III OZ 121/26

III OZ 121/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-04-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-03-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6093 Spółki wodne i związki wałowe
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Sygn. powiązane
II SA/Go 329/25 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2025-09-10
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 46 ust. 2a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 22 stycznia 2026 r., sygn. akt II SA/Go 329/25 o odrzuceniu skargi kasacyjnej A. Spółka Wodna z siedzibą w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 10 września 2025 r., sygn. akt II SA/Go 329/25 w sprawie ze skargi A. Spółka Wodna z siedzibą w Z. na decyzję Prezydenta Miasta Zielona Góra z dnia 28 września 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 22 stycznia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę kasacyjną A. Spółka Wodna z siedzibą w L. (dalej: spółka) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 10 września 2025 r. Wyrok ten został wydany w sprawie ze skargi spółki na decyzję Prezydenta Miasta Zielona Góra z 28 września 2020 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że 13 listopada 2025 r. wpłynęła drogą elektroniczną (za pośrednictwem platformy EPUAP) skarga kasacyjna spółki od powyższego wyroku z 10 września 2025 r. Do skargi kasacyjnej nie załączono właściwego pełnomocnictwa. W aktach sądowych sprawy znajduje się pełnomocnictwo z 9 listopada 2021 r. (k. 428), jednak dotyczy wyłącznie skarg kasacyjnych od wyroków w sprawach sygn. akt II SA/Go 803/20, II SA/Go 806/20, II SA/Go 808/20 i II SA/Go 809/20 oraz pełnomocnictwo z 18 stycznia 2021 r., które z kolei dotyczy "zaskarżenia 4 decyzji Prezydenta Miasta Zielona Góra o utrzymaniu w mocy 4 decyzji w/w organu o stwierdzeniu nieważności 4 uchwał Walnego Zgromadzenia Członków A. Spółki Wodnej w L. z dnia 25 marca 2017 r."
Pismem z 24 listopada 2025 r. pełnomocnik spółki został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej, przez złożenie oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu pełnomocnictwa do wniesienia skargi kasacyjnej bądź pełnomocnictwa ogólnego do działania w imieniu strony skarżącej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Wezwanie zostało przesłane na adres elektroniczny pełnomocnika strony skarżącej (EPUAP) i skutecznie doręczone 25 listopada 2025 r.
W dniu 26 listopada 2025 r. wpłynęło do Sądu I instancji drogą elektroniczną pismo pełnomocnika spółki z wnioskiem o dołączenie do spraw o sygnaturach II SA/Go 323/25, II SA/Go 327/25 oraz II SA/Go 328/25 (sprawy dotyczące skarg spółki na inne decyzje Prezydenta Miasta Zielona Góra w przedmiocie stwierdzenia nieważności innych uchwał). Przy tym piśmie, pełnomocnik nadesłał w formie załącznika pełnomocnictwo ogólne udzielone mu przez spółkę. Załącznik w postaci pełnomocnictwa nie został opatrzony podpisem elektronicznym. Pomimo braku wskazania wprost w powyższym piśmie sygnatury niniejszej sprawy, zarządzeniem z 12 stycznia 2026 r. sędzia sprawozdawca uznał, że stanowi ono odpowiedź na wezwanie Sądu z 24 listopada 2025 r. Wynikało to z analizy akt sprawy oraz sprawy sygn. akt II SA/Go 323/25, a przede wszystkim terminu wpływu pisma (wezwanie zostało odebrane 25 listopada 2025 r.) oraz podania sygn. akt II SA/Go 329/25 w elektronicznej nazwie dokumentu i dokumentu weryfikacji podpisu (k. 680 i 681 akt II SA/Go 323/25). W tej sytuacji uprawnione było uznanie, że pismo z 26 listopada 2025 r. stanowi odpowiedź na wezwanie Sądu z dnia 24 listopada 2025 r.
Sąd I instancji podkreślił, że podpisanie wymaganym podpisem dokumentu elektronicznego wnoszonego przez platformę EPUAP, wewnątrz którego przekazywane są inne dokumenty, np. załączniki, skutkuje podpisaniem jedynie tekstu tego pisma, a nie całego dokumentu elektronicznego wraz z załączonymi do niego plikami.
Ponadto, w uchwale składu siedmiu sędziów z 6 grudnia 2021 r., sygn. akt I FPS 2/21 Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 12b § 1 i art. 46 § 2a i 2b p.p.s.a. skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę EPUAP, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
W tej sprawie profesjonalny pełnomocnik reprezentujący spółkę, w odpowiedzi na wezwanie Sądu do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej przez nadesłanie oryginału lub potwierdzonego za zgodność pełnomocnictwa, nadesłał w dniu 26 listopada 2025 r. pismo przewodnie opatrzone podpisem elektronicznym, a nie podpisał w ten sam sposób także dołączonego do niego załącznika zawierającego pełnomocnictwo, to należało uznać, że brak formalny skargi kasacyjnej nie został uzupełniony. W związku z tym skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła spółka
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 177a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143, dalej: p.p.s.a.), jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia m.in. wymagań przewidzianych w art. 176 p.p.s.a., przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Natomiast zgodnie z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Z kolei art. 46 § 2a p.p.s.a. stanowi, że w przypadku, gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Artykuł 46 § 2b p.p.s.a. stanowi natomiast, że zasady podpisywania przewidziane w art. 46 § 2a p.p.s.a. dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego. Wynika z tego, że nie tylko pismo przewodnie powinno zostać opatrzone podpisem elektronicznym wnoszącego, ale również każdy dokument, stanowiący załącznik do tego pisma.
Sąd I instancji prawidłowo zatem orzekł, że ze względu na kategoryczne brzmienie powyższych przepisów nie można przyjmować, że samo opatrzenie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego. Podpisanie zatem wymaganym podpisem dokumentu elektronicznego wnoszonego przez platformę EPUAP, wewnątrz którego przekazywane są inne dokumenty, np. załączniki, skutkuje podpisaniem jedynie tekstu tego pisma, nie zaś całego dokumentu elektronicznego wraz z załączonymi do niego plikami. Stanowisko to jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. postanowienia NSA: z 1 lipca 2022 r., II OZ 392/22; z 1 lutego 2023 r., III FZ 711/22; z 28 listopada 2024 r., I FZ 253/24; z 25 kwietnia 2024 r., III OZ 176/24 oraz z 30 czerwca 2025 r., II FZ 26/25). Ponadto, jak prawidłowo orzekł Sąd I instancji, w uchwale składu siedmiu sędziów z 6 grudnia 2021 r., I FPS 2/21 Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że zgodnie z art. 57 § 1 w związku z art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 12b § 1 i art. 46 § 2a i 2b p.p.s.a. skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę EPUAP, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Wbrew twierdzeniom zażalenia, nie ma przy tym znaczenia, że zasada sformułowana w cytowanej uchwale dotyczy skargi. Brak jest podstaw do różnicowania wnoszonych przez stronę pism według kryterium ważności i stawianie im w związku z tym innych wymogów formalnych niż to wynika z przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sprawie profesjonalny pełnomocnik reprezentujący spółkę, w odpowiedzi na wezwanie Sądu do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej, nadesłał pismo przewodnie opatrzone podpisem elektronicznym, ale nie podpisał w ten sam sposób dołączonego do niego załącznika zawierającego pełnomocnictwo. W konsekwencji brak było podstaw do ponownego wzywania spółki do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej. Możliwość powtórnego wezwania do uzupełnienia braków formalnych pism w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie została przewidziana w przepisach regulujących to postępowanie, a zastosowanie tego rodzaju ponownego wezwania jest możliwe wyłącznie w sytuacjach wyjątkowych, wynikających przede wszystkim z wątpliwości co do prawidłowości lub skuteczności pierwszego wezwania. Powoływanie się przez spółkę na skierowane do niej w innej sprawie ponowne wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, nie mogło zatem odnieść zamierzonego skutku. Z kolei późniejsze nadesłanie w tej sprawie prawidłowo podpisanego pełnomocnictwa nastąpiło z uchybieniem terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej i jako takie było nieskuteczne. Brak jest również podstaw do odwoływania się przez spółkę do przebiegu postępowania w innych, dotyczących jej sprawach toczących się równolegle przed Sądem I instancji (sprawy o sygnaturach II SA/Go 323/25, II SA/Go 327/25 oraz II SA/Go 328/25). W tych sprawach pismo pełnomocnika spółki z 29 grudnia 2025 r. nadesłane zostało w odpowiedzi na wystosowane w tych sprawach wezwania do usunięcia braków formalnych skarg kasacyjnych w tych sprawach. Przy czym wezwania do usunięcia braków formalnych skarg kasacyjnych w tych sprawach skierowane zostały do pełnomocnika skarżącej już po załączeniu do tych spraw pisma pełnomocnika spółki z 26 listopada 2025 r., zawierającego niepodpisany załącznik z pełnomocnictwem. W tych sprawach wcześniej nie były kierowane do pełnomocnika spółki wezwania do usunięcia braków formalnych skarg kasacyjnych z 13 listopada 2025 r. w zakresie dotyczącym pełnomocnictwa.
Brak było również podstaw do uwzględnienia argumentów zażalenia dotyczących znajdującego się już w aktach sprawy pełnomocnictwa z 18 stycznia 2021 r. Pełnomocnictwo to dotyczyło bowiem "zaskarżenia 4 decyzji Prezydenta Miasta Zielona Góra o utrzymaniu w mocy 4 decyzji w/w organu o stwierdzeniu nieważności 4 uchwał Walnego Zgromadzenia Członków A. Spółki Wodnej w L. z dnia 25 marca 2017 r.". Natomiast w uchwale składu siedmiu sędziów z 3 marca 2026 r. III OPS 3/25 Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że zgodnie z art. 37 § 1, art. 46 § 3, art. 175 § 1 oraz art. 194 § 4 p.p.s.a., pełnomocnictwo do reprezentowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym przed Sądem I instancji nie uprawnia do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną.
Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.