III SA/Gd 470/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka D. Sp. z o.o., działając jako przedstawiciel bezpośredni importera V. Sp. z o.o., wystąpiła o wydanie kopii decyzji celnej dotyczącej zgłoszenia celnego. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego odmówił wydania kopii, argumentując, że zgodnie z unijnym kodeksem celnym (UKC) stroną postępowania celnego jest zgłaszający (importer), a nie przedstawiciel bezpośredni, nawet jeśli udzielił on zabezpieczenia należności celnych. Spółka D. nie została również upoważniona do reprezentowania importera w postępowaniu weryfikacyjnym, które zakończyło się wydaniem spornej decyzji. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę spółki D., potwierdzając, że nie była ona stroną postępowania celnego. Sąd podkreślił, że przepisy UKC nie posługują się pojęciem strony w rozumieniu przepisów krajowych, a definicje takie jak dłużnik celny czy zgłaszający są kluczowe. Gwarant, choć odpowiedzialny za zapłatę należności, jest osobą trzecią i nie staje się stroną stosunku prawnego zobowiązania celnego. Ponadto, pełnomocnictwo udzielone agencji celnej do dokonania zgłoszenia celnego nie obejmuje automatycznie reprezentacji w późniejszym postępowaniu weryfikacyjnym, które jest odrębnym postępowaniem administracyjnym. Brak odpowiedzi importera na wezwanie organu dotyczące jego reprezentacji w tym postępowaniu skutkował pominięciem spółki D.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia strony postępowania celnego w kontekście przedstawicielstwa bezpośredniego i udzielenia zabezpieczenia, a także zakresu pełnomocnictwa w sprawach celnych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z unijnym kodeksem celnym i polskim prawem postępowania administracyjnego/podatkowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przedstawiciel bezpośredni importera, który udzielił zabezpieczenia należności celnych, jest stroną postępowania celnego w przedmiocie określenia wysokości długu celnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przedstawiciel bezpośredni, który udzielił zabezpieczenia, nie jest stroną postępowania celnego. Stroną jest wyłącznie zgłaszający (importer).
Uzasadnienie
Unijny kodeks celny definiuje dłużnika celnego jako zgłaszającego lub osobę, na której rzecz dokonano zgłoszenia w przypadku przedstawicielstwa pośredniego. Gwarant, będący osobą trzecią, uczestniczy w wykonaniu zobowiązania, ale nie staje się stroną stosunku prawnego zobowiązania celnego.
Czy pełnomocnictwo udzielone agencji celnej do dokonania zgłoszenia celnego obejmuje również reprezentację w późniejszym postępowaniu weryfikacyjnym dotyczącym tego zgłoszenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pełnomocnictwo do dokonania zgłoszenia celnego nie obejmuje automatycznie reprezentacji w odrębnym postępowaniu weryfikacyjnym. W takim postępowaniu wymagane jest nowe umocowanie.
Uzasadnienie
Postępowanie weryfikacyjne jest odrębnym postępowaniem administracyjnym od czynności zgłoszenia celnego. Strona postępowania weryfikacyjnego może ustanowić pełnomocnika, w tym agencję celną, ale na podstawie nowego umocowania. Brak odpowiedzi importera na wezwanie organu dotyczące jego reprezentacji w postępowaniu weryfikacyjnym skutkuje pominięciem przedstawiciela.
Czy art. 178 § 3 Ordynacji podatkowej, dotyczący udostępniania akt, ma odpowiednie zastosowanie w sprawach celnych do podmiotów innych niż strony postępowania sensu stricto, takich jak gwarant czy przedstawiciel bezpośredni?
Odpowiedź sądu
Nie, konstrukcja strony postępowania celnego sensu stricto i sensu largo, oparta na przepisach Ordynacji podatkowej, nie znajduje oparcia w przepisach prawa celnego. Gwarant jest osobą trzecią i nie jest stroną postępowania.
Uzasadnienie
Przepisy Ordynacji podatkowej nie mają bezpośredniego zastosowania w sprawach celnych, a unijny kodeks celny stosuje własną nomenklaturę i definicje. Gwarant jest traktowany jako osoba trzecia, która jedynie uczestniczy w wykonaniu zobowiązania, a nie staje się stroną stosunku prawnego.
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
UKC art. 5 pkt 15, pkt 18, pkt 19
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Definicje zgłaszającego, długu celnego i dłużnika celnego.
UKC art. 77 ust. 2 i 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Powstanie długu celnego i określenie dłużnika w przypadku przedstawicielstwa pośredniego.
UKC art. 18 ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Definicja przedstawicielstwa celnego (bezpośrednie i pośrednie).
Pomocnicze
UKC art. 92 ust. 1 lit b, ust. 2 i 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Formy zabezpieczenia długu celnego, w tym zobowiązanie gwaranta.
UKC art. 94 ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Definicja gwaranta jako osoby trzeciej.
UKC art. 119 ust. 1 i 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Terminy wygaśnięcia prawa organu do ingerencji w sytuację prawną towaru.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i § 2
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne art. 73 ust. 1 pkt 1
Stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do postępowań celnych.
o.p. art. 178 § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Żądanie wydania przez organ kopii akt sprawy.
o.p. art. 133
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Definicja strony postępowania podatkowego.
o.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.t.u. art. 33 ust. 7
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka D. nie była stroną postępowania celnego, ponieważ jedynie udzieliła zabezpieczenia i działała jako przedstawiciel bezpośredni, a nie zgłaszający. • Pełnomocnictwo do dokonania zgłoszenia celnego nie obejmuje automatycznie reprezentacji w odrębnym postępowaniu weryfikacyjnym. • Brak odpowiedzi importera na wezwanie organu dotyczące jego reprezentacji w postępowaniu weryfikacyjnym skutkował pominięciem spółki D. w tym postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Spółka D. była stroną postępowania celnego, ponieważ udzieliła zabezpieczenia należności celnych i działała jako przedstawiciel bezpośredni importera. • Pełnomocnictwo o charakterze stałym obejmowało wszelkie czynności związane ze zgłoszeniem celnym, w tym uzyskanie kopii decyzji. • Naruszenie zasady jawności postępowania poprzez pominięcie spółki D. w wydaniu decyzji.
Godne uwagi sformułowania
W obecnym stanie prawnym do postępowania w sprawach celnych nie ma zastosowania przepis art. 133 o.p., w którym to przepisie zawarto definicję strony postępowania podatkowego. • Pojęcie strony postępowania celnego powinno się oceniać w oparciu o zawarte w UKC uregulowania dotyczące długu celnego oraz definicję dłużnika celnego. • Istota przedstawicielstwa bezpośredniego polega na tym, że agencja celna działa w imieniu i na rzecz osoby reprezentowanej (zgłaszającego), a tym samym czynność dokonana w granicach umocowania pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla zgłaszającego. • Zgłaszający może upoważnić do reprezentowania swoich interesów w tym postępowaniu agencję celną, przy czym takie upoważnienie powinno zostać potwierdzone pisemnym oświadczeniem woli zgłaszającego, złożonym do akt sprawy. • Nie będąc solidarnym dłużnikiem celnym, podatnikiem podatku VAT ani gwarantem, spółka D. nie mogła zostać i nie została wezwana o uiszczenie należności celnych i podatkowych. • Przepisy art. 133-134 O.p. nie mają zastosowania w sprawach celnych. Unijny kodeks celny w postępowaniu nie posługuje się pojęciem strony, natomiast zawiera pojęcia określone w art. 5 ust. 4-5,15, 19 (definicje osoby, przedsiębiorcy, dłużnika). • Gwarant jest zatwierdzany przez organy celne wymagające zabezpieczenia, chyba że gwarantem jest instytucja kredytowa, finansowa lub ubezpieczeniowa akredytowana w Unii zgodnie z obowiązującymi przepisami unijnymi. […]
Skład orzekający
Jacek Hyla
przewodniczący sprawozdawca
Bartłomiej Adamczak
członek
Maja Pietrasik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia strony postępowania celnego w kontekście przedstawicielstwa bezpośredniego i udzielenia zabezpieczenia, a także zakresu pełnomocnictwa w sprawach celnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z unijnym kodeksem celnym i polskim prawem postępowania administracyjnego/podatkowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii prawnej związanej z prawem celnym i procedurą administracyjną, która może być interesująca dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie. Wyjaśnia relacje między agencją celną, importerem i organami celnymi.
“Czy agencja celna zawsze reprezentuje importera? Sąd wyjaśnia granice pełnomocnictwa w sprawach celnych.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.