III SA/Łd 665/23

III SA/Łd 665/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-03-06
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-10-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Janusz Nowacki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2201
art. 4 pkt 49, 52, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. d, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 2, art. 92c
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 61 ust. 6 pkt 2, art. 64 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Sentencja
Dnia 6 marca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, , Protokolant Sekretarz sądowy Ewa Górska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2024 roku sprawy ze skargi "G" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej z siedzibą w E. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 26 lipca 2023 roku nr BP.501.764.2023.2334.WA7.435788 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 26 lipca 2023 r., nr BP.50Ł764.2023.2334.WA7.435788 Główny Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 4 pkt 15, art. 4 pkt 22 lit. 1), art. 87 ust. 1 pkt 3 lit d), art. 92aust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 ze zm.), dalej u.t.d., Ip. 10.3.2 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1047 ze zm.), dalej p.r.d., § 3 ust. 1 pkt 2 oraz § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 2022 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 27 lutego 2023 r., nr WI.8140.6.162.2023 w przedmiocie nałożenia na G. Spółkę z o.o., spółkę komandytową z siedzibą w E. kary pieniężnej w wysokości 2 000 zł za naruszenie przepisów transportu drogowego.
Jak wynika z akt, w dniu 23 stycznia 2023 r. w miejscowości P., na drodze krajowej nr [...], został zatrzymany do kontroli zespół pojazdów składających się z samochodu marki DAF o nr. rej. [...] i naczepy marki BODEX o nr. rej. [...] wraz z zamontowanym do tylnej ściany urządzeniem załadowczym - wózkiem widłowym. Pojazdem kierował R. K., który w dniu kontroli wykonywał w imieniu G. Sp. z o.o., sp.k. przejazd z miejscowości G. do miejscowości S. W wyniku przeprowadzonego ważenia oraz pomiarów zespołu pojazdów wraz z zamontowanym urządzeniem załadowczym, stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej długości zespołu pojazdów o 1,9 m - dla dopuszczalnych 16,5 m, co stanowi przekroczenie o 11,54%. Kierowca w toku kontroli nie okazał wymaganego zezwolenia. Przebieg kontroli został udokumentowany w protokole kontroli z dnia 23 stycznia 2023 r., a jako dowody w sprawie sporządzono kserokopie okazanych dokumentów i dokumentację fotograficzną.
Decyzją z dnia 27 lutego 2023 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na G. Spółkę z o.o., spółkę komandytową z siedzibą w E. karę pieniężną w kwocie 2 000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20%.
Od powyższej decyzji pełnomocnik spółki złożył odwołanie, w którym zaskarżając powyższą decyzję w całości zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- § 2 ust. 1 pkt 3,4,5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 2 pkt 35 i 49, art. 61 ust. 6 pkt 2 p.r.d.;
- art. 3 pkt 5 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/47/UE w sprawie drogowej kontroli technicznej dotyczącej zdatności do ruchu drogowego pojazdów użytkowych poruszających się w Unii oraz uchylająca dyrektywę 2000/30/WE poprzez błędną wykładnię;
naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 6 , art. 7, art. 7a §1 w zw. z art. 81a §1 , art. 8 § 1 i 2, art. 9, art. 10 § 1, art. 11 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego, wszechstronnego rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy, dokonanie oceny dowodów oraz okoliczności faktycznych sprawy w sposób wybiórczy i niebudzący zaufania do organów administracji publicznej, oparcie ustaleń na domniemaniach, wykładni przepisów z pominięciem wykładni celowościowej, niewyjaśnienie zasadności przesłanek którymi kierował się organ, niepoinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego;
- art. 107 § 3 k.p.a. polegające na braku wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, co uniemożliwia zapoznanie się z motywami działania organu I instancji i w rezultacie ustosunkowanie się do nich w sposób rzeczowy i wyczerpujący.
W oparciu o postawione zarzuty pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania w całości, ewentualnie o uchylenie decyzji organu I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ponadto wniósł o załączenie do akt sprawy wszystkich protokołów kontroli z lat 2019-2022, jakie były dokonywane przez Inspekcję Transportu Drogowego w stosunku do spółki i wstrzymanie wykonywania zaskarżonej decyzji.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 26 lipca 2023 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, że w rozpatrywanej sprawie kara pieniężna została nałożona na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Treść art. 92a ust. 1, 3 i 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa natomiast w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia wskazane w załączniku nr 3 do u.t.d. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na podstawie art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a., nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zastosowania w sprawie nie znajdują również art. 189e i art. 189f k.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały bowiem uregulowane odrębnie w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
Stosownie do treści art. 4 pkt 15 u.t.d., przewoźnik drogowy to przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego. Zgodnie z art. 4 pkt 22 lit. l u.t.d., użyte w ustawie określenia oznaczają: obowiązki lub warunki przewozu drogowego - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz: ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. W myśl art. 87 ust. pkt 3 lit. d u.t.d., podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto wykonując przewóz drogowy rzeczy - dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także zezwolenie na przejazd pojazdu, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych (art. 92a ust. 3 u.t.d.). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa Ip. 10.2 i 10.3 - załącznika nr 3 do u.t.d. (art. 92a ust. 7 pkt 2 u.t.d.).
Zgodnie z art. 92c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Definicja pojazdu nienormatywnego została uregulowana w art. 2 pkt 35a p.r.d., zgodnie z którą jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:
1) uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;
2) przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1;
3) pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 64i ust. 2, w tym przez wymaganą liczbę pojazdów wyposażonych i oznakowanych zgodnie z tymi przepisami;
4) zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym.
W myśl art. 64 ust. 2 p.r.d. zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I.
Podczas kontroli stwierdzono, że ww. zespół pojazdów przekraczał dopuszczalną długość.
Odnosząc się do naruszenia lp. 10.3.2 załącznika nr 3 do u.t.d. organ wyjaśnił, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku pojazdu członowego - 16,50 m. Pomiaru długości pojazdu członowego dokonano za pomocą przymiaru wstęgowego Weiss, o nr identyfikacyjnym: [...]. Użyty przymiar wstęgowy legitymował się świadectwem wzorcowania nr [...] wydanym w dniu 15 lutego 2022 r. przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Poznaniu.
Zgodnie z lp. 10.3.2 załącznika nr 3 do u.t.d., dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20%, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 2 000 zł.
W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono, że długość pojazdu członowego z ładunkiem wynosi 18,4 m, co stanowi przekroczenie dopuszczalnej długości o 1,9 m (tj. przekroczenie dopuszczalnej wartości o 11,54%). Kierowca został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących uprawnieniach.
Organ wyjaśnił, że zgodnie z § 1 ust. 1 zarządzenia Nr 35/2020 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 sierpnia 2020 r. w sprawie zmiany zarządzenia zmieniającego zarządzenie w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego (Dz.Urz.GITD. z 2020 r., poz. 35), które obowiązywało w dniu kontroli, w zarządzeniu nr 32/2020 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 lipca 2020 r. zmieniającym zarządzenie w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego (Dz. Urz. GITD poz. 32) wprowadza się następujące zmiany, w § 1 w pkt 4 w art. 31 ust. 2 otrzymuje brzmienie "jeżeli wynik pomiaru odczytany wprost odpowiednio z wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego wskazuje przekroczenie wartości dopuszczalnej odpowiednio nacisków osi lub masy całkowitej albo wysokości, długości lub szerokości, a po zastosowaniu korekty, o której mowa w § 29b ust. 9 lub 10, § 29d ust. 5 albo § 30 ust. 3 lub 4, otrzymana w ten sposób wartość nadal przekracza wielkość dopuszczalną, w protokole kontroli jako przekroczenie dopuszczalnej wartości tego parametru podaje się wartość odczytaną wprost odpowiednio ze wskaźnika wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego. W takim przypadku do ustalenia nienormatywności pojazdu i wymaganej na jego przejazd kategorii zezwolenia przyjmuje się wartości wszystkich parametrów odczytane wprost odpowiednio ze wskaźnika wagi (wag), wysokościomierza lub przymiaru wstęgowego.
Kierujący poinformował, że nie wiedział jak długi jest prowadzony przez niego zespół pojazdów, nie wiedział tym samym że musi posiadać stosowane zezwolenie. Był przekonany, że prowadzony przez niego zespół pojazdów nie narusza przepisów ruchu drogowego. Przebieg kontroli został udokumentowany w protokole kontroli z dnia 23 stycznia 2023 r., który kierowca podpisał nie wnosząc zastrzeżeń, w szczególności co do sposobu przeprowadzenia pomiarów pojazdu. Kierowca brał czynny udział w ważeniu oraz mierzeniu zespołu pojazdów co potwierdził w oświadczeniu w złożonym w protokole kontroli, które opatrzył własnoręcznym podpisem.
Organ odwoławczy podkreślił, że protokół kontroli drogowej sporządzony przez organ kontrolny przy współudziale kontrolowanego, jest w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. dokumentem urzędowym. Utrwalone protokołem czynności kontrolne mają charakter materialno-techniczny i odzwierciedlają ich przebieg oraz poczynione w ten sposób ustalenia. Dodatkowo protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny, a zasadniczo niemożliwy do odtworzenia. Z tego powodu protokół kontroli ma szczególną moc dowodową, co z drugiej strony winno zobowiązywać kontrolowanego do dołożenia ze swojej strony starań, żeby w protokole znalazły odzwierciedlenie wszystkie okoliczności stanu objętego kontrolą, w tym oświadczenia/twierdzenia kontrolowanego.
Odnosząc się do argumentacji podniesionej w odwołaniu organ odwoławczy podkreślił, że z akt sprawy wynika bezspornie, że w dniu kontroli doszło do naruszenia przez skarżącego przepisów prawa w zakresie dopuszczenia do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, którego dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20%, a materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony należycie już w momencie kontroli drogowej. Przedmiotem kontroli był zespół pojazdów składający się z samochodu marki DAF o nr. rej. [...] i naczepy marki BODEX o nr. rej. [...] wraz z zamontowanym do tylnej ściany urządzeniem załadowczym- wózkiem widłowym. Należy zauważyć, że pojazd marki DAF i naczepa marki BODEX stanowią w myśl art. 2 pkt. 35 p.r.d. tzw. pojazd członowy. Pojazd członowy - zespół pojazdów składających się z pojazdu silnikowego złączonego z naczepą. Zgodnie z przepisami cyt. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. maksymalna długość zespołu pojazdów nie może przekraczać 16,5 m.
Wózek widłowy nie stanowi samoistnego pojazdu dopuszczonego do ruchu drogowego w myśl przepisów p.r.d. Nie jest pojazdem, który wraz z ciągnikiem siodłowym i naczepą mógłby stworzyć zespół pojazdów dla których ustawodawca przewiduje inną dopuszczalną długość maksymalną, czy też zespół, którego ustawodawca kwalifikacji prawnej nie sprecyzował. Istnieją różnice między przyczepą a naczepą, które tworząc zespół pojazdów mają na podstawie ww. przepisów inną dopuszczalną długość. Przyczepa jest odrębnym pojazdem, który swobodnie można łączyć z innymi, natomiast naczepę częściowo kładziemy bezpośrednio na pojazd silnikowy. Gdyby przedmiotowy zespół pojazdów składał się z pojazdu silnikowego i przyczepy wyposażonej w urządzenie załadowcze, których długość byłaby równa długości zmierzonej w dniu kontroli, do naruszenia przepisów by nie doszło.
Wbrew twierdzeniom strony wózek widłowy nie stanowi samoistnego pojazdu, który może być zakwalifikowany jako część składowa zestawu pojazdów. Nie stanowi również ładunku. Jest elementem składowym naczepy pojazdu, dopasowanym do niej konstrukcyjnie, z odpowiednimi punktami mocowania. Wpływa jednak na rozmiary, czy też wagę naczepy. Organ I instancji dokonał zatem prawidłowej kwalifikacji naruszenia i zasadnie nałożył karę pieniężną.
Zgodnie z art. 140ab ust. 2 p.r.d., w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Przepis art. 64 ust. 2 ustanawia zakaz przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Z treści art. 140ab ust. 2 p.r.d. wynika zatem, że przy kwalifikowaniu naruszeń związanych z ustaleniem braku właściwej kategorii zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny, okoliczność w postaci prawnej niemożności uzyskania zezwolenia kategorii I - V nie ma żadnego znaczenia. Ustawodawca przyjął bowiem, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.
Przepisy p.r.d., tj. art. 140aa i 140ab, stanowią, że za przejazd pojazdów nienormatywnych po drogach publicznych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia, organy: Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, naczelnik urzędu celno- skarbowego lub zarządca drogi, nakładają m.in. na podmiot wykonujący przejazd karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej i znajdują się w porządku prawnym od dnia 19 października 2012 r. Natomiast przepisy u.t.d., tj. art. 92a ust. 7 pkt 2, stanowi, że wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa Ip. 10 - załącznika nr 3 do u.t.d.
W niniejszej sprawie strona nie przedstawiła żadnych dowodów, że wykonując kontrolowany przewóz w dniu 23 stycznia 2023 r. nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których strona nie mogła przewidzieć. Przewoźnik drogowy nie ma wpływu na powstanie naruszenia w sytuacji, gdy niezależnie od jego zachowania i tak doszłoby do powstania naruszenia. W szczególności sytuacja taka może mieć miejsce, jeżeli do naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego dochodzi z powodu działania siły wyższej lub zachowania osób trzecich, którym podmiot wykonujący przewozy nie był w stanie się przeciwstawić. W przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 92c u.t.d., ze względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Odpowiedzialność przedsiębiorcy wynikająca z art. 92a u.t.d. ma charakter administracyjny, nie jest oparta na zasadzie winy, a do jej powstania wystarczające jest - co do zasady - stwierdzenie naruszenia przepisów o transporcie drogowym, nawet jeżeli doszło do niego w sposób niezawiniony.
Przewoźnik drogowy wykonując transport drogowy i posiadając wiedzę na temat ładunku, który podjął się przetransportować powinien był przedsięwziąć kroki, aby pojazd był normatywny na drodze po której wykonuje przejazd. Tymczasem kontrolowany samochód ciężarowy był nienormatywny na wszystkich kategoriach dróg publicznych z uwagi na przekroczenie dopuszczalnej długości zespołu pojazdów. Strona, jako profesjonalista, powinna mieć wiedzę, jaką długość posiada zespół pojazdów, za każdym razem przed wykonaniem kursu oraz być świadoma faktu, że w danym przypadku pojazd pod względem dopuszczalnej długości jest nienormatywny.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik spółki zaskarżając powyższą decyzję w całości zarzucił
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 6, art. 7, art. 7a § 1 w zw. z art. 81a § 1 k.p.a., art. 8 § 1 i 2, art. 9, art. 10 § 1, art. 11 k.p.a. poprzez: brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia wszystkich okoliczności niniejszej sprawy; dokonanie oceny dowodów oraz okoliczności faktycznych sprawy w sposób wybiórczy i niebudzący zaufania do organów administracji publicznej; oparcie ustaleń na domniemaniach, wykładnię przepisów z pominięciem wykładni celowościowej; niewyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi organ się kierował rozpoznając niniejszą sprawę; niepoinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego; rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych przepisów stanowiących podstawę nałożenia kary pieniężnej na niekorzyść strony i odstąpienie bez żadnej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym;
- art. 75 § 1, art. 76 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie dowodu z protokołów kontroli z lat 2019-2022, jakie były dokonywane przez Inspekcję Transportu Drogowego w stosunku do spółki na okoliczność odstąpienia bez żadnej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym;
- art. 107 § 3 k.p.a., przez brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, co uniemożliwia właściwe zapoznanie się z motywami działania organu II instancji, zrozumienie tych motywów, a w rezultacie ustosunkowanie się do nich w rzeczowy i wyczerpujący sposób;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia poprzez niewłaściwe zastosowanie;
- art. 2 pkt 35 p.r.d. poprzez niewłaściwe zastosowanie;
- art. 2 pkt 49 p.r.d. poprzez niewłaściwe zastosowanie;
- art. 61 ust. 6 pkt 2 p.r.d. poprzez niezastosowanie;
- art. 3 pkt 5 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/47/UE poprzez błędną wykładnię;
- art. 92a ust. 1 u.t.d. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.
W oparciu o sformułowane zarzuty pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 27 lutego 2023 r.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podkreślił, że organ II instancji arbitralnie stwierdził, że po pierwsze, wózek widłowy nie stanowi samoistnego pojazdu. Po drugie, wózek widłowy nie stanowi ładunku i po trzecie, wózek widłowy jest elementem składowym naczepy pojazdu. Żadne z przedstawionych stwierdzeń nie zostało poparte odwołaniem do odpowiednich przepisów prawa, czy też orzecznictwa sądowego. Zdaniem pełnomocnika z uzasadnienia decyzji nie wynika, na jakiej podstawie organ uznał, że wózek jest elementem składowym naczepy pojazdu, skoro nie jest związany z naczepą, a jedynie jest na niej przewożony (tak jak ładunek). Urządzenie załadowcze w postaci wózka widłowego nie jest natomiast na stałe zamocowane do naczepy. Organ stwierdził, że wózek widłowy nie stanowi ładunku bez odniesienia się do definicji ładunku uregulowanej w art. 3 pkt 5 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/47/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r., na którą powołał się wcześniej organ I instancji i całkowicie pomijając przepisy odnoszące się do kwestii ładunku, zawarte w ustawie p.r.d, tj. art. 61 ust. 6 pkt 2, który w ocenie pełnomocnika może okazać się kluczowy dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Długość kontrolowanego pojazdu członowego składającego się z pojazdu silnikowego złączonego z naczepą wynosiła bezspornie 16,5 m. Przepisy nie regulują w ogóle długości pojazdu członowego wraz z zamontowanym urządzeniem załadowczym (wózkiem widłowym). Z tego względu, w ocenie pełnomocnika brak jest podstawy prawnej do uznania, że doszło do jakiegokolwiek przekroczenia, co w konsekwencji oznacza, że decyzje zostały wydane wadliwie i powinny zostać uchylone.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018r. poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023r. poz.259 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o nałożeniu na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 2 000 zł za wykonywanie przewozu drogowego zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona o więcej niż 2% a mniej niż 20%.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2021r. poz.919 ze zm.), dalej u.t.d., ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2022r. poz.988 ze zm.), dalej p.r.d. oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2022r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 2016r. poz.2022).
Zgodnie z treścią art.4 pkt 15 u.t.d. przewoźnikiem drogowym jest przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego.
W myśl art.87 ust.1 pkt 3d.) u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto: wykonując przewóz drogowy rzeczy - dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także zezwolenie na przejazd pojazdu, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach,
Zgodnie z treścią art.92a ust.1 wymienionej ustawy podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie.
Zgodnie z treścią art.92a ust.7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:
1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,
2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10
- załącznika nr 3 do ustawy.
W myśl poz.10.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym za dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów, których dopuszczalna długość została przekroczona powyżej 2% do mniej niż 20% kara pieniężna wynosi 2000 zł.
Zgodnie z treścią art.2 pkt 35 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd członowy to zespół pojazdów składający się z pojazdu silnikowego złączonego z naczepą;
W myśl art.2 pkt 35a p.r.d. pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy;
Zgodnie z treścią art.2 pkt 49 p.r.d. zespół pojazdów to pojazdy złączone ze sobą w celu poruszania się po drodze jako całość; nie dotyczy to pojazdów złączonych w celu holowania;
W myśl art.2 pkt 52 p.r.d. naczepa to przyczepę, której część spoczywa na pojeździe silnikowym i obciąża ten pojazd;
Zgodnie z treścią art.61 ust.6 pkt 2.) p.r.d. ładunek wystający poza płaszczyzny obrysu pojazdu może być na nim umieszczony tylko przy zachowaniu następujących warunków:
2) ładunek nie może wystawać z tyłu pojazdu na odległość większą niż 2 m od tylnej płaszczyzny obrysu pojazdu lub zespołu pojazdów; w przypadku przyczepy kłonicowej odległość tę liczy się od osi przyczepy;
W myśl art.64 ust.1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;
Zgodnie z treścią § 2 ust.1 pkt 4 rozporządzenia z dnia 31 grudnia 202r. długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku:
4) pojazdu członowego - 16,50 m, z zastrzeżeniem ust. 16;
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w dniu 23 stycznia 2023r. strona skarżąca wykonywała przewóz drogowy na trasie G. – S. zespołem pojazdów składającym się z samochodu marki DAF nr rej. [...] i naczepy nr rej. [...] przy czym na tylnej ścianie naczepy zamontowano urządzenie załadowcze – wózek widłowy. Wymieniony zespól pojazdów był pojazdem członowym w rozumieniu art.2 pkt 35 p.r.d. gdyż składał się z pojazdu silnikowego złączonego z naczepą. W myśl § 2 ust.1 pkt 4 rozporządzenia z 31 grudnia 2022r. długość pojazdu członowego nie może przekraczać 16,50 m. W przypadku pojazdu członowego strony skarżącej długość ta wynosiła 18,4 metra czyli przekroczyła dopuszczalną normę o 1,9 m (przekroczono dopuszczalną wartość o 11,54%). Należy zaznaczyć., że pomiaru długości zespołu pojazdów dokonano za pomocą przymiaru wstęgowego marki Weiss posiadającego świadectwo wzorcowania z dnia 15 lutego 2022r. wydane przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Poznaniu. Dodać należy, iż pomiaru pojazdu członowego dokonano w obecności jego kierowcy A. K., który nie wnosił uwag co do sposobu pomiaru i podpisał protokół kontroli bez żadnych zastrzeżeń.
W sytuacji gdy długość pojazdu członowego strony skarżącej była większa od dopuszczalnej o więcej niż 2% i mniej niż 20% uzasadnione było wymierzenie kary pieniężnej w wysokości 2000 zł (l.p 10.3.2 załącznika nr 3 do u.t.d.).
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest to czy przekroczona została dopuszczalna długość zespołu pojazdów w związku z przewożeniem na tylnej ścianie naczepy wózka widłowego. W ocenie organów administracji długość ta winna być mierzona od najdalej wysuniętego punktu z przodu pojazdu do najdalej wysuniętego punktu z tyłu naczepy. Do długości wliczono także podest z wózkiem widłowym umieszczonym na tylnej ścianie naczepy i doszło do przekroczenia dopuszczalnej długości zespołu pojazdów.
Natomiast w ocenie strony skarżącej nie doszło do przekroczenia wymaganej długości zespołu pojazdów z uwagi na treść aert.61 usty.6 pkt 2 p.r.d., który przewiduje możliwość przewożenia ładunku wystającego z tyłu na odległość nie większą niż 2 metry od tylnej płaszczyzny obrysu zespołu pojazdów. Ponieważ wózek widłowy zamocowany z tyłu naczepy nie wystawał więcej niż 2 metry to dopuszczalne było jego przewożenie z tyłu naczepy i, w ocenie strony, nie miało miejsca przekroczenie dopuszczalnej długości 16,5 metra.
W ocenie sądu organy administracji słusznie uznały, że zespól pojazdów strony skarżącej przekroczył dopuszczalną długość określoną w § 2 ust.1 pkt 4 rozporządzenia z 31 grudnia 2002r. mimo treści art.61 ust.6 pkt 2 p.r.d.
Należy zaznaczyć, że wózek widłowy zamocowany na tylnej ścianie naczepy służy do załadunku oraz rozładunku towarów. W zaskarżone decyzji słusznie podniesiono, że nie jest on samoistnym pojazdem, który może być zakwalifikowany jako część składowa zespołu pojazdów. W przekonaniu sądu zasadnicze znaczenie ma to, że wózek ten był zamocowany na wysuniętym z naczepy podeście. Wynika to ze zdjęcia załączonego do akt administracyjnych (k.74) i co potwierdził na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej. Podest ten jest częścią naczepy. Można uznać, że stanowi on element konstrukcyjny naczepy, służący jej przedłużeniu w celu umożliwienia przewozu na nim różnych przedmiotów w tym między innymi wózka widłowego. Innymi słowy podest służył co posadowienia na nim wózka widłowego. Skoro podest stanowi element konstrukcyjny naczepy to wraz z wózkiem widłowym winien być wliczony do długości zespołu pojazdów.
Sąd nie podzielił poglądu wyrażonego w skardze, że wózek widłowy jest ładunkiem w rozumieniu art.3 pkt 5 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/467//UE z 3 kwietnia 2014r. co oznacza, że może on wystawać na odległość nie większa niż 2 metry od tylnej płaszczyzny obrysu zespołu pojazdów. Z definicji "ładunku" określonej w wymienionej dyrektywie wynika, że pojęcie to obejmuje wszystkie towary, które spełniają przesłanki określone w tej definicji . Sformułowanie "towar" należy natomiast rozumieć jako wytwór pracy ludzkiej zaspakajający jakąś potrzebę człowieka, produkowany na sprzedaż, mający wartość rzeczową i użytkową (Uniwersalny słowniki języka polskiego pod red. S.Dubisza wydawnictwo PWN Warszawa 2003r. tom 4 str.94). Towarem jest zatem jakiś przedmiot (wytwór pracy ludzkiej) wytworzony na sprzedaż. Nie ulega wątpliwości, że wózek widłowy przewożony przez zespół pojazdów strony skarżącej nie był przeznaczony na sprzedaż gdyż służył do załadunku i rozładunku towarów przewożonych tym zespołem. Wózek ten miał zatem określone przeznaczenie i nie było nim jego sprzedaż. Skoro nie był on towarem to nie można uznać, że był on ładunkiem w rozumieniu art.3 pkt 5 dyrektywy nr 2014/47/UE. Wspomnieć jedynie należy, iż spełnione zostały pozostałe przesłanki określone w tym przepisie dla uznania wózka widłowego za ładunek (poza tym, że wózek nie był towarem) a mianowicie wózek nie był na stałe zamocowany do pojazdu a jeżeli chodzi o miejsce jego umieszczenia to w definicji użyto sformułowanie "zwykle" (najczęściej, przeważnie, zazwyczaj) co oznacza, że ładunek może być umieszczony także w innym miejscu niż wymienione w definicji (tzn. nie tylko w tej części lub na tej części pojazdu, która jest przeznaczona do przewozu ładunku). W świetle definicji "ładunku", o której mowa w art.3 pkt 5 dyrektywy nr 2014/47/UE dopuszczalne jest więc jego umieszczenie na tylnej ścianie naczepy. W sytuacji jednak gdy wózka widłowego w rozpoznawanej sprawie nie można potraktować jako towar to także nie można uznać go za "ładunek" w znaczeniu, o którym mowa w art.3 pkt 5 dyrektywy.
W przepisie art.61 ust.6 ustawy Prawo o ruchu drogowym sformułowano wymogi przewożenia ładunku wystającego poza tylną płaszczyznę obrysu pojazdu. W punkcie 2 wymienionego przepisu określono, że jest to dopuszczalne o ile ładunek nie wystaje na odległość większą niż 2 metry. W ocenie sądu sformułowanie pojęcia "ładunku" użyte w wymienionym przepisie nie można rozumieć w ten sposób, że musi zostać spełniona definicja ładunku, o której mowa w art.3 pkt 5 dyrektywy nr 2014/47/UE. W przekonaniu sądu pojęcie "ładunku" użyte w przepisie art.61 ust.6 p.r.d. należy rozumieć w potocznym znaczeniu tego słowa czyli jako każdy przedmiot (produkt) przewożony pojazdem lub zespołem pojazdów. W tym znaczeniu ładunkiem są np. używane w celach rekreacyjnych rowery przewożone często z tyłu pojazdu na specjalnym bagażniku a także jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie – wózek widłowy przewożony na wysuniętym podeście naczepy. Przy przyjęciu potocznego znaczenia określenia "ładunku" każdy zatem przedmiot przewożony przez pojazd lub zespół pojazdów należy traktować jako ładunek w rozumieniu art.61 ust.6 p.r.d. a więc był nim także wózek widłowy przewożony przez zespół pojazdów strony skarżącej. Oczywiście ładunek wystający z tyłu pojazdu musi być wówczas odpowiednio oznaczony białymi i czerwonymi pasami (art.61 ust.9 pkt 3 p.r.d.).
W niniejszej sprawie okoliczność czy wózek widłowy był czy też nie był ładunkiem, w ocenie sądu, nie ma jednak istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Zasadnicze znaczenie ma to, że wózek ten umieszczony był na podeście wystającym z tyłu naczepy. Jak już była o tym, mowa we wcześniejszych rozważaniach podest ten jest częścią naczepy, jego elementem konstrukcyjnym. Służy on przedłużeniu naczepy w celu umożliwienia przewożenia na nim wózka widłowego. Podest ten nie jest elementem niezwiązanym z naczepą takim jak łańcuch, lina czy klamra służące do zabezpieczenia wystającej poza obrys pojazdu części ładunku. Jest on częścią naczepy służącą posadowieniu na nim wózka widłowego. W sytuacji gdy podest jest częścią naczepy to wraz z wózkiem widłowymn powinien być zaliczony do zespołu członowego przy ustaleniu jego obrysu. W związku z czym sąd uznał, że organy administracji prawidłowo przyjęły długość zespołu członowego 18,4 m. Organy trafnie również przyjęły, że to nie ładunek wystawał poza obrys pojazdu ale sam zespół pojazdów (pojazd silnikowy + naczepa) przekroczył dopuszczalną długość o 1,9 m. Podobny pogląd dotyczący zaliczania podestu do długości zespołu pojazdów, w zbliżonym stanie faktycznym co w niniejszej sprawie tyle, że dotyczącym wysuniętej z przyczepy platformy do przewozu samochodów, wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 maja 2022r. w spr. II GSK 1926/18. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w tym orzeczeniu.
Zaznaczyć należy, iż zgodnie z treścią § 2 ust.5 rozporządzenia z 31 grudnia 2002r. wykaz urządzeń i wyposażenia, które nie muszą być uwzględniane przy określaniu wymiarów zewnętrznych pojazdów, jest określony w sekcji F części 2 załącznika XIII do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2021/535 z dnia 31 marca 2021 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2144 w odniesieniu do jednolitych procedur i specyfikacji technicznych w zakresie homologacji typu pojazdów oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, w odniesieniu do ich ogólnych cech konstrukcyjnych i bezpieczeństwa (Dz. Urz. UE L 117 z 06.04.2021, str. 1).
W myśl ust.1 b.) sekcji F części 2 załącznika XIII do rozporządzenia nr 2021/535 z zastrzeżeniem dodatkowych ograniczeń przewidzianych w poniższych tabelach, wyposażenie i urządzenia wymienione w tabelach I, II i III nie muszą być uwzględniane przy określeniu i obliczaniu wymiarów zewnętrznych, jeżeli spełnione są następujące warunki:
b) wyposażenie i urządzenia, z wyjątkiem wyposażenia i urządzeń aerodynamicznych, nie mogą zwiększać długości pojazdu o łącznie więcej niż 750 mm;
W pozycji 9 tabeli I (długość pojazdu) wymieniono podnośniki, pochylnie lub podobne urządzenia ( gdy nie są rozłożone i nie wystają o więcej niż 300 mm) pod warunkiem, że ładowność pojazdu nie ulega zwiększeniu.
Z wymienionego przepisu wynika, że podnośniki, pochylenie lub podobne urządzenia nie muszą być uwzględniane przy obliczaniu wymiarów zewnętrznych jeżeli nie zwiększają one długości pojazdu o więcej niż 75 cm. A contrario oznacza to, że jeżeli wymienione urządzenia (podnośniki, pochylnie i inne) zwiększają długość pojazdu o więcej niż 75 cm to musza być uwzględnione przy obliczaniu wymiarów zewnętrznych pojazdu. Nie ulega wątpliwości, że wózek widłowy jest urządzeniem, o którym mowa w pozycji 9 tabeli I sekcji F części 2 załącznika XIII do rozporządzenia nr 2021/535 i w niniejszej sprawie zwiększa on długość pojazdu o więcej niż 75 cm. W świetle rozporządzenia nr 2021/535 winien on zatem być wliczony do długości pojazdu.
W ocenie sądu nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy zdjęcia załączone przez stronę skarżącą do pisma procesowego z 21 lutego 2024r. (k.30-37). Zdjęcia te przedstawiają dwie naczepy o numerach rejestracyjnych [...] i [...], które nie były przedmiotem kontroli w dniu 23 stycznia 2023r. Kontrolowana była bowiem naczepa o numerze rejestracyjnym [...]. Skoro zatem, nadesłane zdjęcia dotyczą innych naczep niż kontrolowana to nie mają one istotnego znaczenia w sprawie.
Nieuzasadniony jest zarzut skargi naruszenia przez organy art.8 § 2 K.p.a. gdyż dotychczas w czasie kontroli organy administracji nie kwestionowały długości pojazdów przy takim samym rozmieszczeniu wózka widłowego.
Przede wszystkim należy podnieść, że art.8 § 2 K.p.a. dotyczy wcześniejszych spraw rozstrzyganych przez organ administracji. Musi być zatem wcześniej prowadzone postępowanie administracyjne (przy takim samym stanie faktycznym i prawnym) i musi być wydana decyzja przez organ. W niniejszej sprawie strona skarżąca nie powołuje się na wcześniejsze decyzje administracyjne tylko na protokoły kontroli ITD z wcześniejszych lat. Kontrole inspekcji transportu drogowego nie są przeprowadzane w ramach postępowania administracyjnego. Jej wyniki mogą natomiast skutkować wszczęciem takiego postępowania. Skoro wobec strony skarżącej nie były wydawane decyzje administracyjne w podobnym stanie faktycznym i prawnym to nie można mówić o naruszeniu przez organ w niniejszej sprawie art.8 § 2 K.p.a. Dodać należy, iż przez "utrwaloną praktykę", o której mowa w wymienionym przepisie należy rozumieć akceptowane przez sądy, stabilne, jednolite, ustandaryzowane i wieloletnie oraz znane publicznie postępowania organów administracji przy rozstrzyganiu spraw tego samego rodzaju w takich samych stanach faktycznych i prawnych. Nadto praktyka ta musi być zgodna z prawem (por. wyrok NSA z 21 kwietnia 2020r. w spr. II GSK 1513/19 i z 17 sierpnia 2023r. w spr. I OSK 1016/22). W niniejszej sprawie strona skarżąca nie wykazała aby istniała jednolita i stabilna a zarazem zgodna z prawem praktyka w rozstrzyganiu podobnych spraw jak niniejsza w sposób odmienny od rozpoznawanej sprawy. W ocenie sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zarzut skargi naruszenia art.8 § 2 K.p.a. nie jest uzasadniony.
Zaznaczyć należy, że w rozpoznawanej sprawie nie mają zastosowania art. 189a § 2 pkt 1-3, art. 189e i art. 189f k.p.a. Zgodnie z treścią art. 189a § 2 k.p.a. w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:
1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,
2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,
3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,
4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,
5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,
6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej
- przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.
Podkreślić należy, że kary pieniężne dla przewoźników nakładane są na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 919 ze zm.), dalej u.t.d. Ustawa ta przewiduje sztywną wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów transportu drogowego i nie ma możliwości ich miarkowania. W art. 92b i 92c u.t.d. przewidziana została także możliwość odstąpienia od nałożenia kary. Z uwagi zatem na to, że wskazane powyżej kwestie zostały uregulowane w przepisach odrębnych oraz treść art. 189a § 2 k.p.a. nie mają zastosowania przepisy działu IVa k.p.a.
W niniejszej sprawie nie miała miejsca sytuacja zwalniająca stronę od odpowiedzialności, o której mowa w art.92c ust.1 u.t.d. Strona nie podnosiła zarzutu naruszenia tego przepisu. Wspomnieć zatem jedynie należy, że wymieniony przepis ma charakter wyjątkowy i podlega interpretacji ścieśniającej. Na przewoźniku spoczywa ciężar wykazania, że miał miejsce przypadek określony w art.92 c ust.1 u.t.d. Przedsiębiorstwo transportowe jest zatem zobowiązane do wykazania, że dołożyło należytej staranności organizując pracę i nie miało wpływu na naruszenie prawa przez kierowcę przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie. Przez należytą staranność należy natomiast rozumieć uczynienie wszystkiego czego można rozsądnie wymagać od przewoźnika organizującego przewóz a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa.(por. wyroki NSA z 9 listopada 2011r. w spr. II GSK 1117/10, z 17 listopada 2010r. w spr. II GSK 976/09, z 6 kwietnia 2011r. w spr. II GSK 404/10, z 6 lipca 2011r. w spr. II GSK 716/10 i z 17 kwietnia 2013r. w spr. II GSK 137/12, wyrok WSA w Gliwicach z 4 września 2013r. w spr. II SA/Gl 806/13 oraz wyroki WSA w Olsztynie z 18 grudnia 2012r. w spr. II SA/Ol 1328/12 i z 31 października 2013r. w spr. II SA/Ol 669/13).
W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca nie wykazała żadnej z okoliczności, o której mowa w art.92 c ust.1 u.t.d. Do naruszenia przepisów doszło na skutek zaniedbań strony, która nie dołożyła należytej staranności w organizowaniu przewozu. Spółka jako, profesjonalista w zakresie transportu drogowego winna tak zorganizować przewóz aby były przestrzegane przepisy w tym zakresie. Strona skarżąca jednak tego nie uczyniła. W związku z czym sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie miało miejsce naruszenie art.92c ust.1 u.t.d.
Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że organy administracji trafnie uznały, iż zespół pojazdów strony skarżącej przekroczył dopuszczalną długość o 1,9 m Podest na którym umieszczono wózek widłowy jest częścią naczepy i jego elementem konstrukcyjnym. Służy on przedłużeniu naczepy w celu umożliwienia przewożenia na nim wózka widłowego. W związku z czym wraz z wózkiem widłowym winien zostać zaliczony do zespołu członowego przy ustaleniu jego obrysu a tym samym do długości zespołu pojazdów. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę spółki G..
ds