III OSK 2917/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-03-05
NSAAdministracyjneŚredniansa
ochrona przyrodyopłata za usunięcie drzewzawieszenie postępowaniapostępowanie sądowoadministracyjneskarga kasacyjnaNSAWSAdecyzja administracyjnastwierdzenie nieważności

NSA odmówił zawieszenia postępowania w sprawie skargi kasacyjnej dotyczącej opłaty za usunięcie drzew, uznając brak podstaw do wstrzymania postępowania mimo toczących się postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji.

Gmina wniosła o zawieszenie postępowania przed NSA w sprawie skargi kasacyjnej dotyczącej opłaty za usunięcie drzew, argumentując, że rozstrzygnięcie zależy od wyników postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Lubińskiego. NSA odmówił zawieszenia, wskazując, że przepis art. 125 § 1 p.p.s.a. daje sądowi swobodę w ocenie celowości zawieszenia, a w tym przypadku nie stwierdzono przesłanek uzasadniających wstrzymanie postępowania. Sąd podkreślił, że ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji nie pozbawi strony środków prawnych i może być kwestionowane w trybie nadzwyczajnym.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał wniosek Gminy o zawieszenie postępowania w sprawie skargi kasacyjnej dotyczącej opłaty za usunięcie drzew. Gmina wniosła o zawieszenie, powołując się na toczące się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Lubińskiego z 2016 r. w sprawie zezwolenia na wycinkę drzew i postanowienia z 2022 r. prostującego oczywistą omyłkę. NSA, zgodnie z art. 125 § 1 p.p.s.a., uznał, że przepis ten daje sądowi swobodę w decydowaniu o zawieszeniu postępowania, a jego zastosowanie wymaga zbadania przesłanek celowości, sprawiedliwości i ekonomiki procesowej. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie brak było podstaw do zawieszenia postępowania kasacyjnego. Sąd wskazał, że ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Lubińskiego, choć może mieć wpływ na wynik sprawy, nie pozbawi strony środków prawnych. Podkreślono, że strona będzie mogła kwestionować decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy w przewidzianym do tego trybie nadzwyczajnym, nawet po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego. W związku z tym, NSA postanowił odmówić zawieszenia postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, jednakże przepis ten daje sądowi swobodę w decydowaniu o zawieszeniu, a jego zastosowanie wymaga zbadania przesłanek celowości, sprawiedliwości i ekonomiki procesowej. W niniejszej sprawie brak było podstaw do zawieszenia.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepis art. 125 § 1 p.p.s.a. nie nakłada obowiązku zawieszenia postępowania, a jedynie daje sądowi taką możliwość. Konieczne jest zbadanie, czy wstrzymanie biegu sprawy jest celowe, sprawiedliwe i ekonomiczne. W analizowanym przypadku, mimo toczących się postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji, sąd nie stwierdził przesłanek uzasadniających konieczność zawieszenia postępowania kasacyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 125 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie pozostawiono do uznania sądu, które powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 131

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przesłanek celowościowych, sprawiedliwościowych i ekonomiki procesowej uzasadniających zawieszenie postępowania.

Odrzucone argumenty

Wniosek Gminy o zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcie w tym przedmiocie zostało pozostawione do uznania sądu posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem 'sąd może' konieczność wystąpienia pomiędzy toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym a innym postępowaniem ścisłego związku (kwestia prejudycjalna) nie pozbawi stronę środków prawnych w celu obrony swoich praw otworzy stronie możliwość kwestionowania zaskarżonej obecnie decyzji [...] w przewidzianym do tego stosownym trybie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego

Skład orzekający

Jerzy Stelmasiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 125 § 1 p.p.s.a. dotyczącego zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego oraz kwestii wpływu postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji na postępowanie sądowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zawieszenie postępowania w kontekście opłaty za usunięcie drzew i toczących się postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest zawieszenie postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego. Pokazuje, jak sąd ocenia przesłanki do wstrzymania postępowania.

Kiedy sąd zawiesza postępowanie? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III OSK 2917/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-03-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Stelmasiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6136 Ochrona przyrody
Sygn. powiązane
II SA/Wr 9/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2023-06-14
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono zawieszenia postępowania
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Gminy [...] o zawieszenie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi kasacyjnej Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 9/23 w sprawie ze skargi Gminy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia 7 października 2022 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zapłaty opłaty z tytułu usunięcia drzew postanawia: odmówić zawieszenia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 14 czerwca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę Gminy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z 7 października 2022 r. w przedmiocie zobowiązania do zapłaty opłaty z tytułu usunięcia drzew.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła gmina, w której zawarła wniosek o zawieszenie postępowania z urzędu, wskazując, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, tj. postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Lubińskiego z 16 sierpnia 2016 r. w sprawie wydania zezwolenia na wycinkę drzew i krzewów, a także o stwierdzenie nieważności postanowienia Starosty Lubińskiego z 12 maja 2022 r. w sprawie sprostowania oczywistej omyłki.
Postanowieniem z 15 listopada 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny odmówił zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego.
Pismem z 26 stycznia 2024 r. Gmina ponownie wniosła o zawieszenie postępowania wskazując na "nowe okoliczności i dowody uprawdopodobniające okoliczności toczenia się postępowań administracyjnych, o których mowa w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 125 § 1 z ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Treść powyższego przepisu wskazuje więc na konieczność wystąpienia pomiędzy toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym a innym postępowaniem ścisłego związku (kwestia prejudycjalna), polegającego na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. Należy jednak zaznaczyć, że posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem "sąd może" świadczy, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie zostało pozostawione do uznania sądu. Obowiązkiem sądu jest zatem zbadanie, czy w rozpoznawanej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w cytowanym przepisie oraz czy wstrzymanie biegu sprawy z uwagi na te okoliczności jest celowe. Zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej. W tej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził przesłanek, który uzasadniałby konieczność zawieszenia postępowania kasacyjnego.
Decyzją z 16 sierpnia 2016 r. Starosta Lubiński m.in. umorzył postępowanie w części dotyczącej wydania zezwolenia na usunięcie określonych w niej drzew (pkt 1), zezwolił Gminie na usunięcie określonych w niej drzew (pkt 2 i 6, przy czym w pkt 6 pod warunkiem dokonania nasadzeń następczych), postanowił nie pobierać opłaty za usunięcie określonych drzew (pkt 3), naliczył opłatę za usunięcie drzew wymienionych w pkt 6 w wysokości 11 636 690,61 zł (pkt 7), odroczył termin uiszczenia naliczonej opłaty (pkt 8), wskazał termin usunięcia drzew (pkt 9), zobowiązał Gminę do dokonania nasadzeń następczych, złożenia informacji Staroście o dokonanych nasadzeniach, jak i wskazał, że jeżeli posadzone drzewa zachowają żywotność po określonym czasie i na określonych warunkach, to należność z tytułu ustalonej "w punkcie 3" opłaty zostanie umorzona. Postanowieniem z 12 maja 2022 r., znak: [...], Starosta Lubiński sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w decyzji z 16 sierpnia 2016 r. i w pkt 7 naliczył niższą opłatę za usunięcie drzew wymienionych w pkt 6 w wysokości 3 817 763,94 zł. Z kolei w ramach postępowania administracyjnego będącego przedmiotem kontroli Sądu I instancji, decyzją z 25 maja 2022 r., Starosta Lubiński stwierdził, że część nasadzeń zastępczych została wykonana niezgodnie z decyzją z 16 sierpnia 2016 r., zmienioną decyzją tego organu z 23 października 2017 r. (pkt 1), umorzył w części w wysokości 297 488,16 zł ustaloną opłatę z tytułu usunięcia drzew (pkt 2) i zobowiązał Gminę do zapłaty opłaty z tytułu usunięcia drzew w wysokości 3 520 275,78 zł. Decyzja ta została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z 7 października 2022 r.
Wniosek o zawieszenie postępowania z 26 stycznia 2024 r. stanowi w istocie powtórzenie argumentów wniosku o zawieszenie postępowania zawartego w skardze kasacyjnej, uzupełniony o odpisy wniosków o stwierdzenie nieważności decyzji z 16 sierpnia 2016 r. oraz zawiadomienie o wszczęciu postępowania w tym przedmiocie. Stąd też w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nadal brak jest podstaw do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w tej sprawie. Ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji z 16 sierpnia 2016 r. (oraz prostującego ją postanowienia) wprawdzie będzie mogło mieć wpływ na wynik niniejszej sprawy, jednak nie oznacza to, że Gmina zostanie pozbawiona środków prawnych w celu obrony swoich praw. Nie można również z góry zakładać, jaki będzie wynik postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z 16 sierpnia 2016 r. Z kolei ewentualne stwierdzenie nieważności tej decyzji, nawet po prawomocnym zakończeniu postępowania w tej sprawie, otworzy stronie możliwość kwestionowania zaskarżonej obecnie decyzji z Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z 7 października 2022 r. w przewidzianym do tego stosownym trybie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego. Na obecnym etapie postępowania sądowego brak jest zatem podstaw do zawieszenia postepowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Z tych względów i na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w związku z art. 131 i art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI