III OSK 342/23

III OSK 342/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-01-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak
Piotr Korzeniowski /przewodniczący sprawozdawca/
Tadeusz Kiełkowski
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Sygn. powiązane
VIII SA/Wa 575/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-10-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 185 § 1; art. 269 § 1-3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant: starszy asystent sędziego Krzysztof Książek po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2026 r., na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej, skargi kasacyjnej W. W., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, z dnia 28 października 2022 r. sygn. akt VIII SA/Wa 575/22, w sprawie ze skargi W. W., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu, z dnia 9 września 2021 r. nr SKO.ŚU.4113.19.1277.2021, w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, , 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie;, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu na rzecz W. W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem, zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.,
Uzasadnienie
Wyrokiem z 28 października 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt VIII SA/Wa 575/22 po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi W. W. (dalej też: skarżący, skarżący kasacyjnie) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu (dalej: SKO, Kolegium) z 9 września 2021 r. znak SKO.ŚU.4113.19.1277.2021 w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją z 9 września 2021 r. Kolegium działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania D. K. oraz G. i W. W. od decyzji z 9 kwietnia 2021 r. znak: GPK.6220.10.2018 wydanej przez Burmistrza W. (dalej: Burmistrz lub organ I instancji) umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia realizowanego przez T. S.A., pod nazwą: "Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej sieci T., na działce nr ewid. [...] w miejscowości B. gm. W." orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.
W piśmie z 10 listopada 2021 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika – adwokata, wniósł do WSA w Warszawie skargę na ww. decyzję organu odwoławczego z 9 września 2021 r. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zwrot kosztów według norm przepisanych w tym zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację. Odnosząc się do zarzutów skargi, SKO uznało je za niezasadne. W ponownym rozpoznaniu sprawy uzupełniono bowiem materiał dowodowy według zaleceń Sądu wynikających z wyroku z 4 marca 2020 r.
Sąd I instancji oddalając skargę w uzasadnieniu wyroku przechodząc na grunt niniejszej sprawy zwrócił uwagę, że jest ona już po raz kolejny rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Wyrokiem z 4 kwietnia 2020 r. sygn. akt VIII SA/Wa 418/19 WSA w Warszawie uchylił poprzednie decyzje, zarówno Burmistrza, jak i SKO.
W ocenie Sądu I instancji, organ odwoławczy ponownie rozpatrując sprawę, wbrew zarzutom skargi, nie naruszył przepisów prawa w niej wskazanych w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim zaś zastosował się w wystarczający sposób do wskazań Sądu zawartych w poprzednio wydanym wyroku. W ponownym rozpoznaniu sprawy uzupełniono bowiem materiał dowodowy według zaleceń Sądu wynikających z powołanego wyroku z 4 marca 2020 r. Uzyskano m.in. karty katalogowe urządzeń mających emitować pole elektromagnetyczne, jak też szczegółowe wyjaśnienia odnośnie istotnych ich parametrów (tilty anten na azymutach, zysk kierunkowy na pasmo). Dodatkowo zażądano analizy opisowej i graficznej, w zakresie nakładania się wiązek promieniowania. Zebrany materiał dowodowy według zaleceń Sądu pozwolił na ustalenie istotnych danych odnoszących się do stacji bazowej, co było niezbędne dla dokonania oceny kwalifikacji przedsięwzięcia pod względem środowiskowym. Sąd I instancji podzielił pogląd Kolegium, że nie było potrzeby przedstawiania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyliczeń odnoszących się do maksymalnych mocy EIRP anten. Do obowiązków SKO nie należało zaś dokonanie oceny zgodności z prawem uzasadnienia decyzji organu I instancji, gdyż rolą Kolegium było przede wszystkim ponowne rozpoznanie sprawy.
W skardze kasacyjnej skarżący, reprezentowany przez adw., zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając naruszenie przepisów prawa:
1. art. 153 oraz 170 "ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" poprzez uznanie, organy nie musiały wykonać zaleceń zawartych w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie sygn. akt VIII SA/Wa 418/19 z 4 marca 2020 r., ponieważ zaskarżony wyrok oraz obie decyzje wydano na podstawie niezmienionej dokumentacji bez ustalenia maksymalnych mocy oraz pochyleń anten.
2. art. 7, 8, 9, 77 § 1,107 § 1,107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przez pominięcie, że organy nie ustaliły maksymalnych mocy oraz tiltów anten według danych wskazanych przez producenta.
3. art. 45 ust 1 Konstytucji RP w powiązaniu z art. 15 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przez uznanie, że sprawa nie powinna być dwukrotnie rozpatrzona w jej pełnym zakresie i tym samym uznanie, że decyzja organu I instancji nie musiała zawierać uzasadnienia merytorycznego uwzględniającego zalecenia sądu. Powyższe uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy.
Wobec powyższego wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji; 2) zasądzenie na rzecz skarżącego od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych; 3) rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie jej zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym.
Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji.
Błędne było stanowisko Sądu I instancji dotyczące uznania, że inwestycji nie można zakwalifikować do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Kwestia sumowania pól elektromagnetycznych poszczególnych anten oraz obliczania tych wartości dla maksymalnych i minimalnych "TILT" była przedmiotem uchwały NSA z dnia 7 listopada 2022 r., III OPS 1/22. Zgodnie z tą uchwałą, przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71, z późn. zm.), jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten.
Z art. 269 § 1-3 p.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca zarówno uchwał abstrakcyjnych, jak i uchwał konkretnych. Istota owej mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych.
Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (patrz m.in.: Andrzej Kabat (w:) B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el 2021, pkt 3 do art. 269).
Ponadto, mając na uwadze, że w przedmiotowej sprawie zapadł prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 4 kwietnia 2020 r. sygn. akt VIII SA/Wa 418/19, wskazać trzeba, że związanie oceną prawną traci moc wiążącą w przypadku zmiany stanu prawnego powodującej zdezaktualizowanie się (pierwotnie) wyrażonego poglądu prawnego. Może to nastąpić również w związku z podjęciem w innej sprawie, w trybie art. 269 p.p.s.a., uchwały zawierającej odmienną wykładnię prawa niż wynikająca z wydanego wyroku (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 czerwca 2008 r., I FPS 1/08).
Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto w oparciu o art. 203 pkt 1 p.p.s.a.