanego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego;
- naruszenie art. 129 fc ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez oparcie skarżonej decyzji na ustaleniach poczynionych w trakcie szczegółowej, drogowej kontroli technicznej dokonanej przez funkcjonariusza ITD niespełniającego wymogu cyklicznego uczestnictwa w warsztatach dla kontrolujących, wykonujących takie czynności, jak również towarzyszące mu naruszenie normy materialnej tj. art. 46 ust. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców, poprzez wydanie skarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o dowód zdobyty z naruszeniem prawa, tj. protokół kontroli sporządzony przez inspektora niespełniającego wymogów formalnych i nieposiadającego odpowiednio aktualnej wiedzy, warunkującej rzetelne przeprowadzenie szczegółowej kontroli technicznej pojazdu,
- naruszenie art. 46 ust. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców, zasady praworządności oraz zasady legalizmu, przejawiające się oparciem rozstrzygnięcia na dowodach zdobytych z rażącym naruszeniem obowiązujących norm, regulujących zagadnienie wykonywania przez Inspekcję Transportu Drogowego szczegółowej, drogowej kontroli technicznej pojazdów użytkowych, wyrażające się jej przeprowadzeniem w siedzibie okręgowej stacji kontroli pojazdów.
W uzasadnieniu skargi strona podkreśliła w szczególności, że już na etapie odwołania wskazywała, że przeprowadzający działania kontrolne w dniu 20 kwietnia 2021 r. R. C. nie odbył wymaganego mocą normy zapisanej w art. 129fc ustawy Prawo o ruchu drogowym, cyklicznego szkolenia dla funkcjonariuszy przeprowadzających szczegółową kontrolę techniczną pojazdów. W ocenie strony, Główny Inspektor Transportu Drogowego pozostawił ten argument w istocie bez rozpatrzenia, ponieważ ograniczył się jedynie do stwierdzenia, iż w jego ocenie kontrolujący posiadał wymagane uprawnienia do przeprowadzenia szczegółowej kontroli technicznej. Tym samym organ odwoławczy odstąpił od rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie i przemilczał podnoszone w odwołaniu argumenty strony, że kontrolę techniczną autobusu przeprowadził R. C., który nie miał właściwego przygotowania merytorycznego.
Skarżący ponownie podkreślił, że zgodnie z art. 129fc ust. 1 Prawa o ruchu drogowym do przeprowadzenia szczegółowej kontroli technicznej uprawniony jest kontrolujący (w tym funkcjonariusz ITD) który spełnia łącznie dwie przesłanki. Pierwsza z nich sprowadza się do posiadania uprawnień diagnosty - i ta została przez R. C. spełniona. Druga natomiast to konieczność cyklicznego uczestnictwa w warsztatach dla kontrolujących. W aktach sprawy nie ma zaś żadnego dowodu na to, iż R. C. w takich cyklicznych warsztatach uczestniczył.
Skarżący w całości potrzymał także wyrażone uprzednio w odwołaniu stanowisko, że kontrola autobusu nie mogła odbyć się w okręgowej stacji kontroli pojazdów, gdzie wykonana była nie przez diagnostę - a przez funkcjonariusza ITD.
Skarżący podkreślił, że w jego ocenie przepisy powszechnie obowiązującego prawa stwarzały możliwość przeprowadzenia kontroli jedynie z użyciem mobilnej stacji diagnostycznej, jak i z wykorzystaniem wyznaczonego punktu przeprowadzania kontroli drogowej. Dopiero wynik sprawdzenia przeprowadzonego w jednym z tych dwóch miejsc skutkować może, zdaniem skarżącego, skierowaniem pojazdu na dodatkowe badanie techniczne realizowane w stacji kontroli pojazdów, przez uprawnionego diagnostę, zatrudnionego (art. 84 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym) przez przedsiębiorcę prowadzącego stację. W ocenie strony, jest to oczywiste w kontekście zapisu dokonanego przez ustawodawcę w art. 81 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Norma ta stanowi swoiste dopełnienie systemu nadzoru nad stanem technicznym pojazdów uczestniczących w ruchu drogowym.
W końcowej części uzasadnienia skargi, skarżący stanął na stanowisku, że zgodnie z obowiązującym stanem prawnym, funkcjonariusze ITD mają prawo dokonać szczegółowej kontroli technicznej pojazdu, przy czym muszą ją przeprowadzić na wyznaczonym punkcie kontroli drogowej lub z użyciem mobilnej stacji diagnostycznej. W przypadku negatywnego wyniku tak przeprowadzonej kontroli, kierują pojazd do stacji kontroli pojazdów na dodatkowe badanie techniczne, o którym mowa w art. 81 ust. 11 Prawo o ruchu drogowym. Skarżący zaznaczył, że drogi tej "skrócić" nie można. Zatem obecnie, zdaniem skarżącego, w odróżnieniu od uprzednio obowiązujących przepisów prawa, nie jest już dopuszczalne przejechanie z pojazdem zatrzymanym do kontroli drogowej od razu do budynku stacji kontroli pojazdów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie z dnia 30 stycznia 2023 r. skarżący powołał się na fakt wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyroku z dnia 1 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Bd 487, którym to wyrokiem uchylono decyzję utrzymującą w mocy decyzję wymierzającą karę za zaistniałe naruszenie przedsiębiorcy – A. Spółce z o.o. z siedzibą w T. Z ustaleń dokonanych w tej sprawie wynikało, że w dniu 20 kwietnia 2021 r. poddano kontroli drogowej autobus marki SOR o nr rej. [...]. Kierowca realizował krajowy transport drogowy osób w imieniu przedsiębiorstwa A. Spółki z o.o. z siedzibą w T. Podczas kontroli stanu technicznego pojazdu stwierdzono usterkę zakwalifikowaną jako niebezpieczną zgodnie z lp. 1.2.1a2 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz.U. z 2019, poz. 2141). Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli z dnia 20 kwietnia 2021r. Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wszczął wobec A. Spółki z o.o. z siedzibą w T. postępowanie administracyjnego w sprawie naruszenia przepisów u.t.d. Decyzją z dnia 1 lipca 2021 r. Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 13 lipca 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. A. Spółka z o.o. z siedzibą w T. w skardze na tą decyzję zarzucała, że kontrola z dnia 20 kwietnia 2021 r. została przeprowadzona z naruszeniem przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz rozporządzenia MSWiA, w odniesieniu do przeprowadzenia kontroli technicznej w okręgowej stacji kontroli pojazdów oraz, że osoba przeprowadzającą kontrolę nie miała stosownych uprawnień. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 1 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Bd 487/22 uchylił wydane w sprawie decyzji organów obu instancji. Sąd uznał za uzasadnione oba podnoszone przez skarżącą zarzuty naruszenia prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 329) powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "p.p.s.a.", stanowi, że uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Pokreślić należy, że Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie był związany oceną prawną wyrażoną w wyroku z dnia 1 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Bd 487/22, wydanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy. Wyrok ten został wydany w sprawie ze skargi innego podmiotu, dotyczącej innej decyzji. Przepisy prawa nie zawierają mechanizmu, stanowiącego podstawę do uznania, że wyrok ten ma charakter prejudykatu dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Sąd był zatem zobligowany do samodzielnej oceny prawnej podniesionych przez skarżącego zarzutów, niezależnej od oceny dokonanej w innej sprawie.
Kontrolą Sądu objęto decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji, nakładającą na skarżącego, jako zarządzającego transportem, karę pieniężną w wysokości 500 zł – za wykonywanie transportu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne, a więc naruszenie określone w lp. 15.2. załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym.
Skarżący kwestionował legalność pozyskania dowodu stanowiącego podstawę dokonanych ustaleń - protokołu szczegółowej kontroli stanu technicznego układu hamulcowego, przeprowadzonej w Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów położonej w T., przy ul. [...]. Podnosił również brak stosownych uprawnień inspektora ITD dokonującego szczegółowej kontroli technicznej pojazdu.
Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, stwierdził, że wydana decyzja narusza przepisy prawa procesowego w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to jest związane z brakiem ustaleń dotyczących posiadania przez kontrolującego pojazd uprawnień do przeprowadzania kontroli. Organ odwoławczy nie ustosunkował się w tym zakresie do zarzutów skarżącego podniesionych w odwołaniu.
W ocenie Sądu, co do zasady, skierowanie pojazdu do kontroli było uzasadnione. W dniu 20 kwietnia 2021 r. w T. w trakcie wstępnej, organoleptycznej kontroli drogowej autobusu marki SOR nr rej. [...] przeprowadzonej przez inspektora ITD, stwierdzono brak siły hamowania na co najmniej jednym kole 2 osi pojazdu oraz korozję na wewnętrznej stronie tarczy hamulcowej, znajdującej się przy prawym kole 2 osi pojazdu.
W takiej sytuacji istniały podstawy do skierowania pojazdu na szczegółową drogową kontrolę techniczną.
Zgodnie z normą art. 129fb ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, w przypadku pojazdu kategorii M2, M3, N2 iN3, przyczepy kategorii O3 i O4 i ciągnika kołowego kategorii T5 użytkowanego na drodze publicznej do wykonywania zarobkowego przewozu rzeczy kontrolujący, na podstawie wyników wstępnej drogowej kontroli technicznej, może skierować ten pojazd na szczegółową drogową kontrolę techniczną. Kierując pojazd na szczegółową drogową kontrolę techniczną, uwzględnia się w szczególności potrzebę ustalenia, czy pojazd ten zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub narusza wymagania ochrony środowiska. Autobus jest pojazdem kategorii M3. W sytuacji stwierdzonych w czasie kontroli wstępnej nieprawidłowości układu hamulcowego, niewątpliwie zaistniała konieczność ustalenia, czy pojazd nie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego. Działanie polegające na skierowaniu pojazdu do szczegółowej drogowej kontroli technicznej, niewątpliwie było w okolicznościach niniejszej sprawy zgodne z normą obowiązującego prawa, celowe i właściwe. Zaniechanie takiej kontroli mogło bowiem spowodować zagrożenie bezpieczeństwa zarówno pasażerów autobusu, jak i innych uczestników ruchu drogowego.
Jako podstawę prawną przeprowadzenia kontroli, w odniesieniu do sposobu i trybu jej dokonania, organy wskazały przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019 r. poz. 2141). Z § 6 ust. 1 pkt 2 i 4 tego rozporządzenia wynika, że podczas wstępnej drogowej kontroli technicznej kontrolujący przeprowadza wzrokową ocenę stanu technicznego pojazdu i może dokonać sprawdzenia stanu technicznego za pomocą właściwych metod, w tym z użyciem przyrządu kontrolno-pomiarowego będącego w jego dyspozycji, służącego ocenie konieczności poddania pojazdu szczegółowej kontroli technicznej lub zobowiązania do niezwłocznego usunięcia usterek. Na podstawie wyników wstępnej drogowej kontroli technicznej pojazdu użytkowego kontrolujący decyduje, czy pojazd ten poddać szczegółowej drogowej kontroli technicznej. Poddanie pojazdu użytkowego szczegółowej drogowej kontroli technicznej może wymagać jego przejazdu do mobilnej stacji kontroli drogowej lub wyznaczonego punktu przeprowadzania kontroli drogowej (§ 6 ust. 3), a kontrolujący może osobiście przeprowadzić szczegółową drogową kontrolę techniczną (§ 6 ust. 4).
W ocenie Sądu, brak jest podstaw by kwestionować miejsce przeprowadzenia kontroli.
Z art. 129fb ust. 3 i 4 Prawa o ruchu drogowym wynika, że
3. Szczegółowa drogowa kontrola techniczna jest przeprowadzana zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 131 ust. 1 w:
1) mobilnej stacji kontroli drogowej,
2) wyznaczonym punkcie przeprowadzania kontroli drogowej obejmującym obszar o odpowiedniej powierzchni, na którym jest możliwa kontrola techniczna głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo
- przy użyciu przyrządów kontrolno-pomiarowych niezbędnych do przeprowadzenia takiej kontroli, w szczególności przyrządów niezbędnych do oceny stanu hamulców i skuteczności ich działania, układu kierowniczego, zawieszenia oraz uciążliwości pojazdu.
4. W przypadku skierowania pojazdu, o którym mowa w ust. 1, na szczegółową drogową kontrolę techniczną w wyznaczonym punkcie przeprowadzania kontroli drogowej kontrola ta jest przeprowadzana w możliwie najkrótszym czasie i w najbliższym wyznaczonym punkcie przeprowadzania kontroli drogowej.
Z przepisu tego, wynika, że szczegółowa kontrola techniczna może być przeprowadzona wyłącznie w dwóch wskazanych w zacytowanym przepisie punktach. W ocenie Sądu, interpretacja tych unormowań winna być przeprowadzana z uwzględnieniem wszystkich rodzajów wykładni. Ograniczenie wykładni normy prawnej do wykładni językowej może bowiem prowadzić do wniosków przez ustawodawcę niezamierzonych i sprzecznych z celem tej regulacji. O ile wykładnia gramatyczna normy art. 129 fb ust. 3 pkt 2 u.p.r.d. prowadzi do wniosku, że punkt kontroli drogowej powinien być bszarem a nie budynkiem, o tyle celowościowa wykładnia tego unormowania, wskazuje na konieczność takiej interpretacji przepisu, która pozwoli na osiągnięcie celów zamierzonych przez prawodawcę. Celem tym jest zapewnienie możliwości prawidłowej kontroli technicznej głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. Stacja diagnostyczna jest położona na określonym obszarze, na którym znajduje się budynek tej stacji. Stacja ta może mieć odpowiednią powierzchnię, na której jest możliwa kontrola techniczna głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. Nadto może ona zostać wyposażona w przyrządy kontrolno-pomiarowe, niezbędne do przeprowadzenia kontroli, w szczególności przyrządy niezbędne do oceny stanu hamulców i skuteczności ich działania, układu kierowniczego, zawieszenia oraz uciążliwości pojazdu. Teren stacji diagnostycznej może w takim przypadku zostać wyznaczony jako punkt przeprowadzania szczegółowej drogowej kontroli technicznej pojazdów.
Jeżeli teren stacji diagnostycznej ma odpowiednią powierzchnię, na której jest możliwa kontrola techniczna głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo i jest wyposażony w przyrządy kontrolno-pomiarowe, niezbędne do przeprowadzenia kontroli, brak jest, w ocenie Sądu, przeciwskazań do wyznaczenia takiego terenu jako punktu przeprowadzania kontroli drogowej.
Skarżący nie kwestionował, że teren wyznaczonego punktu przeprowadzania kontroli drogowej spełniał wymogi art. 129fb ust. 4 Prawa o ruchu drogowym. Pojazd zatrzymano do kontroli w mieście T., na ulicy [...] Kontrola szczegółowa została przeprowadzona w Okręgowej Stacji Kontroli pojazdów mieszczącej się również przy ul. [...].
Pojęcie obszaru o odpowiedniej powierzchni, na którym jest możliwa kontrola techniczna głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo, należy w ocenie Sądu interpretować jako pojęcie terenu o odpowiedniej powierzchni, miejsca o odpowiednej powierzchni, na którym jest możliwa kontrola techniczna głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. Okoliczność, że stacja diagnostyczna mieści się w budynku, nie stoi na przeszkodzie uznaniu, że spełnia ona wymogi przewidziane w art. 129fb ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym.
Przeciwko takiej interpretacji, nie stoją, w ocenie Sądu, na przeszkodzie wykładnia historyczna ani wykładnia autentyczna.
Przepisy nieobowiązującego już rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 lipca 2008 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz.U. z 2008 r. Nr 132, poz. 841) w § 6a ust. 3 wskazywały, iż szczegółową drogową kontrolę techniczną przeprowadza się: 1) przy użyciu przenośnego lub zainstalowanego na pojeździe systemu przyrządów, niezbędnego do przeprowadzenia takiej kontroli, zwanego "mobilną stacją kontroli drogowej"; 2) w miejscu wyposażonym w przyrządy pomiarowo-kontrolne do przeprowadzania badań technicznych pojazdów, w tym przyrządy niezbędne do oceny stanu hamulców, układu kierowniczego, zawieszenia oraz uciążliwości, zwanym dalej "wyznaczonym punktem przeprowadzania kontroli drogowej"; 3) w stacji kontroli pojazdów. Stacja kontroli pojazdów, wymieniona w punkcie 3, była w rozumieniu tej regulacji niewątpliwe miejscem odrębnym od wymienionego w punkcie 2 "wyznaczonego punktu przeprowadzania kontroli drogowej". Prawodawca, co do stacji, nie wprowadzał żadnych dodatkowych wymogów. Rozporządzenie z dnia 18 lipca 2008 r. zostało uchylone z dniem 7 listopada 2019 r. Obecnie obowiązujące przepisy nie przewidują, aby szczegółowa drogowa kontrola techniczna miała być przeprowadzana w stacji kontroli pojazdów. Nie wyklucza to jednak, w ocenie Sądu, jej przeprowadzania na tym terenie. Ustawodawca zrezygnował z tej formy przeprowadzania szczegółowej drogowej kontroli technicznej, czemu dał wyraz w uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 1466). Podkreślono w nim, że w projekcie został określony system drogowych kontroli technicznych obejmujący wstępne drogowe kontrole techniczne (art. 129fa ust. 1) oraz tam, gdzie okaże się to konieczne - szczegółowe drogowe kontrole techniczne. Na podstawie wyników wstępnej drogowej kontroli technicznej, kontrolujący podejmuje decyzję o skierowaniu pojazdu kategorii M2, M3, N2 i N3, przyczepy kategorii O3 i O4 i ciągnika kołowego kategorii T5 użytkowanego na drodze publicznej do wykonywania zarobkowego przewozu rzeczy na szczegółową drogową kontrolę techniczną, biorąc pod uwagę, w szczególności, potrzebę ustalenia, czy pojazd ten zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub narusza wymagania ochrony środowiska. Szczegółowe drogowe kontrole techniczne przeprowadza się w mobilnych stacjach kontroli drogowej, przy użyciu systemu przyrządów niezbędnych do przeprowadzenia takiej kontroli lub w wyznaczonych punktach przeprowadzania kontroli drogowej. Wyznaczony punkt przeprowadzania kontroli drogowej obejmuje obszar, na którym będzie możliwa kontrola techniczna głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. Kontrola drogowa będzie przeprowadzana przy użyciu przyrządów kontrolno-pomiarowych niezbędnych do przeprowadzenia takiej kontroli, w szczególności przyrządów niezbędnych do oceny stanu hamulców, układu kierowniczego, zawieszenia oraz uciążliwości pojazdu silnikowego lub przyczepy (art. 1 pkt 4 projektu - art. 129fb ust. 3). Zgodnie z dyrektywą 2014/47/UE wyznaczony punkt przeprowadzania kontroli drogowej oznacza określony obszar przeprowadzania wstępnych lub bardziej szczegółowych drogowych kontroli technicznych, na którym mogą być zainstalowane w sposób trwały przyrządy do przeprowadzania badań. W uzasadnieniu projektu wskazano, że przewiduje się, że punkty przeprowadzania kontroli drogowej będą wyznaczane stosownie do potrzeb przez poszczególne uprawnione służby kontrolne. Punkty te będą usytuowane w miejscach określonych według potrzeb wyżej wymienionych służb, możliwości technicznych i warunków umożliwiających przeprowadzanie kontroli (np. przy drogach, na parkingach), przy przyjęciu zasady, iż do minimum zostaną ograniczone uciążliwości dla kierujących pojazdami w zakresie lokalizacji tych punktów. W projekcie wskazano, że w takich punktach służby kontrolne powinny mieć możliwość rozstawienia mobilnego sprzętu kontrolnego i przeprowadzenia szczegółowej drogowej kontroli technicznej. Wyznaczony punkt przeprowadzania kontroli drogowej nie będzie organizowany w ramach stacji kontroli pojazdów. Właścicielami mobilnych przyrządów kontrolno-pomiarowych będą poszczególne służby uprawnione do prowadzenia drogowej kontroli technicznej. Czynności kontrolne będą przeprowadzane wyłącznie przez pracowników służb kontrolnych. Szczegółowa drogowa kontrola techniczna nie będzie stanowiła badania technicznego pojazdu w rozumieniu przepisów o badaniach technicznych pojazdów. Na szczegółową drogową kontrolę techniczną będzie kierowany pojazd na podstawie wyników wstępnej drogowej kontroli technicznej. Przeprowadzana szczegółowa drogowa kontrola techniczna pojazdu nie będzie obejmować swym zakresem pełnego okresowego badania technicznego. Jest to badanie prowadzone w ramach kontroli drogowej, a nie wydawanie nowych uprawnień, czy też przedłużanie ważności dotychczasowych badań (druk sejmowy VIII.3456).
Z uzasadnienia projektu do ustawy wynika, ż celem ustawodawcy była zmiana regulacji i wyłączenie, do co do zasady, stacji kontroli pojazdów z katalogu miejsc przeprowadzania kontroli. Prawodawca w uzasadnieniu projektu ustawy wskazał, że wyznaczony punkt przeprowadzania kontroli drogowej nie będzie organizowany w ramach stacji kontroli pojazdów, a właścicielami mobilnych przyrządów kontrolno-pomiarowych będą poszczególne służby uprawnione do prowadzenia drogowej kontroli technicznej, nadto czynności kontrolne będą przeprowadzane wyłącznie przez pracowników służb kontrolnych. Szczegółowa drogowa kontrola techniczna pojazdu nie będzie obejmować swym zakresem pełnego okresowego badania technicznego, przeprowadzanego w stacjach diagnostycznych. Celem prawodawcy było oddzielenie obu typów badań technicznych, mających różne cele i przeprowadzanych przez różne podmioty.
Przeprowadzoną na terenie stacji diagnostycznej kontrolę można uznać za wadliwą i nie przydatną do dokonania na jej podstawie ustaleń faktycznych, w przypadku przeprowadzenia czynności kontrolnych przez pracowników stacji diagnostycznej a nie pracowników służb kontrolnych, lub w przypadku gdy właścicielami mobilnych przyrządów kontrolno-pomiarowych były inne podmioty niż służby uprawnione do prowadzenia drogowej kontroli technicznej i okoliczność ta miała znaczenie dla wyniku kontroli, jak również w przypadku, gdyby teren stacji diagnostycznej nie spełniał wymogów przewidzianych dla wyznaczonego punku przeprowadzania kontroli drogowej, o którym jest mowa w art. 129fb ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym.
Organowi nie można skutecznie zarzucić przeprowadza kontroli z naruszeniem prawa, jeżeli okoliczności takie nie zaistniały, a w sprawie została spełniona przesłanka art. 129fb ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, jaką jest przeprowadzenie kontroli w wyznaczonym punkcie przeprowadzania kontroli drogowej, obejmującym obszar o odpowiedniej powierzchni, na którym jest możliwa kontrola techniczna głównych układów w pojeździe odpowiedzialnych za bezpieczeństwo, przy użyciu przyrządów kontrolno-pomiarowych niezbędnych do przeprowadzenia takiej kontroli, w szczególności przyrządów niezbędnych do oceny stanu hamulców i skuteczności ich działania, układu kierowniczego, zawieszenia oraz uciążliwości pojazdu.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie miejsce przeprowadzenia kontroli nie powinno prowadzić do wyłączenia możliwość orzekania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, za stwierdzone w niniejszej sprawie uchybienie, stwarzające istotne zagrożenie dla ruchu drogowego. Zaistnienie usterki nie zostało w istocie skutecznie zakwestionowane, podejrzenie jej wystąpienia było możliwe do stwierdzenia już na podstawie samej kontroli wstępnej, w wyniku której zauważono korozję oraz stwierdzono nieprawidłowość hamowania pojazdu. Skarżący ograniczył się do podniesienia zarzutów formalnych dotyczących nieprawidłowego miejsca przeprowadzenia kontroli i braku uprawnień kontrolującego.
W tym też zakresie, Sąd nie podzielił argumentacji skarżącego, który powoływał się na odmienne stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 1 grudnia 2022 r. sygn. akt I SA/Bd 487.
Odnośnie kolejnego z podniesionych w skardze zarzutów, skarżący zarzucając naruszenie art. 129fc ust. 1 u.p.r.d. podnosił, że szczegółowej drogowej kontroli technicznej dokonał funkcjonariusz ITD., niespełniający wymogu cyklicznego uczestnictwa w warsztatach dla kontrolujących, wykonujących takie czynności. Protokół kontroli został zatem sporządzony przez inspektora niespełniającego wymogów formalnych i nieposiadającego wiedzy, warunkującej rzetelne przeprowadzenie szczegółowej kontroli technicznej pojazdu. Nadto skarżący podnosił, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutu odwołania w tym zakresie. Argument ten jest uzasadniony.
Protokół kontroli sporządzić powinny osoby spełniające wymogi określone w art. 129fc ust. 1 u.p.r.d. Przepis art. 129fc ust. 1 u.p.r.d. stanowi, że szczegółową drogową kontrolę techniczną przeprowadza kontrolujący, który posiada:
1) wydane przez starostę uprawnienie do wykonywania badań technicznych, albo
2) wykształcenie i praktykę, o których mowa w art. 84 ust. 2b, oraz odbył szkolenie dla kontrolujących w zakresie przeprowadzania szczegółowych drogowych kontroli technicznych
- oraz nie rzadziej niż raz w ciągu 2 kolejnych lat uczestniczy w warsztatach dla kontrolujących przeprowadzających szczegółowe drogowe kontrole techniczne.
Spełnienie przez kontrolującego tych wymogów winno być przez organ wykazane. Jak wynika z art. 129fc ust. 2 u.p.r.d., szkolenia dla kontrolujących w zakresie przeprowadzania szczegółowych drogowych kontroli technicznych mogą organizować wojewódzki inspektor transportu drogowego, wojewódzki komendant Policji, Komendant Stołeczny Policji, Komendant-Rektor Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie, komendant szkoły policyjnej, komendant oddziału Straży Granicznej i dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości, każdy w zakresie swojej właściwości. Wymienione organy wydają stosowne zaświadczenia o ukończeniu szkolenia dla kontrolujących w zakresie przeprowadzania szczegółowych drogowych kontroli technicznych. W załączniku nr 3 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 października 2019 r. w sprawie programów szkolenia i warsztatów dla kontrolujących przeprowadzających szczegółowe drogowe kontrole techniczne oraz wzorów zaświadczeń potwierdzających ich ukończenie (Dz. U. z 2019 r., poz. 2142) wskazano, iż wydane zaświadczenie dotyczy przeprowadzania szczegółowych drogowych kontroli technicznych pojazdów, w tym autobusu, którego dopuszczalna prędkość na autostradzie i drodze ekspresowej wynosi 100 km/h, pojazdu przeznaczonego do przewozu towarów niebezpiecznych, pojazdu przystosowanego do zasilania gazem lub pojazdów kategorii: M2, M3, N2 i N3 i przyczep kategorii O3 i O4 i ciągników kołowych kategorii T5 użytkowanych na drogach publicznych do wykonywania zarobkowego przewozu rzeczy.
W aktach administracyjnych brak jest dowodów potwierdzających, że R. C. spełnia przesłanki z art.129fc ust. 1 Prawa o ruchu drogowym. Akta te nie zawierają dowodów wskazujących, że miał on aktualne w dacie kontroli, wydane przez starostę, uprawnienie do wykonywania badań technicznych lub wykształcenie i praktykę, o których mowa w art. 84 ust. 2b, oraz odbył szkolenie dla kontrolujących w zakresie przeprowadzania szczegółowych drogowych kontroli technicznych. Wykształcenie i praktyka, o których mowa w art. 84 ust. 2b Prawa o ruchu drogowym to:
1) wyższe wykształcenie w obszarze nauk technicznych o specjalności samochodowej i udokumentowane 6 miesięcy praktyki w stacji kontroli pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku kontroli lub naprawy pojazdów albo
2) średnie wykształcenie techniczne lub wykształcenie średnie branżowe, o specjalności samochodowej i udokumentowany rok praktyki w stacji kontroli pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku kontroli lub naprawy pojazdów, albo 3) wyższe wykształcenie w obszarze nauk technicznych o specjalności innej niż samochodowa i udokumentowany rok praktyki w stacji kontroli pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku kontroli lub naprawy pojazdów, albo 4) średnie wykształcenie techniczne lub wykształcenie średnie branżowe, o specjalności innej niż samochodowa i udokumentowane 2 lata praktyki w stacji kontroli pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku kontroli lub naprawy pojazdów.
W aktach administracyjnych znajdują się jedynie zaświadczenia o ukończeniu przez R. C. szkoleń numerach od [...]1, [...]2 i [...]3, które zostały wydane przez prywatnego przedsiębiorcę G. G.. Nie wynika z nich, że stanowią one szkolenia, o jakich jest mowa w art. 129fc ust. 2 u.p.r.d., w szczególności, że stanowią one szkolenia, organizowane przez wojewódzkiego inspektora transportu drogowego. Nadto kontrolujący winien spełniać wymóg odbycia, nie rzadziej niż raz w ciągu 2 kolejnych lat, warsztatów dla kontrolujących w zakresie przeprowadzania szczegółowych drogowych kontroli technicznych. Skarżący podnosił w zarzuty w dotyczące uprawnień kontrolującego do przeprowadzenia kontroli. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest ustaleń i oceny prawnej w tym zakresie.
Sąd stwierdził, że organ nie zgromadził w aktach sprawy dowodów potwierdzających, że kontroli dokonała osoba spełniająca wymogi art. 129fc ust. 1 u.p.r.d. Okoliczności faktyczne, na których organ oparł zaskarżone rozstrzygnięcie, powinny znajdować pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym w aktach sprawy materiale dowodowym. Wydanie decyzji musi poprzedzać wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz ocena na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.).
Organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę, winien ustalić, czy R. C. spełniał w dacie kontroli wymogi przewidziane w art. 129fc ust. 1 u.p.r.d. Organ dokona ustaleń w tym zakresie na podstawie dowodów z dokumentów, a następnie ich oceny prawnej. Jeżeli R. C. nie posiadał wymaganych uprawnień, wykluczy to możliwość nałożenia kary pieniężnej, za naruszenia, stwierdzone w toku przeprowadzonej przez niego kontroli.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł, tytułem zwrotu uiszczonego od skargi wpisu sądowego.