III OSK 1733/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję o skreśleniu skarżącej z listy doktorantów. Podstawą skreślenia była negatywna ocena śródokresowa Indywidualnego Planu Badawczego (IPB). Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że ocena śródokresowa została przeprowadzona prawidłowo, zgodnie z przepisami Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce oraz regulaminem szkoły doktorskiej. Sąd stwierdził, że komisja oceniająca miała podstawy do negatywnej oceny postępów doktorantki, a zmiana tematu nie była jedyną przesłanką. Sąd odrzucił zarzuty naruszenia przepisów K.p.a., uznając, że organ prawidłowo wyjaśnił stan faktyczny i zebrał materiał dowodowy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał za zasadny zarzut naruszenia przez WSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne w sprawie skreślenia doktoranta ma charakter szczególny, a organ jest związany negatywną oceną śródokresową. Jednakże, ocena ta podlega kontroli formalnej ze strony organu administracji i sądu. NSA stwierdził, że uzasadnienie negatywnej oceny śródokresowej było wadliwe, krótkie i nieprecyzyjne. Komisja skupiła się głównie na zmianie tematu rozprawy, zamiast na skrupulatnej ocenie realizacji pierwotnego IPB. Brak było szczegółowego wskazania, które punkty planu nie zostały zrealizowane i czy braki te uniemożliwiają przygotowanie rozprawy. Sąd wskazał, że organ administracji miał obowiązek zbadać, czy ocena śródokresowa spełniała wymogi formalne i czy została sporządzona zgodnie z przepisami. Brak takiej kontroli, w tym brak wezwania do uzupełnienia braków lub ponownego sporządzenia oceny, stanowił naruszenie przepisów K.p.a. (art. 7, 77 § 1, 107 § 3) oraz zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.). W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów niższych instancji, stwierdzając ich wydanie z istotnym naruszeniem przepisów postępowania. Sprawę przekazano organowi do ponownego rozpoznania, z zaleceniem zwrócenia się do komisji o sporządzenie prawidłowej oceny śródokresowej. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaKontrola formalna i merytoryczna oceny śródokresowej doktorantów, obowiązki organu administracji w postępowaniu o skreślenie z listy doktorantów, znaczenie uzasadnienia oceny śródokresowej.
Dotyczy specyficznego postępowania w szkołach doktorskich, ale zasady kontroli formalnej oceny mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ocena śródokresowa Indywidualnego Planu Badawczego doktoranta, stanowiąca podstawę do skreślenia z listy doktorantów, podlega kontroli formalnej i merytorycznej ze strony organu administracji i sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ocena śródokresowa podlega kontroli formalnej, a organ administracji ma obowiązek zbadać, czy została sporządzona zgodnie z przepisami prawa i czy jej uzasadnienie jest wystarczające. Sama merytoryczna ocena postępów doktoranta należy do komisji, ale jej zgodność z prawem i wymogami formalnymi jest weryfikowalna.
Uzasadnienie
NSA uznał, że choć merytoryczna ocena IPB należy do komisji, to organ administracji i sąd mają obowiązek skontrolować formalną stronę tej oceny, w tym jej uzasadnienie i zgodność z przepisami. Wadliwa ocena formalna może prowadzić do uchylenia decyzji o skreśleniu.
Czy zmiana tematu rozprawy doktorskiej może być jedyną lub główną przesłanką negatywnej oceny śródokresowej IPB?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sama zmiana tematu nie jest wystarczającą przesłanką do negatywnej oceny, jeśli pierwotny IPB nie został skrupulatnie oceniony pod kątem jego realizacji. Ocena powinna skupiać się na realizacji zaplanowanych zadań badawczych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że ocena śródokresowa powinna dotyczyć realizacji pierwotnego IPB, a zmiana tematu nie powinna automatycznie dyskwalifikować postępów doktoranta, zwłaszcza jeśli nie została ona przeprowadzona zgodnie z procedurą.
Czy organ administracji może wydać decyzję o skreśleniu doktoranta z listy doktorantów w oparciu o wadliwie sporządzoną ocenę śródokresową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji nie może oprzeć decyzji o skreśleniu na ocenie śródokresowej, która jest wadliwa formalnie lub której uzasadnienie jest nieprzekonujące i nie odnosi się do wszystkich istotnych kwestii.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że wadliwe uzasadnienie oceny śródokresowej, brak szczegółowej analizy realizacji IPB oraz skupienie się na pobocznych kwestiach stanowi naruszenie przepisów K.p.a. i może prowadzić do uchylenia decyzji o skreśleniu.
Przepisy (11)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji lub wyroku.
P.s.w.n. art. 203 § ust. 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Negatywny wynik oceny śródokresowej stanowi przesłankę do obligatoryjnego skreślenia z listy doktorantów.
P.s.w.n. art. 203 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Negatywna ocena realizacji indywidualnego planu badawczego jako podstawa skreślenia.
Pomocnicze
K.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu stać na straży praworządności i podejmować niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
K.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
K.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji (faktycznego i prawnego).
K.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.
K.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
P.s.w.n. art. 202 § ust. 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Termin i sposób przeprowadzania oceny śródokresowej.
P.s.w.n. art. 205 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Powierzenie określenia sposobu przeprowadzania oceny śródokresowej regulaminowi szkoły doktorskiej.
K.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA zaniechał uchylenia decyzji, mimo że została wydana z rażącym naruszeniem przepisów K.p.a. (art. 7, 77 § 1, 107 § 3, 8, 80) poprzez przeprowadzenie oceny śródokresowej z pominięciem aktu wewnętrznego, zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego, sprzeczność z zasadą budzenia zaufania, zaniechanie ustosunkowania się do zarzutów strony oraz pominięcie sprzeczności postępowania komisji z aktami wewnętrznymi. • WSA zaniechał uchylenia decyzji, mimo że została wydana z rażącym naruszeniem przepisów K.p.a. (art. 15) oraz P.s.w.n. (art. 203 ust. 3) poprzez zaniechanie ponownego rozpatrzenia sprawy i wydanie decyzji w oparciu o nierzetelną ocenę śródokresową.
Godne uwagi sformułowania
Ocena śródokresowa nie stanowi decyzji administracyjnej i w toku postępowania nie jest dopuszczalna merytoryczna polemika z ustaleniami zawartymi w takiej ocenie. • W przypadku, gdy ocena śródokresowa doktoranta nie podlega merytorycznej kontroli, organ rozstrzygający na jej podstawie o dalszym studiowaniu w szkole D. nie jest pozbawiony możliwości oceny. Ocena ta jednak ograniczona jest tylko do formalnej jej kontroli. • Uzasadnienie negatywnej oceny sporządzonej przez Komisję jest krótkie, przy czym większość uzasadnienia stanowi wskazanie na zmianę tematu rozprawy D. • W sytuacji, w której negatywna ocena śródokresowa obligatoryjnie skutkuje wydaniem decyzji o skreśleniu doktoranta z listy doktorantów, jej sporządzenie w tej sprawie było wadliwe. • Niewątpliwie analiza sporządzonej w tej sprawie oceny śródokresowej prowadzi do konstatacji, że przyjęte przez Komisję stanowisko nie zostało przekonująco uzasadnione w oparciu o kryteria wynikające z przepisów Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce. • Samo sporządzenie merytorycznej oceny śródokresowej należy tylko do Komisji i ani organ, ani tym bardziej sąd administracyjny nie są uprawnione do wkraczania w sferę merytorycznych ocen tak powoływanej Komisji. Jednak rolą organu orzekającego w tej sprawie było ustalenie tego, czy sporządzona ocena spełniała warunki wyznaczone przez ustawę.
Skład orzekający
Kazimierz Bandarzewski
sprawozdawca
Małgorzata Pocztarek
przewodniczący
Sławomir Wojciechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kontrola formalna i merytoryczna oceny śródokresowej doktorantów, obowiązki organu administracji w postępowaniu o skreślenie z listy doktorantów, znaczenie uzasadnienia oceny śródokresowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania w szkołach doktorskich, ale zasady kontroli formalnej oceny mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy praw doktorantów i procedury oceny ich postępów, co jest istotne dla środowiska akademickiego. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe formalne przeprowadzenie procedur administracyjnych, nawet w sprawach o charakterze naukowym.
“Wadliwa ocena IPB doprowadziła do uchylenia skreślenia doktorantki z listy.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.