III OSK 1681/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Fundacji ekologicznej od postanowienia WSA w Warszawie, które odrzuciło jej skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. WSA uznał, że Fundacja nie posiadała legitymacji procesowej do wniesienia skargi, ponieważ nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, a postępowanie prowadzone na podstawie art. 34 ustawy o ochronie przyrody nie jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa w rozumieniu ustawy środowiskowej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał, że sąd pierwszej instancji przedwcześnie orzekł o odrzuceniu skargi. NSA podkreślił, że kluczową kwestią jest ustalenie, czy postępowanie administracyjne zakończone zaskarżoną decyzją wymagało udziału społeczeństwa. Jeśli tak, to organizacja ekologiczna, spełniająca wymogi statutowe, ma prawo do wniesienia skargi na podstawie art. 44 ust. 3 ustawy środowiskowej, nawet jeśli nie brała udziału w postępowaniu. NSA stwierdził, że WSA nie rozpoznał istoty sprawy i wadliwie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie, nie odnosząc się do argumentów Fundacji opartych na prounijnej wykładni przepisów. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, kiedy postępowanie dotyczące zezwolenia na działania negatywnie oddziałujące na obszar Natura 2000 wymaga udziału społeczeństwa i jakie są tego konsekwencje dla legitymacji procesowej organizacji ekologicznych.
Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o ochronie przyrody i udziale społeczeństwa w kontekście prawa UE i Konwencji z Aarhus.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organizacja ekologiczna, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, posiada legitymację procesową do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję wydaną na podstawie art. 34 ustawy o ochronie przyrody, jeśli postępowanie to powinno wymagać udziału społeczeństwa zgodnie z ustawą środowiskową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli postępowanie administracyjne wymagało udziału społeczeństwa, organizacja ekologiczna ma legitymację do wniesienia skargi na podstawie art. 44 ust. 3 ustawy środowiskowej, nawet jeśli nie brała udziału w postępowaniu.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji przedwcześnie odrzucił skargę Fundacji, nie rozstrzygając kluczowej kwestii, czy postępowanie administracyjne zakończone zaskarżoną decyzją wymagało udziału społeczeństwa. Brak takiego rozstrzygnięcia uniemożliwia ocenę legitymacji procesowej Fundacji wynikającej z art. 44 ust. 3 ustawy środowiskowej.
Czy postępowanie prowadzone na podstawie art. 34 ustawy o ochronie przyrody, dotyczące zezwolenia na działania mogące znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa w rozumieniu ustawy środowiskowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postępowanie określone w art. 34 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody może wymagać udziału społeczeństwa w rozumieniu ustawy środowiskowej, w zależności od okoliczności konkretnej sprawy, zwłaszcza jeśli nie przeprowadzono odpowiedniej oceny oddziaływania na zasadach ustawy środowiskowej.
Uzasadnienie
Choć art. 34 ustawy o ochronie przyrody sam w sobie nie odsyła wprost do udziału społeczeństwa, to w sytuacji, gdy przedsięwzięcie może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, może być wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na zasadach ustawy środowiskowej, która przewiduje udział społeczeństwa. Sąd pierwszej instancji nie zbadał tej kwestii.
Przepisy (13)
Główne
ustawa środowiskowa art. 44 § ust. 3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Podstawa legitymacji procesowej organizacji ekologicznej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa.
ustawa o ochronie przyrody art. 34 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Podstawa materialnoprawna zaskarżonej decyzji, dotycząca zezwolenia na działania mogące znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia skargi, zastosowana przez WSA.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i wadliwe uzasadnienie.
p.p.s.a. art. 50 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie poprzez bezpodstawne zastosowanie i odrzucenie skargi.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
ustawa środowiskowa art. 3 § ust. 1 pkt 8
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Definicja udziału społeczeństwa.
ustawa środowiskowa art. 59
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Przepisy dotyczące udziału społeczeństwa.
ustawa o ochronie przyrody art. 33 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Zakaz podejmowania działań mogących znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000.
ustawa o ochronie przyrody art. 33 § ust. 3
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Wymóg przeprowadzenia odpowiedniej oceny oddziaływania dla planów, strategii, programów oraz przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000.
ustawa o ochronie przyrody art. 35 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Ustalenie zakresu, miejsca, terminu i sposobu wykonania kompensacji przyrodniczej.
ustawa o ochronie przyrody art. 35a
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Zastąpienie zezwolenia decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach lub uzgodnieniem w przypadku planowanych przedsięwzięć.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy i wadliwe uzasadnienie, oraz art. 50 § 1 i 2 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne zastosowanie i przedwczesne odrzucenie skargi.
Godne uwagi sformułowania
sąd pierwszej instancji przedwcześnie orzekł o odrzuceniu skargi z uwagi na brak legitymacji skarżącej Fundacji. • postępowanie określone w art. 34 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody może wymagać udziału społeczeństwa w rozumieniu ustawy środowiskowej, w zależności od okoliczności konkretnej sprawy. • Dość lakoniczny wywód sądu pierwszej instancji, stanowiący w zasadzie powtórzenie stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na skargę, okazał się na gruncie niniejszej sprawy wpadkowej niewystarczający.
Skład orzekający
Rafał Stasikowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, kiedy postępowanie dotyczące zezwolenia na działania negatywnie oddziałujące na obszar Natura 2000 wymaga udziału społeczeństwa i jakie są tego konsekwencje dla legitymacji procesowej organizacji ekologicznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o ochronie przyrody i udziale społeczeństwa w kontekście prawa UE i Konwencji z Aarhus.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony środowiska i dostępu organizacji pozarządowych do wymiaru sprawiedliwości, co jest istotne dla społeczeństwa obywatelskiego i prawników zajmujących się prawem ochrony środowiska.
“Fundacja ekologiczna walczy o prawo do sądu w sprawie Natura 2000 – NSA uchyla odrzucenie skargi.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.