Orzeczenie · 2025-05-29

III OSK 1372/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-29
NSAAdministracyjneWysokansa
emeryturastraż granicznadziałania bojoweterroryzmkwalifikacjezaświadczeniewykładnia prawapaństwo prawa

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Głównego Straży Granicznej od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia P. Z. o służbie w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. Funkcjonariusz wnioskował o potwierdzenie służby w okresie od 1 stycznia 2009 r. do 24 lutego 2023 r. w warunkach bezpośredniego zwalczania terroryzmu. Organy administracji odmawiały wydania zaświadczenia, argumentując, że funkcjonariusz nie posiadał uprawnień antyterrorysty minera-pirotechnika ani nie ukończył centralnego szkolenia w zakresie działań bojowych. Sąd pierwszej instancji uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepisy, a posiadanie kwalifikacji minersko-pirotechnicznych powinno być wystarczające do uznania służby za bojową, zwłaszcza w kontekście języka potocznego i braku definicji legalnych. NSA podzielił stanowisko WSA, podkreślając, że niedoskonałości systemu prawnego nie mogą obciążać obywatela i należy stosować wykładnię korzystną dla strony. Sąd uznał, że wyrażenie "w tym także" w przepisach rozporządzenia pozwala na objęcie ochroną funkcjonariuszy posiadających kwalifikacje minersko-pirotechniczne, a brak definicji legalnych wymaga odwołania się do znaczeń potocznych. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, potwierdzając prawo funkcjonariusza do uzyskania zaświadczenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących podwyższania emerytur funkcjonariuszy służb mundurowych, zasady wykładni prawa w przypadku braku definicji legalnych, relacje między prawem powszechnie obowiązującym a aktami wewnętrznymi organów administracji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących emerytur funkcjonariuszy Straży Granicznej i innych służb objętych rozporządzeniem. Konieczność analizy konkretnych stanów faktycznych i posiadanych kwalifikacji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy posiadanie kwalifikacji minersko-pirotechnicznych przez funkcjonariusza Straży Granicznej, bez posiadania uprawnień antyterrorysty minera-pirotechnika, jest wystarczające do uznania służby za pełnioną w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, posiadanie kwalifikacji minersko-pirotechnicznych może być wystarczające, jeśli brak jest definicji legalnych i stosuje się wykładnię języka potocznego, a funkcjonariusz brał udział w działaniach bojowych.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wyrażenie "w tym także" w przepisach rozporządzenia pozwala na objęcie ochroną funkcjonariuszy posiadających kwalifikacje minersko-pirotechniczne, a brak definicji legalnych wymaga odwołania się do znaczeń potocznych. Niedoskonałości systemu prawnego nie mogą obciążać obywatela.

Czy organ administracji może odmówić wydania zaświadczenia o służbie w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, powołując się na brak definicji prawnych lub wewnętrzne akty prawne, zamiast stosować wykładnię języka potocznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie może nadawać wyrażeniom prawnym znaczeń ustalonych w aktach prawa wewnętrznego, jeśli jest to sprzeczne z zasadami państwa prawa i podziału władz. Należy stosować wykładnię języka potocznego.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że ustalanie znaczenia pojęć prawa powszechnego przez akty prawa wewnętrznego organów administracji stanowi zagrożenie dla systemu prawa i wolności obywatelskich, naruszając zasady demokratycznego państwa prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Komendanta Głównego Straży Granicznej od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (5)

Główne

rozporządzenie z 4 maja 2005 r. art. 2 § 1 pkt 2 lit. a i b

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej

Kluczowe znaczenie ma interpretacja sformułowania "w tym także" oraz stosowanie wykładni języka potocznego w przypadku braku definicji legalnych.

ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym art. 15 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin

Określa prawo do podwyższania emerytury o 2% za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w zwalczaniu fizycznym terroryzmu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego orzeczenia przez sąd I instancji z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego.

k.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie kwalifikacji minersko-pirotechnicznych jest wystarczające do uznania służby za bojową w kontekście podwyższenia emerytury, jeśli brak jest definicji legalnych. • Niedoskonałości systemu prawnego i brak definicji nie mogą obciążać obywatela. • Należy stosować wykładnię języka potocznego w przypadku niejasnych sformułowań prawnych. • Akty prawa wewnętrznego organów administracji nie mogą nadawać znaczeń przepisom prawa powszechnie obowiązującego.

Odrzucone argumenty

Funkcjonariusz nie posiadał uprawnień antyterrorysty minera-pirotechnika, co wykluczało uznanie służby za bojową. • Szkolenia z zakresu rozpoznania minersko-pirotechnicznego i doskonalenia działań specjalnych miały charakter lokalny i nie stanowiły podstawy do nabycia uprawnień. • Brak normatywnego zdefiniowania pojęcia "działanie bojowe" w wewnętrznych regulacjach uniemożliwiał wydanie zaświadczenia.

Godne uwagi sformułowania

Na gruncie państwa prawa nie jest dopuszczalne nadawanie wyrażeniom językowym przepisów prawa powszechnie obowiązującego znaczeń ustalonych przez organy administracyjne w aktach prawa wewnętrznego • Niedoskonałości systemu prawa, a nawet jego braki nigdy nie mogą w swych konsekwencjach obciążać obywatela • Decyzje sądu I instancji wiązały się z opowiedzeniem się za określoną wizją państwa i relacji jednostki z państwem.

Skład orzekający

Hanna Knysiak - Sudyka

sędzia

Rafał Stasikowski

przewodniczący sprawozdawca

Sławomir Wojciechowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podwyższania emerytur funkcjonariuszy służb mundurowych, zasady wykładni prawa w przypadku braku definicji legalnych, relacje między prawem powszechnie obowiązującym a aktami wewnętrznymi organów administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących emerytur funkcjonariuszy Straży Granicznej i innych służb objętych rozporządzeniem. Konieczność analizy konkretnych stanów faktycznych i posiadanych kwalifikacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego dla funkcjonariuszy prawa do wyższej emerytury i pokazuje, jak sądy interpretują przepisy w sytuacjach niejasności prawnych, stając po stronie obywatela przeciwko nadinterpretacji organów.

Emerytura funkcjonariusza Straży Granicznej: Czy kwalifikacje minersko-pirotechniczne wystarczą do wyższej emerytury?

Sektor

służby mundurowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst