III OSK 4278/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej szkód wodnych spowodowanych przebudową drogi gminnej w parku krajobrazowym, uznając brak podstaw do nakazania przywrócenia stanu poprzedniego.
Skarga kasacyjna dotyczyła odmowy nakazania właścicielowi działki przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wodnym. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów o ochronie przyrody i prawa wodnego w związku z przebudową drogi gminnej w parku krajobrazowym, która miała powodować zalewanie jej działki. Sąd I instancji oddalił skargę, a NSA uznał skargę kasacyjną za niezasadną, wskazując na brak wykazania szkód oraz prawidłowe ustalenia faktyczne i prawne organów.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A.F. od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie. Przedmiotem sporu była odmowa nakazania właścicielowi działki (Gminie W.) przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wodnym, spowodowanym przebudową drogi gminnej. Skarżąca twierdziła, że inwestycja ta, polegająca na niwelacji i utwardzeniu drogi w parku krajobrazowym, narusza przepisy o ochronie przyrody i prawie wodnym, prowadząc do zalewania jej działki wodami opadowymi. WSA oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy i zastosowały prawo. Stwierdzono brak szkód na działkach skarżącej oraz brak zmiany kierunku spływu wód po przebudowie drogi. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym i wymaga precyzyjnego wskazania podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienia. W tej sprawie zarzuty nie spełniały tych wymogów. NSA stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny, nie stwierdzono szkód na działkach skarżącej, a przebudowa drogi nie zmieniła kierunku spływu wód w sposób szkodliwy. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o ochronie przyrody i przepisów proceduralnych uznano za niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nie stwierdzono szkód na sąsiednich działkach i przebudowa drogi nie spowodowała zmiany kierunku spływu wód opadowych w sposób szkodliwy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny, nie stwierdzając szkód na działkach skarżącej ani zmiany kierunku spływu wód po przebudowie drogi. W związku z tym brak było podstaw do nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
p.w. art. 234 § 3
Prawo wodne
u.o.p. art. 4 § 1
Ustawa o ochronie przyrody
u.o.p. art. 4 § 2
Ustawa o ochronie przyrody
u.o.p. art. 17 § 1 pkt 5
Ustawa o ochronie przyrody
Uchwała Sejmiku Województwa Podkarpackiego art. XLVIII/990/14 § 3 ust. 5 i 6
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wykazania szkód na działkach skarżącej. Brak zmiany kierunku spływu wód opadowych po przebudowie drogi. Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów o ochronie przyrody. Naruszenie przepisów prawa wodnego. Naruszenie przepisów postępowania przez brak pogłębionej analizy zarzutów.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem prawnym Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej Nie stwierdzono szkód na działkach nr [...] i [...]. Obowiązkiem organów administracji publicznej [...] jest dbałość o przyrodę będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym.
Skład orzekający
Piotr Korzeniowski
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Stelmasiak
sędzia
Hanna Knysiak-Sudyka
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi kasacyjnej, ocena szkód wodnych w kontekście przebudowy dróg w parkach krajobrazowych, obowiązki organów w zakresie ochrony przyrody."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony przyrody i prawa wodnego w kontekście inwestycji drogowych, ale rozstrzygnięcie opiera się głównie na wymogach formalnych skargi kasacyjnej i braku wykazania szkód.
“Skarżący przegrał sprawę o szkody wodne przez błędy formalne skargi kasacyjnej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII OSK 4278/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-10-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-02-24 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Hanna Knysiak - Sudyka Jerzy Stelmasiak Piotr Korzeniowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom Hasła tematyczne Wodne prawo Sygn. powiązane II SA/Rz 728/20 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2020-10-20 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2018 poz 2268 art. 234 ust. 3 Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r Prawo wodne - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant: asystent sędziego Krzysztof Książek po rozpoznaniu w dniu 15 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 października 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 728/20 w sprawie ze skargi A.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 18 maja 2020 r., nr SKO.4171.10.650.2020 w przedmiocie odmowy nakazania właścicielowi działki przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z 20 października 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt II SA/Rz 728/20 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2020 r. sprawy ze skargi A.F. (dalej: skarżąca, skarżąca kasacyjnie) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: SKO) z 18 maja 2020 r., nr SKO.4171.10.650.2020 w przedmiocie odmowy nakazania właścicielowi działki przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom, oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że decyzją z 18 grudnia 2018 r., nr IŚ.6331.2.2018 Wójt odmówił nakazania właścicielowi działki nr [...] stanowiącej drogę – ulicę A. w O. wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działkach nr [...] i [...] w O. Po rozpoznaniu odwołania skarżącej, SKO decyzją z dnia 11 lutego 2019 r., nr SKO.4171.1.140.2019 uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzją z 14 lutego 2020 r., nr IŚ.6331.2.2018 Wójt działając na podstawie art. 234 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2268 ze zm. – dalej: p.w.) oraz art. 104 k.p.a. – odmówił nakazania Gminie W. - właścicielowi działki nr [...] stanowiącej drogę - przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działkach nr [...] i [...] w O. Po rozpoznaniu odwołania, SKO decyzją z 18 maja 2020 r., nr SKO.4171.10.650.2020 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W ustawowym terminie skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję SKO, zaskarżając ją w całości i zarzucając naruszenie § 3 ust. 5 i 6 uchwały nr XLVIII/990/14 Sejmiku Województwa Podkarpackiego z dnia 23 czerwca 2014 r. w sprawie C. Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z dnia 10 lipca 2014 r., poz. 1944) w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz art. 234 ust. 1 i 3 u.p.w. - poprzez usankcjonowanie wykonanych przez Wójta inwestycyjnych robót budowlanych polegających na niwelacji, utwardzeniu tłuczniem oraz położeniu dywanika asfaltowego na drodze gminnej, stanowiącej działkę nr [...], położoną w obrębie C. Parku Krajobrazowego, na terenie którego obowiązuje całkowity zakaz wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu a także zakaz dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochronie przyrody lub racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej, przez zwiększenie zalewania działki stanowiącej własność skarżącej wodami opadowymi spływającymi po całej długości wyasfaltowanego odcinka drogi, jak również przeprowadzenie tego zamierzenia inwestycyjnego na działce bezpośrednio graniczącej z działką skarżącej bez powiadomienia jej o tym zamierzeniu i bez jej uczestnictwa w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji o prowadzeniu tej inwestycji. Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Sąd I instancji oddalając skargę w uzasadnieniu wyroku wskazał, że skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu. Zdaniem Sądu I instancji, organy prawidłowo zebrały i rozważyły materiał dowodowy w sprawie, czyniąc na jego podstawie właściwe ustalenia faktyczne. Również w warstwie materialnoprawnej kwestionowana skargą decyzja nie wykazuje uchybień. Podstawa prawna decyzji, tak w ujęciu walidacyjnym - prawidłowości zastosowania przepisów – jak i w ujęciu derywacyjnym – prawidłowości wykładni stosowanych przepisów, nie budzi zastrzeżeń. Sąd I instancji wyjaśnił, że w czasie oględzin, w dniu 21 maja 2019 r., na działkach nr [...], [...] i [...] stwierdzono opady deszczu oraz widoczne powierzchniowy spływ wód opadowych po koronie drogi o nawierzchni asfaltowej w kierunku działek nr [...] i [...]. W oparciu o przeprowadzone badania warstwic i ukształtowania terenu biegły stwierdził, że zarówno stopień spadku, jak i kierunek spływu wód po dokonaniu przebudowy drogi – działki [...] nie uległy zmianie. Co w sprawie kluczowe, nie stwierdzono szkód na działkach nr [...] i [...]. W trakcie oględzin nie zaobserwowano na działkach nr [...] i [...] zmian wywołanych przez wody spływające z działki nr [...], tj. grząskiego terenu, czy zastoisk wody. Powyższe wnioski są logiczne i korelują z pozostałym, zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. W skardze kasacyjnej skarżąca, reprezentowana przez r.pr., zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji, "a także poprzedzające ten wyrok decyzje administracyjne wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie" zarzucając: - rażące naruszenie prawa materialnego przez przyjęcie prawidłowości dotychczasowego postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy w sprawie doszło do naruszenia przepisu "art. 4 ust. 1 ustawy z dnia ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody"; - rażące naruszenie przepisu par. 1 ust. 2 i par. 3 ust. 3 i 5 uchwały nr XLVIII/990/14 Sejmiku Województwa Podkarpackiego z dnia 23 czerwca 2014 roku w sprawie C. Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z dnia 10 lipca 2014 r., poz. 1944) w zw. z art. 17 ust. 1 pkt. 5 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, polegające na prowadzeniu robót drogowych (niwelacja terenu, utwardzanie nawierzchni) czyli prowadzeniu robót ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu i zakłócających odpływ wód opadowych oraz pośniegowych na terenie działki stanowiącej własność skarżącej, położonych na terenie Gminy W., w granicach C. Parku Krajobrazowego; - naruszenie przepisu art. 6 i 7 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 134 p.p.s.a. przez brak pogłębionej analizy zarzutów skarżącej podniesionych w odwołaniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, co w konsekwencji prowadzi do usankcjonowania sytuacji rażąco naruszającej prawo. W skardze kasacyjnej wniesiono o: uchylenie w całości "zaskarżony wyrok i poprzedzające go postępowanie administracyjne oraz o wskazanie naruszeń i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z uwzględnieniem wszystkich mających w sprawie zastosowanie przepisów prawnych"; "dopuszczenie dowodu ze screenshot-u mapy c. parku na okoliczność znajdowania się przedmiotowej działki w obrębie parku krajobrazowego"; rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie; zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym. Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Wszystkie przedstawione w niej zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć wyłącznie na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wskazanie i uzasadnienie podstaw kasacyjnych należy przy tym do koniecznych i istotnych wymogów skargi kasacyjnej (art. 176 p.p.s.a.). Przez przytoczenie podstaw kasacyjnych rozumieć należy przede wszystkim dokładne wskazanie podstawy kasacyjnej oraz określenie tych przepisów prawa, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną uległy naruszeniu przez sąd wydający zaskarżone orzeczenie i w jaki sposób. Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni przepisu niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub uzasadnienie zarzutu "niewłaściwego zastosowania" przepisu, zaś w odniesieniu do uchybień przepisom procesowym - także wykazanie, że zarzucane uchybienie rzeczywiście mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotową skargę kasacyjną nie oparto na żadnej podstawie kasacyjnej, przewidzianej w art. 174 p.p.s.a. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega bowiem na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, co oznacza, że zakres kontroli tego Sądu określa wnoszący skargę kasacyjną, poprzez wskazanie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Naczelny Sąd Administracyjny nie tylko nie ma obowiązku, ale przede wszystkim prawa domyślania się i uzupełniania zarzutów skargi kasacyjnej oraz argumentacji służącej ich uzasadnieniu. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. Dlatego wynikającym z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę jest nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie. Argumenty uzasadnienia powinny pozostawać w rzeczowym związku z przedmiotem zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie decydować, jakich argumentów zamierzała użyć strona dla uzasadnienia stawianych zarzutów. Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem prawnym zaskarżenia wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych, dlatego ustanowiono obowiązek sporządzania skargi kasacyjnej przez osoby mające odpowiednie przygotowanie zawodowe. Ustawodawca uznał, że od tych osób można oczekiwać dokładności, rzetelności i profesjonalizmu, a w szczególności jasnego i zgodnego z wymaganiami wynikającymi z Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sporządzenia skargi kasacyjnej. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna nie spełnia wskazanych wymogów. Przede wszystkim podnieść należy, że nie zarzucono w niej Sądowi pierwszej instancji naruszenia przepisu postępowania lub prawa materialnego, a więc naruszenia przepisów na podstawie, których wydany został zaskarżony wyrok. Przypomnieć należy, że Sąd I instancji oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Zasadniczy przedmiot odniesienia dla twierdzeń o wadliwym wykonaniu przez Sąd I instancji kompetencji do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji nie został powiązany z odpowiednią podjednostką redakcyjną art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (lit. a, b lub c), a ponadto nie określono w sposób jasny i precyzyjny form i sposobów naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) oraz zakresu naruszenia prawa procesowego z wykazaniem jego co najmniej potencjalnego wpływu na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny odtworzył uzasadnienie skargi kasacyjnej celem zderzenia jego treści z wymogami skargi kasacyjnej. W orzecznictwie jednolity jest pogląd, że zarzuty kasacyjne oraz ich uzasadnienie nieodpowiadające wymaganym warunkom uniemożliwiają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę ich zasadności, natomiast zarzuty przedstawione w sposób enigmatyczny mogą prowadzić do nieprawidłowo zrozumianych ocen. W rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna została skonstruowana w sposób nieuwzględniający wszystkich odnoszących się do niej wymogów. Mając jednak na względzie treść uchwały pełnego składu NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał oceny skuteczności przedstawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Trzeba jednak podkreślić, że taki sposób prezentacji zarzutów ogranicza w istotnym stopniu ich skuteczność z powodu braku możliwości nałożenia samej kontroli kasacyjnej oraz jej wyniku dokonanej na określoną i wskazaną w skardze kasacyjnej argumentację, "zwalczającą" argumentację przeprowadzoną w tym zakresie przez sąd pierwszej instancji. Pierwszeństwo w rozpoznaniu mają, co do zasady, zarzuty naruszenia przepisów o postępowaniu. Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 6 i 7 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez "brak pogłębionej analizy zarzutów skarżącej podniesionych w odwołaniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego". Art. 134 p.p.s.a. składa się z dwóch jednostek redakcyjnych w postaci paragrafów o zróżnicowanej treści normatywnej. Skonkretyzowana podstawa kasacyjna przyjmuje postać zarzutu, który podlega powiązaniu z odpowiednią jednostką redakcyjną tekstu aktu normatywnego, przy czym zasadą jest, że jeżeli podstawowa jednostka redakcyjna tekstu prawnego (np. artykuł lub paragraf) jest podzielona na podjednostki, obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie jednostek niższego rzędu w celu powiązania ich z treścią opisową zarzutu oraz precyzyjnego wyznaczenia granic kontroli kasacyjnej. Nie są zasadne zarzuty dotyczące naruszenia art. 6 i 7 k.p.a. Należy stwierdzić, że zgodnie z zasadą ogólną praworządności (art. 6 k.p.a.), mającą walor zasady konstytucyjnej (art. 7 Konstytucji RP), orzekające w sprawie organy administracji mają działały na podstawie i w granicach prawa. Orany administracji I i II instancji orzekające w niniejszej sprawie wydały decyzje na gruncie obowiązującego aktualnie (tj. na dzień orzekania przez dany organ) stanu prawnego. Na organie administracji prowadzącym postępowanie spoczywa, co do zasady, obowiązek wszechstronnego oraz rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, jednak nie oznacza to, że organ ma obowiązek poszukiwania dowodów mających wykazać zaistnienie okoliczności, których wykazanie leży w interesie strony, w sytuacji jej pasywnej postawy w tym zakresie. Z treści przepisów k.p.a. normujących postępowanie dowodowe nie można bowiem wyprowadzić konkluzji, że organy administracji zobowiązane są do poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy ona środków takich nie przedstawia. Nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia bowiem strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nieudowodnienie określonych okoliczności faktycznych może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że organy prawidłowo zebrały i rozważyły materiał dowodowy w sprawie, czyniąc na jego podstawie właściwe ustalenia faktyczne. Sąd I instancji prawidłowo wyjaśnił, że w czasie oględzin, w dniu 21 maja 2019 r., na działkach nr [...], [...] i [...] stwierdzono opady deszczu oraz widoczne powierzchniowy spływ wód opadowych po koronie drogi o nawierzchni asfaltowej w kierunku działek nr [...] i [...]. Na podstawie przeprowadzonych badań warstwic i ukształtowania terenu biegły stwierdził, że zarówno stopień spadku, jak i kierunek spływu wód po dokonaniu przebudowy drogi – działki [...] nie uległy zmianie. W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma to, że nie stwierdzono szkód na działkach nr: [...] i [...]. W trakcie oględzin nie zaobserwowano na działkach nr [...] i [...] zmian wywołanych przez wody spływające z działki nr [...], tj. grząskiego terenu, czy zastoisk wody. Powyższe wnioski są logiczne i korelują z pozostałym, zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Ze znajdujących się w aktach zdjęć oraz map, jednoznacznie wynika, że naturalne ukształtowanie terenu wymusza spływ grawitacyjny wód opadowych z działek położonych powyżej działek nr: [...] i [...]. Nie dotyczy to wyłącznie działki nr [...] – drogi gminnej, ale również działek położonych powyżej – nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Przebudowa istniejącej już wcześniej drogi stanowiącej działkę nr [...], nie zmieniła ukształtowania terenu w stopniu skutkującym modyfikacją kierunku spływu wód opadowych, a co za tym idzie, zwiększeniem powierzchni, z której woda spływała na działki skarżącej. Ma rację Sąd I instancji, że jedyną zmianą była odcinkowe zmniejszenie przesiąkliwości terenu, w następstwie położenia nawierzchni asfaltowej, co jednak nie przełożyło się na powstanie szkód. Na działkach skarżącej nie stwierdzono zastoisk wody, bądź innych skutków degeneracyjnych spowodowanych nadmiernym spływem wód opadowych. Przez działki skarżącej odbywa się wyłącznie wymuszony siłami grawitacji spływ powierzchniowy wód opadowych. Wody te częściowo wsiąkają w glebę, co jest zjawiskiem oczywistym i występującym również przed przebudową drogi, a w pozostałym zakresie spływają dalej, w kierunku działek położonych niżej. Nie jest zasadny zarzut opisany w skardze kasacyjnej jako "rażące naruszenie prawa materialnego poprzez przyjęcie prawidłowości dotychczasowego postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy w sprawie doszło do naruszenia przepisu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody". Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 55, dalej: u.o.p.) wskazać należy, że zgodnie z art. 4 ust. 1 u.o.p., "Obowiązkiem organów administracji publicznej, osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych jest dbałość o przyrodę będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym". W myśl art. 4 ust. 2 u.o.p. "Organy administracji publicznej są obowiązane do zapewnienia warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych dla ochrony przyrody". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wyjaśniono na czym miało polegać rażące naruszenie tych przepisów w niniejszej sprawie. W orzecznictwie NSA wyrażono pogląd, że "Obowiązek dbałości organów administracji publicznej oraz innych podmiotów o przyrodę winien następować w granicach obowiązującego prawa, z poszanowaniem interesu indywidualnego" (zob. wyrok NSA z 17.06.2008 r., II OSK 651/07, LEX nr 539901). Skarżąca kasacyjnie nie wykazała w skardze kasacyjnej, a w szczególności w jej uzasadnieniu, że orzekające w sprawie organy naruszyły w sposób rażący obowiązek dbałości o przyrodę w stopniu wykraczającym poza granice obowiązującego prawa oraz, że orzekające w sprawie organy wykazały się brakiem poszanowania interesu indywidualnego. Skarżąca kasacyjnie nie wykazała również, że orzekające w sprawie organy rażąco naruszyły obowiązek zapewnienia warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych dla ochrony przyrody. Uzasadnienie skargi kasacyjnej jest jej niezbędnym elementem i powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie stawianych zarzutów. Podkreślić należy, że uzasadnienie skargi kasacyjnej ma za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonych podstaw kasacyjnych. Inaczej ujmując treść uzasadnienia skargi kasacyjnej musi pozostawać w bezpośrednim związku z treścią wskazanych podstaw kasacyjnych i sformułowanych w ramach tych podstaw zarzutów. Zachowanie powyższych wymogów jest szczególnie istotne, zważywszy, że przedmiotem oceny Sądu kasacyjnego mogą być jedynie te zarzuty kasacyjne, które skarżący kasacyjnie sformułował i uzasadnił zgodnie z wymogami prawnymi wynikającymi z art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Jeśli zatem skarżący kasacyjnie nie sformułował zarzutów zgodnie z powołanymi przepisami, to działający na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, który może rozpoznać skargę kasacyjną tylko w granicach sformułowanych zarzutów, a więc inaczej niż Wojewódzki Sąd Administracyjny, który nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.), nie może dokonać ich merytorycznej oceny (zob. wyrok NSA z 12.05.2023 r., I OSK 1100/22, LEX nr 3619671). Nie zasługiwał zarzut opisany w skardze kasacyjnej jako "rażące naruszenie przepisu par. 1 ust. 2 i par. 3 ust. 3 i 5 uchwały nr XLVIII/990/14 Sejmiku Województwa Podkarpackiego z dnia 23 czerwca 2014 roku w sprawie C. Parku Krajobrazowego (Dz.Urz. Woj. Podkarpackiego z 10 lipca 2014 roku, poz. 1944) w zw. z art. 17 ust. 1 pkt. 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, polegające na prowadzeniu robót drogowych (niwelacja terenu, utwardzanie nawierzchni) czyli prowadzeniu robót ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu i zakłócających odpływ wód opadowych oraz pośniegowych na terenie działki stanowiącej własność skarżącej, położonych na terenie Gminy W., w granicach C. Parku Krajobrazowego". Odnosząc się do tak postawionego zarzutu skargi kasacyjnej zgodzić należy się z Sądem I instancji, który prawidłowo stwierdził, że na gruncie niniejszej sprawy weryfikowana była wyłącznie kwestia szkód wywołanych zmianą stanu wody na gruncie. Zagadnienie dotyczące zgodności wykonanych prac z uchwałą nr XLVIII/990/14 Sejmiku Województwa Podkarpackiego z 23 czerwca 2014 r. w sprawie C. Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z dnia 10 lipca 2014 r., poz. 1944) pozostaje bez znaczenia. Przed przebudową drogi dokonano stosownego zgłoszenia, które nie spotkało się ze sprzeciwem organu architektoniczno-budowlanego. Tym samym wszystkie sformułowane zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne. Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI