III RN 33/99
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Sąd Najwyższy dotyczyła interpretacji terminu "nabycie rzeczy" w kontekście ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT). Podatnik, Tomasz G., sprzedał samochód VW Passat, który sam osobiście wytworzył z zakupionych części. Organy podatkowe uznały, że datą nabycia jest data rejestracji pojazdu (18 czerwca 1993 r.), a ponieważ sprzedaż nastąpiła 23 grudnia 1993 r. (nie upłynęło 6 miesięcy), przychód ze sprzedaży podlegał opodatkowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w Łodzi uchylił decyzję organów podatkowych, stwierdzając, że rejestracja nie jest równoznaczna z nabyciem własności, a jednorazowe wytworzenie nowej rzeczy nie mieści się w pojęciu nabycia w rozumieniu ustawy. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając NSA rażące naruszenie prawa. Argumentował, że termin "nabycie" w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o PIT obejmuje zarówno nabycie pochodne, jak i pierwotne (wytworzenie rzeczy). Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Ministra Sprawiedliwości, uznając, że wytworzenie nowej rzeczy ruchomej stanowi pierwotny sposób nabycia prawa własności i jest objęte zakresem terminu "nabycie" w ustawie o PIT. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok NSA, ale przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ NSA nie rozstrzygnął kwestii kosztów uzyskania przychodu podnoszonej przez podatnika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia "nabycie rzeczy" w kontekście podatku dochodowego od osób fizycznych, w szczególności w odniesieniu do rzeczy wytworzonych przez podatnika.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1993 roku, choć zasada interpretacyjna może być nadal aktualna dla podobnych sytuacji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy termin "nabycie rzeczy" użyty w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obejmuje również nabycie pierwotne, polegające na wytworzeniu rzeczy przez podatnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, termin "nabycie rzeczy" obejmuje zarówno nabycie pochodne, jak i pierwotne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wytworzenie nowej rzeczy ruchomej stanowi pierwotny sposób nabycia prawa własności. Termin "nabycie" w ustawie o PIT nie zawiera ograniczeń i obejmuje oba rodzaje nabycia. Wykładnia celowościowa również potwierdza, że opodatkowaniu podlega przychód ze sprzedaży rzeczy, niezależnie od tego, czy stanowi różnicę między ceną kupna a sprzedaży, czy kosztem wytworzenia a ceną sprzedaży.
Czy datę rejestracji samochodu można utożsamiać z datą jego nabycia na potrzeby określenia terminu półrocznego dla opodatkowania przychodu ze sprzedaży?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rejestracja samochodu nie jest równoznaczna z jego nabyciem.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że rejestracja nie jest chwilą nabycia własności. Podatnik najpierw nabył części, a następnie wytworzył nową rzecz. Sąd Najwyższy potwierdził, że kluczowa jest data faktycznego nabycia własności (w tym przypadku moment złożenia samochodu), a nie jego rejestracja.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Tomasz G. | osoba_fizyczna | skarżący |
| Izba Skarbowa w K. | instytucja | strona postępowania |
| Urząd Skarbowy w K. | instytucja | organ podatkowy |
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | wnioskodawca rewizji nadzwyczajnej |
| Naczelny Sąd Administracyjny-Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi | instytucja | sąd niższej instancji |
Przepisy (10)
Główne
u.p.d.o.f. art. 10 § 1 pkt 8 lit. d
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Termin "nabycie rzeczy" obejmuje zarówno nabycie pochodne, jak i pierwotne.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 9 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dochód ze sprzedaży samochodu został skumulowany z pozostałymi dochodami podatnika.
u.p.d.o.f. art. 27 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Podstawa wymiaru podatku.
u.p.d.o.f. art. 45 § 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Podstawa wymiaru podatku.
Ustawa o zobowiązaniach podatkowych art. 5 § 3
k.c. art. 192 § 1
Kodeks cywilny
Wspomina o nabyciu własności rzeczy wytworzonej z cudzych materiałów, co stanowi podstawę do wnioskowania a maiori ad minus o nabyciu z własnych materiałów.
k.c. art. 47 § 1
Kodeks cywilny
Części składowe rzeczy tracą samodzielny byt prawny.
u.NSA art. 22 § 1 pkt 1
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Zarzut rażącego naruszenia prawa przez NSA.
Ustawa o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego... art. 10
Podstawa prawna orzekania SN.
Konstytucja RP art. 236 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa prawna orzekania SN.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Termin "nabycie rzeczy" w ustawie o PIT obejmuje nabycie pierwotne (wytworzenie). • Rejestracja pojazdu nie jest datą nabycia własności.
Odrzucone argumenty
Data rejestracji pojazdu jest datą jego nabycia dla celów podatkowych. • Jednorazowe wytworzenie nowej rzeczy nie jest "nabyciem" w rozumieniu ustawy o PIT.
Godne uwagi sformułowania
Termin "nabycie rzeczy" użyty w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych [...] obejmuje zarówno nabycie pochodne, jak i nabycie pierwotne. • Nie można utożsamiać czynności zarejestrowania samochodu z pojęciem jego nabycia. • W przekonaniu Sądu, jednorazowe wytworzenie nowej rzeczy nie odpowiada pojęciu nabycia w rozumieniu wymienionego wyżej przepisu ustawy.
Skład orzekający
Kazimierz Jaśkowski
przewodniczący
Andrzej Wasilewski
sędzia
Bogusław Gruszczyński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"nabycie rzeczy\" w kontekście podatku dochodowego od osób fizycznych, w szczególności w odniesieniu do rzeczy wytworzonych przez podatnika."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1993 roku, choć zasada interpretacyjna może być nadal aktualna dla podobnych sytuacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego (sprzedaż rzeczy) i pokazuje, jak kluczowa może być precyzyjna interpretacja przepisów, zwłaszcza w kontekście rzeczy wytworzonych samodzielnie.
“Czy samemu zbudowany samochód można sprzedać bez podatku? Sąd Najwyższy wyjaśnia pojęcie "nabycia rzeczy".”
Dane finansowe
WPS: 200 000 000 PLN
dochód: 33 433 000 PLN
podatek: 11 030 000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.