Orzeczenie · 2025-07-03

III OSK 7325/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-07-03
NSAAdministracyjneWysokansa
policjaurlop wypoczynkowyekwiwalent pieniężnyprawo pracyprawo administracyjneTrybunał Konstytucyjnyorzecznictwofunkcjonariuszmundurowi

Sprawa dotyczyła wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy dla funkcjonariusza Policji zwolnionego ze służby w 2007 roku. Funkcjonariusz wnioskował o wypłatę wyrównania, argumentując, że dotychczasowy ekwiwalent został obliczony według zaniżonego przelicznika 1/30, podczas gdy wyrok Trybunału Konstytucyjnego (sygn. akt K 7/15) z 2018 roku uznał taki przelicznik za niezgodny z Konstytucją, wskazując na konieczność stosowania przelicznika 1/21 (wynagrodzenie za jeden dzień roboczy). Organy Policji odmówiły wypłaty wyrównania, powołując się na przepisy przejściowe (art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach), które nakazywały stosowanie zasad obowiązujących przed 6 listopada 2018 r. (czyli zaniżonego przelicznika 1/30) do spraw dotyczących urlopów za okres przed tą datą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzje organów, uznając, że przepisy przejściowe naruszają skutki wyroku TK i prowadzą do wtórnej niekonstytucyjności. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną organu, oddalił ją. Sąd uznał, że choć uzasadnienie WSA było częściowo błędne (nie było wtórnej niekonstytucyjności), to wyrok odpowiada prawu. NSA podkreślił, że przepisy przejściowe nie mogą ograniczać skutków wyroku TK. Ekwiwalent za niewykorzystany urlop za okres przed 6 listopada 2018 r. powinien być obliczony na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed tą datą, ale z uwzględnieniem wyroku TK, co oznacza zastosowanie przelicznika 1/21. Sąd wskazał, że organy powinny ustalić różnicę między kwotą należną według prawidłowego wyliczenia a kwotą już wypłaconą i ją wyrównać.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, zasady obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych, stosowanie wyroków TK w sprawach administracyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji zwolnionych ze służby przed 6 listopada 2018 r. i ich prawa do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Interpretacja przepisów przejściowych może mieć zastosowanie analogiczne do innych sytuacji, gdzie przepisy te kolidują z orzeczeniami TK.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy przejściowe (art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach) pozwalają na stosowanie zaniżonego przelicznika 1/30 do obliczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za okres sprzed 6 listopada 2018 r., pomimo wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznającego ten przelicznik za niezgodny z Konstytucją?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy przejściowe nie mogą ograniczać skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Ekwiwalent za niewykorzystany urlop za okres przed 6 listopada 2018 r. powinien być obliczony według zasad zgodnych z wyrokiem TK, co oznacza zastosowanie przelicznika 1/21.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że przepisy przejściowe nie mogą naruszać konstytucyjnej zasady powszechnej mocy obowiązującej wyroków TK. Choć nie ma wtórnej niekonstytucyjności, to literalna wykładnia przepisów przez organy była nieprawidłowa. Ekwiwalent powinien być obliczony zgodnie z wyrokiem TK, który wskazuje na wynagrodzenie za jeden dzień roboczy (przelicznik 1/21).

Czy organ administracji publicznej ma obowiązek stosować przepisy prawa, w tym uwzględniać orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, przy rozstrzyganiu spraw administracyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy mają obowiązek działać na podstawie przepisów prawa i uwzględniać orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

Uzasadnienie

NSA odrzucił zarzut naruszenia zasady legalizmu (art. 7 Konstytucji), wskazując, że Sąd nakazał organom Policji dokonać wyliczenia i wypłaty należnego ekwiwalentu zgodnie z prawem i wyrokiem TK.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] od wyroku WSA w Szczecinie z 5 sierpnia 2021 r. NSA uznał, że ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy za okres przed 6 listopada 2018 r. powinien być obliczony według zasad zgodnych z wyrokiem TK z 30 października 2018 r. (sygn. akt K 7/15), co oznacza zastosowanie przelicznika 1/21.

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 9 § ust. 1

Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw

ustawa o Policji art. 115a

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Konstytucja art. 190 § ust. 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 66 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 1 § pkt 16

Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw

Konstytucja art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 178 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja art. 193

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za okres przed 6 listopada 2018 r. powinien być obliczony według zasad zgodnych z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. (sygn. akt K 7/15), co oznacza zastosowanie przelicznika 1/21, a nie zaniżonego przelicznika 1/30 wynikającego z pierwotnego brzmienia art. 115a ustawy o Policji. • Przepisy przejściowe (art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach) nie mogą ograniczać skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego i nie mogą prowadzić do stosowania niekonstytucyjnych przepisów.

Odrzucone argumenty

Organ Policji argumentował, że przepisy przejściowe nakazują stosowanie zasad obowiązujących przed 6 listopada 2018 r. (przelicznik 1/30) do spraw dotyczących urlopów za okres przed tą datą, nawet jeśli pierwotne brzmienie przepisu zostało uznane za niekonstytucyjne. • Organ Policji zarzucił WSA naruszenie zasady legalizmu poprzez błędną wykładnię przepisów i pominięcie normy ustawowej.

Godne uwagi sformułowania

NSA: wyrok pomimo błędnego w tym zakresie uzasadnienia odpowiada prawu • NSA: stanowisko Sądu I instancji o wtórnej niekonstytucyjności części regulacji zawartej w art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach nie jest prawidłowe • NSA: przepisy przejściowe nie mogą ograniczać skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego • NSA: ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r., co implikuje obowiązek obliczenia go według zasad podanych w tej ustawie w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego • NSA: prawidłowym w tej sytuacji będzie posłużenie się aktualnie obowiązującym współczynnikiem ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wynoszącym 1/21

Skład orzekający

Artur Kuś

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Stelmasiak

sędzia

Sławomir Pauter

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, zasady obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych, stosowanie wyroków TK w sprawach administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji zwolnionych ze służby przed 6 listopada 2018 r. i ich prawa do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Interpretacja przepisów przejściowych może mieć zastosowanie analogiczne do innych sytuacji, gdzie przepisy te kolidują z orzeczeniami TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami funkcjonariuszy służb mundurowych i interpretacją przepisów przejściowych w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. Pokazuje, jak sądy egzekwują skutki wyroków TK.

Policjanci dostaną wyrównanie za urlop? NSA rozstrzyga spór o przelicznik 1/21 zamiast 1/30.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst