III OSK 1735/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej funkcjonariusza Policji M.M. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji o zwolnieniu ze służby. Funkcjonariusz został zwolniony na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, z uwagi na ważny interes służby, spowodowany jego długotrwałą i powtarzającą się absencją chorobową (łącznie 475 dni zwolnienia lekarskiego w latach 2018-2023). Organy Policji wskazały, że absencja ta negatywnie wpływała na organizację służby, obciążała innych funkcjonariuszy i uniemożliwiała pełnienie służby na dotychczasowym stanowisku z powodu ograniczeń zdrowotnych. WSA w Warszawie uznał te argumenty za zasadne, podkreślając, że dyspozycyjność jest fundamentalną zasadą stosunku służbowego w Policji. Skarżący zarzucał naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc m.in., że absencja chorobowa nie może być podstawą zwolnienia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. NSA podkreślił, że zwolnienie ze służby z powodu ważnego interesu służby ma charakter fakultatywny i nie musi być wynikiem zawinionego działania funkcjonariusza. Długotrwała nieobecność, nawet usprawiedliwiona, może negatywnie wpływać na funkcjonowanie formacji, a Policja wymaga dyspozycyjności i zdolności fizycznej oraz psychicznej do służby. Sąd uznał, że w sytuacji braku stanowisk, na których funkcjonariusz mógłby pełnić służbę z uwzględnieniem jego ograniczeń zdrowotnych, ważny interes służby przemawiał za rozwiązaniem stosunku służbowego. NSA sprostował również oczywistą omyłkę pisarską w komparycji zaskarżonego wyroku WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie zwolnienia funkcjonariusza Policji z uwagi na ważny interes służby w przypadku długotrwałej absencji chorobowej i ograniczeń zdrowotnych.
Dotyczy specyfiki służby w Policji i interpretacji art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Wymaga indywidualnej oceny każdego przypadku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy długotrwała absencja chorobowa funkcjonariusza Policji, nawet usprawiedliwiona, może stanowić podstawę do zwolnienia ze służby z uwagi na ważny interes służby?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, długotrwała absencja chorobowa, która negatywnie wpływa na organizację służby, obciąża innych funkcjonariuszy i uniemożliwia pełnienie służby na dotychczasowym stanowisku z powodu ograniczeń zdrowotnych, uzasadnia zwolnienie ze służby z uwagi na ważny interes służby.
Uzasadnienie
Policja wymaga od funkcjonariuszy dyspozycyjności i zdolności fizycznej oraz psychicznej do służby. Długotrwała nieobecność, niezależnie od jej przyczyn, może negatywnie wpływać na efektywność formacji i wymaga podejmowania działań organizacyjnych przez przełożonych. W sytuacji, gdy funkcjonariusz nie może pełnić służby na dotychczasowym stanowisku z powodu ograniczeń zdrowotnych, a brak jest innych stanowisk, na których mógłby ją pełnić, ważny interes służby przemawia za rozwiązaniem stosunku służbowego.
Czy sąd administracyjny może badać zasadność decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby na podstawie uznania administracyjnego, gdy zarzuca się naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia przepisów k.p.a. (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) skierowany bezpośrednio do sądu pierwszej instancji, dotyczący niepodjęcia przez sąd działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego, nie jest prawidłową podstawą kasacyjną w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd administracyjny weryfikuje prawidłowość ustaleń organów administracji, a nie zastępuje ich w merytorycznym załatwieniu sprawy.
Uzasadnienie
Przepisy k.p.a. (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) normują postępowanie przed organami administracji, a nie przed sądem administracyjnym. Sąd nie ustala stanu faktycznego, lecz kontroluje prawidłowość ustaleń organów. Skuteczne zarzuty naruszenia przepisów postępowania w skardze kasacyjnej muszą dotyczyć przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przepisy (14)
Główne
u. Policji art. 41 § ust. 2 pkt 5
Ustawa o Policji
Przepis ten pozwala na zwolnienie policjanta ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Zwolnienie ma charakter fakultatywny i nie musi być wynikiem zawinionego działania funkcjonariusza. Długotrwała absencja chorobowa, negatywnie wpływając na organizację służby i obciążając innych funkcjonariuszy, może uzasadniać zwolnienie.
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji art. 41 § ust. 2 pkt 5
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
Pomocnicze
u. Policji art. 1 § ust. 1 i 2
Ustawa o Policji
Określa cele i zadania Policji, podkreślając potrzebę ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego, co wymaga od funkcjonariuszy odpowiednich kwalifikacji, zdolności fizycznej i psychicznej oraz dyspozycyjności.
u. Policji art. 25 § ust. 1
Ustawa o Policji
Określa warunki pełnienia służby w Policji, w tym wymóg posiadania zdolności fizycznej i psychicznej do służby w formacjach uzbrojonych.
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji art. 45 § ust. 1
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach.
p.p.s.a. art. 156 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przez organ administracji.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ administracji.
k.p.a. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Rygor natychmiastowej wykonalności decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Długotrwała absencja chorobowa funkcjonariusza negatywnie wpływa na organizację służby i obciąża pozostałych funkcjonariuszy. • Brak dyspozycyjności funkcjonariusza, wynikający ze stanu zdrowia, jest sprzeczny z ważnym interesem służby. • Policja wymaga od funkcjonariuszy zdolności fizycznej i psychicznej do służby oraz dyspozycyjności. • Ważny interes służby przemawia za zwolnieniem funkcjonariusza, gdy nie ma możliwości pełnienia służby na stanowisku zgodnym z jego ograniczeniami zdrowotnymi. • Zarzut naruszenia przepisów k.p.a. skierowany do sądu pierwszej instancji nie jest prawidłową podstawą kasacyjną.
Odrzucone argumenty
Absencja chorobowa nie może stanowić podstawy do rozwiązania z policjantem stosunku służbowego. • Absencja skarżącego nie wpłynęła negatywnie na funkcjonowanie służby ani na obowiązki pozostałych funkcjonariuszy. • Sąd pierwszej instancji nie podjął wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego (zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
funkcjonariusz stał się niezdolny do wykonywania dotychczasowej służby na zajmowanym stanowisku służbowym • brak jest stanowisk policyjnych, na których skarżący mógłby pełnić służbę • nie musi mieć zatem charakteru represyjnego • długotrwała nieobecność skarżącego wpływała na organizację służby • nie można przypisać cechy dyspozycyjności i gotowości do wykonywania ustawowych zadań Policji • brak tej cechy zostaje zachwiana fundamentalna zasada konstrukcji każdego stosunku służbowego opartego na podporządkowaniu i dyspozycyjności • nieprzydatnym dla służby staje – przykładowo – funkcjonariusz, którego stan zdrowia uniemożliwia pełne wykorzystanie dla ważnych interesów służby • nie można dopatrzyć się żadnej z wad, która świadczyłaby o tym, że postępowanie sądowoadministracyjne zakończone zaskarżonym wyrokiem było dotknięte nieważnością • nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia • Sąd administracyjny nie ustala bowiem stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, a jedynie weryfikuje prawidłowość dokonania tych ustaleń przez organy administracji • nie można zarzucić organom, że w przedstawionych okolicznościach sprawy zdecydowały się na skorzystanie z instytucji przewidzianej w art. 41 ust. […]
Skład orzekający
Olga Żurawska-Matusiak
przewodniczący sprawozdawca
Rafał Stasikowski
sędzia
Hanna Knysiak-Sudyka
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwolnienia funkcjonariusza Policji z uwagi na ważny interes służby w przypadku długotrwałej absencji chorobowej i ograniczeń zdrowotnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki służby w Policji i interpretacji art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Wymaga indywidualnej oceny każdego przypadku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważny jest interes służby i dyspozycyjność w formacjach mundurowych, nawet w obliczu problemów zdrowotnych funkcjonariusza. Pokazuje też granice ochrony trwałości stosunku służbowego.
“Czy przewlekła choroba może oznaczać koniec służby w Policji? NSA rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.