III RC 68/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowództwo o zasądzenie alimentów od dziadków zostało wniesione przez małoletnią K. J. działającą przez matkę A. J. przeciwko D. J. i A. J. (2). Powódka wskazywała, że ojciec dziecka, R. J., mimo zasądzonych alimentów, nie realizuje w pełni swojego obowiązku, a koszty utrzymania małoletniej wynoszą około 2.125 zł miesięcznie. Pozwani dziadkowie wnieśli o oddalenie powództwa, twierdząc, że ojciec dziecka stara się płacić alimenty i wspierać finansowo córkę, a potrzeby małoletniej są zaspokajane przez oboje rodziców. Sąd Rejonowy w Kaliszu, analizując zebrany materiał dowodowy, uznał powództwo za niezasadne. Sąd powołał się na przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, wskazując, że obowiązek alimentacyjny dziadków powstaje tylko w sytuacji, gdy rodzice nie są w stanie zaspokoić usprawiedliwionych potrzeb dziecka lub gdy jest to niemożliwe z innych przyczyn. Sąd ustalił, że matka małoletniej, A. J., zarabia około 3.000 zł netto miesięcznie i dodatkowo 450 zł z wynajmu mieszkania. Ojciec, R. J., zarabia około 2.500-2.700 zł miesięcznie i obecnie w całości uiszcza alimenty na rzecz córki. Sąd uznał, że mimo pewnych trudności i nieregularności w przeszłości, rodzice są w stanie pokryć bieżące koszty utrzymania córki, a sama małoletnia nie znajduje się w niedostatku. W związku z brakiem przesłanek uzasadniających zasądzenie alimentów od dalszych krewnych, sąd oddalił powództwo. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 102 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie obowiązku alimentacyjnego dziadków i definicja niedostatku.
Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej, gdzie rodzice są w stanie zaspokoić potrzeby dziecka.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dziadkowie są zobowiązani do alimentacji wnuka, gdy rodzice dziecka są w stanie zaspokoić jego usprawiedliwione potrzeby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek alimentacyjny dziadków powstaje tylko wtedy, gdy rodzice nie są w stanie zaspokoić usprawiedliwionych potrzeb dziecka lub gdy uzyskanie od nich środków jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 128, 129, 132 i 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, podkreślając, że obowiązek alimentacyjny przechodzi najpierw na drugiego rodzica, a dopiero potem na dalszych krewnych, takich jak dziadkowie. Kluczowe jest wykazanie niedostatku po stronie dziecka.
Czym jest niedostatek w rozumieniu przepisów o alimentach?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Niedostatek występuje nie tylko wtedy, gdy uprawniony nie posiada żadnych środków utrzymania, ale także gdy nie mogą być w pełni zaspokojone jego usprawiedliwione potrzeby.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego (wyrok SN z dn. 20.02.1974 r., sygn. akt III CRN 388/73), definiując niedostatek szerzej niż tylko całkowity brak środków.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. J. (1) | osoba_fizyczna | powódka |
| A. J. (1) | osoba_fizyczna | matka powódki |
| D. J. | osoba_fizyczna | pozwana |
| A. J. (2) | osoba_fizyczna | pozwany |
| R. J. | osoba_fizyczna | ojciec powódki |
Przepisy (5)
Główne
k.r.o. art. 128
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Określa krąg zobowiązanych do alimentacji (krewni w linii prostej i rodzeństwo).
k.r.o. art. 129
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Ustanawia kolejność obowiązku alimentacyjnego: zstępni przed wstępnymi, bliżsi stopniem przed dalszymi.
k.r.o. art. 132
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Określa warunki powstania obowiązku alimentacyjnego zobowiązanego w dalszej kolejności (np. dziadków).
k.r.o. art. 133 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice są zobowiązani do alimentów na rzecz dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają lub dziecko znajduje się w niedostatku.
Pomocnicze
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach, biorąc pod uwagę sytuację życiową i materialną stron.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rodzice małoletniej znajdują się w sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jej usprawiedliwionych potrzeb. • Małoletnia nie znajduje się w niedostatku.
Odrzucone argumenty
Ojciec dziecka nie wywiązuje się w pełni z obowiązku alimentacyjnego. • Koszty utrzymania dziecka są wysokie i wymagają wsparcia dziadków.
Godne uwagi sformułowania
błędny jest pogląd, iż „obowiązek alimentacyjny wobec dziecka dzieli się jak gdyby na część macierzystą i ojczystą i, że jeżeli ojciec nie jest w stanie wypełnić swojego obowiązku, to powinni go w tym wyręczyć jego krewni. • o niedostatku należy mówić nie tylko wówczas, gdy uprawniony nie posiada żadnych środków utrzymania, ale także wtedy, gdy nie mogą być w pełni zaspokojone jego usprawiedliwione potrzeby.
Skład orzekający
Donata Rodecka – Ratajczak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku alimentacyjnego dziadków i definicja niedostatku."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej, gdzie rodzice są w stanie zaspokoić potrzeby dziecka.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o alimentach od dalszych krewnych i definicję niedostatku, co jest istotne dla prawników rodzinnych i osób w podobnej sytuacji.
“Czy dziadkowie zawsze muszą płacić alimenty? Sąd wyjaśnia, kiedy obowiązek powstaje.”
Dane finansowe
WPS: 13 200 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.