III OSK 6300/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi od wyroku WSA w Łodzi, który uchylił decyzję SKO w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew. SKO zarzuciło WSA naruszenie prawa materialnego (art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody) poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że nie mają znaczenia ustalenia dotyczące pomyłki przy wycince, podczas gdy odpowiedzialność jest obiektywna. Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. oraz art. 141 § 4 i 153 p.p.s.a.). NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny, a nie oparty na winie. Wystarczające jest samo wystąpienie bezprawia administracyjnego, czyli wykazanie związku przyczynowego między działaniem podmiotu a wycięciem drzew. Nie ma znaczenia, czy drzewa usunął posiadacz osobiście, czy zleceniobiorca, ani świadomość konieczności uzyskania zezwolenia. W sytuacji, gdy Nadleśnictwo zleciło Spółce L. wycinkę, a Spółka dokonała jej niezgodnie z umową, odpowiedzialność za usunięcie drzew bez zezwolenia spoczywa na zleceniodawcy (Nadleśnictwie), a ewentualne roszczenia z tytułu niewłaściwego wykonania umowy cywilnoprawnej należą do kognicji sądu cywilnego. Sąd wskazał również na braki w uzasadnieniu decyzji SKO, które nie spełniały wymogów art. 107 § 3 K.p.a., co uzasadniało uchylenie decyzji przez WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady obiektywnego charakteru odpowiedzialności administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia oraz rozgraniczenie kognicji sądów administracyjnych i cywilnych w zakresie oceny umów.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zlecenia wycinki drzew i odpowiedzialności za usunięcie ich bez zezwolenia. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych deliktów administracyjnych, choć zasada obiektywnej odpowiedzialności jest szersza.
Zagadnienia prawne (4)
Czy odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny, czy też zależy od winy podmiotu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że wystarczające jest samo wystąpienie bezprawia administracyjnego, czyli wykazanie związku przyczynowego między działaniem podmiotu a wycięciem drzew. Nie ma znaczenia, czy drzewa usunął posiadacz osobiście, czy zleceniobiorca, ani świadomość konieczności uzyskania zezwolenia.
Kto ponosi odpowiedzialność administracyjną za usunięcie drzew bez zezwolenia, gdy czynność tę zlecono innemu podmiotowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność administracyjną ponosi podmiot zlecający (zleceniodawca), a niekoniecznie podmiot dokonujący fizycznej wycinki.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że zleceniobiorca działa w imieniu i na rzecz zleceniodawcy. Na zleceniodawcy spoczywa ryzyko doboru wykonawcy i nadzoru nad prawidłowością wykonania czynności. Ocena prawidłowości wykonania umowy cywilnoprawnej należy do kognicji sądu cywilnego.
Czy organ administracji ma badać prawidłowość wykonania umowy cywilnoprawnej zlecenia wycinki drzew?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zadaniem organu administracji nie jest ocena zakresu umowy cywilnoprawnej ani kontrola jej prawidłowego wykonania.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że ocena prawidłowości wykonania umowy cywilnoprawnej należy do kognicji sądu cywilnego. Organ administracji powinien skupić się na ustaleniu bezprawnego usunięcia drzew.
Czy uzasadnienie decyzji organu odwoławczego spełnia wymogi art. 107 § 3 K.p.a.?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie decyzji SKO nie spełniało wymogów, ponieważ nie wskazywało, które fakty uznano za udowodnione i na podstawie jakich dowodów, a którym dowodom odmówiono wiarygodności.
Uzasadnienie
NSA stwierdził brak ustaleń stanu faktycznego w decyzji SKO oraz brak oceny całości zgromadzonego materiału dowodowego, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.
Przepisy (10)
Główne
u.o.p. art. 88 § 1 pkt 2
Ustawa o ochronie przyrody
Odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy. Wystarczające jest samo wystąpienie bezprawia administracyjnego, tj. wykazanie związku przyczynowego między działaniem podmiotu a wycięciem drzew. Nie ma znaczenia, czy drzewa usunął posiadacz osobiście, czy zleceniobiorca, ani świadomość konieczności uzyskania zezwolenia. Podmiotem odpowiedzialnym jest zleceniodawca, a niekoniecznie fizyczny wykonawca.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu badając jedynie przesłanki nieważności postępowania.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji przez WSA z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego.
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 49 § 1
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny. • Nie jest istotne, czy drzewa usunął posiadacz osobiście, czy zleceniobiorca. • Ocena prawidłowości wykonania umowy cywilnoprawnej należy do kognicji sądu cywilnego. • Uzasadnienie decyzji SKO nie spełniało wymogów formalnych.
Odrzucone argumenty
Zarzuty SKO dotyczące błędnej wykładni art. 88 ust. 1 pkt 2 u.o.p. przez WSA. • Zarzuty SKO dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia nie jest oparta na zasadzie winy, lecz ma charakter obiektywny • wyłączną i wystarczającą podstawą nałożenia kary administracyjnej, jest działanie bezprawne • nie ma znaczenia, czy posiadacz nieruchomości dokonał wycięcia osobiście, czy też skorzystał w tym zakresie z usług innego podmiotu • zadaniem organów administracji nie jest ocena zakresu umowy cywilnoprawnej [...] i kontrola jej prawidłowości wykonania • zleceniobiorca nie dział na własną rzecz i w swoim imieniu, lecz na rzecz i wymieniu zleceniobiorcy
Skład orzekający
Piotr Korzeniowski
przewodniczący
Teresa Zyglewska
sprawozdawca
Maciej Kobak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady obiektywnego charakteru odpowiedzialności administracyjnej za usunięcie drzew bez zezwolenia oraz rozgraniczenie kognicji sądów administracyjnych i cywilnych w zakresie oceny umów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zlecenia wycinki drzew i odpowiedzialności za usunięcie ich bez zezwolenia. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych deliktów administracyjnych, choć zasada obiektywnej odpowiedzialności jest szersza.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i odpowiedzialności administracyjnej, z ciekawym rozróżnieniem między odpowiedzialnością administracyjną a cywilną.
“Kto odpowiada za wycinkę drzew bez pozwolenia? NSA rozstrzyga spór między zleceniodawcą a wykonawcą.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.