III OSK 5036/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka A. sp. z o.o. wniosła o wypłatę świadczenia rekompensującego koszty odprawy wypłaconej pracownikowi z tytułu powołania do służby przygotowawczej, powołując się na art. 134a ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej. Organ administracji odmówił, argumentując, że przepis ten dotyczy wyłącznie pracodawców zatrudniających żołnierzy rezerwy z nadanym przydziałem kryzysowym lub żołnierzy obrony terytorialnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, a Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 kwietnia 2024 r. również oddalił skargę kasacyjną. NSA szczegółowo analizując przepisy ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP, w tym definicje służby wojskowej, żołnierza rezerwy, służby przygotowawczej i przydziału kryzysowego, doszedł do wniosku, że pracownik powołany do służby przygotowawczej nie spełnia przesłanek określonych w art. 134a ustawy, który ogranicza prawo do rekompensaty do pracodawców zatrudniających żołnierzy rezerwy z przydziałem kryzysowym lub żołnierzy obrony terytorialnej. Sąd podkreślił, że pracownik w służbie przygotowawczej staje się żołnierzem w czynnej służbie wojskowej, a dopiero po jej zakończeniu, jeśli nie pełnił wcześniej czynnej służby, jest przenoszony do rezerwy. Nie posiada on statusu żołnierza rezerwy z nadanym przydziałem kryzysowym ani żołnierza obrony terytorialnej w okresie, za który spółka domagała się rekompensaty. NSA odrzucił również argumenty spółki dotyczące naruszenia zasady dwuinstancyjności i błędnego ustalenia braku legitymacji procesowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 134a ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP w kontekście rekompensaty kosztów odpraw dla pracodawców, rozróżnienie między służbą przygotowawczą a służbą żołnierza rezerwy.
Dotyczy specyficznej sytuacji pracodawcy zatrudniającego pracownika powołanego do służby przygotowawczej. Interpretacja opiera się na ścisłym brzmieniu przepisów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracodawcy przysługuje świadczenie rekompensujące koszty odprawy wypłaconej pracownikowi powołanemu do służby przygotowawczej na podstawie art. 134a ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 134a ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP nie przyznaje prawa do rekompensaty pracodawcy zatrudniającemu pracownika powołanego do służby przygotowawczej, a jedynie pracodawcy zatrudniającemu żołnierza rezerwy z nadanym przydziałem kryzysowym lub żołnierza obrony terytorialnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pracownik w służbie przygotowawczej nie jest żołnierzem rezerwy z nadanym przydziałem kryzysowym ani żołnierzem obrony terytorialnej w rozumieniu art. 134a ustawy, a zatem jego pracodawca nie spełnia przesłanek do uzyskania rekompensaty. Definicje ustawowe i zakresy służb wojskowych zostały szczegółowo przeanalizowane.
Czy pracownik powołany do służby przygotowawczej jest żołnierzem rezerwy w rozumieniu art. 134a ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, żołnierzem rezerwy staje się osoba po zwolnieniu z czynnej służby wojskowej, a pracownik w służbie przygotowawczej jest żołnierzem w czynnej służbie wojskowej, który może uzyskać status żołnierza rezerwy dopiero po zakończeniu tej służby.
Uzasadnienie
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony RP jasno rozróżnia żołnierza w czynnej służbie wojskowej (w tym w służbie przygotowawczej) od żołnierza rezerwy. Status żołnierza rezerwy uzyskuje się po zwolnieniu z czynnej służby.
Czy naruszenie zasady dwuinstancyjności przez organ odwoławczy (zmiana uzasadnienia bez zmiany sentencji) skutkuje nieważnością decyzji lub uchyleniem wyroku sądu administracyjnego?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli mimo naruszenia zasady dwuinstancyjności, meritum sprawy zostało prawidłowo rozstrzygnięte, a sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił brak prawa strony do świadczenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć organ odwoławczy mógł naruszyć prawo poprzez zmianę uzasadnienia, to nie wpłynęło to na wynik sprawy, a sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił brak legitymacji procesowej skarżącej spółki.
Przepisy (25)
Główne
u.p.o. RP art. 134a § 1, 2, 5, 7
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis ten przyznaje prawo do rekompensaty kosztów odprawy tylko pracodawcy zatrudniającemu żołnierza rezerwy z nadanym przydziałem kryzysowym lub żołnierza obrony terytorialnej.
Dz.U. 2019 poz 1541 art. 134a
Pomocnicze
u.p.o. RP art. 125
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy wypłaty odprawy żołnierzowi, a nie rekompensaty dla pracodawcy.
u.p.o. RP art. 55
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Katalog obowiązków służby wojskowej, w tym służby przygotowawczej.
u.p.o. RP art. 59
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Definicja żołnierza w czynnej służbie wojskowej.
u.p.o. RP art. 99
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Definicja żołnierza rezerwy i przydziału kryzysowego.
u.p.o. RP art. 98j
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy pełnienia terytorialnej służby wojskowej.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 204
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7a
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61a
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 15
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania.
k.p.a. art. 156
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równego traktowania.
Dz.U. 2019 poz 2325 art. 184
Dz.U. 2019 poz 1541 art. 55
Dz.U. 2019 poz 1541 art. 59
Dz.U. 2019 poz 1541 art. 99
Dz.U. 2019 poz 1541 art. 133
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracownik powołany do służby przygotowawczej nie jest żołnierzem rezerwy z nadanym przydziałem kryzysowym ani żołnierzem obrony terytorialnej w rozumieniu art. 134a ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. • Przepis art. 134a ustawy nie daje podstaw do rekompensaty kosztów odprawy dla pracodawcy zatrudniającego pracownika w służbie przygotowawczej. • Skarżąca spółka nie posiadała legitymacji procesowej do żądania świadczenia.
Odrzucone argumenty
Argumentacja spółki o konieczności analogicznego traktowania pracodawców zatrudniających żołnierzy służby przygotowawczej jak żołnierzy rezerwy lub obrony terytorialnej. • Zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności przez organ II instancji. • Zarzut błędnego ustalenia braku legitymacji procesowej skarżącej.
Godne uwagi sformułowania
Katalog ten ma charakter zamknięty i wyczerpuje wszystkie możliwości w jakich służba wojskowa może być pełniona. • Zgodnie z literalną dyspozycją powyższego przepisu o rekompensatę kosztów wystąpić może jedynie pracodawca zatrudniający pracownika będącego żołnierzem rezerwy posiadającym nadany przydział kryzysowy lub żołnierzem obrony terytorialnej. • Nie sposób zatem zakwalifikować pracownika skarżącej jako żołnierza rezerwy z nadanym przydziałem kryzysowym odbywającego ćwiczenia wojskowe bądź pełniącego okresową służbę wojskową. • Oznacza to zatem, że skarżąca w niniejszej sprawie powinna w postępowaniu administracyjnym zostać uznana za nieposiadającą interesu prawnego, a tym samym przymiotu strony postępowania.
Skład orzekający
Tamara Dziełakowska
przewodniczący sprawozdawca
Rafał Stasikowski
sędzia
Maciej Kobak
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 134a ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP w kontekście rekompensaty kosztów odpraw dla pracodawców, rozróżnienie między służbą przygotowawczą a służbą żołnierza rezerwy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracodawcy zatrudniającego pracownika powołanego do służby przygotowawczej. Interpretacja opiera się na ścisłym brzmieniu przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy specyficznej interpretacji przepisów dotyczących służby wojskowej i praw pracodawców, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i wojskowym, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.
“Czy pracodawca odzyska pieniądze za odprawę pracownika w wojsku? NSA wyjaśnia kluczowy przepis.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.