III SA/Gd 29/25

III SA/Gd 29/25 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-04-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-01-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Bartłomiej Adamczak
Janina Guść /przewodniczący sprawozdawca/
Maja Pietrasik
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit.c, art. 200, art. 205 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 728
art. 92c ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77 § 1, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Asesor WSA Maja Pietrasik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 20 listopada 2024 r. nr BP.501.1699.2024.2462.GD11.640792 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz B. K. kwotę 102 (sto dwa) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 10 lipca 2024 r. nr WITD.DI.0152.XI1276/17/24 Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 92a ust. 1 w związku z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 728 ze zm.) powoływanej dalej w skrócie "u.t.d." oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [...] z dnia 4 kwietnia 2024 r., nałożył na B. K. [...] karę pieniężną w łącznej wysokości 2550 zł., za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym określone w treści załącznika nr 3.
W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:
W dniu 4 kwietnia 2024 r. w miejscowości R. na drodze wojewódzkiej DW229 zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki SCANIA o nr rej. [...] wraz z przyczepą marki MHS o nr rej. [...], którym kierował M. G. W dniu kontroli B. K. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą B. wykonywała przewóz drogowy drewna z leśnictwa S. do miejscowości K.
W wyniku analizy danych z tachografu cyfrowego oraz karty kierowcy M. G. stwierdzono szereg naruszeń z czasu pracy kierowcy. Kierowca podczas kontroli okazał tylko jeden wydruk z dnia 26 marca 2024 r. dotyczący przekroczenia jazdy ciągłej, który został uwzględniony. Kierowca nie okazał wydruków, uzasadniających odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków za pozostałe stwierdzone naruszenia. Szczegółowa analiza czasu pracy, została przeprowadzona w siedzibie WITD w Gdańsku.
W trakcie kontroli stwierdzono, że pojazd marki SCANIA o nr rej. [...] o nr [...] posiada wzdłużne pęknięcia na tarczy hamulcowej na osi 1 strona lewa. Sporządzono dokumentację fotograficzną oraz protokół oględzin pojazdu marki SCANIA o nr rej. [...] i załączono do akt sprawy. W związku z powyższym stwierdzono, wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, zakwalifikowane jako niebezpieczne.
Kierowca przesłuchany w charakterze świadka, zeznał do protokołu: "Pękniętą tarczę pokazał mi kontrolujący inspektor podczas sprawdzenia stanu technicznego pojazdu. Faktycznie widniało pęknięcie na. tarczy hamulcowej. Po odebranym ostatnim odpoczynku tygodniowym przed wyjazdem sprawdzałem stan technicznych pojazdów, ale nie sprawdziłem tarcz hamulcowych. Sprawdziłem wyłącznie światła, stan opon i olej w silniku. Zgłaszałem dwa tygodnie temu zużycie klocków hamulcowych. Nie wiem co robili mechanicy z kontrolowanym autem. Zadania transportowe przydziela mi szefowa p. B. K. Do kontroli okazałem tylko jeden wydruk uzasadniający odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków z dnia 26 marca 2024 r. Więcej wydruków nie ma. W firmie sczytywane są dane z mojej karty kierowcy oraz urządzenia rejestrującego zamontowanego w kontrolowanym pojeździe. Nie wiem czy są analizowane pobrane dane. Kontrolowany pojazd wyposażony jest w GPS."
W związku ze stwierdzonym naruszeniem przepisów transportowych, zostało z urzędu wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Zawiadomienie w tej sprawie wysłano stronie pismem z dnia 8 kwietnia 2024 r. Pismo zostało odebrane przez stronę, a tym samym skutecznie doręczone dnia 15 kwietnia 2024 r.
Organ wskazał, że pismem z dnia 19 kwietnia 2024 r. strona wniosła o przesłanie protokołu przesłuchania w charakterze świadka kierowcy M. G. Pismem z dnia 29 kwietnia 2024 r. przesłano stronie ww. protokół.
Następnie pismem z dnia 10 maja 2024 r. strona przesłała do organu wyjaśnienia, iż monitoruje oraz sprawuje prawidłowy nadzór nad pracownikami oraz pojazdami wykonującymi transport drogowy. Wskazał, że to kierowca był odpowiedzialny za stan techniczny pojazdu. Również mechanik weryfikował stan techniczny pojazdu. Podniosła, że zakazuje pracownikom działania niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Ponadto zawnioskowała o przesłuchanie B. K. właścicielki przedsiębiorstwa F. oraz zatrudnionego mechanika, który dokonywał przeglądu technicznego pojazdu bezpośrednio przed kontrolą drogową. Podkreśliła, iż dysponuje nowoczesna bazą naprawczą oraz wykwalifikowanym personelem z długoletnim doświadczeniem. Pęknięcie tarczy hamulcowej było "świeże" spowodowane intensywnymi warunkami hamowania, co potwierdzi serwisant warsztatu. Ponadto współpracuje z uprawnionymi diagnostami, którzy dodatkowo "prześwietlają" park maszynowy w przedsiębiorstwie. Zgodnie z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wniosła o umorzenie wszczętego postępowania administracyjnego, gdyż nie miała wpływu na powstanie naruszenia.
Pismem z dnia 11 czerwca 2024 r. organ I instancji wysłał stronie zawiadomienie o zakończeniu postępowania wyjaśniającego wraz z wyznaczeniem terminu zakończenia postępowania administracyjnego.
W wyniku przeprowadzonej szczegółowej analizy czasu pracy kierowcy stwierdzono naruszenia określone w lp. 5.7, 5.11, 6.3.8, 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d., tj:
1) lp. 5.7 - Skrócenie wymaganego skróconego odpoczynku dziennego zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej: 1) o czas do 1 godziny.
Organ wskazał, że na podstawie danych odczytanych z tachografu oraz z karty kierowcy M. G. stwierdzono, że kierowca w dniu 11 marca 2024 r. o godzinie 06:30 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 48 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 21:42 dnia 11 marca 2024 r. do godziny 06:30 dnia 12 marca 2024 r. czasu UTC+1. Oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny odpoczynek o 12 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było odebranie przez kierowcę odpoczynku w wymiarze skróconym do 9 godzin.
Kara z tytułu ww. naruszenia wynosi 150 zł.
2) lp. 5.11 - Przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: 1) o czas do mniej niż 30 minut.
Organ wskazał, że na podstawie danych odczytanych z tachografu oraz z karty kierowcy M. G. z dnia 8 marca 2024 r. stwierdzono, że kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 40 minut w okresie od godziny 13:33 do godziny 19:38 bez odbierania wymaganej przerwy. Stwierdzono przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas 10 minut. Na podstawie danych odczytanych z tachografu oraz z karty kierowcy M. G. z dnia 21 marca 2024 r. stwierdzono, że kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 48 minut w okresie od godziny 11:05 do godziny 18:50 bez odbierania wymaganej przerwy. Stwierdzono przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas 18 minut.
Łączna kara z tytułu stwierdzonych naruszeń wynosi 200 zł (2 x 100 zł).
3) lp. 6.3.8 - Niespełnienie wymogu ręcznego wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę kierowcy - za każdy wpis.
Organ wskazał, że analiza danych zawartych na karcie kierowcy M. G. nr [...] i danych z urządzenia rejestrującego w pojeździe wykazała, że kierowca nie wprowadził poniższych obowiązkowych danych na kartę kierowcy: 18.03.2024 r. - brak symbolu państwa miejsca zakończenia dziennych aktywności, 19.03.2024 r.
brak symbolu państwa miejsca rozpoczęcia dziennych aktywności, 19.03.2024 r. - brak symbolu państwa miejsca zakończenia dziennych aktywności, 21.03.2024 r. - brak symbolu państwa miejsca rozpoczęcia dziennych aktywności.
Łączna kara z tytułu stwierdzonych naruszeń wynosi 200 zł (4 x 500 zł).
4) lp. 9.2 - Wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowane jako niebezpieczne - za każdy pojazd – 2000 zł.
Organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego w sprawie wynika, że w dniu 4 kwietnia 2024 r. wykonywano transport drogowy pojazdem marki SCANIA o nr rej. [...] o nr [...] z pękniętą tarczą hamulcową pierwszej osi z prawej strony. Z protokołu kontroli wynika, że wystąpienie awarii układu hamulcowego nie miało charakteru nieznaczącej usterki, a wręcz przeciwnie - niebezpiecznej. Pęknięcie tarczy hamulcowej spowodowało, że układ hamulcowy był na tyle niesprawny, że pojazd, poruszając się dalej, stwarzałby zagrożenie dla bezpieczeństwa na drodze, co zostało potwierdzone również przez kierowcę, który podpisał protokół kontroli bez wnoszenia uwag. Zgodnie z zebranym materiałem dowodowym, między innymi ze zdjęciami tarczy hamulcowej, wykonanymi podczas kontroli i zgodnie z protokołem kontroli na przedmiotowej tarczy doszło do pęknięcia, które przedzielało tarczę hamulcową. Takie pęknięcie dowodzi, że nie powstało w dniu kontroli, ale jest następstwem długotrwałego użytkowania i zużycia materiału. Obowiązkiem przewoźnika lub kierowcy wykonującego przewóz w imieniu przedsiębiorcy jest kontrolowanie stanu technicznego pojazdu. Zgodnie z ww. rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r., w sprawie kontroli ruchu drogowego poz. 1.1.14 załącznika nr 1 nawet rysy na tarczach hamulcowych zakwalifikowano jako usterki niebezpieczne
Dalej organ podkreślił, że w toku prowadzonego postępowania, strona nie wskazała żadnych okoliczności oraz dowodów, które mogłyby wskazywać na zaistnienie, którejkolwiek z ww. przesłanek umorzenia postępowania. Odnosząc się do wniosku strony organ wskazał, że zgodnie z art 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W myśl art. 80 k.p.a.-- organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
W świetle powołanych powyżej przepisów organ I instancji uznał, że w sposób prawidłowy dokonał ustaleń stanu faktycznego, jak i prawnego w przedmiotowej sprawie, w tym przeprowadził wszelkie czynności niezbędne do ich ustalenia. Został zebrany cały niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy materiał dowodowy, a strona miała możliwość wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów i złożenia dodatkowych wniosków dowodowych, nie występują również żadne wątpliwości co do stanu faktycznego.
Organ I instancji wskazał, że nie mógł uwzględnić wniosku dowodowego, o którego przeprowadzenie wniosła strona w swym piśmie z dnia 10 maja 2024 r.,tj. przesłuchania mechanika oraz właścicielki przedsiębiorstwa F. B. K., gdyż nie wniósłby on żadnych nowych okoliczności do sprawy, które miałyby istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Okoliczność, którą strona postępowania chce udowodnić poprzez ich przeprowadzenie w ocenie organu orzekającego została już udowodniona i potwierdzona, m. in. w dniu kontroli. Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego dysponuje w szczególności takim dowodem - protokołem przesłuchania kierowcy M. G. w charakterze świadka. Ponadto organ wskazał, że zgodnie z art. 86 k.p.a.- jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. Do przesłuchania stron stosuje się przepisy dotyczące świadków, z wyłączeniem przepisów o środkach przymusu. Zatem dowód z przesłuchania strony może odbyć się jedynie po spełnieniu przesłanek wymienionych w powyższym przepisie. W ocenie organu, w niniejszej sprawie po przeprowadzeniu środków dowodowych nie pozostały niewyjaśnione fakty, które byłyby istotne dla jej rozstrzygnięcia. Z uwagi na powyższe, organ nie mógł uwzględnić wniosku strony o przeprowadzenie dowodu poprzez przesłuchanie zgodnie ze złożonym wnioskiem
Organ podkreślił, że odpowiedzialność za naruszenia przepisów, których katalog został zawarty w załączniku nr 3 do u.t.d. nie opiera się na zasadzie winy. Jest to odpowiedzialność ex lege, z której podmiot wykonujący przewóz może się zwolnić, ale po wykazaniu przynajmniej jednej z ww. przesłanek, przy czym zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem to na tym podmiocie spoczywa ciężar dowodu w tym zakresie. Przesłanki egzoneracyjne określone w tym przepisie nie odnoszą się do zachowania przedsiębiorcy, jego działania lub działań osób, którymi się posługuje przy prowadzeniu działalności, jak i organizacji pracy przedsiębiorstwa, lecz do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu należytej staranności i przezorności nie był w stanie racjonalnie przewidzieć np. będących rezultatem siły wyższej, bądź działań osoby trzeciej, za winę której przedsiębiorca odpowiadać nie może.
Zdaniem organu I instancji, strona postępowania nie dopełniła ciążących na niej obowiązków wskazanych w ustawie o transporcie drogowym z własnej winy poprzez niedołożenie należytej staranności przy wykonywaniu działalności gospodarczej, zatem trudno rozpatrywać fakt powstania naruszenia w kategoriach zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Ponadto organ wyjaśnił, że kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma charakter związany a nie uznaniowy.
Po rozpoznaniu odwołania strony, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 20 listopada 2024 r. nr BP.501.1699.2024.2462.GD11.640792, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 4 pkt 22, art. 7a, art. 14, art. 92a ust. 1, art. 92b ust. 1, art. 92c ust. 1 u.t.d., Ip. 5.7.1, !p. 5.11.1, Ip. 6.3.8, Ip. 9.2, załącznika nr 3 do u.t.d., art. 4, art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 23, art. 32, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85, zwanego dalej "rozporządzenie 165/2014" (Dz. UE L60 z 28.02.2014r.), art. 66 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2023 r., poz. 1047 ze zm.) powoływanej dalej w skrócie "p.r.d."; § 5, § 6a rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. 2019 poz. 2141), poz. 1.1.14 lit a załącznika 1 do Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. 2019 poz. 2141), § 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. 2022 poz. 122), art. 1, art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/1054 z dnia 15 lipca 2020r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 w odniesieniu do minimalnych wymogów dotyczących maksymalnego dziennego i tygodniowego prowadzenia pojazdu, minimalnych przerw oraz dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 165/2014 w odniesieniu do określania położenia za pomocą tachografów (Dz. Urz. UE L Nr 249, str. 1).
Organ odwoławczy wskazał, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia określone jako skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej; przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy; niespełnienie wymogu ręcznego wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę kierowcy - za każdy dzień oraz wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego połączeń układu kierowniczego kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne. Organ odwoławczy zaznaczył, że powyższe stwierdzono w dniu 4 kwietnia 2024 r. podczas kontroli drogowej na DW229. W tym dniu zatrzymano do kontroli drogowej zestaw pojazdów składający się z samochodu marki SCANIA o nr rej. [...] wraz z naczepą marki MHS o nr rej. [...]. Pojazdem kierował M. G. Pojazdem wykonywany był krajowy transport drogowy rzeczy z miejscowości S. do miejscowości K., w imieniu i na rzecz B. K. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą F. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...] z dnia 4 kwietnia 2024 r.
Organ odwoławczy wskazał, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Stwierdził, że treść art. 92a ust. 1 i ust. 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. i zaznaczył, że w tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W sprawie nie znajduje zastosowania art. 189a § 2 pkt 1, art. 189d art. 189e art. 189f k.p.a., gdyż kwestie związane z odstąpieniem od nałożenia kary pieniężnej zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1 oraz art. 92b ust. 1 u.t.d. - reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale lVa k.p.a.
Organ odwoławczy uznał za prawidłowe ustalenia i ocenę prawną organu I instancji.
Odnosząc się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu wyjaśnił, że strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających prawidłową organizację pracy w przedsiębiorstwie. Strona nie przesłała dokumentów wskazujących, że kierowca mógł wykonać zlecenia transportowe bez naruszenia przepisów o czasie pracy kierowców. Nie przesłano również żadnych dokumentów potwierdzających stały nadzór nad działaniem kierowcy. Kierowca w kontrolowanym okresie dopuścił się licznych naruszeń czasu pracy, które wpływały na bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Tym samym w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 92b u.t.d. Odnośnie zastosowania art. 92c u.t.d. skarżąca również nie przedstawiła dowodów, iż do naruszeń doszło w okolicznościach, których nie mogła przewidzieć i na które nie miała wpływu. Takie zachowanie w konsekwencji może powodować niebezpieczeństwo w ruchu drogowym. Tym samym, w sprawie nie znajdą zastosowania przepisy egzoneracyjne, a organ odwoławczy nie może odstąpić od nałożenia kary za stwierdzone w sprawie naruszenia.
Zdaniem organu odwoławczego, strona winna była upewnić się czy kierowcy wykonujący przewozy na rzecz strony prawidłowo zrozumieli obowiązujące w tym zakresie przepisy oraz czy stosują się do nich w trakcie wykonywania transportu. Właściwy system kontroli i nadzoru obowiązujący w przedsiębiorstwie strony doprowadziłby do ujawnienia faktu wykonywania przez kierowców transportu z naruszeniem przepisów z zakresu norm czasu pracy. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest nadzór nad odpowiednimi zachowaniami ludzkimi. Zakres tych obowiązków ściśle jest związany z rodzajem prowadzonej działalności gospodarczej, na którą składają się poszczególne czynności przedsiębiorcy. Jedną zaś z takich czynności niewątpliwie jest kierowanie pojazdem samochodowym. W zdecydowanej większości przypadków kierowca samodzielnie prowadzi pojazd, gdzie trudno jest o osobisty nadzór pracodawcy. Jednakże wskazanej okoliczności nie można kwalifikować w kategoriach wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy, bowiem ma on obowiązek przeszkolenia kierowcy i organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń ustawy o transporcie drogowym. Fakt, że kierowca sam prowadzi pojazd jest w tym przypadku bez znaczenia, co więcej sytuacja taka jest typowa w stosunkach tego rodzaju. Wyłączenie odpowiedzialności w takiej sytuacji, którą należy uznać za typową, godziłoby w specyfikę danego obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem ustawy o transporcie drogowym, z którego to obowiązku przedsiębiorca powinien się wywiązać. Przedsiębiorca powinien wykazać się dbałością o osiągnięcie zamierzonego celu. Przedsiębiorca powinien każdorazowo sprawdzać pojazd przed powierzeniem kierowcy zadania przewozowego oraz mieć kontakt telefoniczny z kierowcą, który znajduje się w trasie. W niniejszej sprawie strona nie wskazała okoliczności których nie mogła się w przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Organ odwoławczy wskazał, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Treść art. 92a ust. 1 i 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów naruszenia art.6, art. 7, art. 8, art. 75 i art. 86 k.p.a. organ stwierdził, że są one niezasadne i nie zasługują na uwzględnienie. Organ odwoławczy podkreślił, że protokół kontroli drogowej stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., zatem sporządzony w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Podpisanie protokołu kontroli drogowej bez zastrzeżeń co miało miejsce w niniejszej sprawie, stanowi dowód na okoliczności w nim stwierdzone i wyznacza granice postępowania administracyjnego co do faktów i stanu prawnego. Strona chcąc obalić wiarygodność tego dokumentu jest zobowiązana do wskazania dowodu przeciwnego.
Końcowo Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazała, że nie stwierdził istnienia okoliczności pozwalających na zastosowanie art. 92b oraz art. 92c u.t.d.
B. K. zaskarżyła ww. decyzję Główny Inspektor Transportu Drogowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji.
Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania tj.: art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie się przez organ I instancji przepisów u.t.d. i stwierdzenie naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowanego jako niebezpieczne.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że organ błędnie stwierdził zaistnienie naruszenia, nie uznając przypadkowości związanej z tym, że tarcza hamulcowa to część, która mogła ulec pęknięciu niezależnie od działań przedsiębiorcy. W związku z tym strona podkreśliła, że regularne wykonuje badania techniczne pojazdów, które mają na celu wykrywanie wszelkich usterek i niedoskonałości oraz mogące wpłynąć na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Jednak nie wszystkie usterki są możliwe do wykrycia podczas rutynowych badań, a niektóre mogą pojawić sią niespodziewanie w trakcie eksploatacji pojazdu. W przypadku pęknięcia części, które mogło wystąpić, niezależnie od działań przedsiębiorcy, ważne jest, aby zrozumieć, że nawet najbardziej dokładne badania techniczne nie są w stanie przewidzieć takich sytuacji.
Zdaniem skarżącej argumentacja organu II instancji oparta jest na domniemaniach i błędnej interpretacji przepisów. Skarżąca w szczególności wskazała na:
- błędną ocenę materiału dowodowego przez organ odwoławczy, który zbagatelizował kluczowe wnioski dowodowe, w tym o powołanie biegłego, co jest rażącym naruszeniem przepisów k.p.a.,
- brak rzetelnej oceny technicznej dotyczącej możliwości awarii tarczy hamulcowej w trakcie przewozu, pomimo dostarczenia odpowiednich ekspertyz producenta oraz dokumentacji diagnostycznej,
- zastosowanie zbyt uproszczonej i niewłaściwej interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym, która w przypadku nieprzewidywalnych awarii technicznych pozwala na zwolnienie przedsiębiorcy z odpowiedzialności, zgodnie z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
Do skargi załączono oświadczenie M. Ł. (mechanika samochodowego) z dnia 17 lipca 2024 r., w którym wskazał on, że przed wyjazdem pojazdu w trasę sprawdził stan tarcz hamulcowych i nie było na nich żadnych pęknięć (k. 33).
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz wnosząc o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu organ odwoławczy dodatkowo wyjaśnił, że z zeznań kierowcy wynika, iż przed przedmiotowym przejazdem dokonał sprawdzenia tylko niektórych elementów, stan tarcz nie został przez niego sprawdzony. W ocenie organu, powołane przez stronę zeznania kierowcy nie pokrywają się z zeznaniami kierowcy przedstawionymi w trakcie kontroli, potwierdzonymi protokołem przesłuchania. Odnosząc się natomiast do złożonego przy skardze oświadczenia organ nie dał mu wiary, za wiarygodne uznając zeznania kierowcy złożone na gorąco w trakcie kontroli.
Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2025 r. nr BP.0264.2589.2024.1001.665931 Główny Inspektor Transportu Drogowego z urzędu wstrzymał w całości wykonanie zaskarżonej decyzji z dnia 20 listopada 2024 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).
Zgodnie natomiast z art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, przy czym nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 1 i § 2 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Przeprowadzona przez Sąd, według powyższych kryteriów, ocena zaskarżonej decyzji wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 20 listopada 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Pomorskiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 10 lipca 2024 r. o nałożeniu na skarżącą – B. K.– kary pieniężnej w łącznej wysokości 2550 zł w związku ze stwierdzonymi naruszeniami lp. 5.7, 5.11, 6.3.8, 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d.
Materialnoprawną podstawę wydanych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 728 ze zm.), a w szczególności jej art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust. 7, a także art. 92b ust. 1 oraz art. 92c ust. 1 u.t.d. oraz poz.: lp. .5.7, 5.11, 6.3.8, 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 12000 zł za każde naruszenie. W myśl art. 92a ust. 3 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć 12 000 zł. Natomiast stosownie do art. 92a ust. 7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, - załącznika nr 3 do ustawy.
Sąd dokonując kontroli legalności decyzji nie znalazł podstaw dla zakwestionowania stwierdzonych podczas kontroli naruszeń polegających na wykonywaniu transportu drogowego rzeczy z naruszeniem obowiązków i warunków przewozu drogowego, polegającego na: "Skróceniu przez kierowcę odpoczynku dziennego – zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej o czas do 1 godziny", "Przekroczeniu przez kierowcę maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut" oraz "Niespełnienia wymogu ręcznego wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę kierowcy, za każdy wpis – tj. naruszeń wskazanych w lp. 5.7, 5.11 i 6.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że kierowca nie przestrzegał norm dotyczących czasu jazdy i odpoczynków. Powyższe potwierdza treść protokołu kontroli drogowej nr [...] z dnia 4 kwietnia 2024 r. z załącznikami. Okoliczności te nie były też kwestionowane przez skarżącą w toku toczącego się w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego.
Zasadnicza kwestia sporna dotyczy zasadności nałożenia na skarżącą kary pieniężnej za naruszenia wskazane w lp. 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d. tj. wykonywania przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowane jako niebezpieczne, za każdy pojazd.
Z protokołu oględzin pojazdu z dnia 4 kwietnia 2024 r. wynika, że oględzinom poddano układ hamulcowy pojazdu SCANIA o nr rej. [...] nr VIN [...] będącego w prawnej dyspozycji kierowcy M. G. W wyniku oględzin stwierdzono – wzdłużne pęknięcia na tarczy hamulcowej na osi 1 strona lewa. Do protokołu nie wniesiono uwag. Z protokołu przesłuchania świadka z tego samego dnia wynika, że kierowca przed wyjazdem nie sprawdził stanu tarcz hamulcowych. Zeznał, że dwa tygodnie wcześniej zgłaszał zużycie klocków hamulcowych. Nie wie co robili mechanicy z kontrolowanym autem.
W związku z powyższym pismem z dnia 19 kwietnia 2024 r. strona złożyła do organu wniosek o przesłanie jej protokołu przesłuchania w charakterze świadka- kierowcy M. G., na okoliczność odniesienia się do stwierdzonego naruszenia.
Pismem z dnia 29 kwietnia 2024 r. organ I instancji przesłał skarżącej protokół z przesłuchania świadka z dnia 4 kwietnia 2024 r.
Następnie w piśmie z dnia 10 maja 2024 r. skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z przesłuchania jej oraz zatrudnionego w przedsiębiorstwie F. mechanika, który osobiście dokonywał przeglądu technicznego pojazdu bezpośrednio przed kontrolą drogową. Skarżąca wskazała, że podczas ostatniego przeglądu, na osi napędowej pojazdu wymienione zostały dwa zestawy klocków hamulcowych. Stan techniczny tych komponentów, potwierdzony przez kontrolującego inspektora, wskazuje na ich pełną sprawność i wymianę na nowe. Mechanizmy hamulcowe przyczepy/naczepy zostały dokładnie sprawdzone zarówno pod względem mechanicznym, jak i regulacyjnym, co zapewnia ich symetryczne i równomierne działanie podczas hamowania. Mechanik przeprowadzający przegląd, wykwalifikowany i posiadający wieloletnie doświadczenie, nie stwierdził żadnych nieprawidłowości w stanie tarcz hamulcowych. Skarżąca podkreśliła, że po analizie tarczy hamulcowej zauważyć należy, iż pękniecie było "świeże," co potwierdzi serwisant warsztatu. Na podstawie znalezionych informacji oraz doświadczeń związanych z eksploatacją pojazdów, istnieje dobrze udokumentowany fakt, że tarcze hamulcowe, zwłaszcza te wykonane z żeliwa sferoidalnego, mogą doświadczać pęknięć termicznych spowodowanych intensywnymi warunkami hamowania. Takie warunki prowadzą do znacznego nagromadzenia ciepła i stresu mechanicznego, co może skutkować pęknięciami termicznymi. Zjawisko to jest szczególnie zauważalne w materiałach o ograniczonej przewodności cieplnej, co może nasilać stres termomechaniczny podczas intensywnego hamowania.
Z akt sprawy wynika także, że organ I instancji ustalił, iż przedsiębiorca B. K., prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą B., ul. [...] L., na dzień sporządzenia pisma tj. 12 kwietnia 2024 r. posiadała zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego w zakresie krajowego przewozu rzeczy o numerze [...] wydane w dniu 16 kwietnia 2019 r. przez Starostę Wejherowskiego, a osobą zarządzającą transportem w ww. przedsiębiorstwie jest T. K., posiadający certyfikat kompetencji zawodowych nr [...]. Ponadto z informacji uzyskanych od Starosty Wejherowskiego wynika, że skarżąca przedmiotowy pojazd zgłosiła do zezwolenia przewoźnika drogowego rzeczy w dniu 31 stycznia 2022 r.
Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm.) powoływanej dalej w skrócie "p.r.d.", pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę.
Zgodnie z poz. 1.1.14 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (t.j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2141 ze zm.), rysy lub pęknięcia na powierzchni tarcz hamulcowych zostały zakwalifikowane jako usterki niebezpieczne.
Zgodnie zaś z Ip. 9.2 załącznika nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia zakwalifikowane jako niebezpieczne- za każdy pojazd, podlega karze pieniężnej w wysokości 2 000 zł.
Stosownie natomiast do treści art. 92c ust. 1 u.t.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne
czynności związane, z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Z treści powyższego przepisu wynika, że przepisy u.t.d. przewidują możliwość uwolnienia się od odpowiedzialności, w sytuacji gdy podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć.
Udowodnienie zaistnienie tych okoliczności, zwalniających z kary za zaistniałe naruszenie, obciążało podmiot wywodzący z nich skutki prawne, a więc skarżącą.
Skarżąca winna złożyć wniosku dowodowe w celu wykazania powyższych okoliczności. Skarżąca w toku postępowania administracyjnego złożyła wnioski dowodowe na poparcie swoich twierdzeń w tym zakresie, wnosząc o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka – mechanika dokonującego codziennego przeglądu stanu technicznego pojazdu oraz zeznań skarżącej.
Organ nie przeprowadził zawnioskowanych dowodów, uniemożliwiając skarżącej udowodnienie korzystnych dla niej okoliczności, mających istotne znacznie dla rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Okoliczności związane w z czasem powstania usterki i możliwością jej przewidzenia, niewątpliwie miały znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Wskazać zatem należy, że zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co pozwoli dokonać oceny ustalonego stanu faktycznego, a następnie jego odniesienia do konkretnej normy prawnej. Prawidłowa realizacja tej zasady w pierwszej kolejności nakłada na organ obowiązek oceny, jakie fakty mają znaczenie dla załatwienia sprawy oraz jakimi dowodami okoliczności faktyczne istotne w sprawie mogą być wykazane. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, ustalenie stanu faktycznego sprawy jest bowiem niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Konkretyzację tej zasady stanowi art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązujący organ prowadzący postępowanie do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Organ administracji publicznej obowiązany jest przeprowadzić postępowanie dowodowe co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a więc takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa związane są określone skutki prawne. Nieustalenie okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy oznacza, że podjęte rozstrzygnięcie obarczone jest wadą, jako rezultat dowolnej, nie zaś swobodnej oceny dowodów. Art. 77 § 1 k.p.a. obliguje organ administracji publicznej do zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.), w którym organ ma obowiązek wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego pozostaje w ścisłym związku z przyjętą w Kodeksie postępowania administracyjnego zasadą swobodnej oceny dowodów - art. 80 k.p.a. Zasada ta oznacza, że organ administracji publicznej powinien poddać ocenie materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy, ocena winna zostać oparta na wszechstronnej analizie całokształtu materiału dowodowego i wreszcie organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącego się postępowania.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 września 2020 r. sygn. akt II GSK 22/18, za uzasadnione trzeba uznać twierdzenie, że realizacji (wykonywaniu) kompetencji do nakładania dolegliwości w postaci sankcji prawnej - w sprawie sankcji administracyjnej - nie może towarzyszyć żadna dowolność, czy też arbitralność. Przeciwnie, w postępowaniu w sprawie nałożenia kary, organ administracji publicznej zobowiązany jest jednoznacznie ustalić oraz w przekonujący sposób wykazać zaktualizowanie się wszystkich przesłanek jej nałożenia, tak faktycznych, jak i prawnych, co stanowi warunek konieczny uznania tego działania za zgodne z prawem.
Dotyczy to, w ocenie Sądu, także przesłanek negatywnych, wykluczających możliwość nałożenia kary, jeżeli strona powołuje okoliczności z nimi związane i składa wnioski dowodowe na ich poparcie.
Na organie ciążył obowiązek udowodnienia faktów związanych z naruszeniem przez stronę przepisów o transporcie drogowym i organ wypełnił ten obowiązek w niniejszej sprawie. Organ niewątpliwie zgromadził materiał dowodowy potwierdzający zaistnienie usterek.
Niemniej jednak, w sytuacji powołania przez stronę dowodów, mogących wyłączać odpowiedzialność strony, nie jest możliwe stwierdzenie tej odpowiedzialności i nałożenie kary pieniężnej, bez przeprowadzenia tych dowodów i rozważenia ich mocy dowodowej, a następnie dokonania ustaleń na ich podstawie bądź wskazania przyczyn ich pominięcia. Organ, mimo istnienia przewidzianego w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego wnioskowanych dowodów nie przeprowadził. Naruszyło to prawo strony do obrony w prowadzonym postępowaniu.
Organ odwoławczy podkreślił, że przedsiębiorca powinien każdorazowo sprawdzać pojazd przed wysłaniem kierowcy w zadanie przewozowe oraz mieć kontakt telefoniczny z kierowcą, który znajduje się w trasie. W toku postępowania administracyjnego skarżąca wniosła o przesłuchanie nie tylko jej jako właścicielki przedsiębiorstwa oraz przesłuchanego już uprzednio w toku kontroli świadka – kierowcy pojazdu, ale także mechanika wykonującego przegląd przed zaistniałym zdarzeniem. Wnioski te jednak nie zostały przez organ uwzględnione. Uniemożliwiło to skarżącej wykazanie okoliczności przeciwnej.
Organ odwoławczy wskazywał, że w sprawie nie zaistniały przesłanki zastosowania normy art. 92 b oraz 92 c u.t.d., strona nie dochowała bowiem należytej staranności wykonując przewóz pojazdem niespełniającym warunków technicznych, a dla oceny czy nałożenie kary jest zasadne, istotny jest wyłącznie stan faktyczny z chwili kontroli. Wykładnia taka pomija w istocie normę wynikającą z art. 92 c ust. 1 pkt 1 u.t.d., nie jest zatem prawidłowa. Skarżąca w prowadzonym postępowaniu miała prawo do wykazywania, że dopełniła wszystkich wymogów związanych z konserwacją pojazdu, jego przeglądami i codziennym sprawdzaniem stanu technicznego przed opuszczaniem bazy transportowej i zakresem tego sprawdzania. Co do zasady, nie jest bowiem, z punktu widzenia zasad doświadczenia życiowego, możliwe wykluczenie sytuacji, w której mimo zastosowania przez przewoźnika wszystkich uzasadnionych i wymaganych środków bezpieczeństwa i zachowania wszelkich zasad staranności, do usterki pojazdu dojdzie w trakcie wykonywania przewozu, wskutek zdarzeń i okoliczności, których przewoźnik nie mógł przewidzieć.
Ocena przez organ dołączonego do skargi pisemnego oświadczenia świadka nie mogła wpłynąć na odmienną ocenę przez Sąd zaniechania organu w toku postępowania administracyjnego. Wniosek skarżącej dotyczył dowodu z przesłuchania świadka a nie jego pisemnego oświadczania. Wiarogodność tego dowodu może zostać oceniona przez organ dopiero po przeprowadzeniu tego dowodu.
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd, w związku z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ, zgodnie z art. 153 p.p.s.a., będzie związany dokonaną przez Sąd wykładnią art. 92 c ust. 1 pkt 1 u.t.d. i przeprowadzi dowody, zawnioskowane przez stronę skarżącą na poparcie okoliczności wypełniających przesłankę zwalniającą przewoźnika od odpowiedzialności za zaistniałe naruszenie, w szczególności dowód z przesłuchania świadka M. Ł. Dopiero po przeprowadzeniu tego dowodu organ będzie mógł dokonać oceny jego wiarygodności i możliwości dokonania ustaleń na jego podstawie.
O zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącej od organu administracji w postaci wpisu sądowego od skargi w wysokości 102 zł Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.
Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).