III OSK 2037/24

III OSK 2037/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-01-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Artur Kuś /przewodniczący/
Piotr Korzeniowski /sprawozdawca/
Sławomir Pauter
Symbol z opisem
6135 Odpady
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Sz 21/24 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2024-04-18
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 479
art. 29 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Artur Kuś Sędziowie: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.) sędzia del. WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 kwietnia 2024 r. sygn. akt II SA/Sz 21/24 w sprawie ze skargi D. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 8 listopada 2023 r. nr SKO.Ke.482/3781/2023 w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 18 kwietnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt II SA/Sz 21/24 po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi D. J. (dalej: skarżący, skarżący kasacyjnie) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie (dalej: SKO, Kolegium) z 8 listopada 2023 r. nr SKO.Ke.482/3781/2023 w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że Wójt Gminy D. (dalej: Wójt) postanowieniem z 6 września 2023 r. znak WOŚ.OŚ.3160.2.2023.MB, wydanym na podstawie art. 119 § 1, art. 121 § 2 i art. 122 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.), dalej jako "u.e.g.z.", nałożył na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5000 zł w związku z uchylaniem się od obowiązku wykonywania czynności określonej w tytule wykonawczym z 6 września 2023 r. nr WOŚ.OŚ.3160.2.2023.MB oraz wezwał stronę do jej uiszczenia w terminie 60 dni od dnia doręczenia postanowienia oraz do wykonania obowiązku określonego w ww. tytule wykonawczym, tj. usunięcia składowanych nielegalnie odpadów o kodzie 17 05 04 z działki nr [...] obręb B., w terminie 60 dni od dnia doręczenia postanowienia.
W piśmie z 13 września 2023 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył zażalenie od powyższego postanowienia. W uzasadnieniu powołał się na błąd w poczynionych przez organ ustaleniach faktycznych mających istotny wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, a polegający na wskazaniu innego odpadu, do którego usunięcia nigdy nie był zobowiązany.
Jednocześnie skarżący wskazał, że przekazał odpady podmiotowi uprawnionemu, co w jego ocenie, stanowi wykonanie obowiązków nałożonych na niego decyzją z dnia 27 stycznia 2022 r. Ponadto nadmienił, że kontrola w zakresie usunięcia odpadów została przeprowadzona nierzetelnie, nie dokonano należytej analizy w zakresie usunięcia odpadów. Podniósł, że fakt wykonania decyzji został stwierdzony protokołem sporządzonym w dniu 30 czerwca 2023 r., w którym pracownicy organu stwierdzili, że działka została obsiana i jest przerośnięta zbożem, a między rzędami zalegają elementy pokruszonych cegieł, betonu. Podkreślił, że nie stwierdzono w protokole, aby na działce znajdowały się odpady o kodzie 17 05 04. Końcowo wskazał, że zobowiązanie do przedłożenia dokumentacji potwierdzającej fakt przekazania odpadów, tj. kart przekazania odpadów podmiotowi uprawnionemu, nie znajduje uzasadnienia w art. 69 ust. 4 ustawy o odpadach.
Kolegium w postanowieniu z 8 listopada 2023 r. nr SKO.Ke.482/3781/2023 utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
W skardze na ww. postanowienie skarżący, zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji w całości z uwagi na to, że były one niewykonalne w dniu ich wydania oraz ich niewykonalność ma charakter trwały (nie można usunąć, czegoś czego już nie ma), ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Kolegium oraz o uchylenie w całości poprzedzającego go postanowienia Wójta i umorzenie postępowania administracyjnego, a także o zasądzenie na podstawie art. 200 p.p.s.a. od SKO na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Sąd I instancji oddalając skargę w uzasadnieniu wyroku wskazał, że istota sporu w sprawie dotyczy kwestii nałożenia na skarżącego grzywny w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym z 6 września 2023 r. nr WOŚ.OŚ.3160.2.2023.MB, tj. obowiązku usunięcia odpadów o kodzie 17 05 04 – gleby i ziemi, w tym kamieni, innych niż wymienione w 17 05 03 w ilości 6185,69 Mg, nawiezionych i rozplantowanych na terenie działki nr [...], obręb B. w terminie do dnia 31 maja 2022 r. Decyzją z 28 czerwca 2022 r. nr SKO/PG/452/1138/2022 SKO przedłużyło ostateczny termin usunięcia ww. odpadów do dnia 30 września 2022 r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Sz 807/22 oddalił skargę złożoną przez skarżącego na ww. decyzję Kolegium. Okolicznością bezsporną w sprawie jest zatem to, że wskazana decyzja posiada przymiot ostateczności. Według Sądu I instancji, na obecnym etapie postępowania ani organy prowadzące postępowanie egzekucyjne, ani też Sąd nie ma kompetencji do ponownego badania prawidłowości decyzji będącej podstawą tytułu wykonawczego.
Z art. 29 § 1 zd. 2 u.p.e.a. wynika jednoznacznie, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Również Sąd na obecnym etapie postępowania nie może badać czy decyzja podlegająca wykonaniu jest prawidłowa. Z tego też względu działania organu egzekucyjnego na obecnym etapie postępowania mają wyłącznie charakter formalnoprawny i są jedynie konsekwencją niewykonania decyzji o charakterze merytorycznym. Badanie, o którym mowa w art. 29 u.p.e.a., obejmuje ustalenie czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie.
Zdaniem Sądu I instancji, organy obu instancji dokonały właściwego wyboru środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. Jest to bowiem środek mniej dolegliwy niż wykonanie zastępcze. Zarazem środek ten skłania zobowiązanego do wykonania ciążącego na nim obowiązku. Zaznaczyć należy, że w przypadku zastosowania grzywny, to zobowiązany pozostaje głównym podmiotem decydującym o wykonaniu obowiązku. Może on w każdym czasie wykonać obowiązek, a tym samym uchronić się od konieczności zapłacenia grzywny. W myśl bowiem art. 125 § 1 u.p.e.a. w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Ponadto, zgodnie z art. 126 u.p.e.a., na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, uiszczona lub ściągnięta grzywna może być w uzasadnionych przypadkach zwrócona w części lub całości. Natomiast w przypadku zastosowania wykonania zastępczego, zgodnie z art. 127 i 133 § 1 u.p.e.a. pełne koszty takiego wykonania obciążają zobowiązanego.
W skardze kasacyjnej skarżący, reprezentowany przez adw., zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji.
Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
Naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez oddalenie skargi, podczas gdy Sąd I instancji nie dokonał wszechstronnej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, bowiem okoliczności faktyczne wskazywane przez skarżącego na wszystkich etapach postępowania wskazywały na niezasadność nałożenia na skarżącego grzywny w celu przymuszenia, bowiem nie wykazano, aby skarżący nie dokonał nałożonego na niego obowiązku usunięcia z działki nr [...], obręb B. odpadów o kodzie 17 05 04, bowiem w protokole z 30 czerwca 2023 r. nie odnotowano, aby na działce nr [...] znajdowały się odpady o kodzie 17 05 04, co mogło mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia,
- art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji ustalenie przez organy, a następnie Sąd I instancji, że skarżący nie wypełnił przesłanek z art. 69 ust. 4 ustawy o odpadach, bowiem nie przedłożył on dokumentu potwierdzającego przekazanie odpadów podmiotowi profesjonalnemu, podczas gdy z treści tego przepisu taki obowiązek nie wynika, co mogło mieć wpływ na treść orzeczenia w niniejszej sprawie,
- art. 7 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji ustalenie, że wydanie przez Wójta postanowienia z 6 września 2023 r. znak WOŚ.OŚ.3160.2.2023.MB było zasadne, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje na to, aby na działce nr [...] obręb B. znajdowały się odpady o kodzie 17 05 04, a co za tym idzie aby wydanie postanowienia o nałożeniu grzywny celu przymuszenia było zasadne,
- art. 119 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jej błędne zastosowanie w sytuacji, w której brak było podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego bowiem nie ustalono, aby na działce [...] w dniu 30 czerwca 2023 r. ujawniono odpady o kodzie 17 05 04, a co za tym idzie, aby wystąpiły podstawy do nałożenia grzywny celem przymuszenia skarżącego do określonego zachowania, co mogło mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia,
Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 69 ust. 4 ustawy o odpadach poprzez jego błędną interpretację i w konsekwencji ustalenie, że skarżący winien w jakiś sposób udokumentować fakt przekazania odpadów podmiotowi profesjonalnemu, podczas gdy powyższy przepis takiego obowiązku nie nakłada, co mogło mieć wpływ na treść wydanego w sprawie orzeczenia,
- art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach w zw. z rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, że skarżący nie wykonał ciążącego na nim obowiązku usunięcia z działki nr [...] odpadów o kodzie 17 05 04, co mogło mieć wpływ na treść wydanego w sprawie orzeczenia.
Na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a., wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz o uchylenie w całości "decyzji" organu II instancji oraz "decyzji" jej poprzedzającej, a także zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.
Nadto, na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a. złożono oświadczenie, że skarżący kasacyjnie nie żąda rozpoznania sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie jej zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach NSA uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Wszystkie zarzuty przedstawione w petitum skargi kasacyjnej oraz rozwinięte w jej uzasadnieniu nie zasługiwały na uwzględnienie.
W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego.
W sytuacji, gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności co do zasady rozpoznaniu podlega ostatnio wymieniony zarzut. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd I instancji przepis prawa materialnego, chyba, że postawiony w skardze kasacyjnej zarzut procesowy jest w istocie konsekwencją zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. W takiej sytuacji uzasadnione jest dokonanie jego oceny w ramach analizy tych właśnie zarzutów (materialnych).
Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. przez oddalenie skargi. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że organ odwoławczy przedstawił w uzasadnieniu wydanej decyzji wyczerpującą argumentację wykazującą zasadność orzeczonej grzywny w wysokości. Kolegium wykazało, że stanowisko skarżącego sprowadzające się do twierdzenia, że wykonał on obowiązek usunięcia odpadów o kodzie 17 05 04, a tym samym zaskarżone postanowienie nie ma usprawiedliwionych podstaw, należy uznać za bezzasadne. Skarżący powołuje się na protokół z dnia 30 czerwca 2023 r. w sposób wybiórczy.
Z powyższego protokołu (k. 38 akt adm.) faktycznie wynika, że teren działki został obsiany i jest porośnięty zbożem, ale między masami ziemi zalegają liczne elementy pokruszonych cegieł i betonu. Powyższe potwierdza dokumentacja zdjęciowa znajdująca się aktach adm. razem z protokołem z 30 czerwca 2023 r. Z treści protokołu wynika, że "Wykonano dokumentację fotograficzną".
Zaznaczyć należy protokół zawiera jednoznaczne stwierdzenie, że nie widać by odpady określone w decyzji Wójta zostały usunięte. Powyższe wskazuje jednoznacznie, że obowiązki określone w tej decyzji nie zostały wykonane. Dalej na działce zalegał gruz, który objęty jest kodem odpadu - 17 05 04. Oznacza to, że skarżący nie wykazał, że wykonał obowiązek przekazania odpadów. Co więcej odmówił podania danych podmiotu, któremu odpady miał przekazać, co wynika z protokołu z 30 czerwca 2023 r.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, Wytwórca odpadów lub inny posiadacz odpadów może zlecić wykonanie obowiązku gospodarowania odpadami wyłącznie podmiotom, które posiadają: 1) zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów, lub 2) koncesję na podziemne składowanie odpadów, pozwolenie zintegrowane, decyzję zatwierdzającą program gospodarowania odpadami wydobywczymi, zezwolenie na prowadzenie obiektu unieszkodliwiania odpadów wydobywczych lub wpis do rejestru działalności regulowanej w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości - na podstawie odrębnych przepisów, lub 3) wpis do rejestru w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 5 - chyba że działalność taka nie wymaga uzyskania decyzji lub wpisu do rejestru.
Przejęcie odpowiedzialności za gospodarowanie odpadami oznacza odpowiedzialność wyłącznie za zgodny z obowiązującymi przepisami i warunkami udzielonego zezwolenia sposób postępowania z przyjętymi odpadami (por. wyrok NSA z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt III OSK 5215/21).
W tym stanie rzeczy Sąd I instancji prawidłowo nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa i skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 p.p.s.a. Naruszenie przywołanego w petitum skargi kasacyjnej art. 151 p.p.s.a. mogłoby mieć miejsce jedynie wówczas, gdyby Sąd I instancji - wydając zaskarżone orzeczenie - stwierdził naruszenie prawa, które powinno skutkować uwzględnieniem skargi, a pomimo powyższego ją oddalił. Dopiero ewentualne naruszenie przepisów powiązanych z ww. uregulowaniem decyduje o zasadności zarzutu naruszenia art. 151 p.p.s.a. Gdy sąd wydając zaskarżone orzeczenie nie stwierdził naruszeń prawa, to nie istniała przesłanka do uwzględnienia skargi, co czyni zasadnym jej oddalenie (zob. wyrok NSA z 4 marca 2025 r., sygn. akt III FSK 1556/23). Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że organy obu instancji w sposób wyczerpujący i poprawny wyjaśniły stan faktyczny sprawy.
Wyniki tych ustaleń organy przedstawiły w uzasadnieniach wydanych w sprawie postanowień odnosząc się do kwestii wymagalności obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 6 września 2023 r. nr WOŚ.OŚ.3160.2.2023.MB.
Nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7a § 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie i w konsekwencji ustalenie przez organy, a następnie Sąd I instancji, że skarżący nie wypełnił przesłanek z art. 69 ust. 4 ustawy o odpadach. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że w niniejszej sprawie nie było podstaw do zastosowania przez orzekające organy art. 7a § 1 k.p.a. Zastosowanie art. 7a § 1 k.p.a. i rozstrzyganie na jego podstawie na korzyść strony może mieć miejsce wówczas, gdy wystąpią niedające się usunąć wątpliwości, co do wykładni przepisów stosowanego prawa. Powyższa zasada może być stosowana w ostateczności - w sytuacji, gdy pomimo zastosowania różnych metod wykładni przepisów nadal pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej. Mówiąc inaczej, możliwe są co najmniej dwa równie uprawnione sposoby rozumienia normy prawnej. Stosując tę zasadę winno się zatem wybrać jeden ze sposobów wykładni normy - ten, który jest najbardziej korzystny dla strony. Taka sytuacja nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie. Organy, jak i Sąd I instancji dokonały prawidłowej wykładni przepisów ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.). Organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis art. 69 ust. 4 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2023 r. poz. 1587 ze zm., dalej: ustawa o odpadach) faktycznie dopuszcza niesporządzanie karty przekazania odpadów, jeżeli jeden z posiadaczy odpadów nie jest objęty obowiązkiem prowadzenia ewidencji odpadów. W niniejszej sprawie zobowiązany powinien wykazać, że obowiązek wykonał wskazując organowi chociażby dane podmiotu, któremu rzeczone odpady - jak twierdzi - przekazał, tj. podmiotu posiadającego zezwolenie na zbieranie lub przetwarzanie odpadów zgodnie z art. 27 ust. 2 ww. ustawy. W takiej sytuacji organ miałby możliwość zweryfikowania twierdzeń skarżącego poprzez zwrócenie się do właściwego podmiotu o podanie informacji z karty ewidencji odpadów.
Wskazać należy, że Wójt postanowieniem z 6 września 2023 r. znak WOŚ.OŚ.3160.2.2023.MB, wydanym na podstawie art. 119 § 1, art. 121 § 2 i art. 122 § 2 u.e.g.z., nałożył na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5 000 zł w związku z uchylaniem się od obowiązku wykonywania czynności określonej w tytule wykonawczym z dnia 6 września 2023 r. nr WOŚ.OŚ.3160.2.2023.MB oraz wezwał stronę od jej uiszczenia w terminie 60 dni od dnia doręczenia postanowienia oraz do wykonania obowiązku określonego w ww. tytule wykonawczym, tj. usunięcia składowanych nielegalnie odpadów o kodzie 17 05 04 z działki nr [...] obręb B., w terminie 60 dni od dnia doręczenia postanowienia. Z wyroku wynika, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że nie zachodzą podstawy do uchylenia postanowienia Kolegium z 8 listopada 2023 r. nr SKO.Ke.482/3781/2023 w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Z tego powodu nie można Sądowi I instancji oddalającemu skargę zarzucić naruszenia art. 151 p.p.s.a., który dawał podstawę do takiego działania, gdyż takie rozstrzygnięcie jest właśnie zgodne z dyspozycją mającej zastosowanie w sprawie normy prawnej wynikającej z treści art. 151 p.p.s.a.
Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 7 § 3 u.e.g.z., przez jego niezastosowanie i w konsekwencji ustalenie, że wydanie przez Wójta z 6 września 2023 r. znak WOŚ.OŚ. 3160.2.2023.MB było zasadne. Zgodnie z art. 7 § 3 u.e.g.z., stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdy egzekwowany obowiązek o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym został wykonany albo stał się bezprzedmiotowy.
Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej polega na ustaleniu, czy zaistniały określone w ustawie przesłanki podmiotowe (dotyczące zobowiązanego) i przedmiotowe (odnoszące się do egzekwowanego obowiązku), pozwalające na zastosowanie przewidzianych w ustawie środków egzekucyjnych w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym. Celem bowiem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do realizacji przez zobowiązanego jego obowiązków, wynikających z ostatecznej decyzji administracyjnej. Organ egzekucyjny nie jest natomiast władny w jakikolwiek sposób weryfikować decyzji administracyjnej, która stając się decyzją ostateczną i nie będąc dobrowolnie wykonana podlega przymusowemu wykonaniu. Skoro zatem w postępowaniu egzekucyjnym nie ma możliwości dokonywania oceny prawidłowości ostatecznej decyzji podlegającej wykonaniu w trybie egzekucji administracyjnej, wszelkie argumenty skarżącej kwestionujące zasadność nałożonego na nią ostateczną decyzją obowiązku, nie mogły zostać uwzględnione zarówno w postępowaniu przed organami obu instancji, jak i w postępowaniu przed sądem administracyjnym (zob. wyrok NSA z 27 maja 2025 r., sygn. akt II OSK 2776/22).
Nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 119 § 1 u.e.g.z., poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, w której brak było podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego bowiem nie ustalono, aby na działce [...] w dniu 30 czerwca 2023 r. ujawniono odpady o kodzie 17 05 04. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że grzywna w celu przymuszenia wymaga dokonania przez organ oceny, czy dzięki jej zastosowaniu okaże się możliwe, celowe i skuteczne wykonanie nałożonego obowiązku. W ocenie NSA, organy słusznie uznały, że skorzystanie ze środka egzekucyjnego, jakim jest grzywna w celu przymuszenia, w realiach niniejszej sprawy znajduje pełne uzasadnienie. Dokonując wyboru środka egzekucyjnego organy egzekucyjne miały na uwadze przedmiot, zakres oraz charakter nałożonego obowiązku, a ponadto kierowały się nie tyle niedogodnościami zobowiązanego, co skutecznością egzekucji (por. wyrok NSA z 28 maja 2021 r., sygn. akt II OSK 2557/18, CBOSA).
Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach w zw. z rozporządzeniem Ministra Klimatu z 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, że skarżący nie wykonał ciążącego na nim obowiązku usunięcia z działki nr [...] odpadów o kodzie 17 05 04. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia, zgodzić należy się z Sądem I instancji, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Również Sąd I instancji na obecnym etapie postępowania nie może badać czy decyzja podlegająca wykonaniu jest prawidłowa. Działania organu egzekucyjnego na obecnym etapie postępowania mają wyłącznie charakter formalnoprawny i są jedynie konsekwencją niewykonania decyzji o charakterze merytorycznym.
Stosownie do art. 29 § 1 u.p.e.a. - badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje ustalenie m.in., czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna. W przypadku zaistnienia przesłanek podmiotowych egzekucja jest niedopuszczalna w sytuacji, gdy przepisy prawa wyłączają możliwość prowadzenia egzekucji administracyjnej w stosunku do podmiotów wskazanych w tytule wykonawczym. Z kolei przesłanki przedmiotowe odnoszą się do przedmiotu i podstaw egzekucji. Egzekucja administracyjna jest niedopuszczalna, gdy jej przedmiotem jest świadczenie niepodlegające egzekucji administracyjnej (inne niż określone w art. 2, 3, 3a i 4 u.p.e.a.), np. podlegające egzekucji sądowej. Innymi słowy, niedopuszczalność, musi wynikać z przepisów prawa wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej (zob. wyrok NSA z 8 sierpnia 2025 r., sygn. akt I GSK 1051/22).
Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi, co trafnie wyjaśnił Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku.
W efekcie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne, i w oparciu o art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.