Pełny tekst orzeczenia

III SA/GD 184/24

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

III SA/Gd 184/24 - Postanowienie WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-02-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Bartłomiej Adamczak
Janina Guść /przewodniczący/
Maja Pietrasik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Sygn. powiązane
I OZ 773/24 - Postanowienie NSA z 2024-12-11
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 281
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Asesor WSA Maja Pietrasik (spr.) Protokolant Referent Agnieszka Gross po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2025 r. sprawy ze skargi R.K. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 lutego 2024 r. w sprawie sygn. akt III SA/Gd 525/23 oddalającym skargę na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Gdańsku z dnia 7 czerwca 2023 r. nr WIGK-II.7221.12.2023.AG w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji odmawiającej wprowadzenia zmiany do ewidencji gruntów i budynków postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 1 czerwca 2017 nr GD.6622.11.2017 Starosta Wejherowski, po rozpatrzeniu wniosku R. K. orzekł o odmowie wprowadzenia zmiany do ewidencji gruntów i budynków, polegającej na ujawnieniu R. K. zam. w W. przy ul. [...] jako władającego na zasadach samoistnego posiadania udziałem 1/3 T. K. w prawie wieczystego użytkowania działki nr [...] obr. [...] W. (działka zabudowana ujęta w księdze wieczystej [...] ). Postępowanie było prowadzone na wniosek R. K. z dnia 24 maja 2017 r.
Następnie wnioskiem z dnia 2 lutego 2023 r. R. K., wystąpił do Starosty Wejherowskiego w odniesieniu do ww. opisanej ostatecznej decyzji z 2017 r. o stwierdzenie jej wygaśnięcia na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako k.p.a.). W ocenie wnioskodawcy decyzja ta stała się bezprzedmiotowa w obecnym stanie prawnym, a stwierdzenie jej wygaśnięcia leży w jego interesie jako posiadacza samoistnego. Wnioskodawca wniósł również, powołując się na art. 105 § 1 k.p.a., o umorzenie bezprzedmiotowego w jego ocenie postępowania znak GD.6622.11.2017, w którym nie nabył żadnych materialnoprawnych podstaw do wpisania go w obecnym stanie prawnym do rejestru gruntów i budynków jako posiadacza samoistnego "władającego 1/3 udziałem T. K. w dz. nr [...] obr. [...] W. Kw [...] po przekształceniu w 2009 r. w/w działki z dzierżawy wieczystej we własność przez Prezydenta Miasta Wejherowa (obecnie Grunty Prywatne)".
Starosta Wejherowski decyzją z dnia 24 marca 2023 r. nr GD.6622.11.29.2017.2023 orzekł o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji oraz odmówił umorzenia postępowania wszczętego na wniosek z dnia 24 maja 2017 r.
W ocenie organu nie ma w okolicznościach tej sprawy przepisu umożliwiającego uznanie jako bezprzedmiotowej decyzji z dnia 1 czerwca 2017 r., gdyż rozstrzygała ona merytorycznie wniosek R. K., a jej rozstrzygnięcie było w tamtym stanie prawnym uzasadnione. Stan prawny opisanej nieruchomości nie zmienił się, a jej właściciele są ustaleni. Postępowania zakończonego ww. decyzją nie można również uznać za bezprzedmiotowe, gdyż rozstrzygało merytorycznie wniosek R. K. z 24 maja 2017 r., a decyzja stała się ostateczna.
Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 7 czerwca 2023 r. nr WIGK-II.7221.12.2023.AG utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że stwierdzenie wygaśnięcia decyzji nie jest środkiem do jej weryfikacji pod kątem zgodności z prawem. Decyzja wydana na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. służy jedynie potwierdzeniu przez organ administracji, że decyzja nie pozostaje już w obrocie prawnym, a w tej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. W ocenie organu odwoławczego ostateczna decyzja Starosty Wejherowskiego z dnia 1 czerwca 2017 r. nie stała się bezprzedmiotowa, ponieważ nie zmieniły się zarówno okoliczności sprawy zakończonej tą decyzją, jak i przepisy prawa w tym zakresie. Do daty wydania decyzji nie zmienił się stan prawny nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej nr [...], co do której składany był wniosek skarżącego w 2017 r.
R. K. zaskarżył decyzję Starosty Wejherowskiego z dnia 24 marca 2023 r. nr GD.6622.11.29.2017.2023 w drodze skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarga została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Gd 525/23. Skargę opatrzono datą 29 czerwca 2023 r.
Jako istotną okoliczność w tej sprawie skarżący podał w skardze, że jego wolą jest wykonywanie uprawnień właścicielskich do udziału T. K. we współwłasności działki nr [...] obręb [...] W., jest on zatem posiadaczem samoistnym. Skarżący zarzucił niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz dopowiedzenie okoliczności faktycznych i prawnych i nieuznanie skarżącego za władającego posiadacza samoistnego udziału T. K.
Do skargi dołączono dokumenty obejmujące:
1/ wydruk artykułu "Posiadacz samoistny zobowiązany do zapłaty podatku od nieruchomości",
2/ decyzję Starosty Wejherowskiego z dnia 1 czerwca 2017 r. nr GD.6622.11.2017
3/ decyzję Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 5 listopada 2008 r. nr 730/2008, gdzie organ działając na wniosek R. K. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] obr. [...] o pow. 659 m2 której użytkownikami wieczystymi są: J. K., R. K. i T. K.,
W równolegle wysłanym piśmie opatrzonym tożsamą datą 29 czerwca 2023 r. skarżący zawarł "Wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentów przekształcenia dzierżawy wieczystej we własność na podstawie złożonych dokumentów w poz. 2 oraz poz. 3 załączniki do skargi."
Sąd wyznaczył termin rozprawy na dzień 15 lutego na godzinę 11:20.
W dniu 15 lutego 2024 r., o godz. 10:10 skarżący złożył osobiście w siedzibie Sądu (dowód:. K. 66 akt sprawy) pismo procesowe oparzone przez skarżącego datą 10.02.2024., w którym R. K. wniósł o "dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu na fakt praw i obowiązków strony R. K. jako posiadacza samoistnego 1/3 udziału T. K. w dz. nr [...] obręb [...] w W. wraz z częściową własnością domu od 1996 r. do nadal". Skarżący złożył wraz z ww. pismem do akt sprawy dokumenty obejmujące:
1/ kserokopię pierwszej strony decyzji Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 22 marca 2023 r., nr ZPiO.3120.2.62.2022, na mocy której organ postanowił "ustalić wobec J. K., R. K. i T. K. wysokość podatku od nieruchomości za okres od 1 stycznia 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. w wysokości 818 zł.". Na odwrocie dokumentu ujęto kserokopię 1 strony odwołania R. K. od ww. decyzji Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 22 marca 2023 r. nr ZPiO.3120.2.62.2022.
2/ kserokopię pisma Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 6 lipca 2023 r. przekazującego odwołanie skarżącego od decyzji z dnia 30 maja 2023 r. określającej opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi od dnia 1 stycznia 2023 r. w kwocie 108,80 zł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku. W piśmie opisano treść odwołania, to jest, że strona wskakuje, że zamieszkuje wraz z żoną na powierzchni 47,66 m2 i tylko od tej wielkości nalicza i opłaca opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wskazano, że strona od wielu lat domaga się wydania przez Prezydenta Miasta Wejherowa decyzji administracyjnej o uznaniu jej posiadaczem samoistnym udziału brata T. K., bowiem użytkuje jego część nieruchomości i opłaca należne Gminie Miasta Wejherowa podatki od nieruchomości.
3/ kserokopie postanowień Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 18 stycznia 2023 r. oraz z dnia 14 grudnia 2023 r. o włączeniu dokumentów do postępowania w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2023 r. – w spisie dokumentów odręcznie podkreślono i zaznaczono wykrzyknikiem wymienioną w nim decyzję Starosty Wejherowskiego z dnia 9 stycznia 2018 r. nr GD622.11.10.2027.2018
4/ kserokopię odręcznych wyliczeń raty za podatek od nieruchomości za 2023 r. w wysokości 144,96 zł wraz z kserokopiami dowodów uiszczenia w 2023 r. przez R. K. 4 wpłat tym tytułem po 145 zł każda.
Sędzia sprawozdawca po otrzymaniu wskazanych dokumentów, złożonych przez skarżącego w siedzibie Sądu w dniu 15 lutego 2024 r., przed rozprawą, wydał zarządzenie o dołączeniu ich do akt sprawy.
Wyrokiem z dnia 15 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 525/24, wydanym po przeprowadzeniu rozprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę R. K. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Gdańsku z dnia 7 czerwca 2023 r. nr WIGK-II.7221.12.2023.AG w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji odmawiającej wprowadzenia zmiany do ewidencji gruntów i budynków.
Na rozprawie w dniu 15 lutego 2024 r. w protokole rozprawy zapisano, że sprawę rozpoznano w składzie Przewodniczący sędzia NSA Jacek Hyla, sędzia WSA Alina Dominiak oraz Asesor WSA Adam Osik (sprawozdawca) oraz, że "Posiedzenie rozpoczęto o godzinie 11:25, zakończono o godzinie 12:05. Po wywołaniu sprawy stawili się strona skarżąca osobiście. Za organ nikt się nie stawił, o terminie powiadomiono prawidłowo. Przewodniczący stwierdza, że wpłynęło pismo procesowe skarżącego złożone w dniu dzisiejszym w siedzibie Sądu. Sprawozdanie z przebiegu sprawy złożył Asesor WSA Adam Osik. Stanowisko strony: Skarżący podtrzymuje zarzuty. Oświadcza przy tym, że postępowanie w sprawie zniesienia współwłasności przedmiotowej nieruchomości nie zostało zakończone. Ja uważam, że podatek od nieruchomości płacę jako właściciel, gdyż toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności, w którym podnoszę, że doszło do zasiedzenia udziału mojego "brata T. Ponoszę wszystkie nakłady na nieruchomość. W korespondencji dotyczącej wywozu śmieci też jestem określany jako posiadacz samoistny. W korespondencji od Prezydenta Miasta z dnia 6 lipca 2023 r. jestem określany jako posiadacz samoistny Twierdzę, że jestem posiadaczem samoistnym".
Dalej w protokole wskazano, że "Przewodniczący zamknął rozprawę, Sąd udał się na naradę. Po naradzie Przewodniczący ogłosił wyrok przez odczytanie sentencji. Sędzia sprawozdawca podał ustnie zasadnicze powody rozstrzygnięcia. Przewodniczący pouczył strony działające bez adwokata lub radcy prawnego, że: 1/ uzasadnienie pisemne ogłoszonego wyroku zostanie doręczone na wniosek zgłoszony przez stronę w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Wniosek ten podlega opłacie kancelaryjnej w kwocie 100 zł. Niezgłoszenie wniosku w terminie powoduje utratę prawa wniesienia skargi kasacyjnej, 2/ od wyroku przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożona w terminie 30 dni od daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem za pośrednictwem tutejszego Sądu 3/ skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego: adwokatem, radcą prawnym lub w sprawach obowiązków podatkowych – doradcą podatkowym, a w sprawach własności przemysłowej – rzecznikiem patentowym. Niezachowanie tego wymogu spowoduje odrzucenie skargi 4/ jeżeli strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy, które będzie obejmowało ustanowienie dla niej adwokata, radcy prawnego albo doradcy podatkowego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być złożony na urzędowym formularzu, który jest dostępny m.in. w Wydziale Informacji Sądowej 5/ jeżeli strona nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy, które będzie obejmowało ustanowienie dla niej adwokata, radcy prawnego albo doradcy podatkowego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być złożony na urzędowym formularzu, który jest dostępny m.in. w Wydziale Informacji Sądowej."
Skarżący wystąpił o pisemne uzasadnienie wyroku.
Odpis wyroku Sądu z dnia 15 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 525/24 wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 25 marca 2024 r.
R. K. pismem datowanym na dzień 25 marca 2025 r. (nadanym dniu 27 marca 2024 r.) wniósł na podstawie art. 105 p.p.s.a. zarzuty do protokołu rozprawy, na której był obecny w dniu z dnia 15 lutego 2024 r. wobec czego wniósł o wpisanie do protokołu rozprawy zastrzeżenia. W ocenie skarżącego w sprawie nie uwzględniono dowodów z dokumentów. R. K. wskazał, że Sąd pominął w uzasadnieniu "przekształcenie działki z dzierżawy wieczystej w własność", na poczet której to okoliczności skarżący składał w toku postępowania dowody z dokumentu. Sąd na rozprawie nie wydał postanowienia dotyczącego zgłoszonych wniosków dowodowych "czego nie uczynił oprócz zapewniania ustnego przez Przewodniczącego rozprawy sędziego NSA Jacka Hyla, że będę uznany przez Sąd w wyroku jako posiadacz samoistny na podstawie prawdopodobnie mojego wniosku dowodowego złożonego 15 lutego 2024 r.". Do zastrzeżeń dołączono dokumenty:
1/ kserokopię decyzji Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 4 maja 2009 r. nr 750/2008, gdzie organ wskazał, że po ponownym rozpatrzeniu R. K. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] obr. [...] o pow. 659 m2 której użytkownikami wieczystymi są: J. K., R. K. i T. K.,
2/ kserokopię 1 strony pisma procesowego opatrzonego przez skarżącego datą 10.02.2024., które skarżący złożył osobiście w dniu 15 lutego 2024 r,, przed rozprawą, w siedzibie Sądu.
Zarządzeniem z dnia 2 kwietnia 2024 r. sędzia sprawozdawca włączył ww. pismo R. K. do akt sprawy jako - dokonane po terminie zastrzeżenie do protokołu rozprawy z dnia 15 lutego 2024 r. złożone w trybie art. 105 p.p.s.a.
R. K. nie wniósł skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 525/24.
Wyrok stał się prawomocny od dnia 25 kwietnia 2024 r. W dniu 25 kwietnia 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga R. K. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 525/24, zakończonej prawomocnym wyrokiem z dnia 15 lutego 2024 r.
Skarżący wskazał na wstępie, że na podstawie art. 273 § 2, art. 275, art. 277, art. 283 i art. 284 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 , poz. 935 ze zm., dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") zaskarża w całości otrzymany 23 marca 2024 r. odpis wyroku wraz z uzasadnieniem sygn. akt III SA/Gd SA/Gd 525/24 ponieważ nie zgadza się z tym wyrokiem z powodu nieważności postępowania.
W punkcie pierwszym skargi R. K. podał, że żąda wznowienia postępowania na podstawie art. 273 § 2 p.p.s.a. "w związku z wykryciem w dniu 25 marca 2024. (data otrzymania wyroku z uzasadnieniem) braku takich okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wyrok sprawy, a z których jako strona nie mogłem skorzystać w poprzednim postępowaniu z powodu nierozpoznania i pominięcia całkowicie przez Sąd w otrzymanym wyroku z uzasadnieniem – niezgodnie z ogłoszeniem Przewodniczącego sędziego NSA Jacka Hyla na rozprawie w dniu 15.02.2025.r w mojej R. K. obecności uznającym mnie posiadaczem samoistnym".
W punkcie drugim skargi R. K. podał, że żąda wznowienia postępowania na podstawie art. 275 p.p.s.a. "z powodu nieważności postępowania w związku z nieuwzględnieniem w wyroku wraz z uzasadnieniem wniosków dowodowych z dokumentów urzędowych dotyczących pokształcenia dzierżawy wieczystej we własność działki nr [...] obr. [...] W. Kw [...] położonej w W. przy ul. [...] przez Prezydenta Miasta Wejherowa, to jest decyzji 750/2008 z dnia 04.05.2009 r." oraz "wniosku dowodowego z dokumentów urzędowych na fakt praw i obowiązków strony jako posiadacza samoistnego opłacającego między innymi należne podatki od nieruchomości od 1996 r. (dzierżawy wieczystej) do nadal przedstawione również Wejherowskiemu w Wydziale Geodezji Rejestr Gruntów i budynków od 2017 r."
W punkcie trzecim skargi R. K. podał, że żąda wznowienia na podstawie art. 277 p.p.s.a. "gdyż wnoszę w terminie 3 m-cy skargę o wznowienie postępowania".
Z uzasadnienia skargi o wznowienie postępowania wynika, że R. K. wskazał, że w dniu otrzymania uzasadnienia wyroku z dnia 15 lutego 2024 r., o sygn. akt III SA/Gd 525/24, zauważył, że brak tam, w jego ocenie, powołania takich okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które podnosił w toku postępowania przez Sądem i uznawał za istotne dla pozytywnego rozstrzygnięcia jego sprawy, to jest dotyczycących kwestii tego, że skarżący jest posiadaczem samoistnym oraz kwestii przekształcenia przez Prezydenta Miasta Wejherowa dzierżawy wieczystej działki w prawo własności. W ocenie skarżącego nie mógł on skorzystać z podnoszonych w tym zakresie okoliczności faktycznych oraz środków dowodowych w poprzednim postępowaniu sądowym z powodu ich nierozpoznania i pominięcia przez Sąd.
Skarżący wskazuje, że przy ogłoszeniu wyroku w dniu 15 lutego 2024 r. sędzia przewodniczący w ustnych motywach rozstrzygnięcia zdaniem skarżącego potwierdził, iż uznaje skarżącego w sprawach podatkowych jako samoistnego posiadacza, natomiast w otrzymanym pisemnym uzasadnieniu wyroku brak jest takiej wzmianki. W ocenie R. K. Przewodniczący sędzia NSA Jacek Hyla miał w obecności skarżącego na rozprawie wystosować oświadczenie o uznaniu skarżącego posiadaczem samoistnym. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że po otrzymaniu pisemnego uzasadnienia wyroku, złożył w tym zakresie zarzuty do protokołu rozprawy w dniu 27 marca 2024 r. i prosi o ich rozpatrzenie. Skarżący twierdzi, że wniosek o przeprowadzenie dowodów z dokumentów złożył na rozprawie i Sąd powinien się do niego odnieść poprzez wydanie stosownego postanowienia z urzędu, jednak tego nie zrobił. Skarżący wskazał, że zgodnie z art. 105 p.p.s.a. wskazywane wyżej uchybienia Sąd powinien uwzględnić z urzędu. Skarżący, jako "osoba niepełnosprawna wzrokowo" w stopniu umiarkowanym od 2002 r., uprawdopodobnił, że niezgłoszenie zastrzeżeń do protokołu nastąpiło bez jego winy.
W skardze opisano jakie jest stanowisko skarżącego i jego znaczenie odnośnie podkreślanego przez R. K. posiadania przez niego statusu posiadacza samoistnego w podnoszonym przez skarżącego zakresie. Skarżący powołał się w tym zakresie również na decyzje dotyczące opłat za wywóz śmieci oraz stwierdzające nieważność decyzji w tym zakresie (decyzja nr WF.PO.3137.3.24.2020, sygn. akt SKO Gd 3158/21, sygn. akt SKO Gd 546/23), a także podniósł kwestie opłacania podatku od nieruchomości, w części w jakiej uznaje to za zasadną.
Na zakończenie skarżący powtórzył, że w trakcie rozprawy przewodniczący sędzia NSA Jacek Hyla ogłosił ustnie w jego obecności, że Sąd oddala skargę i jednocześnie w sprawach podatkowych R. K. uznając posiadaczem samoistnym zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 17 sierpnia 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 781/23. Takich ustaleń brak natomiast w pisemnym uzasadnieniu wyroku z dnia 15 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 525/23.
Nadto skarżący wniósł o wyłączenie ze sprawy sędziego NSA Jacka Hylę, gdyż był on przewodniczącym składu i ogłaszał wyrok w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 525/24, wskazując w ocenie skarżącego, że skarżący będzie uznany posiadaczem samoistnym.
Do skargi dołączono:
1/ wniosek o rozpoznanie skargi o wznowienie postępowania w trybie jawnym,
2/ wniosek PPF o zwolnienie od kosztów sądowych,
3/ kserokopię pisma skarżącego z dnia 25 marca 2024 r., które skarżący złożył w dniu 27 marca 2024 r. (wniosek o wpisanie zastrzeżenia do protokołu),
4/ kserokopię odręcznych wyliczeń raty za podatek od nieruchomości za 2023 r. w wysokości 144,96 zł wraz z kserokopiami dowodów uiszczenia w 2023 r. przez R. K. 4 wpłat tym tytułem po 145 zł każda.
W odpowiedzi na skargę o wznowienie postępowania organ stanął na stanowisku, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
W ocenie organu w treści skargi o wznowienie skarżący nie przedstawił okoliczności odpowiadających podstawie wznowienia jaką podnosi, to jest art. 273 § 2 p.p.s.a. dotyczącej nowych okoliczności i dowodów, z których strona nie mogła skorzystać w postępowaniu. Natomiast regularnie podnoszony przez R. K. zarzut nieuznania go za posiadacza samoistnego udziału T. K. w działce nr [...] – nie był przedmiotem zakończonego postępowania prowadzonego przed Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Gdańsku.
Po oddaleniu wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania wyroku, sprawa ze skargi o wznowienie postępowania, została skierowana na rozprawę.
Skarżący nie został wezwany o wpis od skargi o wznowienie, ponieważ w tej sprawie w dalszym ciągu jest zwolniony z kosztów sądowych na mocy postanowienia referendarza sądowego o sygn. akt III SPP/Gd 118/23.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania sądowego - zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 525/23 - podlega odrzuceniu.
Instytucja wznowienia postępowania uregulowana jest w przepisach art. 270 – 285 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "p.p.s.a".
Z przepisów tych wynika, że wznowienie postępowania sądowego polega na ponownym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem ale dopiero w przypadku zajścia ustawowych przyczyn wznowienia oraz zachowania terminu do wniesienia skargi.
Wznowienie postępowania jest instytucją wyjątkową, bo przysługuje tylko od ściśle określonych orzeczeń i jest oparte na wąsko określonych podstawach, które muszą być wskazane w skardze o wznowienie postępowania na co wskazuje art. 279 p.p.s.a.
Należy zatem podkreślić, iż warunkiem możliwości merytorycznego rozpatrywania skargi o wznowienie, jest, poza wniesieniem jej w terminie, oparcie skargi na ustawowej podstawie wznowienia. Podstawy te zostały wymienione wyłącznie w przepisach:
- art. 271 p.p.s.a. (przesłanki żądania wznowienia postępowania z powodu nieważności)
- art. 272 p.p.s.a. (przesłanki żądania wznowienia z powodu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, ustawą lub prawem międzynarodowym lub ze względu na rozstrzygnięcie organu międzynarodowego lub orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej)
- art. 273 p.p.s.a. ( przesłanki restytucyjne).
Zgodnie z art. 281 p.p.s.a.: "Na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i jeżeli brak jest ustawowej podstawy wznowienia lub termin do wniesienia skargi nie został zachowany, odrzuca skargę o wznowienie. Sąd może jednak po rozważeniu stanu sprawy połączyć badanie dopuszczalności wznowienia z rozpoznaniem sprawy."
Powyższe oznacza, że jeżeli Sąd stwierdzi na rozprawie, że skarga jest niedopuszczalna ponieważ brak jest ustawowej podstawy wznowienia - tj. skarga o taką podstawę nie została oparta - ma obowiązek odrzucenia skargi.
Sytuacja taka w ocenie Sądu zachodzi w przedmiotowej sprawie.
Brakiem ustawowej podstawy wznowienia postępowania jest nie tylko sytuacja, gdy w skardze w ogóle nie odwołano się do żadnego z przepisów określających w ustawie p.p.s.a. podstawy wznowienia, ale również gdy co prawda odwołano się wprost do jednego z przepisów dotyczących podstaw wznowienia (czyli art. 271 lub art. 272, czy też art. 273 p.p.s.a.) i sformułowano podstawę, w sposób który nawiązuje treściowo do powyższych przepisów, ale już w oparciu o powołaną przez stronę argumentację, która ma wyjaśnić powołaną podstawę oraz na podstawie akt sprawy, Sąd władny jest ocenić, że powołane przez stronę przesłanki nie stanowią podstawy wznowienia i jej w ogóle nie odpowiadają.
Samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający lub zbliżony do treści ustawy nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi.
Podkreślenia też wymaga, że Sąd nie może samodzielnie doszukiwać się przesłanek wznowienia, abstrahując od sformułowań zawartych w skardze.
W tym Sąd nie jest uprawniony do dokonywania analizy, czy wskazywane przez skarżącego okoliczności nie stanowią innych podstaw wznowienia, niż ta podstawa wznowienia, którą wskazuje skarżący.
W tej sprawie skarżący wyraźnie wskazał:
- w punkcie 1 skargi, że żąda wznowienia postępowania na podstawie art. 273 § 2 p.p.s.a.,
- w punkcie 2 skargi, że żąda wznowienia postępowania na podstawie art. 275 p.p.s.a
- w punkcie 3 skargi, że żąda wznowienia postępowania na podstawie art. 277 p.p.s.a.
Przepisy w postaci art. 275 p.p.s.a. oraz art. 277 p.p.s.a. nie formułują podstaw wznowienia, a dotyczą wyłącznie właściwości sądu i terminu. Przepis art. 275 p.p.s.a. stanowi bowiem, że: "Do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności właściwy jest sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, a jeżeli zaskarżono orzeczenia sądów obu instancji, właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny. Do wznowienia postępowania na innej podstawie właściwy jest sąd, który ostatnio orzekał w sprawie", a przepis art. 277 p.p.s.a., że: "Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy."
Ze wskazanych przez skarżącego podstaw prawnych, jedynie zatem art. 273 § 2 p.p.s.a. formułuje jedną z podstaw wznowienia, stanowiąc, że: "Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu".
Skarżący wyraźnie w swojej skardze wskazał, że w oparciu o podstawę z art. 273 § 2 p.p.s.a. wnosi o wznowienie postępowania, które w jego ocenie było nieważne, ponieważ Sąd nie uwzględnił zdaniem skarżącego takich okoliczności faktycznych i środków dowodowych, jakie skarżący podnosił w toku postępowania o sygn. akt III SA/Gd 525/23, a które w ocenie skarżącego zostały albo pominięte albo w ogóle nierozpoznane przez Sąd. W ocenie skarżącego to, że tak było, potwierdza treść uzasadnienia wyroku, z którym skarżący się nie zgadza. Podnosi także, że pominięto wskazywane okoliczności i dowody pomimo tego, że w ocenie skarżącego przewodniczący składu orzekającego miał na rozprawie oddalając skargę, oświadczyć i uznać, że skarżący jest posiadaczem samoistnym. Skarżący precyzuje, że chodzi mu o okoliczności i dowody, jakie przedstawiał w toku postępowania to jest po pierwsze dotyczące kwestii tego, że jest posiadaczem samoistnym i jakie są w związku z tym jego prawa i obowiązki (w podatku od nieruchomości, w zakresie opłaty związanej z odpadami), a po drugie dotyczące tego, że dzierżawa wieczysta została przekształcona we własność.
W orzecznictwie podnosi się, że wymienione w art. 273 § 2 p.p.s.a. przesłanki należy rozumieć w ten sposób, że okoliczności i dowody, na które powołuje się strona, istniały przed zakończeniem sprawy, której dotyczy wniosek. Po drugie zostały wykryte po prawomocnym zakończeniu postępowania. Po trzecie mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a więc niezbędne jest istnienie związku przyczynowego pomiędzy okolicznościami faktycznymi lub środkami dowodowymi a treścią prawomocnego orzeczenia sądu. Po czwarte, strona nie mogła z tych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych skorzystać w poprzednim postępowaniu, ponieważ nie były one jej znane (tak NSA w wyroku z 24 maja 2024 r., sygn. akt I FSK 1336/23).
Odnosząc się do tak rozumianej podstawy wznowienia nie można pominąć, jak wskazano wyżej, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom regulującym omawiane kwestie (wskazanie konkretnego przepisu prawa) nie oznacza oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podniesiona podstawa wznowienia w sprawie nie zachodzi.
Tak też w tej sprawie Sąd wskazuje, że z samej argumentacji zawartej w skardze wynika, że nie zachodzi przyczyna wznowienia określona w art. 273 § 2 p.p.s.a. Skarżący bowiem sam podkreśla, że powoływał wskazywane okoliczności (to jest że jest posiadaczem samoistnym oraz że wieczysta dzierżawa przekształciła się we własność) i mające te okoliczności potwierdzić dowody, w toku postępowania przed Sądem prowadzonego pod sygn. akt III SA/Gd 525/23. Okoliczności te i dowody były więc stronie znane w czasie prowadzonego przez Sąd postępowania sądowego w sprawie III SA/Gd 525/23. Nie można więc uznać, że strona nie mogła z nich skorzystać w tym postępowaniu, skoro właśnie sama przyznaje, że okoliczności te i dowody przedstawiała Sądowi w toku sprawy III SA/Gd 525/23.
Okoliczność, ze zdaniem strony Sąd wydając wyrok nie wziął pod uwagę w satysfakcjonujący ją sposób tych okoliczności i dokumentów jakie powoływała w postępowaniu jako istotne, nie mieści się treściowo w podstawie wznowienia określonej przez ustawodawcę w art. 273 § 2 p.p.s.a.
Generalną zasadą pozostaje, że jeżeli strona nie zgadza się z wydanym wyrokiem – np. uważając, że Sąd naruszył przepisy postępowania ponieważ nie przeprowadził w ocenie strony żądanych dowodów lub też naruszył przepisy postępowania ponieważ w ocenie strony nie wziął pod uwagę tego czy organy istotnie rozważyły wszystkie okoliczności faktyczne sprawy i pominął zdaniem strony w rozważaniach okoliczności jakie strona uznaje za kluczowe dla sprawy – przysługuje jej w określonym terminie wystąpienie ze skargą kasacyjną.
Instytucja skargi o wznowienie postępowania nie może być traktowana zamiennie z instytucją skargi kasacyjnej.
Jak wskazano wyżej, skarga o wznowienie postępowania może być wniesiona tylko na ściśle określonych podstawach i ma charakter wyjątkowy. Nie można więc jej skutecznie wnieść z tego powodu, iż strona uważa, że wydany w jej sprawie wyrok jest błędny i że strona się z nim nie zgadza z powodu nieprawidłowo w jej ocenie przeprowadzonego przez Sąd postępowania dowodowego lub niewzięcia pod uwagę przy rozstrzygnięciu sprawy tych okoliczności i dowodów, które zostały powołane przez stronę w toku postępowania.
Sąd wyjaśnia dodatkowo, że w toku postępowania III SA/Gd 525/23, co wynika z akt tej sprawy i co Sądowi wiadome jest z urzędu, skarżący na wykazanie okoliczności przekształcenia dzierżawy wieczystej w prawo własności przedstawiał decyzję Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 5 listopada 2008 r. nr 730/2008, gdzie organ działając na wniosek R. K. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] obr. [...] o pow. 659 m2 której użytkownikami wieczystymi są: J. K., R. K. i T. K.. W ramach skargi o wznowienie postępowania III SA/Gd 525/23, skarżący wskazuje natomiast na niewzięcie pod uwagę przez Sąd (w kwestii przekształcenia dzierżawy wieczystej we własność) - decyzji Prezydenta Miasta Wejherowa z dnia 4 maja 2009 r. nr 750/2008, gdzie organ wskazał, że po ponownym rozpatrzeniu R. K. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] obr. [...] o pow. 659 m2 której użytkownikami wieczystymi są: J. K., R. K. i T. K.. Wskazana decyzja z 2009 r. została przedłożona przez skarżącego w ramach złożonych w dniu 27 marca 2024 r. spóźnionych zastrzeżeń do protokołu rozprawy, a wiec już wydaniu wyroku przez Sąd. Jedynie zatem na marginesie tej sprawy Sąd wskazuje, że niewątpliwie również z tej decyzji, to jest decyzji wydanej na wniosek R. K. w 2009 r., skarżący mógł skorzystać (w rozumieniu przedłożyć) w toku postępowania III SA/Gd 525/23, tak jak z decyzji wydanej w tym przedmiocie na jego wniosek w 2008 r. Skarżący nie wykazał, aby opisane wyżej, wydane wobec niego i na jego wniosek decyzje z 2008 i 2009 r. były mu nieznane w chwili procedowania przez Sąd w sprawie III SA/Gd 525/23 w 2024 r.
Z powyższych względów, to jest wobec przeanalizowania powołanej w skardze przez skarżącego argumentacji, Sąd na podstawie art. 281 p.p.s.a. odrzucił skargę o wznowienie z uwagi na brak ustawowej podstawy wznowienia.
Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.