III RC 182/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuM. N. złożył wniosek o uchylenie alimentów zasądzonych na rzecz jego małoletnich dzieci, L. N. i J. N., argumentując, że od października 2017 roku przebywa na terapii odwykowej w zamkniętym ośrodku, co uniemożliwia mu podjęcie pracy zarobkowej i wywiązywanie się z obowiązku alimentacyjnego. Pozwani, dzieci powoda, wnieśli o oddalenie powództwa, podnosząc, że uzależnienie od środków odurzających, będące przyczyną terapii, jest okolicznością zawinioną przez powoda. W związku z tym, zgodnie z art. 136 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, utrata możliwości zarobkowych spowodowana tym uzależnieniem nie stanowi podstawy do zmiany obowiązku alimentacyjnego. Sąd, analizując stan faktyczny i prawny, ustalił, że wyrok rozwodowy z 2016 roku zasądził alimenty w wysokości 400 zł na rzecz J. N. i 500 zł na rzecz L. N. od M. N. W momencie wydawania wyroku rozwodowego dzieci miały odpowiednio 2 i 8 lat, a matka zarabiała 2500 zł brutto. Powód pracował dorywczo. Od października 2017 roku powód przebywał na terapii, która wykluczała pracę zarobkową. W tym okresie rodzice powoda przekazywali około 500 zł miesięcznie na dzieci. Matka dzieci obecnie zarabia około 3500 zł miesięcznie, mieszka z rodzicami i nabyła samochód. Sąd uznał, że utrata zdolności zarobkowych powoda jest zawiniona i podlega dyspozycji art. 136 k.r.o., który stanowi, że sąd nie uwzględnia utraty prawa majątkowego lub zrzeczenia się zatrudnienia, o ile następuje z przyczyn zawinionych przez zobowiązanego. Sąd rozszerzył tę zasadę na sytuacje utraty zdolności zarobkowych związane z uzależnieniem od środków odurzających, podkreślając potrzebę szczególnej ochrony prawa do alimentacji małoletnich dzieci. W związku z tym powództwo zostało oddalone. Sąd, uwzględniając zakończenie terapii przez powoda i zwiększenie dochodów matki dzieci, a także zadłużenie powoda, zwolnił go od obowiązku zwrotu kosztów procesu na mocy art. 102 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie art. 136 k.r.o. w kontekście uzależnień i terapii odwykowej jako zawinionej przyczyny utraty zdolności zarobkowych, a także ochrona alimentacyjna dzieci.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji utraty zdolności zarobkowych z powodu uzależnienia i terapii, a jego zastosowanie w innych przypadkach zawinionej utraty zdolności zarobkowych może wymagać analizy konkretnych okoliczności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy utrata zdolności zarobkowych zobowiązanego do alimentacji, spowodowana podjęciem terapii odwykowej z powodu uzależnienia od środków odurzających, stanowi podstawę do uchylenia obowiązku alimentacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, utrata zdolności zarobkowych spowodowana uzależnieniem i terapią odwykową, jako okoliczność zawiniona przez zobowiązanego, nie stanowi podstawy do uchylenia obowiązku alimentacyjnego na mocy art. 136 k.r.o.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uzależnienie i wynikająca z niego utrata zdolności zarobkowych są okolicznościami zawinionymi przez zobowiązanego. Zastosował analogię do innych przypadków zawinionej utraty zdolności zarobkowych (np. pozbawienie wolności, alkoholizm), powołując się na art. 136 k.r.o., który wyłącza uwzględnianie takich sytuacji przy zmianie obowiązku alimentacyjnego, w celu ochrony uprawnionych, zwłaszcza małoletnich dzieci.
Czy art. 136 k.r.o. ma zastosowanie do sytuacji, gdy utrata zdolności zarobkowych wynika z uzależnienia od środków odurzających?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd rozszerzył zastosowanie art. 136 k.r.o. na sytuacje utraty zdolności zarobkowych związane z uzależnieniem od środków odurzających.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że cel i istota regulacji zawartej w art. 136 k.r.o., mającej na celu ochronę uprawnionych do alimentacji, przemawiają za rozciągnięciem jej stosowania również na przypadki uzależnienia od środków odurzających, traktując je analogicznie do innych zawinionych przyczyn utraty zdolności zarobkowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. N. | osoba_fizyczna | powód |
| L. N. | osoba_fizyczna | małoletni pozwany |
| J. N. | osoba_fizyczna | małoletni pozwany |
| A. N. | osoba_fizyczna | matka pozwanych |
Przepisy (3)
Główne
k.r.o. art. 138
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego można domagać się w razie zmiany stosunków, przez co rozumieć należy istotne zwiększenie lub zmniejszenie możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego albo usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego.
k.r.o. art. 136
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Sąd nie uwzględnia przy wymiarze świadczeń alimentacyjnych utraty prawa majątkowego lub zrzeczenia się zatrudnienia, o ile następuje z przyczyn zawinionych przez osobę zobowiązaną do alimentacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uzależnienie od środków odurzających i wynikająca z niego utrata zdolności zarobkowych są okolicznościami zawinionymi przez powoda. • Zastosowanie art. 136 k.r.o. do sytuacji utraty zdolności zarobkowych spowodowanej uzależnieniem i terapią odwykową. • Potrzeba szczególnej ochrony prawa do alimentacji małoletnich dzieci.
Odrzucone argumenty
Powód nie jest w stanie wywiązać się z obowiązku alimentacyjnego z powodu terapii odwykowej, która wyklucza pracę zarobkową.
Godne uwagi sformułowania
Oznacza to, iż rozstrzygnięcie wymaga w pierwszej kolejności porównania stanu istniejącego w dacie uprawomocnienia się ostatniego wyroku dotyczącego obowiązku alimentacyjnego ze stanem istniejącym w chwili obecnej. • Przez określenie możliwości zarobkowe i majątkowe należy rozumieć nie tylko zarobki i dochody rzeczywiście uzyskiwane, lecz także te zarobki, które osoba zobowiązana może i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności i przestrzeganiu zasad prawidłowej gospodarki. • Stanowi on normatywną fikcję prawną chroniącą osoby uprawnione od alimentacji w sytuacjach, w których zobowiązani do niej rzeczywiście tracą zdolności zarobkowe. • Ochrona normatywna ustanowiona w art. 136 kro powinna być w ocenie sądu rozciągnięta także na sytuacje utraty zdolności zarobkowych związane z uzależnieniem od środków odurzających. • Przemawia za tym potrzeba szczególnej ochrony prawa do alimentacji, zwłaszcza gdy dotyczy ono małoletnich dzieci.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 136 k.r.o. w kontekście uzależnień i terapii odwykowej jako zawinionej przyczyny utraty zdolności zarobkowych, a także ochrona alimentacyjna dzieci."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji utraty zdolności zarobkowych z powodu uzależnienia i terapii, a jego zastosowanie w innych przypadkach zawinionej utraty zdolności zarobkowych może wymagać analizy konkretnych okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa porusza ważny społecznie problem uzależnień i ich wpływu na obowiązki rodzinne, a także pokazuje, jak prawo rodzinne chroni dzieci w trudnych sytuacjach życiowych rodziców.
“Terapia odwykowa jako wymówka od alimentów? Sąd wyjaśnia, kiedy uzależnienie zwalnia z obowiązku.”
Dane finansowe
alimenty: 500 PLN
alimenty: 400 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.