III SA/Łd 804/04

III SA/Łd 804/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-01-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-09-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Czesława Nowak-Kolczyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Alberciak
Janusz Furmanek
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 19 stycznia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek, Asesor Ewa Alberciak, Protokolant asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi R.K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymeldowania o d d a l a s k a r g ę.
Uzasadnienie
III SA/Łd 804/04
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia z dnia [...]. nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. nr 87, poz. 960 z 2001 r. z późn. zm.) oraz art. 138 § l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania R.K. (działającego za pośrednictwem pełnomocnika) od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] w sprawie wymeldowania R.K. z pobytu stałego w lokalu nr 4a przy ul. A 29 w Ł., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji .
W sprawie ustalono, że w dniu 18 grudnia 2003 r. E.K. wystąpiła do Urzędu Miasta Ł. z wnioskiem o wymeldowanie byłego męża R.K. z pobytu stałego w lokalu nr 4a przy ul. A 29 w Ł. W uzasadnieniu wniosku E.K. wskazała , iż od 1995 r. R.K. nie przebywa w przedmiotowym lokalu. Ponadto E.K. stwierdziła, że nie zna jego aktualnego miejsca pobytu oraz, że sama ponosi koszty utrzymania mieszkania.
W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł. orzekł o wymeldowaniu R.K. z przedmiotowego lokalu.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że najemcami lokalu nr 4a przy ul. A 29 w Ł., na podstawie decyzji z dnia [...] Nr [...], są E.K. i R.K..
E.K. wcześniej, dwukrotnie występowała z wnioskiem o wymeldowanie R.K. z przedmiotowego lokalu ( 23 października 1995 r. i 4 maja 1999 r. ), ale bezskutecznie wobec niewykazania, że jej były mąż utracił uprawnienia do korzystania z lokalu, w którym był zameldowany.
Przy rozpoznawaniu obecnego wniosku organ I instancji ustalił, że R.K. przebywa w Zakładzie Karnym. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, że odbywanie kary pozbawienia wolności nie jest tożsame z dobrowolnym wyprowadzeniem się z lokalu, w którym osoba jest zameldowana stwierdził, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz rezultatów wcześniejszych postępowań zakończonych decyzjami: [...] i [...], jednoznacznie wynika, że R.K. wyprowadził się przed rozpoczęciem odbywania kary pozbawienia wolności.
Od decyzji organu I instancji odwołanie do Wojewody [...] złożył pełnomocnik R.K.
W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik stwierdził, że organ I instancji oparł się jedynie na faktach wskazanych przez wnioskodawczynię. Nie wzięto natomiast pod uwagę wyjaśnień R.K., który oświadczył, że do chwili aresztowania tj. do 1998 r. przebywał przy ul. A 4a i mieszkał tam razem z żoną. Pełnomocnik skarżącego poddał w wątpliwość wiarygodność dowodów, będących podstawą rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Zarzucił pominięcie, przez organ I instancji, braku dobrowolności w opuszczeniu przez R. K. spornego lokalu. W ocenie pełnomocnika R. K. organ I instancji nie wyjaśnił również przyczyn opuszczenia przez skarżącego przedmiotowego lokalu. Skarżący bowiem twierdził, że w 1995 i 1996 r. miał bardzo poważne problemy zdrowotne i w związku z tym przebywał na zwolnieniu lekarskim. Wobec niemożności dostania się do domu leczył się u swojej matki. Nadto, jak wynika z oświadczenia R. K., do 26 lutego 1998 r. tj. do momentu aresztowania pracował jako taksówkarz. Z uwagi na specyfikę tej pracy i częste wyjazdy mógł nie przebywać w domu w chwili, kiedy był przeprowadzany wywiad środowiskowy. Ponadto pełnomocnik zarzucił organowi I instancji błędną interpretację, iż aktualnie obowiązujące przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych mają zastosowanie do oceny stanu faktycznego dotyczącego okresu sprzed wydania wyroku Trybunału Konstytucyjnego, uchylającego art. 9 ust. 2 niniejszej ustawy. Pełnomocnik stwierdził również, że wnioskodawczyni złożyła wniosek o wszczęcie postępowania dotyczącego sprawy już rozstrzygniętej. Zdaniem pełnomocnika dokonywanie oceny materiału dowodowego dotyczącego okresu 1995 - 1999, mając na uwadze zasadę res iudicata, jest niedopuszczalne. Co najwyżej przedmiotem rozstrzygnięcia mógłby być okres od wydania ostatniej prawomocnej decyzji.
Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji .
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że podstawą prawną wymeldowania bez oświadczenia woli (zgłoszenia) osoby, na której ciąży ten obowiązek, jest art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że ma obowiązek uwzględnienia zmian stanu faktycznego i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że z dniem 1 maja 2004 r. weszła w życie nowelizacja cytowanej wyżej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych
(ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U Nr 93, póz. 887), nadająca nowe brzmienie powołanemu wyżej przepisowi w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. (Dz. U. Nr 878, póz. 716).
Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 15 ust. 2 powołanej ustawy, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Z powyższego wynika zatem, że jedyną przesłanką warunkującą wymeldowanie jest przesłanka opuszczenia lokalu. W ocenie organu odwoławczego powyższa przesłanka w rozpoznawanej sprawie została spełniona.
Organ odwoławczy stwierdził, że z wyjaśnień R. K. jednoznacznie wynika, ze w okresie przebywania na wolności nie mieszkał w przedmiotowym lokalu lecz u swojej matki i siostry. Nie podjął tez żadnych
czynności faktycznych i prawnych , aby powrócić do przedmiotowego lokalu
Organ odwoławczy wskazał, że nie znalazł również potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, powoływany przez R. K., fakt zgłoszenia przez niego w 1997r. dzielnicowemu okoliczności wymiany zamków w spornym lokalu. Organ odwoławczy uzyskał informację z Komisariatu I Policji Komendy Miejskiej Policji w Ł., z której wynika, że po przeanalizowaniu materiałów archiwalnych przejętych po Komendzie Rejonowej Policji Ł. – Ś. nie odnaleziono adnotacji o takim zgłoszeniu w podanym okresie sierpień - październik 1997 r..
Organ odwoławczy podzielił natomiast argumentację strony skarżącej odnośnie prawomocności dokonanej oceny materiału dowodowego w latach 1995 -1999 w prowadzonych wcześniej postępowaniach administracyjnych w tej sprawie.
Na decyzje organu odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł pełnomocnik R. K..
Zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę przepisów postępowania administracyjnego mającą wpływ na treść wyroku, a to art. 7, 77. 80 polegającą w szczególności na nie przeprowadzeniu i nie rozpatrzeniu w sposób wystarczający dowodów mających na celu zweryfikowanie twierdzeń E. K.
jak i R. K., w szczególności poprzestaniu jedynie na pisemnych oświadczeniach R. K., których wiarygodność została oceniona w sposób wybiórczy oraz nie przeprowadzeniu ponownego wywiadu środowiskowego jak również nie przesłuchaniu sąsiadów zamieszkujących obok spornego lokalu celem zweryfikowania twierdzeń R.K. co do faktycznej obecności w mieszkaniu wnioskodawczyni, jak również faktu wynajmowania tego mieszkania innym osobom
Zarzucił też obrazę przepisów prawa, a to w szczególności art. 15 ust 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, polegającą na nietrafnym uznaniu, iż zachowanie R. K. polegające na nie zamieszkiwaniu w spornym lokalu wyczerpuje dyspozycję tego przepisu w sytuacji, gdy na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego zachodzi poważna wątpliwość, czy fakt nie zamieszkiwania przez R. K. w spornym lokalu był dobrowolny.
Ponadto naruszenie interesu prawnego uczestnika postępowania R. K. polegające na dowolnym uznaniu, iż wyjaśnienia R. K. w zakresie przyczyn nie zamieszkiwania w spornym lokalu są niewiarygodne w sytuacji, gdy wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych dowodów, które podważałyby prawdziwość twierdzeń R. K.
Wobec powyższego pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu powtórzył argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 roku nr 153 poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie zaś z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Zgodnie z art. 151 powołanej wyżej ustawy w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala .
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W rozpoznawanej sprawie organy administracyjne wyjaśniły w sposób dostateczny stan faktyczny oraz prawidłowo dokonały kwalifikacji prawnej.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych cyt. wyżej. Zgodnie z treścią art. 15 ust 2 powołanej ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego powyżej 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
W sprawie bezsporny jest fakt, że R. K. w okresie pozostawania na wolności tj. od 30.03.1999r. do 14.10.2000r oraz od 26.04.2002r. do 08.10.2003r. nie przebywał w przedmiotowym lokalu, bowiem jak sam oświadczył mieszkał w tym czasie ze swoją matką lub siostrą. Skarżący natomiast neguje, aby opuszczenie przez niego lokalu przy ul A miało charakter trwały i dobrowolny.
Należy zaznaczyć, że o dobrowolności opuszczenia lokalu można mówić wówczas, gdy wynika ona z własnej woli danej osoby.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest powszechnie przyjęty pogląd, iż opuszczenie lokalu, w rozumieniu przepisu ust. 2 art. 15, dotyczy także sytuacji w której osoba dotychczas zameldowana została usunięta z lokalu i w stosownym czasie nie wystąpiła na właściwą drogę prawną z żądaniem przywrócenia jej posiadania. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku w sprawie S.A./Rz 685/00 z dnia 28 listopada 2001 r. (niepublikowany), w wyroku w sprawie V S.A. 1424/99 z dnia 18.04. 2000 r. (lex nr 79243), a Sąd orzekający w sprawie niniejszej w pełni go podziela.
W rozpoznawanej sprawie skarżący przyznał, że nie podjął żadnych czynności faktycznych i prawnych, celem przywrócenia stanu posiadania przedmiotowego lokalu. Stwierdził, że jego bierne zachowanie wynikało z obawy przed najemcami przedmiotowego lokalu.
Okoliczność powyższa nie znalazła potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, a skarżący nie zgłaszał w tym zakresie żadnych wniosków dowodowych.
Nie jest trafny także zarzut skarżącego, że organy administracyjne nie dały wiary jego wyjaśnieniom w zakresie przyczyn niezamieszkania w przedmiotowym lokalu. Organy administracyjne prawidłowo uznały, że podane przez skarżącego powody nie stały na przeszkodzie podjęciu działań prawnych i faktycznych w celu odzyskania prawa do zamieszkania w lokalu przy A.
W ocenie Sądu zbędne było również przeprowadzenie dodatkowego wywiadu środowiskowego oraz przesłuchanie świadków, na okoliczność wynajęcia przez E. K. przedmiotowego lokalu. Fakt ten bowiem nie miał znaczenia dla sprawy.
Wobec powyższego Sad na podstawie art. 151 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.