III OW 154/23

III OW 154/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-04-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Hanna Knysiak - Sudyka
Rafał Stasikowski /sprawozdawca/
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 27 §  3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędziowie: sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Krakowie a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Bielsku Białej w przedmiocie rozpatrzenia odwołania w sprawie odmowy nakazania właścicielowi działki przywrócenia stanu poprzedniego i wykonania urządzeń zapobiegających szkodom postanawia: wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie jako organ właściwy w sprawie. 1
Uzasadnienie
Pismem z 30 listopada 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie złożyło przedmiotowy wniosek o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość między tym organem a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Bielsku Białej.
W uzasadnieniu wskazało, że decyzją z 9 stycznia 2018 r., znak: WGKŚ.6332.1.2011, Burmistrz Miasta i Gminy W. odmówił wydania nakazu właścicielom działki nr [...] i działki nr [...] W. przywrócenia stanu poprzedniego na tych działkach. Decyzja ta została zaskarżona do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie przez A. G. Postanowieniem z 18 lipca 2018 r., nr SKO.PW/4171/90/2018, Prezes SKO w Krakowie - powołując się na art. 24 § 3 k.p.a. - wyłączył z urzędu wszystkich etatowych i pozaetatowych członków SKO w Krakowie od rozpatrzenia przedmiotowej sprawy, z uwagi na fakt, że A. G. jest sędzią WSA w Krakowie, który to sąd sprawuje kontrolę jurysdykcyjną nad orzecznictwem SKO w Krakowie. Postanowieniem z 20 sierpnia 2018 r., nr DAP-WN-725-39/2018, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wskazał jako właściwe do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy SKO w Bielsku-Białej. Decyzją z 7 stycznia 2019 r., nr SKO \//428/3745/192/18, SKO w Bielsku-Białej uchyliło wyżej opisaną decyzję Burmistrza Miasta i Gminy W. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia temuż organowi. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Burmistrz Miasta i Gminy W. 14 kwietnia 2023 r. wydał decyzję nr WGKOŚ.6332.1.2011 o odmowie nakazania właścicielom działki nr [...] W. przywrócenia stanu poprzedniego i wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na określonych działkach, od której to decyzji odwołanie wniosła A. G..
SKO w Krakowie uznało, iż nadal trwają powody wyłączenia członków SKO
w Krakowie i - stosownie do ww. postanowienia Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji - przekazało odwołanie do rozpatrzenia SKO w Bielsku-Białej. Jednakże SKO w Bielsku-Białej uznało, iż odpadła podstawa wyłączenia członków SKO
w Krakowie od rozpatrzenia odwołania A. G., bowiem przeszła ona
w stan spoczynku i uznało się za niewłaściwe do rozpatrzenia odwołania.
W odpowiedzi na wniosek SKO w Bielsku Białej podniosło, że organem właściwym miejscowo i rzeczowo do rozpoznania odwołania A. G. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. z 14 kwietnia 2023 r. jest SKO w Krakowie, z uwagi na ustanie przesłanki stanowiącej jedyną wymienioną podstawę do wyłączenia członków etatowych i pozaetatowych z rozpoznawania przedmiotowej sprawy. Ponadto sprawa, do której tamtejsze Kolegium zostało wyznaczone postanowieniem z 20 sierpnia 2018 r. Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, została zakończona w toku instancji zgodnie z art. 104 § 2 k.p.a. oraz art. 138 § 2 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.). Przez spór należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny) albo gdy każdy z organów uważa się za niewłaściwy do załatwienia sprawy (spór negatywny). W niniejszej sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rację ma SKO w Bielsku Białej, które stanęło na stanowisku, że organem właściwym do rozpatrzenia odwołania A. G. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. z 14 kwietnia 2023 r. jest SKO w Krakowie. Wbrew stanowisku SKO w Krakowie powody wyłączenia członków tego organu ustały wobec wydania przez SKO w Bielsku Białej ostatecznej decyzji z 7 stycznia 2019 r., którą to Kolegium uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Drugorzędną kwestią jest natomiast fakt ustania bądź też nie przyczyn wyłączenia się członków organów SKO w Krakowie, co było podstawą do wydania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowienia z 20 sierpnia 2018 r. o wyznaczeniu SKO w Bielsku Białej do załatwienia sprawy "z odwołania p. A. G. (...) od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia 9 stycznia 2018 r., znak: WGKŚ.6332.1.2011 (...)". Z postanowienia tego wynika bowiem, że SKO w Bielsku Białej zostało wyznaczone do rozpoznania konkretnego odwołania od konkretnej decyzji tj. odwołania A. G. od ww. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. z 9 stycznia 2018 r., na podstawie art. 27 § 3 k.p.a. Skoro zaś SKO w Bielsku Białej decyzją z 7 stycznia 2019 r., nr SKO V/428/3745/192/18, uchyliło ww. decyzję Burmistrza Miasta i Gminy W. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi, to na dalszym etapie postępowania właściwość miejscową organu drugiej instancji należy ustalić na zasadach ogólnych.
Zgodnie z art. 17 pkt 1) k.p.a. organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu są w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego - samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. Stosownie do § 1 pkt 6) lit. b) rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych właściwość miejscowa SKO w Krakowie obejmuje powiaty: chrzanowski, krakowski, miechowski, myślenicki, olkuski, oświęcimski, proszowicki, suski, wadowicki i wielicki oraz miasto na prawach powiatu – Kraków. W związku z powyższym odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. rozpoznaje, co do zasady, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 oraz § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.