III SA/PO 141/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2022-07-14
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowyprzewóz okazjonalnykara pieniężnaustawa o transporcie drogowympojazdlicencjaWSAkontrola drogowaUber

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę przedsiębiorcy na decyzję nakładającą karę pieniężną za wykonywanie okazjonalnego przewozu osób pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych.

Przedsiębiorca S. H. został ukarany karą pieniężną za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem osobowym przeznaczonym do przewozu 5 osób, zamiast pojazdem konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu powyżej 7 osób, zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym. Skarżący argumentował, że posiadał licencję na krajowy transport drogowy i nie musiał spełniać dodatkowych wymogów. Sąd uznał, że przewóz był okazjonalny i nie spełniał warunków z art. 18 ust. 4a ani wyjątków z art. 18 ust. 4b ustawy, w szczególności nie zawarto pisemnej umowy w lokalu przedsiębiorstwa. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia Konstytucji RP i przepisów UE.

Sprawa dotyczyła skargi przedsiębiorcy S. H. na decyzję nakładającą karę pieniężną w wysokości 8.000 zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Kontrola drogowa wykazała, że kierowca, działając w imieniu S. H., wykonywał przewóz okazjonalny samochodem osobowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, przewóz okazjonalny może być wykonywany tylko pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, chyba że spełnione są warunki określone w art. 18 ust. 4b. S. H. twierdził, że posiadał licencję na krajowy transport drogowy i nie musiał spełniać dodatkowych wymogów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że przewóz był okazjonalny i nie spełniał wymogów prawnych. Sąd podkreślił, że pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego (powyżej 7 osób), a także nie zostały spełnione warunki z art. 18 ust. 4b, w szczególności nie zawarto pisemnej umowy w lokalu przedsiębiorstwa. Sąd odrzucił zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia Konstytucji RP i przepisów Unii Europejskiej, wskazując, że przepisy ustawy o transporcie drogowym są zgodne z prawem krajowym i unijnym, a różnicowanie wymogów dla różnych rodzajów licencji transportowych nie stanowi dyskryminacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego (powyżej 7 osób) bez spełnienia warunków z art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym stanowi naruszenie przepisów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przewóz był okazjonalny i nie spełniał wymogów konstrukcyjnych pojazdu ani warunków z art. 18 ust. 4b, w szczególności nie zawarto pisemnej umowy w lokalu przedsiębiorstwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

u.t.d. art. 18 § ust. 4a

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 18 § ust. 4b

Ustawa o transporcie drogowym

Pomocnicze

u.t.d. art. 4 § pkt 11

Ustawa o transporcie drogowym

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 111 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 3

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 5b § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 6

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 5c

Ustawa o transporcie drogowym

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.c. art. 78(1)

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przewóz okazjonalny wykonany pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych (powyżej 7 osób) bez spełnienia warunków z art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym. Niespełnienie warunku zawarcia pisemnej umowy w lokalu przedsiębiorstwa. Przepisy ustawy o transporcie drogowym są zgodne z Konstytucją RP i dyrektywami UE. Posiadanie licencji na transport drogowy nie zwalnia z obowiązku spełnienia wymogów dla przewozu okazjonalnego.

Odrzucone argumenty

Przewóz nie był okazjonalny, a wykonywany na podstawie licencji na krajowy transport drogowy. Przepisy ustawy o transporcie drogowym naruszają Konstytucję RP (zasady wolności gospodarczej, równości, zakazu dyskryminacji). Przepisy ustawy o transporcie drogowym stanowią przepisy techniczne, które nie zostały prawidłowo notyfikowane Komisji Europejskiej.

Godne uwagi sformułowania

Przewóz okazjonalny może być wykonywany tylko pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Warunki przewozu wykonywanego w dniu kontroli nie zostały ustalone w formie umowy pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Wbrew twierdzeniom skarżącego obowiązujące przepisy ustawy o transporcie drogowym nie stawiają pojęcia "przewozów okazjonalnych" poza pojęciem "wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób". Usługa przewozu nie jest usługą świadczoną na odległość drogą elektroniczną.

Skład orzekający

Mirella Ławniczak

przewodniczący

Małgorzata Górecka

sędzia

Robert Talaga

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewozu okazjonalnego, wymogów konstrukcyjnych pojazdów, formy umowy oraz zgodności przepisów z Konstytucją RP i prawem UE w kontekście usług transportowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem osobowym i interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy popularnej usługi przewozu osób zamawianej przez aplikacje, co czyni ją interesującą dla szerokiego grona odbiorców. Wyjaśnia kluczowe różnice między przewozem okazjonalnym a innymi formami transportu.

Czy przewóz Uberem 5-osobowym autem to zawsze przewóz okazjonalny? Sąd wyjaśnia kluczowe przepisy.

Dane finansowe

WPS: 8000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Po 141/22 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-07-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-02-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Małgorzata Górecka
Mirella Ławniczak /przewodniczący/
Robert Talaga /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 1969/22 - Postanowienie NSA z 2025-09-25
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 4 pkt 11, art. 18 ust. 4a i 4b
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Dnia 14 lipca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Małgorzata Górecka Asesor sądowy WSA Robert Talaga (spr.) Protokolant: St. sekr. sąd. Anna Skrzypczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2022 roku sprawy ze skargi S. H. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 10 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 13 grudnia 2019 r. w P. przy [...] przeprowadzono kontroli drogowej samochodu osobowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował B. K.. W chwili zatrzymania do kontroli kierujący przewoził jednego pasażera Ł. A. z ul. [...] w P. na [...] w P.. Usługę przewozu na ww. trasie pasażer zamówił przy pomocy aplikacji Uber. Nie zawarto umowy pisemnej regulującej warunki wykonania zamówionej usługi. Usługę na ww. trasie kierujący wykonywał pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Przewóz ten kierujący wykonywał w imieniu przedsiębiorcy S. H. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: [...] z siedzibą w P. przy ul. [...]. Wymienioną fakturę przedsiębiorca Uber B. V. wystawił w imieniu przewoźnika S. H. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: [...] S. H. z siedzibą w P. przy ul. [...]. Usługa ta nie została zrealizowana, ponieważ pojazd został zatrzymany do kontroli. Jednak jak wynikało z faktury nr [...] i z umowy na usługi transportowe z dnia 13 grudnia 2019 r. za wykonanie przejazdu z ul. [...] na ul. [...] w P. została pobrana oplata w wysokości 10 zł. Przeprowadzona kontrola wykazała również, że usługi przewozu osób zamawiane przy pomocy aplikacji Uber kierujący wykonywał także w dniach: 05, 06 i 11 grudnia 2019 r. Przebieg i ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia 13 grudnia 2019 r. oraz materiale dowodowym zebranym po kontroli.
W oświadczeniu z dnia 16 grudnia 2019 r. i w zeznaniach złożonych w charakterze świadka w dniu 09 stycznia 2020 r. S. H. wskazał, że w wymienionych dniach skontrolowany kierowca w jego imieniu wykonywał przewozy osób ww. samochodem osobowym. W złożonych zeznaniach wyjaśnił również, że skontrolowany kierowca przewozy osób wykonuje ww. pojazdem na podstawie łączącej ich umowy cywilnoprawnej. Ponadto wskazał również, że z pasażerem przewożonym przez skontrolowanego kierowcę nie zawarł żadnej umowy pisemnej dotyczącej skontrolowanego przewozu.
Pismem z dnia 05 marca 2020 r. W. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego jako organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w zakresie naruszenia określonego w lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Odpowiadając na powyższe zawiadomienie strona reprezentowana przez pełnomocnika w piśmie z dnia 16 marca 2020 r. wniosła o umorzenie postępowania i wyjaśniła, że w dniu kontroli nie naruszyła przepisów ustawy o transporcie drogowym, ponieważ skontrolowany przewóz drogowy wykonywała na podstawie posiadanej licencji uprawniającej do wykonywania krajowego transportu drogowego samochodem osobowym.
Decyzją W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 24 lipca 2020 r. nr [...] nałożono na S. H. karę pieniężną w kwocie 8.000 zł stwierdzając naruszenia polegające na wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy, tj. naruszenia określone w lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
W uzasadnieniu wskazano, że opisany przewóz drogowcy skontrolowany kierowca wykonał pojazdem konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym - przewóz okazjonalny może być wykonywany tylko pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Przewóz wykonywany w imieniu strony w dniu kontroli nie spełniał również wymogów określonych w art.U8 ust. 4b pkt 2 ustawy o transporcie drogowym. Warunki przewozu wykonywanego w dniu kontroli nie zostały ustalone w formie w formie umowy pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, co potwierdza oświadczenie pasażera Ł. A.. Skontrolowany przewóz drogowy został także wykonany pojazdem, który nie jest własnością skarżącego ani nie jest przedmiotem leasingu tego przedsiębiorcy. Skontrolowany pojazd był własnością kierującego, co potwierdza umowa kupna - sprzedaży ww. pojazdu z dnia 17 listopada 2019 r. Zatem zebrany materiał dowodowy bez żadnych wątpliwości wskazuje, że skontrolowany przewóz drogowy był wykonywany w imieniu strony, a warunki wykonania tego przewozu zostały ustalone przy pomocy aplikacji Uber. Natomiast opisany przewóz został wykonany pojazdem konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, który nie jest własnością strony ani nie jest przedmiotem leasingu strony.
W dniu 07 września 2020 r. strona złożyła odwołanie, w którym wniosła o jej zmianę i umorzenie postępowania ewentualnie z ostrożności procesowej strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia 10 grudnia 2021 roku, nr [...] Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w całości w mocy decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 24 lipca 2020 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ drugiej instancji podniósł, że Skarżący w dniu 13 grudnia 2019 r. wykonywał przewóz osób samochodem marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą i w ten sposób naruszył przepisy Ustawy o Transporcie z uwagi na fakt, iż w ocenie organów administracji Skarżący wykonywał przewóz okazjonalny nie przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu 7 osób łącznie z kierowcą.
Organ wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym przewozy okazjonalne wykonuje się pojazdami samochodowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Pozostałe przesłanki wykonywania tych przewozów takim pojazdem określa art. 18 ust. 5 tej ustawy. Natomiast art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym dopuszcza wykonywanie przewozów okazjonalnych również innymi samochodami osobowymi. Są to samochody konstrukcyjnie przeznaczone do przewozu § osób łącznie z kierowcą, ale tylko w sytuacji, gdy są spełnione wszystkie przesłanki wymienione w pkt 2 lit. a) do c) tego przepisu oraz przesłanki wymienione w art. 18 ust. 5 tej ustawy. Zatem wykonywanie przewozów okazjonalnych musi odbywać się według warunków wymienionych w tych przepisach, a najistotniejszym warunkiem jest kryterium konstrukcyjne pojazdu, bowiem ono decyduje o konieczności spełniania pozostałych warunków. Skarżący w dniu kontroli wykonywał przewóz okazjonalny,)który spełniał warunki określone w art. 18 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym, więc powinien także spełniać kryterium konstrukcyjne określone w art. 18 ust. 4a tej ustawy. Jednak tego warunku nie spełniał. Skontrolowanego przewozu nie można było uznać za przewóz okazjonalny określony przepisami ar. 18 ust. 4b i ust. 5 ustawy o transporcie drogowy, ponieważ poza kryterium konstrukcyjnym nie spełniał innych przesłanek określonych tymi przepisami.
Zarzut nieuznania umowy zawartej z pasażerem również został uznany za niezasadny. W dniu kontroli jednym z warunków wykonywania przewozów okazjonalnych samochodem osobowym konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą było zawarcie umowy w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Innej formy zawarcia tej umowy nie przewidywał art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym. Również inne przepisy ustawy o transporcie drogowym nie przewidywały możliwości zawarcia umowy dotyczącej przewozu okazjonalnego w innej formie niż forma pisemna w lokalu przedsiębiorstwa. Zatem skoro umowa dotycząca przewozu okazjonalnego mogła być zawarta tylko w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, to każda inna forma takiej umowy naruszała omawiany przepis. Tym samym podmiot wykonujący przewóz okazjonalny, który taką umowę zawarł naruszał zakaz określony w art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b) ustawy o transporcie drogowym. Obecnie obowiązujący art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym dopuszcza możliwość zawarcia umowy w formie elektronicznej, o której mowa w art. 78(1) ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2019 r. poz. 1145 i 1495). Skarżący zeznał, że umowy pisemnej w ogóle nie zawarł z pasażerem, a o zawarciu umowy z pasażerem w innej formie nic nie wie. Natomiast znajdująca się w aktach sprawy kopia umowy na usługi transportowe z dnia 13 grudnia 2019 r. nie zawiera kwalifikowanych podpisów elektronicznych. Zatem wszystkie okoliczności zamówienia usługi przewozu i jej wykonania zostały ustalone przy pomocy aplikacji Uber. Zatem rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe.
W ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera także żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c ustawy transporcie drogowym, który pozwala na uniknięcie odpowiedzialności, wówczas gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Jednak przesłanki wskazane nie odnoszą się do zwykłego zachowania przedsiębiorcy lub działań osób, którymi posługuje się przy prowadzeniu działalności gospodarczej, lecz do sytuacji wyjątkowych, np. będących rezultatem siły wyższej. Jednak podmiot wykonujący przewozy powinien wykazać, że przesłanki wymienione w tym przepisie miały miejsce. W przedmiotowej sprawie nie zaszły okoliczności umożliwiające zwolnienie skarżącej spółki z odpowiedzialności za dokonane naruszenia. Zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że kierujący wykonywał przewóz osób w imieniu strony z naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym. W odwołaniu strona także nie przedłożyła dowodów świadczących o istnieniu przesłanek umożliwiających zwolnienie jej z odpowiedzialności za popełnione naruszenie. Zatem brak jest podstaw do zmiany decyzji o umorzenia postępowania.
Pismem z dnia 8 stycznia 2022 roku pełnomocnik S. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Inspektor Transportu Drogowego w dniu 10 grudnia 2021 roku, nr [...] utrzymującą w całości w mocy decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 24 lipca 2020 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 8.000 zł. Strona skarżąca zarzuciła organowi rażące naruszenie przepisów postępowania polegające na zastosowaniu art. 138 § 1 pkt 1) k.p.a. pomimo, że W. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję z 24 lipca 2020 r. (znak: [...]) z naruszeniem przepisów wskazanych w odwołaniu, co spowodowało, że w postępowaniu:
1. rażąco naruszono przepisy prawa procesowego, tj. organ drugiej instancji niewłaściwie zastosował art. 1 pkt 1, art. 28 Kpa w zw. z art. 105 § 1 Kpa oraz nie zastosował art. 107 § 1 Kpa utrzymując w mocy decyzję z 24 lipca 2020 r. organu pierwszej instancji o nałożeniu wobec Skarżącego kary pomimo wcześniejszego zakończenia postępowania ostateczną decyzją administracyjną z 7 lutego 2020 r. o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego, bez jakiejkolwiek wzmianki by decyzja z 7 lutego 2020 r. była decyzją załatwiającą sprawę w części,
2. rażąco naruszyły przepisy prawa procesowego tj. nie zastosowały art. 92c ust. 1 pkt 3) ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r. Poz. 2140 ze zm.) w zw. z art. 110 Kpa, nie zastosowały art. 105 § 1 Kpa, nie zastosowały art. 8 Kpa oraz błędne zastosowały art. 15zzr ust. 1 pkt 3) ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020 r. Poz. 1842 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do 16 maja 2020 r. i nie wydały decyzji o umorzeniu postępowania z uwagi na upływ 2 lat od ujawnienia naruszenia (kontrolowany przewóz wykonany został 13 grudnia 2019 r.) w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została doręczona Skarżącemu 15 grudnia 2021 r. (tj. po upływie 2 lat od ujawnienia naruszenia), uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
3. naruszyły art. 7 i 9 Kpa oraz (w zakresie lit. b poniżej - również art. 111 § 1 Kpa) poprzez nieprzedstawienie Skarżącemu: upoważnienia dla U. C. (starszego inspektora transportu drogowego) do wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, upoważnienia dla A. Ż. (inspektora transportu drogowego) do wydania postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji przez organ pierwszej instancji, upoważnienia dla i R. P. (zastępcy dyrektora Biura Prawnego, która podpisała się pod zaskarżoną decyzją) do wydania zaskarżonej decyzji, choć takie upoważnienie ma rozstrzygające znaczenie do oceny czy zaskarżona decyzja została wydana,
4. błędne uznały przewóz za okazjonalny pomimo, że zastosowanie odnośnych przepisów stanowiło:
a. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci zastosowania art. 18 ust. 4a Ustawy o Transporcie i uznanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób za przewóz okazjonalny wykonywany pojazdem samochodowym niespełniającym kryterium konstrukcyjnego (w postaci możliwości przewozu tym pojazdem powyżej 7 osób) w sytuacji, gdy wykonywany przewóz wymagał jedynie licencji na krajowy transport drogowy w zakresie przewozu osób samochodem osobowym,
b. rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 20 w zw. z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) przez ich niezastosowanie - oraz art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 Ustawy o Transporcie - poprzez ich bezpodstawne zastosowanie w sytuacji, w której organ I instancji powinien był odmówić zastosowania art. 18 ust. 4a i ust. 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 u.t.d. ze względu na ich sprzeczność ze wskazanymi przepisami Konstytucji, która to sprzeczność polega na wprowadzeniu arbitralnych, nieproporcjonalnych i dyskryminujących dodatkowych wymogów, które muszą spełnić podmioty świadczące usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodami osobowymi,
c. rażące naruszenie art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych (Dz. Urz. UE L 204, 21/07/1998, s. 37-48) oraz dyrektywy (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z 9 września 2015 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej z 2015 r. L 241/1), ponieważ art. 5b ust. 1 i art. 18 ust. 4a) i 4b) w zw. z art. 4 pkt 11 Ustawy o Transporcie nie mogły zostać zastosowane wobec Skarżącego z uwagi na fakt, że przepisy te stanowią przepisy techniczne, które nie zostały prawidłowo notyfikowane Komisji.
W konsekwencji strona wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o umorzenie postępowania w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowa argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie skarżący uczynił decyzję Inspektor Transportu Drogowego z dnia 10 grudnia 2021 r., nr [...] utrzymującą w całości w mocy decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 24 lipca 2020 r., nr [...] o nałożeniu na skarżącego kary w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem prawa. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.
Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji według wskazanych powyżej kryteriów Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa, ponieważ odpowiadają one przepisom prawa materialnego zawartym w ustawie o transporcie drogowym, a także zostały podjęte w ramach prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego, to jest w zgodzie z zasadami określonymi w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie uzasadniał nałożenie kary pieniężnej w wysokości 8000 zł z tytułu naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.
Sąd nie ma wątpliwości co do braku podstaw do stwierdzenia niezgodności unormowań ustawy o transporcie drogowym z przepisami Konstytucji RP, ani też nie ma podstaw do przyjęcia, że przepisy te stanowią przepisy techniczne wymagające notyfikowania Komisji Europejskiej. W tym zakresie skład orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w gdańsku W wyroku z dnia 28 listopada 2019 r. (sygn. akt III SA/Gd 668/19) i przyjmuje je za własne. Stanowisko to zostanie przywołane i powtórzone w końcowej części niniejszego uzasadnienia.
Wątpliwości strony skarżącej co do zgodności z Konstytucją RP oraz prawem unijnym przepisów ustawy o transporcie drogowym nie obligują do kwestionowania mocy obowiązującej wskazanej ustawy. Jednocześnie zgłoszenie tego rodzaju wątpliwości przez stronę nie wyłącza obowiązku Sądu do dokonania wykładni przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji, o co też w istocie wnosiła strona skarżąca poprzez sformułowane w skardze zarzutów naruszenia przez organy prawa materialnego w postaci art. 4 ust. 11, art. 5b ust. 1 oraz art. 18 ust 4a i 4b ustawy o transporcie drogowym poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie. Co istotne, z uzasadnienia zarzutów skargi, które zostały opisane przez stronę skarżącą jako naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 138 § 1 pkt 1-2 w zw. z art. 8, art. 28, art. 105, art. 107, art. 110 k.p.a. także wynika, że podnosząc te zarzuty strona skarżąca w istocie kwestionuje dokonaną przez te organy wykładnię art. 18 ustawy o transporcie drogowym.
W sprawie nie jest bowiem kwestionowane, że w dniu 13 grudnia 2019 r. przeprowadzono kontrolę 5 - osobowego pojazdu osobowego [...], kierowanego przez kierowcę [...], który odbył kurs z ul. [...] w P. w związku ze skorzystaniem z aplikacji internetowej Uber przez obecną w czasie kontroli w pojeździe osobę. Kierowca legitymował się wystawionym na dane skarżącego, to jest S. H. wypisem z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym wydaną w dniu 30 sierpnia 2019 r. i ważną do dnia 30 sierpnia 2034 r. Poddany kontroli samochód osobowy nie był przy tym oznakowany jako TAXI, nie był wyposażony w taksometr, nie znajdowały się na nim również widoczne informacje o wysokości opłat za usługę o cenie początkowej naliczanej przy wsiadaniu. Powyższe okoliczności faktyczne zostały stwierdzone w sposób nie budzący wątpliwości zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, (w tym znajdują potwierdzenie w wykonanej podczas kontroli dokumentacji fotograficznej) i nie były kwestionowane również przez skarżącego. Stanowisko skarżącego sprowadza się natomiast do wykazania, że na podstawie wyżej wskazanych okoliczności faktycznych nie można uznać, że skarżący w ogóle wykonywał przewóz okazjonalny, a tym samym że nie mógł naruszyć warunków jego wykonywania i zostać z tego powodu obciążany karą na podstawie ustawy o transporcie drogowym.
Wbrew twierdzeniom skarżącego obowiązujące przepisy ustawy o transporcie drogowym nie stawiają pojęcia "przewozów okazjonalnych" poza pojęciem "wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób". Posiadając licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy skarżący mógł bowiem wykonywać przewozy o różnym charakterze, to jest przewozy regularne, specjalne, wahadłowe i okazjonalne, o ile poza posiadaniem licencji na przewóz osób spełniłby dodatkowe warunki dopuszczalności każdego z ww. rodzajów przewozów wynikające z przepisów prawa. Posiadając z kolei licencję taksówkarską, o której mowa w art. 5b pkt 3 cyt. ustawy skarżący mógł dokonywać przewozów osób tylko taksówką.
W ocenie Sądu zasadnym jest wskazanie, że kontrolowany przewóz niewątpliwie nie był przewozem, do którego skarżącego uprawniałaby okazana na etapie postepowania sądowoadministracyjnego licencja do wykonywania transportu krajowego. Zatrzymany do kontroli pojazd [...] – nie była wyposażona w taksometr, nie była oznaczona napisem TAXI oraz nie posiadał widocznych informacji o cenach usług przewozowych. Wskazane twierdzenie, że wykonywana usługa była świadczona w ramach licencji na wykonywanie transportu krajowego nie zostało uznane przez Sąd za wiarygodne.
W przedmiotowej sprawie jest zatem przede wszystkim istotne, że z rozdziału 3 cyt. ustawy dotyczącego transportu drogowego osób – art. 18 oraz art. 4 pkt 11 ustawy wynika, że przewóz ten - z wyłączeniem usług przewozu świadczonych taksówką - może mieć charakter przewozu regularnego, regularnego specjalnego, wahadłowego i okazjonalnego.
W ocenie Sądu skontrolowanym w dniu 16 kwietnia 2019 r. pojazdem nie wykonywano przewozów o charakterze regularnym, regularnym specjalnym i wahadłowym, przewóz ten nie spełnia bowiem warunków wynikających z art. 4:
- pkt 7 ustawy, zgodnie z którym przewóz regularny to publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 1983 oraz z 2018 r. poz. 2244),
- pkt 9 ustawy, zgodnie z którym przewóz regularny specjalny to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób,
- pkt 10 ustawy, zgodnie z którym przewóz wahadłowy to wielokrotny przewóz zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym, przy spełnieniu łącznie następujących warunków:
a) każda grupa osób przewiezionych do miejsca docelowego wraca do miejsca początkowego,
b) miejsce początkowe i miejsce docelowe oznaczają odpowiednio miejsce rozpoczęcia usługi przewozowej oraz miejsce zakończenia usługi przewozowej, z uwzględnieniem w każdym przypadku okolicznych miejscowości leżących w promieniu 50 km.
Wykonywany w dniu 13 grudnia 2019 r. samochodem osobowym [...] przewóz to zatem przewóz okazjonalny, którym zgodnie z art. 4 pkt 11 ustawy jest przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.
Stwierdzając powyższe Sąd wziął również pod uwagę, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się bowiem ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (zob. w tej materii m.in.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2007 r.; sygn. akt I OSK 1361/06).
W myśl art.18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym zasadą jest, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
Zgodnie z treścią art.18 ust.4b u.t.d. dopuszcza się jednak przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi,
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Z powyższej regulacji wynika zatem, że wykonywanie przewozu okazjonalnego jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu warunku określonego w art.18 ust. 4a cyt. ustawy, a mianowicie można go wykonać jedynie pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Pojazd, którym wykonywano przewóz nie spełniał tego wymogu, gdyż został fabrycznie poznaczony do przewozu 5 osób i tak też zarejestrowany, co jest okolicznością niesporną. Nie został zatem spełniony warunek wykonywania przewozu okazjonalnego określony w art.18 ust.4 a ustawy o transporcie drogowym. Nie miał także miejsca żaden z przypadków określonych w art.18 ust.4b ustawy o transporcie drogowym uprawniających do wykonywania przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu konstrukcyjnego pojazdu opisanego w art.18 ust.4a tej ustawy. Pojazd nie jest pojazdem zabytkowym. Dla wykonywania przewozów okazjonalnych samochodem osobowym, który nie spełnia ww. kryterium konstrukcyjnego, ani też nie jest pojazdem zabytkowym konieczne jest łączne spełnienie warunków przewodu wynikających z art. 18 ust. 4b pkt 2 analizowanej ustawy. W ocenie Sądu fakty opisane w protokole kontroli wprost i bez potrzeby głębszej analizy prawnej świadczą o tym, że warunki te nie zostały spełnione przez przedsiębiorcę. Organy prawidłowo stwierdziły, że w przedmiotowej sprawie w szczególności nie została spełniona przesłanka określona w ustępie 4b punkt 2b, gdyż nie doszło do zawarcia pisemnej umowy na przewóz osób w lokalu przedsiębiorstwa, co wykazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Samochód był w tym wypadku jedynie środkiem i narzędziem, przy pomocy którego przedsiębiorca mógł zrealizować usługi transportowe, które w przedmiotowej sprawie zaoferował zainteresowanemu pasażerowi za pomocą aplikacji internetowej i poza siedzibą przedsiębiorstwa, ale strony umowy, to jest skarżący i pasażer nie zawarły pomiędzy sobą żadnej pisemnej umowy.
Sąd nie podzielił poglądu skarżącego, że wobec posiadania przez niego licencji na przewóz osób samochodem osobowym nie musi spełniać warunku przewozu okazjonalnego określonego w art.18 ust.4a lub 4b ustawy. W ocenie skarżącego wymogi wskazane w art.18 ust.4a i 4b pkt.2 nie mają w ogóle zastosowania do przedsiębiorców posiadających licencję, o której mowa w art.5 ust.1 pkt.1 ustawy o transporcie drogowym. Przepis art. 18 ust. 4a u.t.d. został wprowadzony z dniem 7 kwietnia 2011 r., na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 48 poz. 247). Celem tej zmiany było wyłączenie z zakresu przewozów okazjonalnych przewozów taksówkowych, za które uznawane mają być wszystkie przewozy na podstawie taksometru. Założeniem ustawodawcy było to, aby masowe usługi dla ludności odbywały się w ramach licencji taksówkowej ze względów bezpieczeństwa. Stąd też wprowadzono nową definicję przewozu okazjonalnego, z której wyłączone są przewozy taksówkowe. W przekonaniu Sądu, ustawodawca miał prawo dokonania takich zmian w definicji przewozu okazjonalnego (art. 18 ust. 4a u.t.d.) oraz ustalenia wyjątków określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d. Nie stanowi to naruszenia przepisu art. 32 Konstytucji. Zwraca uwagę, że warunki udzielenia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (art. 6 u.t.d.), a samochodem osobowym i przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 wraz z kierowcą (art. 5c u.t.d.) są różne. W przypadku licencji na taksówkę niezbędne jest spełnienie szeregu wymogów, które nie dotyczą przewoźnika świadczącego usługi w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Nie można zatem wywodzić, że dochodzi do dyskryminacji, czym innym są bowiem przewozy taksówkowe, a czym innym przewóz okazjonalny. Nadto wprowadzenie określonych wymogów dla prowadzenia danej działalności, przy zapewnieniu możliwości jej podjęcia (dostępu), nie jest równoznaczne z ograniczeniem swobody działalności gospodarczej. A wykonywanie przewozów okazjonalnych samochodem osobowym nie jest wykluczone, wymaga jedynie spełnienia dodatkowych wymogów, określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., tj. zawarcia umowy pisemnej lub w formie elektronicznej w lokalu przedsiębiorstwa, po ustaleniu opłaty ryczałtowej przed rozpoczęciem przewozu i jej uregulowaniem (co do zasady) w formie bezgotówkowej. Z dokumentów zebranych w sprawie oraz wyjaśnień samej strony wynika, jak ustaliły organy i co nie jest podważane, że samochód osobowy marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], jest pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Słusznie stwierdziły organy, że nie wystąpiły przesłanki z art. 18 ust. 4b u.t.d. uprawniające do wykonywania przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu konstrukcyjnego pojazdu z art. 18 ust. 4a u.t.d.. Jak wynika z akt z pasażerem nie została zawarta pisemna umowa w lokalu przedsiębiorstwa. Usługa przewozowa została zamówiona przez pasażera, a należność za wykonany przejazd wynosiła 10 zł. Ponadto z akt sprawy w tym z zeznań kierowcy wynika, że posiada umowę na świadczenie usług transportowych usług ze spółką oraz regulamin świadczenia tych usług. Dodatkowo fakt wykonywania przewozu w imieniu i na rzecz skarżącego potwierdza również faktura za przejazd wystawiona w imieniu skarżącego. Powyższe uzasadniało nałożenie kary pieniężnej z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Analiza ustawy o transporcie drogowym wskazuje natomiast na zupełnie odmienny wniosek a mianowicie taki, że wykonywanie transportu drogowego w zakresie przewozu osób wymaga nie tylko posiadania licencji o której mowa w art. 5 ust.1 pkt.1 cyt. ustawy, ale także spełnienia pozostałych warunków wyznaczonych do wykonywania oznaczonego rodzaju przewozu drogowego tzn. w przypadku przewozu okazjonalnego wymogu z art.18 ust. 4a u.t.d. (zob. w tej materii: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 listopada 2019 r.; sygn. akt III SA/Po 568/19 i wyrok w przedmiotowej w Gdańsku z dnia 28 listopada 2019r.; III SA/Gd 668/19). Pogląd wyrażony w skardze nie znajduje uzasadnienia w żadnym przepisie ustawy o transporcie drogowym. W związku z czym Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, że posiadanie przez niego licencji, o której mowa w art.5 ust.1 pkt.1 cyt. ustawy uprawniało go do wykonywania przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu określonego w art.18 ust.4a cyt. ustawy.
Reasumując tę część rozważań Sąd uznał, że kierowca pojazdu [...] wykonywał przewóz okazjonalny na rzecz i w imieniu skarżącego pojazdem bez spełnienia wymogu wykonywania takiego przewozu określonego w art.18 ust.4a ustawy o transporcie drogowym. Jednocześnie nie miał miejsca przypadek, o którym mowa w art.18 ust.4b cyt. ustawy uzasadniający odstąpienie od spełnienia wymienionego wymogu. Uzasadniało to zatem wymierzenie za to naruszenie kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł (l.p 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.).
W ocenie Sądu podniesiony zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 9 i art. 111 § 1 k.p.a. poprzez odmowę uzupełnienia zaskarżonej decyzji i nieprzedstawienia upoważnienia do wydania zaskarżonej decyzji także są niezasadne. Przepis art. 111 § 1 k.p.a. dokładnie wskazuje w jakich kwestiach można żądać uzupełnienia decyzji administracyjnej. Zgodnie z tym przepisem żądanie uzupełnienia decyzji może dotyczyć jedynie: rozstrzygnięcia, prawa do odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Wniosek strony o uzupełnienie zaskarżonej decyzji nie dotyczył żadnej z kwestii wymienionych w przepisie art. 111 § 1 k.p.a., bowiem strona żądała przedłożenia jej upoważnienia udzielonego U. C. do wydania decyzji organu I instancji, upoważnienia A. Ż. do wydania postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji przez organ I instancji; upoważnienie R. P. do wydania zaskarżonej decyzji. Podpis osoby wydającej decyzję podobnie, jak i rozstrzygnięcie, jest jednym z elementów składowych decyzji, co wynika z art. 107 § 1 pkt 5 i 8 k.p.a. Jednego z tych elementów może dotyczyć także żądanie uzupełnienia. Jest nim rozstrzygnięcie decyzji. Zatem skoro przepis art. 111 § 1 k.p.a. wymienia tylko jeden z elementów decyzji, jakim jest rozstrzygnięcie, to nie jest możliwe żądanie uzupełnienia decyzji co do innych elementów decyzji ani uzupełnianie jej w tym zakresie z urzędu. Tym samym słusznie organ I instancji odmówił uzupełnienia zaskarżonej decyzji.
Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 1 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, mimo iż decyzją z dnia 07 lutego 2020 r. organ I instancji umorzył w całości postępowanie administracyjne wszczęto po kontroli z dnia 13 grudnia 2019 r. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego postępowanie administracyjne zakończone zaskarżoną decyzją nie było kolejnym postępowaniem toczącym się w tej samej sprawie. Zarówno przedmiotowe postępowanie jak i postępowanie zakończone decyzją z dnia 07 lutego 2020 r. umarzającą w całości postępowanie administracyjne toczyły się z udziałem dwóch różnych stron postępowania. Stroną postępowania zakończonego decyzją z dnia 07 lutego 2020 r. był kierujący [...], a stroną postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją jest S. H.. Natomiast z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego m. in. art. 61, art. 6la, art. 107 k.p.a. wynika, że postępowanie administracyjne toczy się z udziałem stron, a nie jak to może mieć miejsce w postępowaniu karnym, postępowanie prowadzone w sprawie bez wskazania podmiotu, którego dotyczy postępowanie. Zatem jeżeli organ administracji ustali, że stroną postępowania powinien być inny podmiot, to musi zakończyć postępowanie z udziałem niewłaściwej strony wydając stosowną decyzję i wszcząć nowe postępowanie z udziałem strony właściwej. Decyzja administracyjna wydawana jest dla konkretnego podmiotu. Przedmiot postępowania administracyjnego wyznacza tożsamość pod względem przedmiotowym i podmiotowym sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu I instancji (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 13 października 2010 r. sygn. akt II SA/G1 820/10). Wbrew twierdzeniom pełnomocnika strony sprawa administracyjna nie dotyczy tylko samego stanu faktycznego i prawnego.
Odwołując się do uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie o analogicznym przedmiocie i podobnym stanie faktycznym (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku 28 listopada 2019 r.; sygn. akt III SA/Gd 668/19) i przyjmując zawarty w tym uzasadnieniu podgląd za własny, Sąd uznał za niezasadny zarzut sprzeczności analizowanych regulacji ustawy o transporcie drogowym z regulacjami zawartymi w Konstytucji RP.
Skarżący zarzucał naruszenie art. 20 w zw. z art. 22 i art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 i Konstytucji – poprzez ich niezastosowanie – oraz art. 18 ust. 4a i 4b pkt 2 w zw. z art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie poprzez ich bezpodstawne zastosowanie w sytuacji, w której organy powinny były odmówić zastosowania cytowanych przepisów ustawy o transporcie ze względu na ich sprzeczność ze wskazanymi przepisami Konstytucji, która to sprzeczność polega na wprowadzeniu arbitralnych, nieproporcjonalnych i dyskryminujących dodatkowych wymogów, które muszą spełnić podmioty świadczące usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodami osobowymi, w szczególności w porównaniu do osób świadczących usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówkami.
W ocenie Sądu, ustawodawca w art. 18 ust. 4a ustawy celowo wprowadził zasadę, zgodnie z którą przewóz okazjonalny może być realizowany pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, jak i określił w art. 18 ust. 4 b pkt 2 ustawy zwalniające z tego obowiązku dodatkowe wymogi, które muszą spełnić podmioty świadczące usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób innymi samochodami osobowymi.
Ustawodawca odmiennie regulując różne sposoby przewozu osób ma możliwość wprowadzenia określonych środków, których celem jest zapewnienie w praktyce realizacji wynikającego z ustawy zróżnicowania możliwości wykonywania przewozów przez różnych przewoźników. Podkreślić należy, że różny charakter tych przewozów wiąże się bezpośrednio z odmiennym uregulowaniem warunków obu rodzajów licencji, udzielanych na przewozy taksówkowe i pozostałe przewozy. Warunki te w przypadku taksówki unormowane są w art. 6 ustawy, a w przypadku wykonywania transportu drogowego przewozu osób samochodem w art. 5c ustawy. Z przepisów ustawy wynika zatem, że podmiot świadczący usługi przewozu osób na podstawie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób nie jest podmiotem dokonującym przewozu osób takich jak przewozy taksówkowe. W związku z tym uznać należy, że podnoszone przez skarżącego zarzuty sprzeczności przepisów ustawy o transporcie drogowym z wartościami konstytucyjnymi - zasadą wolności gospodarczej i zasadami jej ograniczania, zasadami wprowadzania ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw oraz zasadami równości i zakazu dyskryminacji, nie są uzasadnione. Skarżący jest bowiem podmiotem, który na podstawie odrębnie uzyskanych dwóch różnych licencji prowadzi działalność gospodarczą w dwóch różnych zakresach dla których ustawa o transporcie drogowym przewiduje odrębne wymogi, warunki i inny tryb uzyskania tych uprawnień (inne dla uzyskania licencji na przewóz osób samochodem osobowym i inne dla uzyskania licencji na przewóz osób taksówką). Należy w tym miejscu zaznaczyć, że przepis art.18 ust.4 a ustawy o transporcie drogowym został wprowadzony z dniem 7 kwietnia 2011r. na mocy art.1 pkt 3 ustawy z 4 lutego 2011r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 48, poz.247). Celem tej zmiany było wyłączenie z zakresu przewozów okazjonalnych przewozów taksówkowych, za które uznawane mają być wszystkie przewozy na podstawie taksometru. Założeniem ustawodawcy było zatem właśnie to aby masowe usługi dla ludności odbywały się w ramach licencji taksówkowej ze względów bezpieczeństwa. Stąd też wprowadzono nową definicję przewozu okazjonalnego, z której wyłączone są przewozy taksówkowe. W przekonaniu Sądu ustawodawca miał prawo dokonania takich zmian w definicji przewozu okazjonalnego (art.18 ust.4a) oraz ustalenia wyjątków określonych w art.18 ust.4b u.t.d i nie stanowi to naruszenia przepisu art.32 Konstytucji RP (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 stycznia 2020 r.; sygn. akt III SA/Łd 964/19).
Za bezzasadny Sąd uznał również zarzut skarżącego, że art. 18 ust 4a i 4b w zw. z art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie drogowym stanowią przepisy techniczne, które nie zostały notyfikowane Komisji Europejskiej i nie można się na nie powoływać wobec jednostek Dyrektywa 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.1998.204.37 z dnia 21 lipca 1998 r.) utraciła moc i została zastąpiona Dyrektywą (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiająca procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.2015.241.1 z dnia 17 września 2015 r.). Zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. b Dyrektywy pojęcie usługa oznacza każdą usługę społeczeństwa informacyjnego, to znaczy każdą usługę normalnie świadczoną za wynagrodzeniem, na odległość, drogą elektroniczną i na indywidualne żądanie odbiorcy usług, a "przepisy techniczne" zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. f dyrektywy oznaczają specyfikacje techniczne i inne wymagania bądź zasady dotyczące usług, włącznie z odpowiednimi przepisami administracyjnymi, których przestrzeganie jest obowiązkowe, de jure lub de facto, w przypadku wprowadzenia do obrotu, świadczenia usługi, ustanowienia operatora usług lub korzystania w państwie członkowskim lub na przeważającej jego części, jak również przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne państw członkowskich, z wyjątkiem określonych w art. 7, zakazujące produkcji, przywozu, wprowadzania do obrotu lub stosowania produktu lub zakazujące świadczenia bądź korzystania z usługi lub ustanawiania dostawcy usług.
Usługa przewozu nie jest usługą świadczoną na odległość drogą elektroniczną. Zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. b ppkt (i) dyrektywy, świadczenie usługi "na odległość" oznacza, że usługa świadczona jest bez równoczesnej obecności stron. Oczywistym jest, że realizacja umowy przewozu polega na przewozie osoby z jednego miejsca do drugiego i następuje w sytuacji jednoczesnej stałej bezpośredniej obecności obu stron umowy – realizującego przewóz jak i przewożonego.
Na marginesie jedynie wskazać należy, że dla zastosowania dyrektywy nie ma znaczenia okoliczność sposobu zawarcia umowy przy użyciu aplikacji Uber. Wyrokiem z 20 grudnia 2017 r. (sygn. akt C 434/15) Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że art. 56 TFUE w zw. z art. 58 ust. 1 TFUE, a także art. 2 ust. 2 lit. d dyrektywy 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r dotyczącej usług na rynku wewnętrznym i art. 1 pkt 2 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, zmienionej dyrektywą 98/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lipca 1998 r., do którego odsyła art. 2 lit. a dyrektywy 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 czerwca 2000 r. w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywy o handlu elektronicznym), należy interpretować w ten sposób, że usługę pośrednictwa, taką jak ta, o której mowa w niniejszym postępowaniu, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon (smartphone), między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami, a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 TFUE. Tego rodzaju usługę należy zatem wyłączyć z zakresu stosowania art. 56 TFUE, dyrektywy 2006/123 i dyrektywy 2000/31. Trybunał wskazał, że usługa pośrednictwa świadczona przez przedsiębiorstwo [...] (konkurencyjna aplikacja do aplikacji [...]), polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze kierowcy ci nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską, nie miałyby dostępu do usług owych kierowców. Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu. Skoro TSUE potraktował firmę pośredniczącą jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to tym bardziej skarżący, jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera) również wykonuje niepodlegającą dyrektywie usługę transportową (zob. w tej materii m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 stycznia 2018 r.; sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia z 1 kwietnia 2019 r.; sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r.; sygn. akt VI SA/Wa 2358/17; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 października 2019 r.; sygn. akt III SA/Gd 501/19).
Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił w całości.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI