III P 1/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód A. Ł. domagał się od pozwanych spółek (...) S.A. i (...) Spółki Akcyjnej zasądzenia kwot 300.000 zł tytułem odszkodowania i 200.000 zł tytułem zadośćuczynienia z tytułu wypadku przy pracy, który miał miejsce w dniu 29.04.1977 r. Pozwane spółki wniosły o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut przedawnienia roszczeń, a także zarzut braku swojej odpowiedzialności prawnej za zobowiązania powstałe przed ich utworzeniem. Sąd Okręgowy w Suwałkach, analizując zgromadzony materiał dowodowy, w tym obszerną dokumentację medyczną i opinie biegłych, uznał zarzut przedawnienia podniesiony przez obie pozwane spółki za skuteczny. Sąd stwierdził, że roszczenia powoda uległy przedawnieniu zarówno na podstawie przepisów Kodeksu pracy (art. 291 § 1 kp), jak i Kodeksu cywilnego (art. 442 § 1 kc), a także przepisów dotyczących zbrodni lub występku (art. 442 § 1 kc). Sąd rozważył również, czy podniesienie zarzutu przedawnienia nie stanowi nadużycia prawa, jednak uznał, że w okolicznościach sprawy, biorąc pod uwagę postawę powoda, jego styl życia oraz charakter schorzeń, nie ma podstaw do takiego uznania. W konsekwencji, Sąd oddalił powództwo w całości. Odstąpiono od obciążania powoda kosztami postępowania na podstawie art. 102 kpc, uwzględniając jego sytuację osobistą, materialną oraz stan zdrowia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń ze stosunku pracy i deliktów cywilnych, zwłaszcza w kontekście zdarzeń sprzed wielu lat oraz ocena zarzutu przedawnienia jako nadużycia prawa.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i długiego okresu od zdarzenia, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych przypadkach. Ocena zarzutu przedawnienia jako nadużycia prawa jest zawsze indywidualna.
Zagadnienia prawne (3)
Czy roszczenia o odszkodowanie i zadośćuczynienie z tytułu wypadku przy pracy, który miał miejsce w 1977 roku, uległy przedawnieniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, roszczenia uległy przedawnieniu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że roszczenia powoda uległy przedawnieniu zarówno na podstawie przepisów Kodeksu pracy (art. 291 § 1 kp), jak i Kodeksu cywilnego (art. 442 § 1 kc), a także przepisów dotyczących zbrodni lub występku (art. 442 § 1 kc). Początek biegu przedawnienia należy liczyć od dnia, w którym powód dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, lub najpóźniej od daty uzyskania informacji o trwałej niezdolności do pracy.
Czy podniesienie zarzutu przedawnienia przez pozwanych w okolicznościach sprawy stanowi nadużycie prawa lub narusza zasady współżycia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podniesienie zarzutu przedawnienia nie stanowi nadużycia prawa ani nie narusza zasad współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Sąd ocenił, że w stanie faktycznym sprawy nie ma podstaw do uznania zarzutu przedawnienia za nadużycie prawa. Wskazano na postawę powoda, jego styl życia (w tym uzależnienie od alkoholu), a także na charakter schorzeń, które nie miały związku z wypadkiem przy pracy, a wynikały z naturalnych procesów starzenia się, miażdżycy, cukrzycy i innych czynników. Powód przez długi czas nie weryfikował swojego stanu zdrowia wynikającego z wypadku, a roszczenia zgłosił dopiero w czasie dolegliwości związanych z chorobami wynikającymi ze starzenia się.
Czy pozwane spółki ponoszą odpowiedzialność prawną za zobowiązania powstałe przed ich utworzeniem?
Odpowiedź sądu
Nie, pozwane spółki nie ponoszą odpowiedzialności prawnej za zobowiązania powstałe przed ich utworzeniem.
Uzasadnienie
Jedna z pozwanych spółek podniosła, że w czasie wypadku jej spółka akcyjna jeszcze nie istniała i nie może ponosić odpowiedzialności prawnej za zobowiązania powstałe przed uzyskaniem bytu prawnego. Spółka powstała w wyniku restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego na podstawie specustawy, która reguluje tryb tworzenia spółek i wskazuje podmiot zobowiązany. Z aktu założycielskiego i rejestru sądowego nie wynika, by spółka powstała na skutek podziału lub wniesienia aportu, co czyni wywodzenie odpowiedzialności prawnej za zobowiązania sprzed jej powstania nieuzasadnionym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. Ł. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) S.A. w W. | spółka | pozwany |
| (...) Spółka Akcyjna w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.p. art. 291 § § 1
Kodeks pracy
Roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z uporem lat 3 od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.
k.c. art. 442 § § 1
Kodeks cywilny
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.
k.c. art. 442 § § 2
Kodeks cywilny
Jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat dwudziestu od dnia popełnienia przestępstwa.
Pomocnicze
k.p. art. 291 § § 4
Kodeks pracy
Terminy przedawnienia nie mogą być skracane ani przedłużane przez czynność prawną.
k.p. art. 292
Kodeks pracy
Roszczenia przedawnionego nie można dochodzić, chyba że ten, przeciwko komu roszczenie przysługuje, zrzeka się korzystania z przedawnienia.
k.c. art. 444 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa roszczeń pracownika w razie wypadku przy pracy.
k.c. art. 444 § § 2
Kodeks cywilny
Podstawa roszczeń pracownika w razie wypadku przy pracy.
k.c. art. 445 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa roszczeń pracownika w razie wypadku przy pracy.
Ustawa o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego (...) art. 2 § ust. 3
Podstawa powstania spółki w wyniku restrukturyzacji.
Ustawa o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego (...) art. 2 § ust. 2
Wskazanie podmiotu zobowiązanego w wyniku restrukturyzacji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odstąpienia od obciążania strony kosztami postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedawnienie roszczeń powoda. • Brak odpowiedzialności prawnej pozwanych spółek za zobowiązania powstałe przed ich utworzeniem.
Godne uwagi sformułowania
Przedawnione roszczenie nie wygasa, ale zamienia się w tzw. zobowiązanie niezupełne, którego cechą jest niemożność jego przymusowej realizacji. • Procesowym zaś następstwem skutecznego podniesienia zarzutu przedawnienia przez pozwanego jest oddalenie wniesionego powództwa. • Nie jest jednak wyjaśnione dlaczego do badania poszkodowanego nie doszło, dlaczego biegli podjęli decyzję o wydaniu opinii jedynie na podstawie dokumentacji medycznej zgromadzonej przez Sąd, zwłaszcza w sytuacji gdy przebadanie i rozmowa z poszkodowanym mogłaby uzupełnić dane ze zgromadzonej dokumentacji. • W ocenie Sądu podniesienie przez pozwanych zarzutu przedawnienia w stanie faktycznym sprawy nie jest nadużyciem prawa, ani nie narusza zasad współżycia społecznego. • Wnosić więc należy, że powód właśnie z powodu dolegliwości chorobowych wynikających ze starzenia się, uznał, że są one efektem wypadku przy pracy, co w opinii biegłych lekarzy w dużej mierze nie ma miejsca.
Skład orzekający
Piotr Witkowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń ze stosunku pracy i deliktów cywilnych, zwłaszcza w kontekście zdarzeń sprzed wielu lat oraz ocena zarzutu przedawnienia jako nadużycia prawa."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i długiego okresu od zdarzenia, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych przypadkach. Ocena zarzutu przedawnienia jako nadużycia prawa jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak długoterminowe skutki wypadków przy pracy mogą być trudne do dochodzenia z powodu przedawnienia, nawet po wielu latach. Analiza medyczna i prawna jest złożona.
“Wypadek przy pracy z 1977 roku – czy można dochodzić odszkodowania po ponad 40 latach?”
Dane finansowe
WPS: 500 000 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.