III KKN 442/98

Sygn. akt III KKN 442/98 
 
 
W Y R O K  
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 
 
 
 
 
     
 
 
 
Dnia 21 grudnia 2000 r. 
 
 
Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie w składzie 
następującym: 
 
 
Przewodniczący: SSN – Lech Paprzycki (spr.) 
 
 
Sędziowie:             SN – Antoni Kapłon  
             
                               SN – Ewa Strużyna 
 
 
Protokolant – Anna Błachnio 
 
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej – Józefa Gemry 
 
po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2000 r. 
sprawy B. S. 
oskarżonego z art. 208 dkk 
z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego 
od wyroku Sądu Wojewódzkiego w K. 
z dnia 2 grudnia 1997 r., sygn. II Ka […] 
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w D. 
z dnia 21 października 1996 r., sygn. II K […] 
 
I. 
uchyla zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego w K. 
i utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego w D. 

 
2 
i na podstawie art. 17 § 1 p. 5 kpk postępowanie karne umarza, 
a kosztami procesu w sprawie obciąża Skarb Państwa, 
II. 
nakazuje zwrot uiszczonej opłaty sądowej, 
III. 
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. K. – Z. A. Nr […] 
w W. 500 zł (pięćset) za obronę oskarżonego z urzędu 
w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. 
 
 
U Z A S A D N I E N I E 
 
Wyrokiem z dnia 21 października 1996 r., w sprawie II K […], 
Sąd Rejonowy w D. skazał B. S. za przestępstwa z art. 208, 233 i 236 dkk 
na karę łączną 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności. 
 
Sąd Wojewódzki w K., w wyniku apelacji wniesionej przez obrońcę 
oskarżonego, wyrokiem z dnia 2 grudnia 1997 r., w sprawie II Ka […], 
zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. 
 
Od powyższego wyroku, kasację na korzyść oskarżonego wniósł jego 
obrońca i zarzucając rażące naruszenie prawa mogące mieć wpływ na treść 
wyroku poprzez pominięcie dowodu z biegłych psychiatrów mimo dopuszczenia 
dowodu z opinii biegłych dopuszczonej przez Sąd Rejonowy w innej sprawie w 
roku 1975, co stanowi naruszenie art. 152 w zw. z art. 176 kpk, wniósł o 
uchylenie wyroków obu instancji i przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi 
pierwszej instancji. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
 
Kasacja jest w pełni zasadna. Sąd Wojewódzki błędnie przyjął, że opinia  
psychiatryczna sporządzona w 1975 r. nie musi powodować powstania 
wątpliwości co do stanu poczytalności oskarżonego w rozpoznawanej sprawie. 

 
3 
Uzasadnieniem takiego twierdzenia nie może być ani charakter popełnionych 
przez oskarżonego przestępstw, określonych przez Sąd Wojewódzki jako 
„typowe występki kryminalne”, ani fakt stwierdzenia u oskarżonego jedynie 
niedorozwoju umysłowego w stopniu debilizmu. Na uwzględnienie nie 
zasługuje także argument, przedstawiony przez Prokuratora w jego odpowiedzi 
na kasację, że skoro oskarżony korzystał w postępowaniu z pomocy obrońcy, a 
czyny mu zarzucane miały nieskomplikowany charakter, to nie przeprowadzenie 
dowodu z opinii biegłych nie mogło mieć wpływu na treść wyroku. 
 
Stwierdzenie u oskarżonego przez biegłych psychiatrów w przeszłości tak 
znacznego deficytu umysłowego oraz fakt długoletniego nadużywania przez 
niego alkoholu powinien wzbudzić wątpliwości co do jego poczytalności i 
skutkować przeprowadzeniem w niniejszej sprawie dowodu z opinii biegłych 
lekarzy psychiatrów. Natomiast określony w opinii sporządzonej w 1975 r. 
stopień upośledzenia umysłowego nie może być podstawą dla oceny stanu 
poczytalności oskarżonego w sprawie toczącej się niemal 20 lat później. 
Oczywistym jest bowiem, że długoletnie spożywanie alkoholu przez osobę 
wykazującą niedorozwój umysłowy mogło wpłynąć na stan jej zdrowia 
psychicznego i w konsekwencji na poczytalność w chwili czynu. 
 
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone wyroki i 
wobec śmierci oskarżonego, na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 kpk, umorzył 
postępowanie. 
 
Udział w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obrońcy z urzędu, 
uzasadniał zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz występującego adwokata 
stosowanego wynagrodzenia. 
 
Opłata sądowa (od kasacji) zostanie zwrócona następcom prawnym 
oskarżonego, natomiast koszty całości procesu, wobec treści rozstrzygnięcia 
wydanego w postępowaniu kasacyjnym, ponosi Skarb Państwa (art. 632 pkt 2 
kpk).  

 
4 
 
 
 
 
Przewodniczący: SSN (Lech Paprzycki) 
 
Sędziowie: SN (Antoni Kapłon) 
 
SN (Ewa Strużyna) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
aw 
f/es