III PSK 17/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 11 marca 2025 r. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej wniesionej przez Skarb Państwa - Izbę Administracji Skarbowej we Wrocławiu od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu, który zasądził odprawę pieniężną dla byłych funkcjonariuszy Służby Celnej (B.G. i B.M.). Skarga kasacyjna kwestionowała prawo funkcjonariuszy do odprawy po przyjęciu propozycji zatrudnienia w Krajowej Administracji Skarbowej na podstawie umowy o pracę, argumentując, że przysługuje ona tylko tym, którzy takiej propozycji nie otrzymali lub jej nie przyjęli. Sąd Najwyższy uznał, że kwestia ta została już rozstrzygnięta uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 2024 r. (III PZP 2/23). Uchwała ta potwierdziła, że funkcjonariuszom, którzy stali się pracownikami KAS na podstawie umowy o pracę, przysługuje odprawa pieniężna w związku z zakończeniem służby. Sąd Najwyższy podkreślił, że przyjęcie propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę nie oznacza braku prawa do odprawy, a wręcz przeciwnie, ustanie stosunku służbowego uzasadnia jej wypłatę jako rekompensaty za wieloletnią służbę i utratę uprawnień związanych ze statusem funkcjonariusza. Sąd odwołał się również do art. 64 ust. 2 Konstytucji RP i zasady równości wobec prawa. Ponieważ wątpliwości interpretacyjne zostały usunięte przez ugruntowane orzecznictwo, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowane stanowisko Sądu Najwyższego w sprawie prawa do odprawy dla funkcjonariuszy Służby Celnej przechodzących do cywilnego zatrudnienia w KAS.
Dotyczy specyficznej sytuacji transformacji Służby Celnej w Krajową Administrację Skarbową i przyjęcia zatrudnienia na podstawie umowy o pracę.
Zagadnienia prawne (2)
Czy funkcjonariuszowi Służby Celnej, który przyjął propozycję zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w Krajowej Administracji Skarbowej, przysługuje odprawa pieniężna w związku ze zwolnieniem ze służby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, funkcjonariuszowi takiemu przysługuje prawo do odprawy pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na uchwale III PZP 2/23, która rozstrzygnęła, że ustanie stosunku służbowego i nawiązanie stosunku pracy uzasadnia wypłatę odprawy jako rekompensaty za wieloletnią służbę i utratę uprawnień. Stosuje się przepisy o odprawie per analogiam, uwzględniając prokonstytucyjną wykładnię i zasadę równości.
Czy istnieją podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy kwestia prawna została już rozstrzygnięta w uchwale Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wątpliwości zostały rozstrzygnięte w orzecznictwie, nie ma podstaw do przyjęcia skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej, ponieważ problem prawny podniesiony przez skarżącego został już rozstrzygnięty w uchwale Sądu Najwyższego, która wyznaczyła standard interpretacyjny.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B.G. | osoba_fizyczna | powódka |
| B.M. | osoba_fizyczna | powódka |
| Skarb Państwa - Izba Administracji Skarbowej we Wrocławiu | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
u.s.c. art. 163 § ust. 4
Ustawa o Służbie Celnej
Przepis ten odnosi się do zniesienia lub reorganizacji jednostki organizacyjnej, ale w sytuacji likwidacji i przekształcenia całej Służby stosuje się go per analogiam do funkcjonariusza, któremu przysługuje odprawa.
Pomocnicze
pwKAS art. 170 § ust. 3 i 4
Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
Przepisy te określają sytuacje, w których funkcjonariuszowi przysługują świadczenia związane ze zniesieniem lub reorganizacją jednostki, co w kontekście przyjęcia zatrudnienia pracowniczego uzasadnia przyznanie odprawy.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Podstawa uzasadniająca przyznanie świadczenia funkcjonariuszom w celu zapewnienia równego traktowania.
k.p.c. art. 398 § 9 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 98 § § 1 i § 1^1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kwestia prawa do odprawy została rozstrzygnięta uchwałą Sądu Najwyższego III PZP 2/23, która potwierdza prawo funkcjonariuszy do odprawy po przyjęciu zatrudnienia cywilnego. • Ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego usuwa rozbieżności interpretacyjne. • Prokonstytucyjna wykładnia przepisów i zasada równości wobec prawa uzasadniają przyznanie odprawy.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia przepisów ustawy o Służbie Celnej i przepisów wprowadzających ustawę o KAS, polegająca na twierdzeniu, że odprawa przysługuje tylko funkcjonariuszom, którzy nie otrzymali lub nie przyjęli propozycji zatrudnienia.
Godne uwagi sformułowania
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów • rozbieżności w wykładni, a nie w stosowaniu prawa • rozbieżności, która została już usunięta przez ukształtowanie się wyraźnej, umocnionej i stabilnej linii orzeczniczej • funkcjonariuszowi służby celnej, który zgodnie z art. 165 ust. 3 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1948) stał się funkcjonariuszem Służby Celno-Skarbowej pełniącym służbę w jednostkach Krajowej Administracji Skarbowej i który następnie przyjął propozycję, o jakiej mowa w art. 165 ust. 7 tej ustawy, określającą nowe warunki zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, stając się zgodnie z art. 171 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy pracownikiem zatrudnionym w Krajowej Administracji Skarbowej na podstawie umowy o pracę, przysługuje - w związku z zakończeniem służby - prawo do odprawy pieniężnej • odprawa w służbach mundurowych ma charakter gratyfikacji za wieloletnią służbę dla Rzeczypospolitej Polskiej • konieczne jest zrekompensowanie mu dotychczasowych szczególnych warunków służby związanych z pracą w formacji mundurowej
Skład orzekający
Renata Żywicka
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowane stanowisko Sądu Najwyższego w sprawie prawa do odprawy dla funkcjonariuszy Służby Celnej przechodzących do cywilnego zatrudnienia w KAS."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji transformacji Służby Celnej w Krajową Administrację Skarbową i przyjęcia zatrudnienia na podstawie umowy o pracę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami byłych funkcjonariuszy służb mundurowych po zmianach organizacyjnych, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i administracyjnym, a także dla samych zainteresowanych.
“Czy po latach służby należy Ci się odprawa? Sąd Najwyższy rozstrzyga kluczową kwestię dla byłych celników.”
Dane finansowe
odprawa pieniężna: 35 674,5 PLN
odprawa pieniężna: 33 619,08 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 2700 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 1350 PLN
zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 1350 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.