III OSK 1069/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2026-01-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-04-03 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Stelmasiak /przewodniczący/ Maciej Kobak /sprawozdawca/ Teresa Zyglewska Symbol z opisem 6139 Inne o symbolu podstawowym 613 Hasła tematyczne Ochrona środowiska Sygn. powiązane II SA/Po 481/23 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2024-01-11 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 49, art. 156 § 1 pkt 2, art. 7, 8, 9, 77 § 1, 80, 107 § 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2020 poz 283 art. 74 ust. 3, art. 72 ust. 6 Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j. Dz.U. 2022 poz 329 art. 141, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędzia del. WSA Maciej Kobak (sprawozdawca) Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Po 481/23 w sprawie ze skargi T.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 13 czerwca 2023 r. nr SKO-4220A/18/23 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Po 481/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę T.B. (dalej: "skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] (dalej: "organ") z dnia 13 czerwca 2023 r., nr SKO-4220A/18/23 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Powyższy wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Decyzją z 13 listopada 2020 r., nr GK.6220.2.2020 (zwanej dalej "decyzją z 2020 r.") Wójt Gminy [...] (dalej: "organ I instancji" lub "Wójt") stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni i adaptacji części istniejącego magazynu maszyn na chlewnię na działce nr [...] w miejscowości N., gm. R. i określił istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia ze szczególnym uwzględnieniem ochrony cennych wartości przyrodniczych oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. Decyzję z 2020 r. wydano na wniosek K.R. (zwanego dalej "inwestorem"). Pismem z 12 lutego 2021 r. skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 2020 r. Po poinformowaniu wnioskodawczyni o przysługującym jej prawie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wnioskodawczyni skorzystała z tego uprawnienia. Postanowieniem z 20 kwietnia 2021 r., nr SKO-4220/A/5/2021 organ odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji z 2020 r. Postanowieniem z 29 kwietnia 2021 r., nr GK.6220.2.2020 Wójt odmówił wznowienia postępowania administracyjnego na wniosek wnioskodawczyni. Na skutek rozpoznania zażalenia, postanowieniem z 24 czerwca 2021 r., nr SKO-4213/160/21 organ utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Prawomocnym wyrokiem z dnia 30 listopada 2021 r. II SA/Po 616/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił obydwa postanowienia w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z 2020 r. W wyniku wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 2020 r., decyzją z 5 kwietnia 2022 r., nr GK.6220.2.2020 Wójt odmówił uchylenia decyzji z 2020 r. W wyniku rozpoznania odwołania od tej decyzji, decyzją z 22 czerwca 2022 r., nr SKO-4220A/22/22 organ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, która została oddalona w wyroku z 30 grudnia 2022 r. o sygn. akt II SA/Po 542/22. Wyrok ten został zaskarżony do Naczelnego Sądu Administracyjnego i aktualnie toczy się postępowanie kasacyjne zarejestrowane pod sygn. akt III OSK 439/23. Postanowieniem z 31 stycznia 2023 r., nr GK.6220.2.2020 Wójt sprostował decyzję z 2020 r. Pismem z 31 stycznia 2023 r. wnioskodawczyni złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z 2020 r., powołując się na przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, zwanej dalej "k.p.a."). Decyzją z 13 kwietnia 2023 r., nr SKO-4220A/2/23 organ odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z 2020 r. natomiast decyzją z 13 czerwca 2023 r., nr SKO-4220A/18/23 utrzymał w mocy decyzję własną, wydaną w trybie nieważnościowym. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. Sąd pierwszej instancji podkreślił nadzwyczajność tej instytucji prawnej, która stanowi wyjątek od zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej z art. 16 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu wyroku podkreślono, że wbrew twierdzeniom skarżącej, rażące naruszenie prawa to takie kwalifikowane naruszenie prawa, które polega na istnieniu oczywistej sprzeczności pomiędzy treścią przepisu prawa a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Wystąpienie przesłanki nieważności decyzji powinno być bezsporne, oczywiste. Sąd wskazał, że Wójt przeprowadził postępowanie wyjaśniające, czemu dowód dał w decyzji z 2020 r., kiedy przedstawił takie wyliczenia, a nie inne. Kwestia prawidłowości tych wyliczeń mogła być przedmiotem rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, a nie w postępowaniu nieważnościowym. W ocenie WSA nie stanowi rażącego naruszenia prawa brak zbadania przez Wójta, a potem przez organ, legalności budynków inwentarskich inwestora. To zagadnienie należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego na podstawie przepisów prawa budowalnego. Organy wydające decyzję w trybie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r., poz. 283 ze zm.; dalej "u.u.i.ś.") nie mogą kwestionować legalności takich budynków. Gdyby to uczyniły, naraziłyby się na zarzut nieważnościowy z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. – naruszenie przepisów o właściwości. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a., Sąd pierwszej instancji stwierdził jego niezasadność. Organ odniósł się do zarzutu skarżącej w postępowaniu odwoławczym w ramach postępowania nieważnościowego. Wyjaśniono zatem, dlaczego nie uwzględniono stanowiska skarżącej, przedstawionego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. Sąd wskazał że w postępowaniu nieważnościowym nie prowadzi się postępowania wyjaśniającego w takich samych ramach, jak w postępowaniu rozpoznawczym, czy odwoławczym. Rolą organu jest wyłącznie zbadanie, czy zaistniała jakakolwiek przesłanka nieważnościowa z art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., a szczególnie w kontekście podniesionych zarzutów we wniosku inicjującym postępowanie w tym nadzwyczajnym trybie. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. w kontekście głównego zarzutu, tj. wykonania nieprawidłowych obliczeń. Przeanalizował również to, czy w niniejszej sprawie zaszły inne, a niepodniesione w skardze i w sprawie administracyjnej przesłanki nieważnościowe, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. po czym stwierdził, że takie przesłanki nie wystąpiły. Powyższy wyrok w całości zakwestionowała skarżąca, zarzucając naruszenie: 1. przepisów postępowania, tj.: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 7, 8, 9, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. polegające w istocie na niepełnym i nieprawidłowym ustaleniu i przedstawieniu stanu faktycznego oraz jego ocenie, co niewątpliwie nie tylko mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ale w istocie taki wpływ miało; b) art. 141 § 4 p.p.s.a. tj. naruszenie przepisów postępowania polegające na nie przedstawieniu, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, rzetelnie stanu sprawy tj. zgodnie ze stanem faktycznym oraz nie wyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności, co nie tylko mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ale taki wpływ w istocie miało. Błędne uzasadnienie orzeczenia stanowi podstawę kasacyjną wymienioną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., jeżeli prowadzi do niezgodnego z prawem załatwienia sprawy. Z taką sytuacją z pewnością mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) - c); oraz art. 151 p.p.s.a. polegające na nie uchyleniu zaskarżonych orzeczeń (organu I i II instancji) tj. na nie uwzględnieniu skargi pomimo tego, że orzeczenia te nie odpowiadają prawu. 2. prawa materialnego: a) art. 59 ust. 1 pkt 1 u.d.i.ś. polegające na jego niezastosowaniu; b) art. 72 ust. 6 w związku z art. 85 ust. 3 u.d.i.ś. polegające na jego niezastosowaniu; c) art. 3 pkt 11 c) u.d.i.ś. polegające na jego niezastosowaniu; d) art. 49 k.p.a. (w zw. z art. 74 ust. 3 - 3a u.d.i.ś.) traktowanego jak przepis prawa materialnego poprzez jego zastosowanie; e) art. 9 k.p.a. traktowanego jak przepis prawa materialnego polegające na jego niezastosowaniu; f) art. 156 § 1 pkt 2 traktowanego jak przepis prawa materialnego poprzez niewłaściwe jego zastosowanie. Na podstawie powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego w kwocie 1.640 zł [wynagrodzenia pełnomocnika - 6 X 240 zł, kosztów sądowych - wpisu od skargi kasacyjnej 100 zł, opłaty kancelaryjnej - 100 zł], oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd II instancji, który w odróżnieniu od sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu. Wyjściowo należy zwrócić uwagę, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Naczelny Sąd Administracyjny wymaga właściwego sformułowania podstaw, tj. wskazania przepisów prawa, które naruszył Sąd pierwszej instancji. Rozpoznawana skarga kasacyjna w wielu aspektach tego wymogu nie realizuje. Istotne znaczenie na obecnym etapie postępowania ma fakt, że w skardze kasacyjnej nie zakwestionowano przyjętego przez WSA sposobu interpretacji art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Oznacza to, że sformułowane przez WSA oceny co do tego, w jakich układach wzmiankowany przepis ma zastosowanie i jak należy rozumieć przesłankę wydania decyzji "bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa" nie podlega weryfikacji w ramach postępowania kasacyjnego. Wiążące pozostają zatem przyjęte przez WSA założenia, że w postępowaniu nieważnościowym organ nie weryfikuje postępowania dowodowego przeprowadzanego w postępowaniu zwyczajnym, a swoje ustalenia koncentruje wyłącznie na rozważeniu podstaw uzasadniających stwierdzenie nieważności decyzji. Uwzględniając takie założenie wyjściowe Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że obszerne wywody skargi kasacyjnej dotyczące postępowania zainicjowanego wnioskiem inwestora z 22 lipca 2019 roku nie mają znaczenia w sprawie. Postępowanie to, w następstwie cofnięcia wniosku zakończono decyzją z 6 lipca 2020 roku o umorzeniu postępowania. W dniu 30 lipca 2020 roku inwestor złożył kolejny wniosek i to w ramach zainicjowanego nim postępowania wydano decyzję z 13 listopada 2020 roku, którą skarżąca kasacyjnie kwestionuje w postępowaniu nieważnościowym. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie jest właściwy do weryfikowania intencji stron postępowania. Jego kompetencja ogranicza się wyłącznie do pośredniej (instancyjnej) kontroli legalności działania organu administracji publicznej. Zaznaczyć więc należy, że nie jest rolą sądów administracyjnych oceniać, czym kierowała się strona cofając wniosek o wszczęcie postępowania z 22 lipca 2019 roku. Zarzucana w skardze kasacyjnej okoliczność, że skarżąca nie miała wiedzy o wszczęciu kolejnego postępowania i o wydaniu decyzji z 13 listopada 2020 roku nie ma znaczenia procesowego. Zastosowanie przez organ trybu przewidzianego w art. 74 ust. 3 u.u.i.ś. w zw. z art. 49 k.p.a. było dopuszczalne. W sprawie brało udział więcej niż 10 stron, a zatem organ mógł zawiadamiać je o poszczególnych czynnościach procesowych w drodze publicznego obwieszczenia. Prawodawca nie zobowiązał organu administracji publicznej do sprawdzania, czy strony mają świadomość, że toczy się postępowanie administracyjne i czy dotarły do informacji w tym przedmiocie, udostępnionych w formule nakazanej art. 49 k.p.a. Tym samym zarzucanie, że doszło do naruszenia art. 9 k.p.a., poprzez wykorzystanie niewiedzy i nieobecności skarżącej nie mogło zostać ocenione w sposób przez nią oczekiwany. W ramach zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 7, 8, 9, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. skarżąca kasacyjnie podnosi między innymi, że WSA (i organy) błędnie ustalił, że w sprawie występuje więcej niż 10 stron postępowania, a zatem, że w sposób uprawniony zastosowano tryb z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś. w zw. z art. 49 k.p.a. Eksponuje, że zgodnie z kartą informacyjną przedsięwzięcia z 2019 roku przedsięwzięcie będzie oddziaływać wyłącznie na działki nr [...], [...], [...], [...], co dowodzi tego, że stron jest mniej niż 10. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że z akt sprawy wynika, iż jako strony postępowania zostali uznani właściciele następujących działek: nr [...] objętej wnioskiem (K.R., G.R.), nr [...] i [...] (M.R., i M2.R), nr [...] (G.M. i B.M.), nr [...] i [...] (J.Z.), nr [...] (P.W. i A.W.), nr [...] (A.O. i R.O.), nr [...] (droga gminna - Urząd Gminy [...]), nr [...] (T.S. - obecnie B.), nr [...] (Państwowe Gospodarstwo Leśne), nr [...] (D.F.), nr [...] (L.W.) i nr [...] (J.G.) (k. nienumerowana, oznaczona jako "zał. 2" w aktach GK.6220.2.2020, tom I). Skarżąca kasacyjnie nie przedstawiła żadnych konkretnych zarzutów wykazujących wadliwość przyjętego kręgu stron postępowania. Nie podnosiła również, że decyzja z 13 listopada 2020 roku obarczona jest wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. – skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną. Tym samym nie ma żadnych podstaw do kwestionowania stanowiska, iż w sprawie występowało 12 stron, co z kolei przesądza o zasadności wykorzystania trybu z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś. w zw. z art. 49 k.p.a. Skarżąca kasacyjnie zarzuca dalej, że wydając decyzję z 13 listopada 2020 roku organ nie rozważył okoliczności, że teren, którego dotyczył wniosek o wydanie decyzji środowiskowej objęty był ostatecznym pozwoleniem na budowę z 24 kwietnia 2018 roku, które odnosiło się do budowy magazynu na maszyny rolnicze, a więc inwestycji przedmiotowo różnej, od tej której dotyczyła decyzja środowiskowa. W skardze kasacyjnej nie powołano podstawy prawnej tego zarzutu, to znaczy, nie wskazano żadnego przepisu prawa, który mógłby stanowić podstawę prawną do przeprowadzenia oczekiwanej przez skarżącą oceny. Już tylko z tego względu stawiane w skardze kasacyjnej tezy są procesowo bezskuteczne. Skarżąca podaje okoliczności faktyczne, które w jej ocenie świadczą o wadliwości działania organu, ale jednocześnie nie powołuje się na żaden przepis prawa, który to działanie naruszało. Nie można zatem przyjąć, że w tym zakresie skarga kasacyjna zawiera adekwatne podstawy zaskarżenia. Skarżąca kasacyjnie wytyka, że w sprawie nie ujawniono informacji co do tego, kiedy została sporządzona KIP (karta informacyjna przedsięwzięcia), kto jest jej autorem i czy ją podpisał. Co kluczowe, skarżąca kasacyjnie nie kwestionuje tych okoliczności, a jedynie wyraża swoje wątpliwości w tym zakresie. Nie zarzuca zatem, że organ tych kwestii nie wyjaśnił, a jedynie podaje, że nie wiadomo, czy zostały one wyjaśnione. Tak skonstruowany zarzut nie może odnieść oczekiwanych skutków procesowych. W tym samym tonie utrzymano zarzut dotyczący tego, czy KIP została sporządzona zgodnie z wymogami adekwatnego stanu prawnego. Skarżąca kasacyjnie nie wytyka, że KIP nie spełnia wymogów prawnych, a jedynie że nie posiada wiedzy co do tego, że organ tę kwestię należycie zbadał. Skarżąca zarzuca, że WSA nie odniósł się do stawianych w skardze wniosków, co do wadliwego podania przez inwestora w KIP obsady obiektów inwentarskich na 59 DJP. W ocenie skarżącej kasacyjnie organ bezrefleksyjnie przyjął za inwestorem, że minimalna powierzchnia na jedną sztukę warchlaka lub tucznika wynosi 0,65 m2, podczas gdy w jej ocenie wynosi ona 0,40 m2, albowiem ich masa jest mniejsza od deklarowanej w KIP; do 50 kg a nie, jak stwierdzono w KIP między 85 a 110 kg. W przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego przedmiotowa kwestia została rozważona przez Sąd pierwszej instancji prawidłowo. WSA zwrócił uwagę, że polemizowanie z ustaleniami organu dokonanymi na etapie wydania decyzji w postępowaniu zwyczajnym nie jest dopuszczalne w ramach weryfikacji przesłanki nieważnościowej z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rażące naruszenie przepisów procesowych regulujących zasady i tryb gromadzenia oraz oceny materiału dowodowego w sprawie zachodzi jedynie wówczas, gdy organ w ogóle nie ustali faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. W ramach naruszenia prawa o takim charakterze nie mieści się natomiast zwykła polemika z ustaleniami organu. Innymi słowy w ramach postępowania nieważnościowego opartego na podstawie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. można zarzucać, że organ wydał decyzję administracyjną pomimo nieustalenia kluczowych faktów w sprawie, nie jest natomiast dopuszczalny zarzut, że kluczowe ustalenia w sprawie były wadliwe. W ramach kolejnych zarzutów skarżąca kasacyjnie wytyka, że nie ustalono, które z obiektów budowalnych znajdujących się na działkach, których dotyczyło postępowanie są wybudowane legalnie, jaka jest ich powierzchnia i jakie zwierzęta są w nich hodowane. I w tym wypadku skarżąca kasacyjnie nie wskazuje przepisów prawa, z których wynikałoby, że przeprowadzenie takich ustaleń, było obowiązkiem organu wydającego decyzję z 13 listopada 2020 roku. Mówiąc wprost, skarżąca kasacyjnie podaje, jakie okoliczności faktyczne w jej ocenie powinny zostać ustalone w sprawie, ale nie podaje podstawy prawnej swoich twierdzeń. Tak sformułowany zarzut, jako pozbawiony substratu normatywnego jest bezskuteczny. W sprawie nie doszło do naruszenia art. 72 ust. 6 w związku z art. 85 ust. 3 u.u.i.ś. poprzez niezamieszczenie treści decyzji w BIP organu. Artykuł 85 ust. 3 u.u.i.ś. nie przewiduje obowiązku upublicznienia decyzji środowiskowej, lecz wyłącznie informacji o jej wydaniu. W sprawie nie mogło także dojść do naruszenia art. 72 ust. 6 u.u.i.ś. Przedmiotowy przepis przewiduje obowiązek podania do publicznej wiadomości informacji o wydaniu decyzji wymienionych w ustępie pierwszym artykułu 72 u.u.i.ś. Artykuł 72 ust. 6 u.u.i.ś. odnosi się zatem wyłącznie do decyzji administracyjnych wydanych po decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a nie do samej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ponadto, i ten przepis nie przewiduje upublicznienia treści decyzji, lecz wyłącznie informacji o jej wydaniu. W ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. można kwestionować niekompletność konstrukcyjną uzasadnienia wyroku. Nie można natomiast wchodzić w polemikę z ustaleniami lub ocenami prawnymi Sądu pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy wytykanie naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez: 1) nieustalenie, czy do wniosku inicjującego postępowanie dołączono właściwą KIP; 2) niedostrzeżenie, że nie jest możliwa zmiana sposobu użytkowania magazynu maszyn na chlewnię bez wykonania bardzo wielu robót budowlanych; 3) nieodniesienie się do okoliczności, że nie ustalono osobno warunków korzystania ze środowiska dla budynku chlewni i adaptacji budynku magazynowego na chlewnię; 4) brak zróżnicowania w kwestionowanej decyzji środowiskowej warunków korzystania ze środowiska dla dwóch różnych systemów hodowli: bezściółkowego i w głębokiej ściółce – nie mogło odnieść oczekiwanych skutków procesowych. I w tym wypadku w skardze kasacyjnej nie zawarto, żadnych wywodów prawnych pozwalających na zidentyfikowanie podstaw prawnych (przepisów prawa) obligujących WSA, a pośrednio również i organy do rozważenia okoliczności eksponowanych w ocenianym zarzucie. Zarzucanie, że brak rozważenia przedmiotowych kwestii narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. jest oczywiście bezpodstawne. Sąd pierwszej instancji podał stan sprawy i wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia. Uczynił więc zadość wymogom z art. 141 § 4 p.p.s.a. Jeżeli skarżąca kasacyjnie oba te elementy kwestionuje, to powinna podać przepisy prawa, które pozwalałyby zracjonalizować sformułowane przez nią wadliwości. Wymogu tego jednak nie zrealizowała. W sprawie nie doszło również do naruszenia art. 3 pkt 11 lit. c u.u.i.ś. Powołany przepis definiuje pojęcie "podanie informacji do publicznej wiadomości" i przesądza, że obejmuje ono swoim zakresem "ogłoszenie informacji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanego przedsięwzięcia, a w przypadku projektu dokumentu wymagającego udziału społeczeństwa - w prasie o odpowiednim do rodzaju dokumentu zasięgu". Poprzez zdefiniowanie pojęcia "podanie informacji do publicznej wiadomości" prawodawca de facto rozstrzygnął o sposobach realizacji obowiązku zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu, którego przedmiotem jest m.in. wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia – tak również NSA w wyroku z 12 grudnia 2017 r., II OSK 974/16. Oznacza to, że art. 3 pkt 11 lit. a-c u.u.i.ś. nie odnosi się do uprawnień stron postępowania, lecz do uprawnień społeczeństwa. Jeżeli w sprawie, w której udział społeczeństwa w toku postępowania jest niezbędny, organy administracji publicznej zastosowały pozostałe formy podania informacji związanych z przebiegiem tego postępowania do publicznej wiadomości, nawet zaniechanie realizacji sposobu informowania społeczeństwa przewidzianego w art. 3 ust. 1 pkt 11 lit. c u.u.i.ś. nie oznacza, że nie został spełniony obowiązek zapewnienia udziału społeczeństwa w tym postępowaniu. Ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz oceny oddziaływania na środowisko nie zawiera normy prawnej, która wskazywałaby, że każde naruszenie zasad dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu powinno skutkować bezwzględną eliminacją z obrotu prawnego wydanych rozstrzygnięć. Oznacza to, że ewentualne naruszenie zasad postępowania musi podlegać ocenie, pod kątem ustalenia, czy owe naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tzn. czy w konkretnej sprawie możliwość zapewnienia społeczeństwu udziału w postępowaniu rzeczywiście nie została zapewniona. Realizacji prawa do składania uwag i wniosków w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, o którym stanowi art. 29 u.i.o.ś. nie służy bezwzględne podawanie informacji do publicznej wiadomości w każdej formie określonej art. 3 pkt ust. 1 pkt 11 lit. a-d u.i.o.ś., ale takie wypełnienie dyspozycji tej normy, które zapewni społeczeństwu realną możliwość uczestniczenia w postępowaniu – tak NSA w wyroku z 6 października 2020 r., II OSK 1379/18. W skardze kasacyjnej nie podano, w jaki sposób naruszenie art. 3 pkt 11 lit. c u.u.i.ś. wpłynęło negatywnie na udział społeczeństwa w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z 13 listopada 2020 roku. Charakter tego przepisu świadczy o tym, że jedynie w wyjątkowych układach procesowych jego naruszenie mogłoby być kwalifikowane w ramach podstawy nieważnościowej z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wobec negatywnej weryfikacji dotychczas ocenionych zarzutów, uwzględnieniu nie mógł również podlegać zarzut naruszenia art. 59 ust. 1 pkt 1 u.u.i.s., art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) - c) i art. 151 p.p.s.a. Przedmiotowe zarzuty sformułowano w formule wynikowej, jako następstwo innych zarzutów skargi kasacyjnej, które w niniejszej sprawie nie zostały uwzględnione. Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Pełny tekst orzeczenia
III OSK 1069/24
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.