III RN 113/00
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Sąd Najwyższy dotyczyła rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 19 listopada 1999 r. NSA uchylił decyzję Ministra Obrony Narodowej o zwolnieniu Mirosława H. z zawodowej służby wojskowej. Podstawą zwolnienia było nabycie przez żołnierza prawa do zaopatrzenia emerytalnego i osiągnięcie wieku 57 lat, zgodnie z art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Kluczowym zarzutem podniesionym przez Mirosława H. w skardze do NSA było naruszenie art. 77 ust. 3 tej ustawy, który nakazuje uprzedzenie żołnierza o zamiarze zwolnienia co najmniej na sześć miesięcy przed planowanym terminem. Rozmowa uprzedzająca miała miejsce 14 kwietnia 1999 r., jednak żołnierz w tym czasie przebywał na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby. NSA uznał, że przeprowadzenie takiej rozmowy w okresie usprawiedliwionej nieobecności spowodowanej chorobą jest nieprawidłowe i narusza ochronny charakter tego przepisu, co skutkowało uchyleniem decyzji o zwolnieniu. Minister Sprawiedliwości w rewizji nadzwyczajnej zarzucił NSA rażące naruszenie prawa materialnego, argumentując, że przepisy Kodeksu pracy dotyczące wypowiadania umów o pracę w czasie choroby nie mają zastosowania do stosunków służbowych żołnierzy zawodowych. Podkreślono, że art. 77 ust. 3 ustawy nie zawiera zakazu przeprowadzania rozmowy uprzedzającej w okresie choroby. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Ministra Sprawiedliwości. Zważył, że rozmowa z 14 kwietnia 1999 r. spełniła wymóg uprzedzenia o zamiarze zwolnienia, które nastąpiło 29 października 1999 r., czyli po upływie wymaganego sześciomiesięcznego okresu. Sąd uznał, że choroba żołnierza nie stanowiła przeszkody do skutecznego przekazania informacji o zamiarze zwolnienia, a NSA bezpodstawnie nadał temu faktowi znaczenie prawne, którego nie przewiduje ustawa. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok NSA i oddalił skargę Mirosława H., uznając decyzję o zwolnieniu za prawidłową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 77 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w kontekście choroby żołnierza oraz odmienność regulacji służby wojskowej od prawa pracy w zakresie procedury zwolnienia.
Dotyczy specyficznej sytuacji żołnierzy zawodowych i procedury zwolnienia z uwagi na wiek i uprawnienia emerytalne. Nie ma bezpośredniego zastosowania do umów o pracę.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uprzedzenie żołnierza zawodowego o zamiarze zwolnienia ze służby wojskowej, dokonane w okresie jego usprawiedliwionej nieobecności spowodowanej chorobą, jest skuteczne prawnie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uprzedzenie jest skuteczne, a choroba żołnierza nie stanowi przeszkody do jego dokonania ani nie pozbawia go mocy prawnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepisy Kodeksu pracy dotyczące wypowiadania umów o pracę w czasie choroby nie mają zastosowania do stosunków służbowych żołnierzy zawodowych. Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie zawiera zakazu przeprowadzania rozmowy uprzedzającej o zamiarze zwolnienia w okresie choroby żołnierza. Istotne jest, aby informacja dotarła do żołnierza i mogła być przez niego zrozumiana, co miało miejsce w tej sprawie.
Czy rozbieżność między wskazaną podstawą zwolnienia (art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. d) a uzasadnieniem decyzji (likwidacja stanowiska) stanowi naruszenie prawa?
Odpowiedź sądu
Nie, nie stanowi to naruszenia, jeśli wskazane przesłanki z art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. d zostały spełnione, a dodatkowe argumenty stanowią jedynie uzasadnienie organu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że wskazanie przesłanek z art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. d (nabycie prawa do emerytury i wiek) oraz podanie dodatkowych argumentów (likwidacja stanowiska) nie jest sprzeczne, a jedynie stanowi uzupełnienie uzasadnienia decyzji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Mirosław H. | osoba_fizyczna | żołnierz zawodowy (skarżący) |
| Minister Obrony Narodowej | organ_państwowy | organ wydający decyzję |
| Minister Sprawiedliwości | organ_państwowy | wnoszący rewizję nadzwyczajną |
Przepisy (8)
Główne
u.s.w.ż.z. art. 77 § 3
Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
Uprzedzenie żołnierza o zamiarze zwolnienia ze służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy powinno nastąpić co najmniej na sześć miesięcy przed planowanym terminem zwolnienia. Rozmowa ta jest skuteczna nawet w przypadku, gdy żołnierz jest chory i niezdolny do służby.
u.s.w.ż.z. art. 76 § 1
Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
Podstawa zwolnienia żołnierza zawodowego z uwagi na nabycie prawa do zaopatrzenia emerytalnego i osiągnięcie wieku.
Pomocnicze
u.s.w.ż.z. art. 78 § 2
Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
Przepis dotyczący zwolnienia w związku z likwidacją stanowiska służbowego, który był przedmiotem zarzutu rozbieżności.
u.NSA art. 22 § 1
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Podstawa zarzutu Ministra Sprawiedliwości dotycząca rażącego naruszenia prawa.
u.NSA art. 57 § 2
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Podstawa wniosku Ministra Sprawiedliwości o uchylenie wyroku NSA.
k.p. art. 41
Kodeks pracy
Przywołany jako przykład regulacji, która nie ma zastosowania do stosunków służbowych żołnierzy zawodowych (zakaz wypowiadania umowy o pracę w czasie usprawiedliwionej nieobecności).
KPC art. 39315
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania Sądu Najwyższego w przedmiocie uchylenia wyroku NSA.
Ustawa o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego art. 10
Podstawa orzekania Sądu Najwyższego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Choroba żołnierza nie stanowi przeszkody do skutecznego uprzedzenia o zamiarze zwolnienia ze służby wojskowej. • Przepisy Kodeksu pracy dotyczące wypowiadania umów o pracę w czasie choroby nie mają zastosowania do stosunków służbowych żołnierzy zawodowych. • Art. 77 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie zawiera zakazu przeprowadzania rozmowy uprzedzającej w okresie choroby.
Odrzucone argumenty
Rozmowa uprzedzająca o zamiarze zwolnienia ze służby wojskowej przeprowadzona w okresie usprawiedliwionej nieobecności żołnierza spowodowanej chorobą jest nieskuteczna prawnie.
Godne uwagi sformułowania
nie można uznać za prawidłowe przeprowadzenie takiej rozmowy w okresie usprawiedliwionej nieobecności żołnierza w służbie spowodowanej chorobą • nie budzi wątpliwości, iż w trakcie rozmowy służbowej w dniu 14 kwietnia 1999 r. [...] Mirosław H. został uprzedzony o planowanym zwolnieniu go z zawodowej służby wojskowej • powstał problem co do skuteczności prawnej przedmiotowego „uprzedzenia” ze względu na to, że wtedy, gdy się ono dokonywało, uprzedzony o zamiarze zwolnienia ze służby Mirosław H. był chory i niezdolny do służby • bezpodstawnego, swoistego dowartościowania „uprzedzenia” [...] ze względu na warunek, którego nie ma w przepisach prawa • nie wskazano żadnego przepisu prawa, który ustalałby zakaz dokonywania „uprzedzenia” [...] ze względu na chorobę żołnierza • nie jest przekonywające stanowisko zaskarżonego wyroku, że zakaz uprzedzania [...] w okresie jego niezdolności do służby z powodu choroby może być wyprowadzony wprost z art. 77 ust. 3.
Skład orzekający
Andrzej Wróbel
przewodniczący
Katarzyna Gonera
sędzia
Jerzy Kwaśniewski
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 77 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w kontekście choroby żołnierza oraz odmienność regulacji służby wojskowej od prawa pracy w zakresie procedury zwolnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji żołnierzy zawodowych i procedury zwolnienia z uwagi na wiek i uprawnienia emerytalne. Nie ma bezpośredniego zastosowania do umów o pracę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak odmienne mogą być zasady proceduralne w służbie wojskowej w porównaniu do prawa pracy, nawet w podobnych sytuacjach (choroba pracownika/żołnierza). Jest to ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i wojskowym.
“Choroba żołnierza nie przeszkodziła w zwolnieniu. Sąd Najwyższy wyjaśnia, dlaczego.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.