Orzeczenie · 2024-05-22

III OSK 1943/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-05-22
NSAochrona środowiskaŚredniansa
ochrona przyrodywycinka drzewkara pieniężnawspółwłasnośćzgoda współwłaścicielizezwoleniepostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T.S. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w sprawie kary pieniężnej za usunięcie drzewa. Sprawa wywodziła się z wycinki drzewa (dębu) na działce, której skarżący był współwłaścicielem, bez wymaganej zgody pozostałych współwłaścicieli i zezwolenia. Sąd I instancji uznał, że stan faktyczny nie budzi wątpliwości i że brak jest podstaw do uchylenia decyzji organów administracji. Podkreślono, że ustawa o ochronie przyrody nie wymaga wykazania, że właściciel wiedział o wycince lub ją zlecił, a brak zgody choćby jednego współwłaściciela jest wystarczający do nałożenia kary. Sąd kasacyjny oddalił skargę, uznając zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 8, 77, 80 k.p.a.) za niezasadne. Odniesiono się do kwestii spóźnionego podnoszenia zarzutu dotyczącego gatunku drzewa oraz braku możliwości ustalenia go z powodu działań skarżącego. Odrzucono również argumenty dotyczące relacji między zleceniodawcą a wykonawcą oraz braku poinformowania o możliwości odstąpienia od kary. NSA stwierdził, że organy prawidłowo uzasadniły swoje stanowisko w zakresie odstąpienia od wymierzenia kary, a ewentualne nowe dowody (opinia biegłego) mogą być podstawą do wznowienia postępowania, ale nie mogą być uwzględnione na etapie kontroli kasacyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za usunięcie drzewa bez zgody współwłaścicieli, znaczenie braku zgody jednego współwłaściciela, ograniczenia postępowania dowodowego w sądzie administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności nieruchomości i usuwania drzew. Kwestia nowych dowodów na etapie kasacyjnym.

Zagadnienia prawne (4)

Czy brak zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości na usunięcie drzewa jest wystarczającą podstawą do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, nawet jeśli skarżący twierdzi, że działał w celu zapewnienia bezpieczeństwa lub uporządkowania terenu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak zgody choćby jednego współwłaściciela jest wystarczający do nałożenia kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia.

Uzasadnienie

Ustawa o ochronie przyrody nie wymaga wykazania winy lub wiedzy właściciela o wycince. Brak zgody wszystkich współwłaścicieli jest kluczowym elementem naruszenia prawa, niezależnie od motywacji skarżącego czy zgody większości.

Czy organ administracji ma obowiązek prowadzić postępowanie dowodowe w zakresie relacji między zleceniodawcą a wykonawcą prac porządkowych, jeśli skarżący twierdzi, że przekroczono zakres zlecenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie jest zobowiązany do szczegółowego badania relacji między zleceniodawcą a wykonawcą, a ewentualne roszczenia regresowe mogą być dochodzone w postępowaniu cywilnym.

Uzasadnienie

Kwestie cywilnoprawne dotyczące zlecenia nie wpływają na odpowiedzialność administracyjną za usunięcie drzewa bez zezwolenia i zgody współwłaścicieli. Strona ma obowiązek udowodnić okoliczności korzystne dla siebie.

Czy zarzut dotyczący błędnego ustalenia gatunku wyciętego drzewa (dąb zwyczajny zamiast czerwony) może być skutecznie podniesiony na etapie skargi kasacyjnej, jeśli nie był kwestionowany w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki zarzut jest spóźniony, jeśli nie był podnoszony w toku postępowania administracyjnego, a dodatkowo skarżący własnymi działaniami uniemożliwił prawidłowe ustalenie gatunku.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny kontroluje legalność decyzji na podstawie stanu faktycznego i prawnego z daty jej wydania. Nowe dowody złożone na etapie postępowania kasacyjnego mogą być podstawą do wznowienia postępowania, ale nie do uwzględnienia zarzutu w ramach skargi kasacyjnej.

Czy organ administracji ma obowiązek informować stronę o możliwości odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, wskazując na niższe stawki lub inne okoliczności łagodzące?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Obowiązek informowania nie jest absolutny i nie obejmuje sugerowania konkretnych, korzystnych dla strony rozwiązań, zwłaszcza jeśli strona sama nie kwestionowała ustaleń organu na wcześniejszym etapie.

Uzasadnienie

Organy udzielają niezbędnych wyjaśnień, ale nie mają obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego w zastępstwie strony ani informowania o wszystkich potencjalnych korzystnych dla niej interpretacjach przepisów, jeśli strona nie podjęła odpowiednich kroków.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku, utrzymując w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku nakładającą karę pieniężną za usunięcie drzewa.

Przepisy (12)

Główne

u.o.p. art. 88 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o ochronie przyrody

Wójt wymierza karę pieniężną za usunięcie drzewa bez zgody posiadacza nieruchomości.

Pomocnicze

u.o.p. art. 83f § ust. 4

Ustawa o ochronie przyrody

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189f § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak zgody wszystkich współwłaścicieli jest wystarczający do nałożenia kary. • Kwestie cywilnoprawne dotyczące zlecenia nie wpływają na odpowiedzialność administracyjną. • Zarzuty dotyczące gatunku drzewa i oceny dowodów są spóźnione lub niezasadne. • Organy prawidłowo oceniły możliwość odstąpienia od wymierzenia kary.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 8, 77, 80 k.p.a.) przez wadliwą ocenę dowodów. • Naruszenie art. 9 k.p.a. przez brak poinformowania o możliwościach prawnych. • Naruszenie art. 189f § 1 k.p.a. przez zaniechanie rozważenia odstąpienia od kary. • Błędne ustalenie gatunku wyciętego drzewa.

Godne uwagi sformułowania

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej. • Skarżący własnymi działaniami uniemożliwił wykazanie okoliczności, z której wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. • To na stronie, która wywodzi z danej okoliczności korzystne dla siebie skutki prawne, ciąży obowiązek udowodnienia tej okoliczności. • Okoliczność, że przedmiotowe drzewo zostało błędnie zakwalifikowane jako dąb (...) może mieć ewentualnie znaczenie jako przesłanka wznowienia postępowania.

Skład orzekający

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący

Jerzy Stelmasiak

sprawozdawca

Beata Jezielska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za usunięcie drzewa bez zgody współwłaścicieli, znaczenie braku zgody jednego współwłaściciela, ograniczenia postępowania dowodowego w sądzie administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności nieruchomości i usuwania drzew. Kwestia nowych dowodów na etapie kasacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne konsekwencje współwłasności i naruszenia przepisów o ochronie przyrody. Pokazuje też, jak ważne jest przestrzeganie procedur i terminów w postępowaniu sądowym.

Współwłasność drzewa: czy zgoda większości wystarczy do wycinki?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst