III KKN 261/98

Sygn. akt III KKN 261/98 
 
 
W Y R O K  
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 
 
 
 
 
     
 
 
 
Dnia 12 stycznia 2001 r. 
 
 
Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie w składzie 
następującym:  
 
 
Przewodniczący: SSN – Józef Szewczyk (spr.) 
 
 
Sędziowie:             SN – Marian Buliński 
             
                               SN – Józef Skwierawski 
 
 
Protokolant – Michał Wierzbowski 
 
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej – Waldemara Smardzewskiego 
 
po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2001 r. 
sprawy M. G. 
skazanego z art. 215 § 1 kk z 1969 r. 
z powodu kasacji, wniesionej przez Prokuratora Wojewódzkiego w Z. 
na niekorzyść skazanego 
od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Z. 
z dnia 21 stycznia 1998 r., sygn. akt II Ka […] 
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w B. 
z dnia 22 października 1997 r., sygn. akt II K […] 
 

 
2 
I. 
uchyla zaskarżony wyrok i zmieniony nim wyrok Sądu 
Rejonowego w B. w części dotyczącej skazanego M. G. 
i sprawę w tym zakresie przekazuje do ponownego rozpoznania 
Sądowi Rejonowemu w B., 
II. 
kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża Skarb 
Państwa. 
 
 
U Z A S A D N I E N I E 
 
 
Wyrokiem z dnia 22 października 1997 r., sygn. akt II K […] 
Sąd Rejonowy w B. uznał M. G. oraz S. P., X. Y. i A. W. za winnych tego, że 
w dniu 18 października 1996 r. w B. na terenie dworca autobusowego, działając 
wspólnie i w porozumieniu w następstwie pobicia M. W., zwłaszcza zadanych 
mu po ciele kopnięć doprowadzili pokrzywdzonego do stanu nieprzytomności, 
a następnie po bezzwłocznym ściągnięciu z pokrzywdzonego, zabrali w celu 
przywłaszczenia na jego szkodę pas i kurtkę skórzaną wartości 300 zł 
oraz znajdującą się w jej kieszeni gotówkę w kwocie 40 zł, tj. popełnienia 
przestępstwa opisanego w art. 210 § 11 kk z 1969 r. 
 
Za opisane przestępstwo M. G. i S. P. na podstawie art. 210 § 11 kk 
w zw. z art. 36 § 2 i 3 kk z 1969 r. zostali skazani na kary 1 roku i 6 miesięcy 
pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary i grzywny 
w kwocie po 1000 zł. 
 
Apelację od wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze na niekorzyść 
M. G. i S. P. wniósł oskarżyciel publiczny, zarzucając błędną ocenę ustaleń 
dotyczących dotychczasowego trybu życia, co skutkowało przyjęciem przez sąd 
błędnego poglądu, iż pomimo niewykonania orzeczonej kary pozbawienia 

 
3 
wolności nie popełnią oni w przyszłości przestępstwa w sytuacji, gdy 
prawidłowa 
ocena 
tych 
ustaleń 
prowadzi 
do 
odmiennego 
wniosku, 
co w konsekwencji doprowadziło do niesłusznego zastosowania wobec nich 
instytucji warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności. 
 
W oparciu o tak przedstawiony zarzut prokurator wniósł o zmianę wyroku 
w zaskarżonej części przez uchylenie orzeczenia o warunkowym zawieszeniu 
wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec M. G. i S. P.. 
 
Sąd Wojewódzki w Z. po rozpoznaniu apelacji oskarżyciela publicznego, 
wyrokiem z dnia 21 stycznia 1998 r., sygn. akt II Ka […] zmienił zaskarżony 
wyrok w części dotyczącej oskarżonego M. G. w ten sposób, iż uznał go 
za winnego tego, że: w dniu 18 października 1996 r. w K. woj. […] nabył 
od S. P. kurtkę skórzaną wartości 300 zł, wiedząc, że kurtka ta uzyskana została 
w drodze rozboju dokonanego na szkodę M. W., tj. popełnienia przestępstwa 
przewidzianego w art. 215 § 1 kk z 1969 r. i za to na podstawie wymienionego 
przepisu skazał M. G. na karę 1 roku pozbawienia wolności z zaliczeniem 
na jej poczet okresu tymczasowego aresztowania od dnia 28 listopada 1996 r. do 
dnia 27 czerwca 1997 r. Natomiast w części dotyczącej S. P. zmienił zaskarżony 
wyrok przez uchylenie orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania kary 
pozbawienia wolności i oddaniu pod dozór kuratora, zaś karę grzywny złagodził 
do kwoty 600 zł. 
 
Powyższy wyrok w części dotyczącej skazanego M. G. w całości na jego 
niekorzyść zaskarżył Prokurator Wojewódzki w Z., który w kasacji zarzucił: 
rażące naruszenie art. 383 § 3 kpk mające wpływ na treść wydanego orzeczenia 
spowodowane wymierzeniem przez Sąd Wojewódzki w Z. jako odwoławczy 
surowszej kary pozbawienia wolności wobec M. G. w sytuacji, gdy 
jednocześnie sąd ten zmienił ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę wyroku. 
 
Na podstawie art. 386 § 1 i 2 kpk w zw. z art. 462 z 1969 r. autor kasacji 
wniósł o uchylenie wyroków Sądu Rejonowego w B. i Sądu Wojewódzkiego 

 
4 
w Z. wobec skazanego M. G. i przekazanie sprawy w tej części do ponownego 
rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Kasacja zasługuje na uwzględnienie. 
 
Wyrok Sądu Wojewódzkiego w Z. w części odnoszącej się do skazanego 
M. G. zapadł z rażącą obrazą zasady ne peius wyrażonej w art. 454 § 2 kpk 
(uprzednio 383 § 3 kpk). Przepis ten zabrania orzekania przez sąd odwoławczy 
surowszej kary pozbawienia wolności, wtedy gdy sąd zmienia ustalenia 
faktyczne przyjęte za podstawę zaskarżonego wyroku. 
 
Sąd Wojewódzki w Z. na podstawie art. 389 kpk z 1969 r. wyszedł 
poza granice apelacji oskarżyciela publicznego, która dotyczyła orzeczenie 
o karze i dokonał odmiennych ustaleń faktycznych, uznając, że M. G. 
nie dopuścił się przestępstwa rozboju, a jedynie umyślnego paserstwa, po czym 
skazał oskarżonego na karę 1 roku pozbawienia wolności, pomimo iż sąd I 
instancji wymierzył M. G. karę 1 roku i 6 m-cy pozbawienia wolności 
z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 5 lat próby i 1000 zł 
grzywny. Przy czym Sąd Wojewódzki w Z. w uzasadnieniu zaskarżonego 
wyroku stwierdził, iż orzeczona przez niego bezwarunkowa kara pozbawienia 
wolności pomimo, iż w niższym wymiarze jest surowsza od kary pozbawienia 
wolności orzeczonej przez Sąd Rejonowy. Rzeczywiście, wieloaspektowa 
rzetelna analiza wszystkich realnych korzyści i dolegliwości łączących się 
z dokonaną zmianą w sytuacji oskarżonego wskazuje na to, że sąd odwoławczy 
orzekł wobec M. G. surowszą karę pozbawienia wolności (por. wyrok SN 
z dnia 3 kwietnia 1996 r. II KKN 2/96 OSNKW 1996,, z. 7-8, poz. 42). 
Nastąpiło to z rażącą obrazą art. 545 § 2 kpk (art. 383 § 3 kpk z 1969 r.), która 
niewątpliwie mogła mieć wpływ na treść wyroku. 
 
Biorąc powyższe rozważania pod uwagę, Sąd Najwyższy uchylił 
zaskarżony wyrok i zmieniony nim wyrok Sądu Rejonowego w B. w części 

 
5 
dotyczącej M. G. i sprawę w tym zakresie przekazał do ponownego rozpoznania 
sądowi I instancji.  
 
 
Przewodniczący: SSN (Józef Szewczyk) 
 
Sędziowie: SN (Marian Buliński) 
 
SN (Józef Skwierawski) 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
aw 
f/es