III OW 151/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-05-08
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór kompetencyjnyspór o właściwośćochrona przyrodydrzewarejestr zabytkówpostępowanie administracyjneNSAwłaściwość organu

NSA umorzył postępowanie w sprawie sporu kompetencyjnego dotyczącego usunięcia drzewa, ponieważ sprawa stała się bezprzedmiotowa w toku postępowania sądowego.

NSA rozpatrywał wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków a Prezydentem miasta w sprawie usunięcia drzewa. Spór dotyczył właściwości organu w sytuacji, gdy teren, na którym rośnie drzewo, był objęty postępowaniem o wpis do rejestru zabytków. Sąd umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ w trakcie jego trwania postępowanie o wpis do rejestru zostało zakończone, co rozwiało wątpliwości co do właściwości organów.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek M. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Prezydentem W. Spór dotyczył ustalenia właściwego organu do rozpoznania zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa. Konserwator uważał, że Prezydent powinien rozpoznać sprawę, ponieważ teren z drzewem nie był jeszcze wpisany do rejestru zabytków, mimo trwającego postępowania o wpis. NSA, analizując sprawę, stwierdził, że zgodnie z prawem o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy te rozstrzygają spory o właściwość między organami. W tym przypadku, właściwość konserwatora zabytków wynika z wpisu terenu do rejestru. Sąd zauważył, że postępowanie o wpis do rejestru zabytków zostało zakończone, co oznacza, że kwestia właściwości organu w toku tego postępowania przestała istnieć. W związku z tym, NSA uznał postępowanie za bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. i umorzył postępowanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, NSA jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu, jednak w sytuacji, gdy postępowanie o wpis do rejestru zabytków zostało zakończone, spór kompetencyjny staje się bezprzedmiotowy, co skutkuje umorzeniem postępowania przez NSA.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że postępowanie o wpis do rejestru zabytków, które było podstawą sporu o właściwość, zostało zakończone. W związku z tym, cel rozstrzygania sporu kompetencyjnego zniknął, a postępowanie przed NSA stało się bezprzedmiotowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd umarza postępowanie, jeżeli postępowanie stało się z innych przyczyn bezprzedmiotowe.

p.p.s.a. art. 64 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku, gdy przedmiotem zaskarżenia jest akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, sąd może z urzędu wydać postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli uzna, że ustały przesłanki do prowadzenia postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej.

p.p.s.a. art. 15 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy.

u.o.p. art. 83a § 1

Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

Zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta, a w przypadku gdy zezwolenie dotyczy usunięcia drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków - wojewódzki konserwator zabytków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakończenie postępowania o wpis do rejestru zabytków w toku postępowania sądowego skutkuje bezprzedmiotowością sporu kompetencyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Przedmiot sporu, którym była właściwość organu w toku postępowania w sprawie wpisu do rejestru zabytków układu urbanistycznego i zespołu budowlanego, przestał zatem istnieć w toku postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, co oznacza, że postępowanie to stało się z innych przyczyn bezprzedmiotowe.

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący

Piotr Korzeniowski

sprawozdawca

Kazimierz Bandarzewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w NSA z powodu bezprzedmiotowości sporu kompetencyjnego, gdy okoliczności faktyczne lub prawne uległy zmianie w trakcie postępowania sądowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy spór kompetencyjny dotyczy właściwości organu w kontekście postępowania o wpis do rejestru zabytków, a postępowanie to zostało zakończone w trakcie postępowania sądowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury administracyjnej i sporu kompetencyjnego, co jest interesujące głównie dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym. Brak nietypowych faktów czy przełomowej interpretacji.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OW 151/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-05-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Kazimierz Bandarzewski
Piotr Korzeniowski /sprawozdawca/
Teresa Zyglewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6136 Ochrona przyrody
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Ochrona przyrody
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Umorzono postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art.161 par.1 pkt 3 w związku z art.64 par.3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Zyglewska, Sędziowie Sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.), Sędzia WSA (del.) Kazimierz Bandarzewski, po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy M. Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków a Prezydentem W. przez wskazanie organu właściwego w sprawie usunięcia drzewa postanawia umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Uzasadnienie
W piśmie z 4 grudnia 2023 r. M. Wojewódzki Konserwator Zabytków (dalej: "Konserwator") złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Prezydentem W. (dalej: "Prezydent") przez wskazanie Prezydenta jako organu właściwego do rozpoznania zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa.
W uzasadnieniu wniosku Konserwator wskazał, że pismem z 5 września 2020 r. Prezydent przekazał do M. Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków zgłoszenie Wspólnoty Mieszkaniowej N. w sprawie zamiaru usunięcia drzewa z dz. ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W.
Konserwator wskazał, że drzewo, które zgłoszono do usunięcia, nie znajduje się na terenie wpisanym do rejestru zabytków.
Działka, na której rośnie drzewo znajduje się na terenie objętym postępowaniem o wpis do rejestru zabytków, objętym postanowieniem wszczynającym postępowanie wpisu do rejestru zabytków układu urbanistycznego i zespołu budowlanego O. w W. Postępowanie w tej sprawie wszczęto zawiadomieniem z 22 czerwca 2023 r. i nie zostało zakończone.
Podkreślone przez Konserwatora zostało, że postępowanie w sprawie wpisania terenu, na którym rośnie drzewo do rejestru zabytków jest jeszcze w toku, czyli teren ten nie jest wpisany do rejestru zabytków, a to w ocenie organu oznacza, że nie jest możliwe procedowanie zgłoszenia przez Konserwatora Zabytków.
Konserwator wskazał, że wynik postępowania w sprawie wpisu do rejestru jest kluczowy dla oceny, czy istnieje możliwość procedowania merytorycznego w sprawie ze zgłoszenia - to w razie niewpisania terenu do rejestru zabytków, czy też konieczne jest przekazanie zgłoszenia do Konserwatora - jeśliby orzeczono ostatecznie o wpisaniu tego terenu do rejestru zabytków. Zdaniem Konserwatora zawieszenie postępowania powinien rozważyć organ, do którego zostało skierowane podanie i w zależności od wyniku postępowania o wpis do rejestru zabytków - procedować zgłoszenie lub przekazać zgłoszenie. W ocenie Konserwatora przekazanie obecnie jest przedwczesne.
Prezydent nie wniósł odpowiedzi na wniosek.
Naczelny Sąd Administracyjny zaważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 83a ust. 1 u.o.p., zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta, a w przypadku gdy zezwolenie dotyczy usunięcia drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków - wojewódzki konserwator zabytków. Jednak w tej sprawie przepis ten nie stanowił przedmiotu sporu. Spór wyniknął w związku z postępowaniem w sprawie wpisu do rejestru zabytków układu urbanistycznego i zespołu budowlanego, które na etapie zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa oraz w chwili wszczęcia postępowania w sprawie sporu kompetencyjnego pozostawało w toku.
Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że powszechnie dostępną informacją jest okoliczność, że postępowanie w przedmiocie wpisu do rejestru zabytków układu urbanistycznego i zespołu budowlanego O. w W. zostało zakończone.
Uznać zatem należy, że w obecnym stanie prawnym nie ma już sporu między organami, ponieważ żaden z organów nie kwestionował, że wpisanie nieruchomości do rejestru zabytków skutkować będzie właściwością M. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Przedmiot sporu, którym była właściwość organu w toku postępowania w sprawie wpisu do rejestru zabytków układu urbanistycznego i zespołu budowlanego, przestał zatem istnieć w toku postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, co oznacza, że postępowanie to stało się z innych przyczyn bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. Skutkowało to umorzeniem postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Z tych względów i na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI