III OSK 1249/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.Z. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie. Sprawa dotyczyła wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie 8 drzew bez wymaganego zezwolenia. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego (art. 88 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody) poprzez błędną wykładnię, która nie uwzględniała możliwości wyłączenia odpowiedzialności ze względu na okoliczności, oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia wpływu jego stanu zdrowia psychicznego na zachowanie. NSA oddalił skargę, stwierdzając, że odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny i nie jest uzależniona od winy czy stanu psychicznego strony. Samo wystąpienie bezprawia (usunięcie drzew bez zezwolenia) jest wystarczającą podstawą do nałożenia kary. Sąd podkreślił, że przedłożone zaświadczenie lekarskie nie stanowi orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu i nie wyłącza zdolności do czynności prawnych, a deklarowany brak pamięci nie niweczy skutków prawnych podjętych działań. W związku z tym, stan zdrowia skarżącego nie był okolicznością prawnie relewantną dla odstąpienia od wymierzenia kary, a postępowanie organów było prawidłowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności administracyjnej za naruszenia przepisów ochrony przyrody, niezależnie od stanu psychicznego strony.
Dotyczy specyficznej sytuacji usunięcia drzew bez zezwolenia i braku zgody posiadacza nieruchomości.
Zagadnienia prawne (2)
Czy stan zdrowia psychicznego strony, w tym organiczne zaburzenia urojeniowe, może stanowić podstawę do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stan zdrowia psychicznego strony nie stanowi podstawy do wyłączenia odpowiedzialności administracyjnej, która ma charakter obiektywny i opiera się na samym fakcie bezprawnego działania.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia jest obiektywna, co oznacza, że nie zależy od winy czy stanu psychicznego strony, a jedynie od samego faktu naruszenia prawa. Przedłożone zaświadczenie lekarskie nie jest orzeczeniem o ubezwłasnowolnieniu i nie wyłącza zdolności do czynności prawnych.
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek przeprowadzenia dowodu z badania psychiatrycznego strony, jeśli strona podnosi argumenty dotyczące swojego stanu zdrowia psychicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie jest zobowiązany do takiego badania, jeśli stan zdrowia psychicznego strony jest prawnie irrelewantny dla oceny przesłanek nałożenia kary.
Uzasadnienie
Skoro stan zdrowia psychicznego nie wyłącza odpowiedzialności administracyjnej, organ nie miał obowiązku przeprowadzania dowodu z badania psychiatrycznego, a ustalenia faktyczne poczynione przez organ były wystarczające do wydania decyzji.
Przepisy (11)
Główne
u.o.p. art. 88 § 1 pkt 1 i 2
Ustawa o ochronie przyrody
Wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia lub bez zgody posiadacza nieruchomości.
u.o.p. art. 88 § 2
Ustawa o ochronie przyrody
Kara jest nakładana na posiadacza nieruchomości, właściciela urządzeń lub inny podmiot działający bez zgody posiadacza nieruchomości.
u.o.p. art. 88 § 1
Ustawa o ochronie przyrody
Podstawa wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzewa lub krzewu bez zezwolenia lub zgody.
Pomocnicze
k.c. art. 49 § 1
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA z urzędu bierze pod rozwagę nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek działania przez organ w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej w przypadku braku usprawiedliwionych podstaw.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Stan zdrowia psychicznego skarżącego powinien wyłączyć jego odpowiedzialność administracyjną. • Organ administracji miał obowiązek przeprowadzić dowód z badania psychiatrycznego skarżącego.
Godne uwagi sformułowania
odpowiedzialność administracyjna za usunięcie drzew bez zezwolenia nie jest oparta na zasadzie winy, lecz ma charakter obiektywny • wyłączną i wystarczającą podstawą nałożenia kary administracyjnej jest działanie bezprawne • bezprawne usunięcie drzew stanowi zatem delikt administracyjny, w którym nie bada się stopnia zawinienia strony
Skład orzekający
Teresa Zyglewska
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Korzeniowski
sędzia
Tadeusz Kiełkowski
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie obiektywnego charakteru odpowiedzialności administracyjnej za naruszenia przepisów ochrony przyrody, niezależnie od stanu psychicznego strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji usunięcia drzew bez zezwolenia i braku zgody posiadacza nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa porusza ważny aspekt odpowiedzialności administracyjnej, gdzie stan zdrowia psychicznego strony jest podnoszony jako okoliczność wyłączająca odpowiedzialność, co jest częstym dylematem w praktyce.
“Czy choroba psychiczna chroni przed karą za wycięcie drzew? NSA wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.