Orzeczenie · 2026-03-24

III OSK 330/26

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-24
NSAAdministracyjneWysokansa
kuratorwynagrodzeniepostępowanie administracyjnesądy administracyjneskarga kasacyjnaakt administracji publicznejkoszty postępowania

Sprawa dotyczyła skargi M. F. na zawiadomienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przyznaniu mu wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę, uznając, że zawiadomienie to jest w istocie postanowieniem, od którego przysługuje zażalenie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, a skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargi kasacyjne skarżącego i organu, uchylił zaskarżone postanowienie WSA. NSA uznał, że przyznanie wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. nie jest postanowieniem, lecz aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., dotyczącym uprawnień wynikających z przepisów prawa, inny niż decyzja lub postanowienie. W związku z tym skarga do WSA była dopuszczalna, a jej odrzucenie było błędne. NSA podkreślił, że przepisy k.p.a. nie przewidują wydania postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia kuratora, a rozstrzygnięcie to nie dotyczy istoty postępowania administracyjnego ani stosunku prawnego będącego jego przedmiotem. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie charakteru prawnego rozstrzygnięć organów administracji dotyczących wynagrodzenia kuratorów ustanowionych dla osób nieobecnych oraz dopuszczalności skargi do WSA w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przyznawania wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu na podstawie art. 34 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym.

Zagadnienia prawne (3)

Czy rozstrzygnięcie organu administracji publicznej o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi dla osoby nieznanej z miejsca pobytu ma charakter postanowienia, czy też aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Rozstrzygnięcie o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a nie postanowienie.

Uzasadnienie

Przepisy k.p.a. nie przewidują wydania postanowienia w przedmiocie wynagrodzenia kuratora. Rozstrzygnięcie to nie dotyczy istoty postępowania administracyjnego ani stosunku prawnego będącego jego przedmiotem, a jedynie relacji między organem a osobą trzecią o charakterze pomocniczym. Dlatego skarga do WSA jest dopuszczalna.

Czy w przypadku przyznania wynagrodzenia kuratorowi przez organ administracji publicznej, od takiego rozstrzygnięcia przysługuje zażalenie do organu wyższej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, od rozstrzygnięcia o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi nie przysługuje zażalenie, ponieważ nie jest to postanowienie.

Uzasadnienie

Skoro rozstrzygnięcie o wynagrodzeniu kuratora nie jest postanowieniem, to nie ma zastosowania art. 141 § 1 k.p.a. ani inne przepisy dotyczące zażaleń od postanowień. Skarżący nie ma obowiązku wyczerpywania środków zaskarżenia, które nie istnieją.

Czy wynagrodzenie kuratora ustanowionego dla osoby nieobecnej w postępowaniu administracyjnym stanowi koszt postępowania administracyjnego?

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z uchwałą SN III CZP 117/88, wynagrodzenie kuratora ustanowionego na wniosek organu administracyjnego na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. należy do kosztów postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Uchwała Sądu Najwyższego wskazuje, że wynagrodzenie kuratora procesowego nie podlega przepisom rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, a jego charakter ściśle związany z postępowaniem administracyjnym uzasadnia traktowanie go w ramach kosztów postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania WSA.

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa, inny niż decyzja lub postanowienie.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. było błędne, gdyż skarga była dopuszczalna.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. było błędne, gdyż nie zachodziła przesłanka niewyczerpania środków zaskarżenia.

k.p.a. art. 34 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. 2026 poz 143 art. 185 § 1

Pomocnicze

k.p.a. art. 123 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej wydaje postanowienia w toku postępowania.

k.p.a. art. 141 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Na postanowienia wydane w toku postępowania służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi.

u.p.e.a. art. 64b § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64c § 9

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64c § 10

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64cb § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64cd § 5

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64cd § 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64cd § 7

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64e

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozstrzygnięcie o wynagrodzeniu kuratora nie jest postanowieniem, lecz aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. • Skarga do WSA była dopuszczalna, a jej odrzucenie było błędne.

Odrzucone argumenty

Zawiadomienie o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi jest postanowieniem, od którego przysługuje zażalenie. • Skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

przyznanie należnego wynagrodzenia przedstawicielowi ustanowionemu przez sąd powszechny dla osoby nieznanej z miejsca pobytu następuje w formie postanowienia • rozstrzygnięcie w tym przedmiocie nie może przybrać takiej formy • przyznanie wynagrodzenia przedstawicielowi strony ustanowionemu na podstawie art. 34 §1 k.p.a. stanowi akt z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 §2 pkt 4 p.p.s.a.

Skład orzekający

Artur Kuś

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru prawnego rozstrzygnięć organów administracji dotyczących wynagrodzenia kuratorów ustanowionych dla osób nieobecnych oraz dopuszczalności skargi do WSA w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przyznawania wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu na podstawie art. 34 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą tego, jakie akty organów administracji podlegają zaskarżeniu do sądów administracyjnych, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Czy wynagrodzenie kuratora to postanowienie? NSA wyjaśnia, kiedy skarga do sądu jest dopuszczalna.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst