II SA/OL 334/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2021-09-07
NSAtransportoweWysokawsa
transport drogowykara pieniężnakierowcabadania lekarskiebadania psychologiczneustawa o transporcie drogowymnaruszenie przepisówkontrola drogowaWSAorzecznictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, stwierdzając naruszenie art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kar za ten sam czyn na podstawie różnych przepisów.

Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na A. K. za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę bez wymaganych orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Organy administracji nałożyły karę na podstawie art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym. Sąd administracyjny uchylił decyzje obu instancji, stwierdzając, że za ten sam czyn (wykonywanie przewozu przez kierowcę bez badań) nałożono kary na podstawie zarówno art. 92a ust. 1 (załącznik nr 3), jak i art. 92a ust. 2 (załącznik nr 4) ustawy, co jest sprzeczne z art. 92a ust. 10 tej ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę A. K. na decyzję Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji nakładającą karę pieniężną w wysokości 2000 zł. Kara została nałożona za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, polegające na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał orzeczenia lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań do pracy. Sąd ustalił, że faktyczne okoliczności sprawy, w tym wykonanie przewozu przez kierowcę M. C. na rzecz skarżącego, zostały prawidłowo ustalone. Sąd zgodził się również z organami, że kierowca bez ważnych badań nie może wykonywać przewozu drogowego, a przedsiębiorca ma obowiązek kierować kierowców na takie badania. Jednakże, kluczowym zarzutem skargi, który Sąd uznał za zasadny, było naruszenie art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym. Przepis ten stanowi, że jeżeli ten sam czyn stanowi naruszenie zarówno z załącznika nr 3, jak i z załącznika nr 4 do ustawy, karę pieniężną nakłada się wyłącznie na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy (za naruszenia z załącznika nr 3). W tej sprawie skarżącemu przypisano status zarówno przedsiębiorcy wykonującego przewóz (art. 92a ust. 1), jak i innej osoby wykonującej czynności związane z przewozem (art. 92a ust. 2), a za ten sam czyn nałożono kary na podstawie obu przepisów. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jest niedopuszczalne. Zgodnie z art. 92a ust. 10 ustawy, jeśli ten sam czyn stanowi naruszenie zarówno z załącznika nr 3, jak i z załącznika nr 4, karę pieniężną nakłada się wyłącznie na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy.

Uzasadnienie

Sąd podzielił pogląd orzecznictwa, że przepis art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym ma na celu zapobieganie podwójnemu karaniu za ten sam czyn. W sytuacji, gdy ten sam czyn wyczerpuje znamiona deliktów administracyjnych z obu załączników, a podmiot kwalifikuje się do obu kategorii odpowiedzialności, karę należy wymierzyć tylko raz, na podstawie art. 92a ust. 1.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (20)

Główne

u.t.d. art. 39l § ust. 1 pkt 1) lit. b)

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 2

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 10

Ustawa o transporcie drogowym

Jeśli ten sam czyn stanowi naruszenie z załącznika nr 3 i nr 4, karę nakłada się wyłącznie na podstawie art. 92a ust. 1.

Dz.U. 2019 poz. 2140

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

Pomocnicze

u.t.d. art. 39a § ust. 1 pkt 3 i 4

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 39j § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 39k § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 39m

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 4

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 6

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 7

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92a § ust. 8

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 93 § ust. 7

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 4 § pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Definicja krajowego transportu drogowego.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kar za ten sam czyn na podstawie art. 92a ust. 1 i art. 92a ust. 2 ustawy.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów administracji dotyczące prawidłowości nałożenia kar na podstawie art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, bez uwzględnienia art. 92a ust. 10.

Godne uwagi sformułowania

w przytoczonym przepisie ustawodawca stanął na stanowisku, iż w takim skonfigurowaniu, w którym ten sam czyn realizuje znamiona deliktów administracyjnych wymienionych w załączniku nr 3 i nr 4 do ustawy, karę wymierza się wyłącznie w oparciu o art. 92a ust. 1 ustawy Odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 2 ustawy nie jest uzależniona od winy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego.

Skład orzekający

Bogusław Jażdżyk

przewodniczący sprawozdawca

Marzenna Glabas

sędzia

Piotr Chybicki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 92a ust. 10 ustawy o transporcie drogowym w kontekście podwójnego karania za ten sam czyn."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy ten sam czyn narusza przepisy z załącznika nr 3 i nr 4 do ustawy o transporcie drogowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie transportowym – zakazu podwójnego karania za ten sam czyn, co jest istotne dla przedsiębiorców z branży.

Czy można dostać dwie kary za to samo wykroczenie w transporcie drogowym? Sąd Administracyjny odpowiada: NIE!

Dane finansowe

WPS: 2000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ol 334/21 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2021-09-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-04-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Bogusław Jażdżyk /przewodniczący sprawozdawca/
Marzenna Glabas
Piotr Chybicki
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 2583/21 - Wyrok NSA z 2025-06-17
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2140
art. 39 m, art. 92a ust. 2i ust. 4, art. 93 ust. 7
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Sentencja
Dnia 7 września 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2021 roku sprawy ze skargi A. K. na decyzję Inspektora Transportu Drogowego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego A. K. kwotę 597 złotych (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z "[...]" Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (organ I instancji) nałożył na A. K. (skarżący, strona) karę pieniężną w kwocie 2000 zł tytułem popełnienia naruszeń z Ip. 4.2 oraz Ip. 4.3 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły następujące naruszenia:
- wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy;
- wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.
Podniesiono, że w dniu 18 czerwca 2020 r. na drodze wojewódzkiej nr "[...]" w miejscowości A, zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki A o numerze rejestracyjnym "[...]", którym kierował M. C. Zatrzymanym pojazdem wykonywany był przewóz drogowy w imieniu i na rzecz A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A. Kierujący pojazdem nie posiadał przy sobie ani orzeczenia lekarskiego, ani orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych oraz braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Kontrola została udokumentowana protokołem nr "[...]" z dnia "[...]".
Od powyższej decyzji pismem z dnia 13 października 2020r. strona, działając przez pełnomocnika, złożyła odwołanie. Skarżący podniósł, że wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji naruszył szereg przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa administracyjnego. Zarzucono, że organ nie zbadał, czy strona prowadzi działalność gospodarczą, a także, czy przewóz był wykonywany na jego rzecz.
W związku z tym zwrócono się o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do chwili rozpoznania wniesionego odwołania.
Główny Inspektor Transportu Drogowego (organ odwoławczy) decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że podczas kontroli drogowej bezsprzecznie stwierdzono, że przewóz drogowy wykonywany był przez kierowcę M. C., który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Powyższe udokumentowano w podpisanym przez kierowcę bez zastrzeżeń protokole nr "[...]". W notatce urzędowej funkcjonariusza Policji wskazano, że w systemie CEK brakuje informacji o ważnych badaniach lekarskich.
Ponadto stwierdzono, że M. C. nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Powyższe udokumentowano w podpisanym przez kierowcę bez zastrzeżeń protokole nr "[...]".
Uwzględniając powyższe w ocenie organu odwoławczego organ I instancji słusznie nałożył na stronę karę pieniężną w łącznej wysokości 2.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 2, 4 i 8 ustawy o transporcie drogowym, Ip. 4.2 (kara pieniężna za naruszenie: 1.000 zł) i Ip. 4.3 (kara pieniężna za naruszenie: 1.000 zł) załącznika nr 4 do tej ustawy.
Bezspornym jest według organu odwoławczego, że M. C. w dniu kontroli drogowej wykonywał przewóz rzeczy w imieniu i na rzecz skarżącego. Potwierdzają to protokół kontroli drogowej oraz oświadczenie skarżącego, które wpłynęło do WITD w dniu 01.09.2020r.
Skargę na decyzję organu odwoławczego z dnia "[...]" wywiódł skarżący, wnosząc o uchylenie decyzji zapadłych w obydwu instancjach i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 kpa przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej oraz braku zweryfikowania przez organ czy kierowca jest pracownikiem skarżącego i czy świadczył przewóz na rzecz skarżącego w chwili przeprowadzania kontroli;
2. naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 kpa przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego oraz w zakresie podmiotu odpowiedzialnego za ewentualne naruszenie;
3. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 92a ust. 1, art. 92a ust. 6 ustawy o transporcie drogowym w zw. z punktem 4.2 załącznika nr 4, polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1 000 złotych za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez kierowcę pojazdu nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, nadto gdy M. C. nie świadczył transportu drogowego na rzecz i w imieniu skarżącego;
4. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 92a ust. 1, art. 92a ust. 6 ustawy o transporcie drogowym w zw. z punktem 4.3 załącznika nr 4, polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1 000 złotych za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez kierowcę pojazdu nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, nadto gdy M. C. nie świadczył transportu drogowego na rzecz i w imieniu skarżącego;
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wraz z argumentacją przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie.
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja nakładająca na skarżącego karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał wymaganego orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2140), dalej ustawa lub u.t.d. Zgodnie z art. 92a ust. 2 ustawy zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2.000 złotych za każde naruszenie. Przy czym na zasadzie art. 92a ust. 4 ustawy, suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3.000 złotych.
Wyjaśnić od razu trzeba, że odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 2 ustawy nie jest uzależniona od winy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Określona w tym przepisie kara nie jest zatem konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem. Istotą kary, o której mowa we wskazanej regulacji, jest przymuszenie podmiotów w niej wymienionych do respektowania nakazów i zakazów wynikających z przepisów prawa. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego i przypisanych im wysokości kar pieniężnych zawarty został w załączniku nr 4 do ustawy, do którego odsyła art. 92a ust. 8 ustawy. Określone w tym załączniku kary pieniężne zostały ustalone w sposób sztywny, co powoduje, że ich wysokość nie została pozostawiona uznaniu organów i kara nie może być nałożona w innej wysokości niż określona w załączniku.
Powyższe oznacza, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ, co do zasady, zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 2 i 4 ustawy. Odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz z odpowiedzialności możliwe jest bowiem jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92c ustawy.
Dodać również można, że postępowanie w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92a ustawy jest postępowaniem administracyjnym, do którego zastosowanie znajdują przepisy K.p.a. Na podstawie art. 93 ust. 7 ustawy, w postępowaniu tym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.).
Przechodząc do okoliczności rozpoznawanej sprawy, przypomnieć należy, że organy oceniały okoliczności dotyczące zaistnienia naruszenia ujętego w lp. 4.2. załącznika nr 4 do ustawy, polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, oraz naruszenia opisanego w lp. 4.3. ww. załącznika, dotyczącego wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, za które ustawodawca przewidział wysokość kary pieniężnej po 1.000 złotych.
Okoliczności faktyczne niniejszej sprawy nie budzą wątpliwości i zostały ustalone na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego. Jak wynika z akt sprawy w dniu 18 czerwca 2020 r. na drodze wojewódzkiej nr "[...]" w miejscowości A, zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki A o numerze rejestracyjnym "[...]", którym kierował M. C.. Zatrzymanym pojazdem wykonywany był przewóz drogowy w imieniu i na rzecz A. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A. K.. Kierujący pojazdem nie posiadał przy sobie ani orzeczenia lekarskiego, ani orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych oraz braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Kontrola została udokumentowana protokołem nr "[...]" z dnia 18 czerwca 2020 r.
W ocenie Sądu trafnie organy uznały, że M. C. w dniu kontroli drogowej wykonywał przewóz rzeczy w imieniu skarżącego, mieszczący się w pojęciu krajowego transportu drogowego. Według bowiem art. 4 pkt 1 ustawy, krajowy transport drogowy to - podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Bez znaczenia jest okoliczność, że M. C. nie był pracownikiem zatrudnionym przez skarżącego. Niewątpliwym jest, że w dniu kontroli realizował przewóz ziemi na działkę skarżącego, samochodem należącym do skarżącego, który prowadzi działalność gospodarczą i posiada zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne nr "[...]". Przy czym wskazać należy, że nie sposób przyjąć, że obowiązki związane z kierowaniem kierowców na badania lekarskie i psychologiczne w świetle przepisów u.t.d. spoczywają wyłącznie na przedsiębiorcach zatrudniających kierowców na podstawie przepisów Kodeksu pracy i tym samym nie ma podstaw prawnych do nałożenia na przewoźnika niezatrudniającego kierowcy na podstawie umowy o pracę obowiązku skierowania go na badania lekarskie i psychologiczne (por. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 marca 2021 r., sygn.. akt III SA/Lu 1049/20; orzeczenie dostępne w: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązek legitymowania się takimi orzeczeniami przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy wynika wprost z art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 39j ust. 1 i art. 39k ust. 1 ustawy. W przepisach tych wskazano, że kierowca jest uprawniony do wykonywania przewozu drogowego jeśli nie ma przeciwwskazań zdrowotnych oraz przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, co stwierdza się przez poddanie kierowcy odpowiednim badaniom lekarskim oraz psychologicznym. Po myśli art. 39l ust. 1 pkt 1) lit. b) ustawy przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany do kierowania kierowców na badania lekarskie i psychologiczne. Obowiązek taki istnieje nawet jeżeli dać wiarę skarżącemu, że M. C. wykonywał w dniu kontroli jednorazowy, bezpłatny przewóz okazjonalny na rzecz skarżącego. Kierowca bez ważnych badań lekarskich i psychologicznych nie może bowiem wykonywać na rzecz przedsiębiorcy żadnych przewozów. Ustawodawca nie przewidział tu żadnych wyjątków.
Konsekwencją wyżej wskazanych obowiązków jest penalizacja w przypadku ich naruszenia. Zgodnie art. 92a ust. 2 u.t.d., zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 zł do 2000 zł za każde naruszenie.
Skarżący niewątpliwie jako inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym ponosi odpowiedzialność za brak w dniu kontroli orzeczenia lekarskiego i psychologicznego. Słusznie zatem organy przyjęły, że w przypadku skarżącego doszło do naruszenia sankcjonowanego w lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do ustawy.
Pomimo prawidłowych ustaleń faktycznych we wskazanym powyżej zakresie oraz właściwej kwalifikacji przypisanych skarżącemu naruszeń, w przekonaniu Sądu, organy naruszyły regułę normatywną określoną w art. 92a ust. 10 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w załączniku nr 3 do ustawy, stanowi jednocześnie naruszenie, o którym mowa w załączniku nr 4 do ustawy, w przypadku podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem będącego jednocześnie osobą, o której mowa w ust. 2, nakłada się wyłącznie karę pieniężną, o której mowa w ust. 1. Skład Sądu orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela wyrażony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, wedle którego w przytoczonym przepisie ustawodawca stanął na stanowisku, iż w takim skonfigurowaniu, w którym ten sam czyn realizuje znamiona deliktów administracyjnych wymienionych w załączniku nr 3 i nr 4 do ustawy, karę wymierza się wyłącznie w oparciu o art. 92a ust. 1 ustawy, a więc za naruszenia określone w załączniku nr 3. Przez ten sam czyn w kontekście przepisu art. 92a ust. 10 ustawy należy rozumieć jedno zachowanie, jedno działanie, podjęte w przyjętych ramach miejscowo-czasowych, oceniane z perspektywy norm prawnych zrekonstruowanych w oparciu o przepisy tej ustawy. Tak ramy czasowe weryfikowanego działania, jak i jego zlokalizowanie wynikać muszą każdorazowo ze sporządzonego na podstawie art. 74 ustawy protokołu kontroli. Jeżeli tak rozumiany czyn wyczerpuje znamiona deliktów administracyjnych wskazanych w załącznikach nr 3 i nr 4 do ustawy, a podmiot który się ich dopuścił kwalifikuje się i jako podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem (art. 92a ust. 1 ustawy), i jako inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym (art. 92a ust. 2 ustawy), to karę - stosownie do art. 92a ust. 10 ustawy - można wówczas wymierzyć wyłącznie na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy za naruszenia określone w załączniku nr 3. Zgodnie bowiem z art. 92a ust. 7 i ust. 8 ustawy, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, określa załącznik nr 3 do ustawy, a wykaz naruszeń, o których mowa w ust. 2, określa załącznik nr 4 do ustawy (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 29 października 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 599/20; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 24 września 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 101/20; wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 12 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Bd 698/20; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 28 października 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 777/20).
W Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie pod sygn. akt II SA/Ol 333/21 została zarejestrowana skarga A. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "[...]", którą skarżącemu, na podstawie art. 92a ust. 1 u.o.t.d., wymierzono karę administracyjną w wysokości 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji – l.p. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy, wykonywanie przewozu drogowego rzeczy lub osób bez obowiązkowej kwalifikacji wstępnej lub obowiązkowego szkolenia okresowego kierowcy – lp. 1.15 załącznika nr 3 do ustawy oraz wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu - lp. 9.1 załącznika nr 3 do ustawy.
W postępowaniu tym skarżącemu przypisano status przedsiębiorcy/podmiotu wykonującego przewóz drogowy.
W uzasadnieniu decyzji objętej kontrolowaną skargą organ przyjął, że skarżący został zakwalifikowany jako inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, do której z mocy art. 39m u.o.t.d. znajdują zastosowanie wymogi ustawy określone w przepisach art. 39j i 39k u.o.t.d.
W tym stanie rzeczy Sąd zauważył, że za ten sam czyn, szczegółowo opisany w protokole kontroli z dnia 18 czerwca 2020 r. r., wymierzono skarżącemu karę zarówno na podstawie art. 92a ust. 1 u.o.t.d. za delikty określone w załączniku nr 3 do ustawy, jak i na podstawie art. 92a ust. 2 u.o.t.d. - za delikty określone w załączniku nr 4 do ustawy. W sprawach przypisano skarżącemu odpowiednio status przedsiębiorcy/podmiotu wykonującego transport drogowy oraz innej osoby wykonującej czynności związane z przewozem drogowym. W tym stanie rzeczy zastosowanie powinien znaleźć art. 92a ust. 10 u.o.t.d.
Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 134 i 135 p.p.s.a. Sąd w pkt I uchylił decyzje organów obu instancji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględnią powyższe rozważania i ocenę prawną.
O kosztach postępowania orzeczono w pkt II na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI