III OSK 1971/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu od wyroku WSA we Wrocławiu, który uchylił akt o odstąpieniu od postępowania kwalifikacyjnego kandydata do służby w Policji. WSA uznał, że akt ten, informujący o odstąpieniu od postępowania z powodu niespełnienia wymogu nieposzlakowanej opinii, nie zawierał wystarczającego uzasadnienia faktycznego i prawnego, co stanowiło naruszenie przepisów procesowych. Komendant Policji zarzucił w skardze kasacyjnej naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 146 § 1 p.p.s.a. i art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., twierdząc, że postępowanie kwalifikacyjne do służby w Policji nie stosuje przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i nie wymaga wyczerpującego uzasadnienia. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że akt o odstąpieniu od postępowania kwalifikacyjnego, mimo braku formalnej formy decyzji, jest aktem z zakresu administracji publicznej podlegającym kontroli sądu administracyjnego. Wskazał, że choć przepisy ustawy o Policji nie przewidują wprost obowiązku uzasadniania takiego aktu, to na mocy analogii do przepisów KPA (zasady prawdy obiektywnej, wyczerpującego wyjaśnienia sprawy, uzasadnienia decyzji) organ jest zobowiązany do przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego i przedstawienia uzasadnienia faktycznego i prawnego. Brak takiego uzasadnienia uniemożliwia sądową kontrolę legalności aktu i narusza konstytucyjne prawo do sądu oraz zasadę dostępu do służby publicznej. NSA uznał, że pojęcie 'nieposzlakowanej opinii' wymaga wykładni na tle konkretnych okoliczności faktycznych, a samo powołanie się na przepis prawny nie jest wystarczającym uzasadnieniem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie aktów administracyjnych, stosowanie zasad KPA przez analogię, kontrola sądowa aktów z zakresu administracji publicznej, prawo dostępu do służby publicznej.
Dotyczy specyficznej procedury kwalifikacyjnej do służby w Policji, ale zasady interpretacji przepisów i stosowania analogii są szersze.
Zagadnienia prawne (2)
Czy akt o odstąpieniu od postępowania kwalifikacyjnego do służby w Policji, niebędący decyzją administracyjną, wymaga uzasadnienia faktycznego i prawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, akt o odstąpieniu od postępowania kwalifikacyjnego, mimo braku formalnej formy decyzji, jest aktem z zakresu administracji publicznej podlegającym kontroli sądu administracyjnego i wymaga wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego, zgodnie z zasadami ogólnymi KPA stosowanymi przez analogię.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że akt ten dotyczy uprawnień wynikających z przepisów prawa i podlega kontroli sądu administracyjnego. Brak uzasadnienia uniemożliwia kontrolę legalności i narusza konstytucyjne prawo do sądu oraz zasadę dostępu do służby publicznej. Pozycja 'nieposzlakowanej opinii' wymaga wykładni na tle konkretnych okoliczności.
Czy w postępowaniu kwalifikacyjnym do służby w Policji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Choć postępowanie kwalifikacyjne nie jest klasycznym postępowaniem administracyjnym, podstawowe zasady KPA, takie jak zasada prawdy obiektywnej i wyczerpującego wyjaśnienia sprawy, obowiązują i gwarantują poszanowanie praw stron, a także stanowią drogowskaz dla organów. W przypadku luk prawnych, przepisy KPA mogą być stosowane przez analogię.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zasady ogólne KPA są nośnikami ogólnosystemowych wartości i mogą być stosowane przez analogię do działalności administracji publicznej, gdy brak jest kompleksowych przepisów procesowych, zapewniając tym samym poszanowanie praw jednostki.
Przepisy (12)
Główne
u.o. Policji art. 25 § ust. 1
Ustawa o Policji
Określa wymagania, jakie musi spełnić kandydat do służby w Policji, w tym posiadanie nieposzlakowanej opinii.
u.o. Policji art. 25 § ust. 5 pkt 2
Ustawa o Policji
Podstawa prawna do odstąpienia od prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego w przypadku niespełnienia wymagań określonych w ust. 1.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądów administracyjnych obejmujący akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z pewnymi wyłączeniami.
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa formę wyroku uwzględniającego skargę na akt z zakresu administracji publicznej - uchylenie aktu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada działania na podstawie przepisów prawa.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej - obowiązek wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności faktycznych.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek należytego uzasadnienia decyzji.
Dz.U. 2021 poz 1882 art. 25 § ust. 19 pkt 9
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Dz. U. z 2022 r. poz. 329 art. 146 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Akt o odstąpieniu od postępowania kwalifikacyjnego wymaga uzasadnienia faktycznego i prawnego, nawet jeśli nie jest decyzją administracyjną. • Zasady ogólne KPA (prawda obiektywna, wyczerpujące wyjaśnienie sprawy) stosuje się przez analogię do postępowań administracyjnych, w tym do aktów z zakresu administracji publicznej. • Brak uzasadnienia aktu narusza konstytucyjne prawo do sądu i zasadę dostępu do służby publicznej.
Odrzucone argumenty
Postępowanie kwalifikacyjne do służby w Policji nie stosuje przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. • Akt o odstąpieniu od postępowania kwalifikacyjnego nie wymaga uzasadnienia faktycznego i prawnego, ponieważ nie jest decyzją administracyjną.
Godne uwagi sformułowania
akt z zakresu administracji publicznej • nieposzlakowana opinia • zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego • analogia legis • iluzoryczna kontrola sądowa
Skład orzekający
Hanna Knysiak - Sudyka
sędzia del. WSA
Jerzy Stelmasiak
sędzia NSA
Zbigniew Ślusarczyk
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie aktów administracyjnych, stosowanie zasad KPA przez analogię, kontrola sądowa aktów z zakresu administracji publicznej, prawo dostępu do służby publicznej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury kwalifikacyjnej do służby w Policji, ale zasady interpretacji przepisów i stosowania analogii są szersze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu rekrutacji do służb mundurowych i interpretacji przepisów proceduralnych, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym. Podkreśla znaczenie uzasadnienia aktów administracyjnych.
“Czy policjant musi uzasadnić, dlaczego nie chcesz kogoś przyjąć do służby? NSA odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.