III OSK 1551/25

III OSK 1551/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-10-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Rafał Stasikowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Lu 47/25 - Wyrok WSA w Lublinie z 2025-04-03
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 par 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski po rozpoznaniu w dniu 1 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku K.W. i C.W. o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Chełm z 12 września 2024 r., znak DK-KOŚ.6131.20.2022 w sprawie ze skargi kasacyjnej K.W. i C.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 47/25 w sprawie ze skargi K.W. i C.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie z 4 grudnia 2024 r., znak SKO.II.41/962/OP/2024 w przedmiocie opłaty za usunięcie drzew postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 47/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę C.W. i K.W. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie z 4 grudnia 2024 r., znak SKO.II.41/962/OP/2024 w przedmiocie opłaty za usunięcie drzew.
Od tego wyroku skarżący złożyli skargę kasacyjną, wnosząc m.in. o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Chełm z 12 września 2024 r., znak DK-KOŚ.6131.20.2022 o naliczeniu opłaty w wysokości 159 809 zł za usunięcie drzew.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podali, że dokonali zakupu i zabezpieczenia sadzonek drzew w celu wykonania nasadzeń zastępczych. Ich posadzenie na działkach objętych decyzjami było niemożliwe z uwagi na trwające prace budowlane i zapewnienie sadzonkom bezpieczeństwa. Wykonanie decyzji przez rozpatrzeniem skargi może doprowadzić do nieodwracalnych skutków finansowych oraz uniemożliwić realizację kompensacji środowiskowej w zgodzie z celem wynikającym z ustawy o ochronie przyrody, co w ocenie skarżących czyni wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zasadnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2025 r., poz. 769 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z wnioskiem takim można wystąpić także na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej.
Wyżej wymieniony przepis, choć przewiduje możliwość wstrzymania wykonania aktu na wniosek strony, to uzależnia skorzystanie z takiego środka prawnego w sytuacji, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Możliwość udzielenia ochrony tymczasowej została zatem ograniczona od wystąpienia jednej z dwóch przesłanek zawartych w omawianym przepisie. Obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek. Innymi słowy uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania aktu. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania określonego rozstrzygnięcia musi w sposób przekonywujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania aktu, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Wniosek złożony przez skarżących nie spełnia ww. wymagań.
Przede wszystkim należy wskazać, że argumenty dotyczące braku możliwości posadzenia zakupionych sadzonek z uwagi na trwające prace budowlane na działkach objętych decyzjami są argumentami, które odnoszą się do istoty niniejszej sprawy, a ich ocena nie może być dokonana przy okazji rozpatrywania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem ewentualna wadliwość zaskarżonego rozstrzygnięcia, w świetle podniesionych argumentów, nie może być traktowana jako przesłanka wstrzymania wykonania aktu. Na tym etapie postępowania sąd nie bada zasadności skargi kasacyjnej, ani legalności aktu, a argumenty uzasadniające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji są częściowo tożsame z tymi, których użyto w skargi kasacyjnej. Kwestie merytoryczne będące uzasadnieniem podniesionych również w skardze kasacyjnej zarzutów nie mogą być oceniane na etapie rozpoznawania przez Sąd wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, albowiem doszłoby do nieuprawnionego "przedsądu".
Odnosząc się natomiast do argumentu, że wykonanie decyzji może doprowadzić do nieodwracalnych skutków finansowych Sąd wskazuje, że celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego jest zapobieżenie powstaniu znacznej szkody lub trudnym do odwrócenia skutkom. W ramach rozpoznania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej przez wstrzymanie wykonania opłaty za usunięcie drzew sąd nie ocenia prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, ale to, czy jej wykonanie – jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem – może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom skarżącego. Nie chodzi tutaj o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił oraz środków.
Podkreślenia wymaga, że ogólnikowe wywody skarżących dotyczące sytuacji finansowej i w jej ocenie - zagrożenia dla budżetu w sytuacji uiszczenia opłaty, nie stanowią wystarczającej podstawy pozwalającej uznać, że wykonanie decyzji spowoduje po jej stronie powstanie trudnych do odwrócenia skutków lub znacznej szkody. Skarżący powołując się na okoliczność swojej sytuacji finansowej winni poprzeć twierdzenia stosownymi informacjami, dokumentami. Brak powyższych danych uniemożliwia ocenę, w jaki sposób konieczność wykonania decyzji i konieczność uiszczenia opłaty wpłynie na sytuację finansową skarżących. Sąd rozpoznający wniosek spółki o wstrzymanie wykonania decyzji nie dysponuje wystarczającymi danymi pozwalającymi ocenić wystąpienie w rzeczywistości wskazywanych przez skarżących okoliczności.
Końcowo warto także wskazać, że od czasu wydania decyzji Prezydenta Miasta Chełm z 18 marca 2022 r. zezwalającej na usunięcie drzew i zobowiązującej do dokonania nasadzeń zastępczych, do 26 lutego 2024 r. (a więc już po upływie terminu na wykonanie nasadzeń) skarżący nie podjęli żadnych działań sygnalizujących problemy z wykonaniem ww. decyzji.
Wobec braku podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
-----------------------
3