III OSK 4559/21

III OSK 4559/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-04-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Hanna Knysiak - Sudyka
Mirosław Wincenciak /przewodniczący/
Zbigniew Ślusarczyk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
II SA/Wa 881/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-12-04
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1330
art. 3 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) sędzia del. WSA Hanna Knysiak- Sudyka Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Towarzystwa [...] w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 881/20 w sprawie ze skargi Gminy C. na decyzję Towarzystwa [...] z dnia 1 kwietnia 2020 r. nr 1/2020 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 881/20 wydanym po rozpoznaniu sprawy ze skargi Gminy C. na decyzję Towarzystwa [...] z 1 kwietnia 2020 r. nr 1/2020 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) dalej zwanej "p.p.s.a." uchylił zaskarżoną decyzję (pkt 1) oraz zasądził od Towarzystwa [...] na rzecz Gminy C. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2).
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją odmówiono skarżącej Gminie udostępnienia informacji publicznej na wniosek o wskazanie Urzędów Gmin/Miast, z którymi Schronisko dla Bezdomnych Zwierząt w [...] (prowadzone przez Stowarzyszenie), zawarło umowę na przyjęcie psów
w 2020 r., podanie dokładnej liczby wszystkich psów przyjętych do schroniska w 2019 r. z poszczególnych Urzędów Gmin/Miast oraz liczby psów przekazanych do adopcji, podanie liczby psów przyjętych do Schroniska od prywatnych właścicieli i firm (bez udziału Urzędów Gmin/Miast) w 2019 r., podanie łącznego dochodu Schroniska uzyskanego w 2019 r. z podziałem na dochód uzyskany z Urzędów Gmin/Miast oraz pozostałe, podanie łącznych wydatków poniesionych przez Schronisko w 2019 r. z podziałem na wynagrodzenia z tytułu umów cywilno-prawnych oraz koszty utrzymania i wyżywienia zwierząt, podanie liczby psów przebywających w Schronisku w dniu złożenia wniosku.
Uchylając zaskarżoną decyzję Sąd I instancji wskazał, że została ona wydana z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 kwietnia 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r. poz. 1429) dalej zwanej "u.d.i.p." Zdaniem Sądu Towarzystwo [...] nie wykazało w sposób dostateczny w uzasadnieniu decyzji, że żądana informacja jest informacją przetworzoną. Niewykluczone, że biorąc pod uwagę treść wniosku uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji może się wiązać z koniecznością przetworzenia posiadanych dokumentów księgowych posiadanych przez organ i dokonania stosownych analiz, obliczeń i zestawień. Niemniej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Towarzystwo [...] nie podało niezbędnych informacji umożliwiających ocenę ww. kwestii. Sąd dodał, że problemy kadrowe oraz organizacyjne podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, nie mogą obciążać podmiotu czyniącego użytek ze swojego prawa do informacji publicznej, gwarantowanego konstytucyjnie, a tym bardziej przemawiać za przyjęciem, że żądaną informację należy zaliczyć do informacji publicznej przetworzonej.
Skargę kasacyjną wniosło Towarzystwo [...], zaskarżając powyższy wyrok w całości. Zarzuciło naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. przez błędną wykładnię pojęcia "informacji publicznej przetworzonej" polegającą na przyjęciu, że informacja, o której udzielenie we wniosku z 29 stycznia 2020 r. wnioskował skarżący, miała charakter informacji publicznej tzw. prostej, podczas gdy informacja ta miała charakter informacji publicznej przetworzonej, co doprowadziło do tego, że Sąd I instancji błędnie uchylił decyzję na podstawie "art. 145 § 1 pkt 1 lit. a".
Ponadto skarżące kasacyjnie Towarzystwo zarzuciło naruszenie przepisów postępowania mające istotne znaczenie dla wyniku sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że uzasadnienie zaskarżonej do WSA w Warszawie decyzji nr 1/2020 z 1 kwietnia 2020 r. nie odpowiadało wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., podczas gdy uzasadnienie ww. decyzji spełniało wszelkie wymogi wynikające z tego przepisu, co miało istotny wpływ na wynik postępowania, co doprowadziło do uchylenia decyzji przez Sąd I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżące kasacyjnie Towarzystwo wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Towarzystwo podkreśliło, że w zaskarżonej decyzji wyraźnie wskazano przyczyny odmowy udostępnienia żądanej informacji. Ponadto w ocenie skarżącego kasacyjnie Sąd I instancji w sposób nieprawidłowy dokonał wykładni pojęcia informacji publicznej przetworzonej, ponieważ nie można uznać za prawidłowe takie rozumienie tego pojęcia, zgodnie z którym konieczność analizy znacznej ilości danych, silnie rozproszonych po pojedynczych dokumentach, w celu ich zbiorczego przedstawienia, było informacją prostą.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259) zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że żądane we wniosku z 29 stycznia 2020 r. informacje są informacjami publicznymi a Towarzystwo jest podmiotowo zobowiązane do udostępniania posiadanej informacji publicznej. Spór dotyczy natomiast, tego czy żądana informacja jest informacją prostą czy przetworzoną. Sąd I instancji uchylił zaskarżoną decyzję Towarzystwa ponieważ uznał, że została wydana z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zdaniem Sądu I instancji Towarzystwo nie wykazało w sposób dostateczny w uzasadnieniu decyzji, że żądana informacja jest informacją przetworzoną i pod tym względem uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Towarzystwo w skardze kasacyjnej podniosło zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. twierdząc, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełniało wszelkie wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. Zarzut ten jest oczywiście bezzasadny. Słusznie Sąd I instancji przyjął, że Towarzystwo w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie podało niezbędnych informacji umożliwiających udzielenie jednoznacznej odpowiedzi na pytanie czy żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną czy prostą. W tej kwestii Towarzystwo w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdziło tylko, że "[n]iemniej analiza złożonego wniosku w każdym jego punkcie wykazała, że dotyczy on informacji przetworzonej zgodnie
z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stan ten powodowałby podjęcia stosownego działania przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, tj. Schronisko dla Bezdomnych Zwierząt [...] w odniesieniu do odpowiedniego zbioru znajdujących się w jego posiadaniu informacji i nadania skutkom tego działania cech informacji publicznej". Tymczasem zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Towarzystwo powinno wskazać dowody i fakty, na których oparło swoje rozstrzygnięcie oraz wyjaśnić podstawę prawną. Jest to niezbędne nie tylko dla poznania motywów rozstrzygnięcia przez wnioskodawcę, któremu odmówiono udostępnienia żądnej informacji publicznej ale również dla sądu administracyjnego celem umożliwienia mu przeprowadzenie kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzji wymogów tych nie spełnia. Poza stwierdzeniem, że uważa, iż żądana informacja jest informacją przetworzoną swojego stanowiska nie uzasadnia, przede wszystkim nie opiera na żadnych faktach. A jest to szczególnie istotne w sytuacji gdy o przetworzonym charakterze żądanej informacji publicznej, miałaby świadczyć konieczność podjęcia wielu czynności, które uniemożliwiałby lub znacznie utrudniały funkcjonowanie schroniska. Jak już zauważył Sąd I instancji, braku tego nie konwaliduje próba przedstawienia faktów i argumentacji na poparcie swojego stanowiska w odpowiedzi na skargę. To samo odnosi się do argumentacji przedstawionej w skardze kasacyjnej.
Chybiony jest również zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Co prawda autor skargi kasacyjnej naruszenia tego przepisu upatruje w jego błędnej wykładni ale uzasadnia je tym, że Sąd błędnie przyjął, "iż informacja, o której udzielenie we wniosku z 29 stycznia 2020 r. wnioskował skarżący, miała charakter informacji publicznej tzw. prostej, podczas gdy informacja ta miała charakter informacji publicznej przetworzonej". Zatem w istocie zarzucono niewłaściwe zastosowanie tego przepisu. Tymczasem jak już wyżej podano Sąd I instancji uwzględnił skargę z uwagi na braki uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Sąd dokonał też wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ale nie zakwalifikował żądanej informacji jako prostej. Na stronie 6 uzasadnia zaskarżonego wyroku Sąd wskazał, że nie można wykluczyć, że zważywszy na treść wniosku uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji może się wiązać z koniecznością przetworzenia posiadanych dokumentów księgowych posiadanych przez organ i dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień. Przy uwzględnieniu, że czynności te dotyczyłyby znacznej liczby dokumentów nie można też wykluczyć, że informację w tym zakresie należałoby zakwalifikować do informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Towarzystwo nie podało jednak niezbędnych informacji umożliwiających udzielenie jednoznacznej odpowiedzi na powyższe pytanie. Skutkiem zajęcia przez Sąd I instancji takiego stanowiska, wskazał on wprost w wytycznych dla organu, że kwalifikacji tej dokona Towarzystwo ponownie rozstrzygając sprawę.
Odnosząc się natomiast do argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w której nawiązano do wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. to jest ona zbieżna z wykładnią przedstawioną przez Sąd I instancji. W szczególności Sąd I instancji nie kwestionuje tego, że informacja publiczna przetworzona może być wynikiem ponadstandardowego nakładu pracy podmiotu zobowiązanego wymagającego, użycia dodatkowych sił i środków oraz zaangażowania intelektualnego w stosunku do posiadanych przez niego danych i wyodrębniania w związku z żądaniem wnioskodawcy oraz na podstawie kryteriów przez niego wskazanych. Przytoczone w skardze kasacyjnej stanowisko NSA przyjęte w wyroku z 18 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1056/18 zasługuje na akceptację i nie stoi w sprzeczności ze stanowiskiem Sądu I instancji. Jednak wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, Sąd ten nie dokonał kwalifikacji żądanej informacji publicznej, bowiem nie miał możliwości oceny żądanej informacji publicznej, ponieważ uniemożliwiało ją wadliwie sporządzone uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
W konsekwencji Sąd I instancji prawidłowo, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, nie naruszając tych przepisów.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego na mocy art. 184 p.p.s.a. ją oddalił.