III KS 52/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał wniosek pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego M.B. od udziału w rozpoznaniu wniosku o wyłączenie sędziego S.S. w sprawie o sygnaturze III KS 52/25. Wniosek o wyłączenie sędziego M.B. złożono w dniu 31 marca 2026 r., a jego uzasadnienie opierało się na okolicznościach związanych z powołaniem sędziego M.B. na zajmowane stanowisko, które miały budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności (iudex suspectus) oraz zdolności do orzekania (iudex inhabilis). Sąd Najwyższy, nie wdając się w szersze rozważania dotyczące procesu nominacyjnego sędziów, stwierdził, że w przedstawionym stanie faktycznym wniosek o wyłączenie sędziego M.B. jest zasadny. Zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k., sędzia ulega wyłączeniu, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd uznał, że okoliczności podniesione we wniosku o wyłączenie sędziego S.S., dotyczące niezawisłości sędziego i niezależności sądu w kontekście sposobu powołania sędziów przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną ustawą nowelizującą, w równym stopniu odnoszą się do sędziego M.B. W związku z tym, zarówno z perspektywy odbioru zewnętrznego, jak i subiektywnego przekonania sędziego, istniała uzasadniona wątpliwość co do bezstronności sędziego M.B. w sprawie, której dotyczył wniosek o jego wyłączenie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego M.B. od udziału w rozpoznaniu wniosku o wyłączenie sędziego S.S.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w kontekście kontrowersji wokół Krajowej Rady Sądownictwa i sposobu powoływania sędziów.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w Sądzie Najwyższym i kontrowersji związanych z nominacjami sędziowskimi w Polsce.
Zagadnienia prawne (2)
Czy istnieją okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego od udziału w sprawie z powodu wątpliwości co do jego bezstronności, wynikających z okoliczności powołania na stanowisko?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego.
Uzasadnienie
Okoliczności związane ze sposobem powołania sędziego na stanowisko, w tym sposób ukształtowania Krajowej Rady Sądownictwa, mogą budzić uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, zarówno z perspektywy zewnętrznej, jak i subiektywnej.
Czy okoliczności związane z powołaniem sędziego na stanowisko przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną ustawą nowelizującą, mają wpływ na ocenę bezstronności sędziego w kontekście wniosku o jego wyłączenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, te okoliczności mają wpływ na ocenę bezstronności.
Uzasadnienie
W przypadku, gdy te same okoliczności dotyczące sposobu powołania dotyczą zarówno sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, jak i sędziego wyznaczonego do rozpoznania tego wniosku, istnieje uzasadniona wątpliwość co do bezstronności tego drugiego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P.K. i in. | inne | oskarżyciel posiłkowy |
| M.F. | inne | pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego |
| S.S. | inne | sędzia |
| M.B. | inne | sędzia |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okoliczności związane z powołaniem sędziego M.B. na stanowisko budzą uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności (iudex suspectus, iudex inhabilis). • Te same okoliczności dotyczące sposobu powołania dotyczą zarówno sędziego S.S., jak i sędziego M.B., co prowadzi do uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego M.B.
Godne uwagi sformułowania
iudex suspectus • iudex inhabilis • istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie • zarówno z perspektywy odbioru zewnętrznego, jako i subiektywnego przekonania sędziego
Skład orzekający
Piotr Mirek
przewodniczący
M.B.
sędzia
S.S.
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w kontekście kontrowersji wokół Krajowej Rady Sądownictwa i sposobu powoływania sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w Sądzie Najwyższym i kontrowersji związanych z nominacjami sędziowskimi w Polsce.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad wymiaru sprawiedliwości – bezstronności sędziego i jego niezależności, w kontekście aktualnych sporów prawno-politycznych w Polsce.
“Czy sędzia SN może być stronniczy z powodu sposobu powołania? Sąd Najwyższy rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.