Orzeczenie · 2024-01-09

III OSK 6364/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-01-09
NSAAdministracyjneWysokansa
policjaurlopekwiwalentwyrównanieTrybunał Konstytucyjnyprawo pracysłużby munduroweNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach od wyroku WSA w Kielcach, który uchylił decyzje odmawiające policjantowi K. Z. wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy. Policjant, zwolniony ze służby 2 lipca 2010 r., domagał się wyrównania ekwiwalentu po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. (sygn. akt K 7/15), który uznał za niekonstytucyjny przepis art. 115a ustawy o Policji w zakresie ustalania wysokości ekwiwalentu za 1 dzień urlopu (1/30 miesięcznego uposażenia). Organy Policji odmawiały wyrównania, powołując się na art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej z 14 sierpnia 2020 r., który ograniczał stosowanie nowego brzmienia art. 115a (1/21 uposażenia) do spraw wszczętych i niezakończonych przed 6 listopada 2018 r. lub dotyczących policjantów zwolnionych po tej dacie. WSA w Kielcach uchylił decyzje organów, uznając art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej za wtórnie niekonstytucyjny w zakresie, w jakim ograniczał stosowanie nowego brzmienia przepisu. NSA oddalił skargę kasacyjną Komendanta Policji, uznając wyrok WSA za odpowiadający prawu, mimo częściowo błędnego uzasadnienia. Sąd podkreślił, że art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej należy interpretować w ten sposób, że odnosi się on do 'zasad ustalania ekwiwalentu', a nie do sposobu jego obliczania, co oznacza, że należy uwzględnić zasady obowiązujące w chwili zwolnienia policjanta ze służby, ale przy zastosowaniu nowego brzmienia art. 115a ustawy o Policji. NSA oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, wskazując na długość postępowań i obawę naruszenia prawa do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej dotyczącej wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy zwolnionych przed wejściem w życie nowej regulacji, a także zasady stosowania przepisów po wyrokach Trybunału Konstytucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji policjantów i konkretnych przepisów, ale może być pomocne w podobnych sprawach dotyczących innych służb mundurowych lub pracowników, gdzie wprowadzono zmiany prawne po wyrokach TK.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd administracyjny może odmówić zastosowania przepisu ustawy (art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej) z powodu jego wtórnej niekonstytucyjności, jeśli ogranicza on stosowanie przepisu (art. 115a ustawy o Policji) dostosowanego do wymogów konstytucyjnych po wyroku TK?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie może odmówić zastosowania przepisu ustawy z powodu jego wtórnej niekonstytucyjności w sposób, w jaki zrobił to Sąd pierwszej instancji. Jednakże, wyrok WSA był prawidłowy, ponieważ przepis art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej należy interpretować inaczej.

Uzasadnienie

NSA uznał, że stanowisko WSA o wtórnej niekonstytucyjności art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej nie jest prawidłowe. Sąd wskazał, że przepis ten należy interpretować jako odnoszący się do 'zasad ustalania ekwiwalentu', a nie do sposobu jego obliczania (współczynnika). Oznacza to, że należy stosować zasady obowiązujące w chwili zwolnienia policjanta ze służby, ale przy zastosowaniu nowego brzmienia art. 115a ustawy o Policji.

Jak należy interpretować art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych w kontekście wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop policjanta zwolnionego ze służby przed 6 listopada 2018 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepis ten należy interpretować jako odnoszący się do 'zasad ustalania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop', a nie do sposobu obliczania wysokości tego ekwiwalentu (współczynnika). Oznacza to, że należy stosować zasady obowiązujące w chwili zwolnienia policjanta ze służby, ale przy zastosowaniu nowego brzmienia art. 115a ustawy o Policji.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej, w szczególności jego zdanie drugie, nakazuje stosowanie zasad ustalania ekwiwalentu obowiązujących przed 6 listopada 2018 r. Zasady te obejmują normy kształtujące prawo do urlopu, a nie sposób obliczania wysokości ekwiwalentu. W związku z tym, policjant zwolniony przed tą datą ma prawo do wyrównania, obliczonego według zasad obowiązujących w chwili jego odejścia, ale z zastosowaniem nowego przelicznika z art. 115a ustawy o Policji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach od wyroku WSA w Kielcach.

Przepisy (22)

Główne

Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw art. 9 § ust. 1

u.o. Policji art. 115a

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o. Policji art. 114 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Konstytucja RP art. 66 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3 zdanie drugie

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 188 § pkt 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 104 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.o. Policji art. 33 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

u.o. Policji art. 33 § ust. 2-3

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

u.o. Policji art. 82 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

u.o. Policji art. 114 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

u.o. Policji art. 121 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 272 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej i uznanie go za niezgodny z Konstytucją RP. • Przekroczenie kompetencji sądu przez stwierdzenie niezgodności art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej z Konstytucją RP. • Naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne udzielenie wskazówek co do dalszego postępowania i nakazanie pominięcia art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej. • Uznanie, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego przez organy, mimo że decyzje zostały wydane w oparciu o obowiązujące przepisy.

Godne uwagi sformułowania

stanowisko Sądu pierwszej instancji o wtórnej niekonstytucyjności części regulacji zawartej w art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej nie jest prawidłowe, tym niemniej wyrok pomimo błędnego w tym zakresie uzasadnienia odpowiada prawu • nie budzi jakichkolwiek wątpliwości poprawność teoretycznych wywodów Sądu pierwszej instancji odnoszących się do stanu wtórnej niekonstytucyjności wspartych szeroko poglądami doktryny i orzecznictwa. Nie znajdowały one jednak zastosowania w odniesieniu do regulacji zawartej w art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej • przepis ten w istocie nie odnosi się do 'wysokości ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu', o którym mowa w art. 115a ustawy o Policji, a zatem nie dotyczy wysokości samego współczynnika (1/30 czy 1/21 'miesięcznego uposażenia wraz z dodatkami o charakterze stałym'). Odnosi się on wyłącznie do 'zasad ustalania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy', przez które to zasady należy rozumieć normy prawne kształtujące in genere zakres publicznego prawa podmiotowego do urlopu, a w konsekwencji i prawa do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.

Skład orzekający

Ewa Kwiecińska

sprawozdawca

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący

Przemysław Szustakiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej dotyczącej wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop dla funkcjonariuszy zwolnionych przed wejściem w życie nowej regulacji, a także zasady stosowania przepisów po wyrokach Trybunału Konstytucyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji policjantów i konkretnych przepisów, ale może być pomocne w podobnych sprawach dotyczących innych służb mundurowych lub pracowników, gdzie wprowadzono zmiany prawne po wyrokach TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami byłych funkcjonariuszy Policji i interpretacją przepisów po wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Pokazuje złożoność stosowania prawa w praktyce.

Policjanci mogą domagać się wyrównania ekwiwalentu za urlop nawet po latach – NSA wyjaśnia kluczowe przepisy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst