III OSK 2290/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie od wyroku WSA w Krakowie, który uchylił decyzję SKO i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Tarnów w sprawie odszkodowania za usunięcie drzew. Sąd I instancji uznał, że operat szacunkowy był wadliwy, ponieważ uwzględniał elementy pozaustawowe, takie jak koszty urządzenia trawnika, podczas gdy odszkodowanie powinno opierać się na wartości drewna lub kosztach zalesienia i pielęgnacji, zgodnie z art. 135 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że błędnie zinterpretowano przepisy. Sąd podkreślił, że odszkodowanie za usunięcie drzew, ustalane na podstawie art. 83e ustawy o ochronie przyrody, powinno być 'słuszne' w rozumieniu art. 21 ust. 2 Konstytucji RP i obejmować nie tylko wartość drzew, ale także koszty ich usunięcia, wywozu, zalesienia, pielęgnacji, a także koszty przywrócenia terenu do stanu poprzedniego, w tym urządzenie trawnika. NSA uznał również za zasadny zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. z powodu niewłaściwego uzasadnienia wyroku WSA. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA w Krakowie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'słusznego odszkodowania' za usunięcie drzew w kontekście przepisów ustawy o ochronie przyrody i ustawy o gospodarce nieruchomościami, z uwzględnieniem bezpośredniego stosowania Konstytucji RP.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji usunięcia drzew na potrzeby urządzeń przesyłowych, ale zasady interpretacji 'słusznego odszkodowania' mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Jaki jest zakres odszkodowania za usunięcie drzew na podstawie art. 83e ustawy o ochronie przyrody, w szczególności czy obejmuje ono koszty przywrócenia terenu do stanu poprzedniego, takie jak urządzenie trawnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odszkodowanie za usunięcie drzew powinno być 'słuszne' w rozumieniu art. 21 ust. 2 Konstytucji RP i obejmować nie tylko wartość drzew, ale także koszty ich usunięcia, wywozu, zalesienia, pielęgnacji oraz koszty przywrócenia terenu do stanu poprzedniego, w tym urządzenie trawnika.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 83e ustawy o ochronie przyrody, stosowany odpowiednio z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, wymaga ustalenia 'słusznego odszkodowania' zgodnie z Konstytucją RP. Oznacza to uwzględnienie wszystkich uzasadnionych kosztów związanych z usunięciem drzew i przywróceniem terenu do stanu używalności i estetyki, w tym kosztów urządzenia trawnika.
Czy wyrok WSA w Krakowie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe uzasadnienie i brak odniesienia się do wszystkich elementów operatu szacunkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wyrok WSA naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a., ponieważ jego uzasadnienie nie było wystarczająco szczegółowe, aby poddać się kontroli instancyjnej, a sąd nie odniósł się do wszystkich elementów operatu szacunkowego.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA nie było wystarczające, aby ocenić, dlaczego sąd uznał operat szacunkowy za wadliwy w zakresie uwzględnienia kosztów urządzenia trawnika, co stanowi naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.
Przepisy (16)
Główne
u.o.p. art. 83e
Ustawa o ochronie przyrody
u.g.n. art. 135 § ust. 5
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Pomocnicze
u.g.n. art. 128 § ust. 1, 2 i 4
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 130 § ust. 1 i 2
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 21 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8 § ust. 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 207 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2 i § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia art. 135 ust. 5 u.g.n. przez WSA, który nie uwzględnił, że odszkodowanie za usunięcie drzew powinno obejmować koszty przywrócenia terenu do stanu poprzedniego, w tym urządzenie trawnika, zgodnie z zasadą 'słusznego odszkodowania' z Konstytucji RP. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez WSA z powodu niewystarczającego uzasadnienia wyroku i braku odniesienia się do wszystkich elementów operatu szacunkowego.
Godne uwagi sformułowania
Odszkodowanie ustalane decyzją administracyjną ma ściśle reglamentowany charakter. • Odszkodowanie ustalane decyzją administracyjną opiera się o wskazane w ustawie zasady dotyczące sposobu i metody ustalenia jego wysokości. • Wartość odszkodowania ustala się zatem szacując, jakie były (mogły być) koszty zalesienia drzewami, które usunięto oraz jakie były (mogły być) koszty pielęgnacji tych drzew. • Ustawa nie przewiduje innych elementów, jakie należy uwzględnić w ustalaniu wysokości odszkodowania za usuniecie drzew. • O ile usunięcie 'karp' można zakwalifikować jako koszty usunięcia z terenu pozostałości po wyciętych drzewach, to z całą pewnością walory estetyczne (zasadzenie trawnika) nie mogą być objęte normą prawną z art. 135 ust 5 u.g.n. • NSA jest związany podstawami skargi kasacyjnej. • Współstosowanie Konstytucji RP i ustaw stanowi słabszą wersję jej bezpośredniego stosowania, ale jest też najszerszą formą jej stosowania. • Ma to miejsce w przypadku, gdy dana materia jest jednocześnie uregulowana w części w Konstytucji RP, a w części w ustawie i stąd polega na ustaleniu właściwego rozumienia normy ustawy za pomocą normy konstytucyjnej, z przyznaniem pierwszeństwa tej drugiej. • Konstytucja RP ma tutaj zatem przede wszystkim znaczenie dla właściwej, prokonstytucyjnej wykładni ustaw. • Ustrojodawca nie posłużył się pojęciem 'pełne odszkodowanie', lecz pojęciem 'słuszne odszkodowanie', który - w ocenie Trybunału - ma bardziej elastyczny charakter. […]
Skład orzekający
Ireneusz Dukiel
sędzia
Jerzy Stelmasiak
sprawozdawca
Przemysław Szustakiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'słusznego odszkodowania' za usunięcie drzew w kontekście przepisów ustawy o ochronie przyrody i ustawy o gospodarce nieruchomościami, z uwzględnieniem bezpośredniego stosowania Konstytucji RP."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji usunięcia drzew na potrzeby urządzeń przesyłowych, ale zasady interpretacji 'słusznego odszkodowania' mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu odszkodowań za usunięcie drzew, a orzeczenie NSA precyzuje, co powinno się na nie składać, odwołując się do Konstytucji RP i bezpośredniego stosowania jej przepisów.
“Czy odszkodowanie za wycięte drzewo musi obejmować koszt nowego trawnika? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 7260,62 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.