III OSK 6798/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie od wyroku WSA w Szczecinie, który uchylił decyzje odmawiające byłemu funkcjonariuszowi D.C. wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy. Spór dotyczył interpretacji przepisów przejściowych (art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach) w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2018 r. (sygn. akt K 7/15), który uznał za niekonstytucyjny współczynnik 1/30 przy obliczaniu ekwiwalentu. Sąd pierwszej instancji uznał, że przepisy te powtarzają niekonstytucyjne rozwiązania. NSA, oddalając skargę kasacyjną, stwierdził, że choć uzasadnienie WSA było błędne, to wyrok jest prawidłowy. Sąd podkreślił, że ekwiwalent za okres przed 6 listopada 2018 r. należy ustalać na zasadach obowiązujących przed tą datą, ale z uwzględnieniem wyroku TK, co oznacza zastosowanie współczynnika 1/21 (wynagrodzenie za jeden dzień roboczy) zamiast 1/30. NSA wskazał, że organy Policji nie mogą stosować literalnej wykładni przepisów przejściowych, która uniemożliwia realizację konstytucyjnych zasad, a wyrok TK ma skutek retroaktywny. W związku z tym, funkcjonariuszowi przysługuje wyrównanie różnicy między kwotą obliczoną według zasad zgodnych z TK a kwotą już wypłaconą.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów przejściowych w kontekście wyroków Trybunału Konstytucyjnego, zasady obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych, skutki wyroków TK w prawie administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i przepisów przejściowych związanych z nowelizacją ustawy o Policji. Może mieć zastosowanie analogiczne do innych służb mundurowych i podobnych przepisów intertemporalnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepisy przejściowe (art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach) pozwalają na stosowanie niekonstytucyjnego współczynnika 1/30 przy obliczaniu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za okres sprzed daty publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie pozwalają na stosowanie niekonstytucyjnego współczynnika. Ekwiwalent za okres przed 6 listopada 2018 r. należy ustalać na zasadach obowiązujących przed tą datą, ale z uwzględnieniem wyroku TK i współczynnika 1/21.
Uzasadnienie
NSA uznał, że choć uzasadnienie WSA było błędne, to wyrok jest prawidłowy. Podkreślono, że wyrok TK ma skutek retroaktywny i organy muszą stosować zasady zgodne z Konstytucją, co oznacza użycie współczynnika 1/21.
Czy organ administracji publicznej ma prawo pominąć przepis ustawy, jeśli uzna go za niekonstytucyjny, bez występowania z pytaniem prawnym do TK?
Odpowiedź sądu
Organ ma obowiązek stosować przepisy prawa, ale musi je interpretować zgodnie z Konstytucją i orzecznictwem TK. W tym przypadku, NSA uznał, że organ nie mógł zastosować literalnej wykładni art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, która prowadziła do naruszenia zasad konstytucyjnych.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że organy administracji publicznej, podobnie jak sądy, są związane wyrokami TK i muszą dokonywać wykładni przepisów w zgodzie z Konstytucją. Zastosowanie niekonstytucyjnego współczynnika byłoby naruszeniem art. 190 ust. 4 Konstytucji RP.
Przepisy (7)
Główne
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw
Przepis intertemporalny regulujący zasady stosowania art. 115a ustawy o Policji po zmianach. Zdanie drugie nakazuje ustalanie ekwiwalentu za okres przed 6 listopada 2018 r. na zasadach obowiązujących przed tą datą, co w kontekście wyroku TK oznacza zastosowanie współczynnika 1/21.
ustawa o Policji art. 115a
Ustawa o Policji
Przepis określający wysokość ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy. W brzmieniu obowiązującym przed 6 listopada 2018 r. zawierał współczynnik 1/30, uznany za niekonstytucyjny. Po nowelizacji zawiera współczynnik 1/21.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 66 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do corocznego, nieprzerwanego płatnego urlopu wypoczynkowego.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenie TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego typu postępowania.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia, gdy naruszają prawo materialne lub procesowe.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej, gdy wyrok mimo błędów w uzasadnieniu odpowiada prawu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ekwiwalent za niewykorzystany urlop za okres przed 6 listopada 2018 r. powinien być obliczany według zasad obowiązujących przed tą datą, ale z uwzględnieniem wyroku TK i współczynnika 1/21, co oznacza równowartość jednego dnia roboczego. • Przepisy przejściowe nie mogą służyć do obejścia skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Odrzucone argumenty
Organ Policji miał prawo stosować przepisy przejściowe w ich literalnym brzmieniu, opierając się na domniemaniu konstytucyjności. • Wyrok TK z K 7/15 nie dotyczy spraw wynikających z obowiązywania art. 115a ustawy o Policji sprzed nowelizacji w kontekście przepisów przejściowych.
Godne uwagi sformułowania
wtórna niekonstytucyjność • nie może budzić wątpliwości, że stwierdzona przez Trybunał Konstytucyjny [...] niekonstytucyjność normy [...] odnosi się nadal do normy, jaką należy zrekonstruować z treści obowiązującego aktualnie art. 115a tej ustawy • ustawodawca powtarza rozwiązania normatywne uznane już raz za niekonstytucyjne • nie można zaakceptować jako realizującego skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego unormowania art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, który [...] nakazuje stosować niekonstytucyjne zasady [...] przy zastosowaniu zaniżonego przelicznika 1/30 • nie do zaakceptowania jest również dokonana przez organy Policji literalna wykładnia art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, która uniemożliwia zastosowanie zgodnych z Konstytucją RP zasad obliczania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy.
Skład orzekający
Małgorzata Pocztarek
przewodniczący
Mariusz Kotulski
członek
Przemysław Szustakiewicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w kontekście wyroków Trybunału Konstytucyjnego, zasady obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy służb mundurowych, skutki wyroków TK w prawie administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i przepisów przejściowych związanych z nowelizacją ustawy o Policji. Może mieć zastosowanie analogiczne do innych służb mundurowych i podobnych przepisów intertemporalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami funkcjonariuszy służb mundurowych i interpretacją przepisów po wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Pokazuje, jak sądy egzekwują skutki orzeczeń TK.
“Funkcjonariusz wywalczył wyższe odszkodowanie za niewykorzystany urlop. NSA: przepisy przejściowe nie mogą łamać Konstytucji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.