III OSK 2009/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Podkarpackiego od wyroku WSA w Rzeszowie, który uchylił zarządzenie zastępcze wojewody o wygaszeniu mandatu radnego M.Z. Wojewoda uznał, że radny prowadził działalność gospodarczą (sklep z materiałami elektrycznymi) z wykorzystaniem mienia powiatu, sprzedając towary jednostkom organizacyjnym powiatu (szkołom, SP ZOZ) na kwotę ponad 190 tys. zł w latach 2018-2023. WSA uznał, że zakupy te były dokonywane na zasadach powszechnej dostępności i nie stanowiły naruszenia zakazu. NSA nie zgodził się z WSA, interpretując szeroko pojęcie "wykorzystywania mienia powiatu" jako obejmujące wszelkie transakcje finansowe z budżetu powiatu, które przynoszą radnemu korzyść materialną. Sąd podkreślił antykorupcyjny charakter przepisu art. 25b ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, mający na celu zapobieganie konfliktom interesów i podważaniu zaufania publicznego. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA, oddalił skargę radnego i zasądził zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia "wykorzystywania mienia powiatu" przez radnego w kontekście zakazu prowadzenia działalności gospodarczej i wygaśnięcia mandatu.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji radnego powiatu, ale jego szeroka interpretacja zakazu może mieć zastosowanie do innych szczebli samorządu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sprzedaż towarów przez sklep radnego jednostkom organizacyjnym powiatu stanowi "wykorzystywanie mienia powiatu" w rozumieniu art. 25b ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, skutkujące wygaśnięciem mandatu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sprzedaż towarów jednostkom organizacyjnym powiatu przez sklep radnego, finansowana z budżetu powiatu, stanowi wykorzystywanie mienia powiatu i naruszenie zakazu, co skutkuje wygaśnięciem mandatu.
Uzasadnienie
NSA szeroko interpretuje "wykorzystywanie mienia powiatu", uznając każdą transakcję finansową z budżetu powiatu, która przynosi radnemu korzyść materialną, za naruszenie zakazu antykorupcyjnego. Podkreśla cel przepisu – zapobieganie konfliktom interesów i ochronę zaufania publicznego.
Czy przepis art. 25b ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym ma charakter bezwzględny, czy też dopuszcza interpretację uwzględniającą "powszechną dostępność" mienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepis ma charakter antykorupcyjny i nie może być ograniczany w sposób prowadzący do obejścia jego ratio legis. "Wykorzystywanie mienia" obejmuje wszelkie przypadki korzystania z mienia w ramach działalności gospodarczej, bez względu na zasady dostępu czy odpłatność.
Uzasadnienie
NSA odrzuca argumentację WSA o "powszechnej dostępności", wskazując, że zakaz ma zapobiegać potencjalnym konfliktom interesów i podważaniu autorytetu organów państwa. Szerokie rozumienie "wykorzystywania mienia" jest zgodne z celem przepisu.
Przepisy (14)
Główne
u.s.p. art. 25b § ust. 1
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
K.w. art. 383 § § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
p.p.s.a. art. 148
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 156 § § 3 w zw. z § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo przedsiębiorców art. 3
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzedaż towarów przez sklep radnego jednostkom organizacyjnym powiatu stanowi wykorzystanie mienia powiatu. • Finansowanie zakupów przez jednostki powiatowe z budżetu powiatu oznacza, że radny otrzymał korzyść materialną z mienia powiatu. • Zakaz z art. 25b ust. 1 u.s.p. ma charakter antykorupcyjny i powinien być interpretowany szeroko, aby zapobiegać konfliktom interesów.
Odrzucone argumenty
Zakup materiałów elektrycznych przez jednostki powiatowe na zasadach powszechnej dostępności nie stanowi naruszenia zakazu. • Brak dowodów na uprzywilejowane warunki korzystania z mienia powiatu. • Działalność gospodarcza radnego nie miała związku z jego funkcją i nie wpływała na jego bezstronność.
Godne uwagi sformułowania
"wykorzystywanie mienia powiatu" należy rozumieć szeroko i obejmuje ono wszelkie transakcje finansowe z budżetu powiatu, które przynoszą radnemu korzyść materialną. • Antykorupcyjna norma zawarta w art. 25b ust. 1 u.s.p. dotyczy ochrony interesu publicznego. • Każda działalność gospodarcza prowadzona przez radnego osobiście, czy też przez inny podmiot, którym radny zarządza, z wykorzystaniem mienia powiatu, jest objęta zakazem z art. 25b ust. 1 u.s.p.
Skład orzekający
Małgorzata Masternak - Kubiak
przewodniczący
Mariusz Kotulski
sprawozdawca
Zbigniew Ślusarczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"wykorzystywania mienia powiatu\" przez radnego w kontekście zakazu prowadzenia działalności gospodarczej i wygaśnięcia mandatu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji radnego powiatu, ale jego szeroka interpretacja zakazu może mieć zastosowanie do innych szczebli samorządu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konfliktu interesów i antykorupcyjnych zasad w samorządzie terytorialnym, z praktycznymi konsekwencjami dla mandatu radnego.
“Czy sprzedaż materiałów budowlanych radnemu powiatu to "wykorzystanie mienia"? NSA rozstrzyga.”
Sektor
samorząd terytorialny
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.