III KK 448/24

Sąd Najwyższy2024-12-18
SNKarneprzestępstwa przeciwko zdrowiu i życiuWysokanajwyższy
narkotykiposiadaniekara ograniczenia wolnościżołnierzkasacjaSąd Najwyższyprawo karne

Podsumowanie

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej kary ograniczenia wolności orzeczonej wobec żołnierza, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Rejonowego w Zakopanem, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego poprzez orzeczenie kary ograniczenia wolności wobec osoby pełniącej zasadniczą służbę wojskową. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że zgodnie z art. 323 § 1 k.k. do żołnierzy nie stosuje się przepisów dotyczących wykonywania kary ograniczenia wolności w formie pracy na cele społeczne. W związku z tym uchylono wyrok w części dotyczącej kary i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego M.H. Skazany został wyrokiem Sądu Rejonowego w Zakopanem uznany za winnego posiadania marihuany i za to, przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k., wymierzono mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne. Sąd Rejonowy orzekł również przepadek narkotyków, świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz zasądził koszty postępowania. Wyrok uprawomocnił się. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że w czasie orzekania skazany pełnił zasadniczą służbę wojskową, co wykluczało możliwość orzeczenia kary ograniczenia wolności w formie pracy na cele społeczne zgodnie z art. 323 § 1 k.k. Sąd Najwyższy przychylił się do tego argumentu, stwierdzając, że okoliczność ta ujawniła się w postępowaniu wykonawczym. Wobec tego, że Sąd Rejonowy orzekł karę, której orzec nie było wolno, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zakopanem.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z art. 323 § 1 k.k. do żołnierzy nie stosuje się art. 34 § 1a pkt 1 k.k. dotyczącego wykonywania tej kary.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że status żołnierza zasadniczej służby wojskowej wyklucza możliwość orzeczenia kary ograniczenia wolności w formie pracy na cele społeczne, co stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany (w zakresie kary)

Strony

NazwaTypRola
M.H.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 323 § § 1

Kodeks karny

Do żołnierzy nie stosuje się art. 34 § 1a pkt 1 k.k.

u.p.n. art. 62 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Pomocnicze

k.k. art. 34 § § 1a pkt 1

Kodeks karny

Określa sposób wykonywania kary ograniczenia wolności przez wykonywanie nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne.

u.p.n. art. 37a § § 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Podstawa do wymierzenia kary ograniczenia wolności.

u.p.n. art. 70 § ust. 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Orzeczenie przepadku.

u.p.n. art. 70 § ust. 4a

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Orzeczenie świadczenia pieniężnego.

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Zasądzenie kosztów.

u.o.o. art. 2 § pkt 39

Ustawa o obronie Ojczyzny

Definicja dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej.

u.o.o. art. 95 § ust. 4

Ustawa o obronie Ojczyzny

Dotyczy studentów studiów magisterskich w ramach dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie kary ograniczenia wolności w formie pracy na cele społeczne wobec żołnierza zasadniczej służby wojskowej jest niedopuszczalne na mocy art. 323 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego do żołnierzy nie stosuje się art. 34 § 1a pkt 1 k.k. Orzekł bowiem karę, której orzec mu w tym konkretnym przypadku nie było wolno.

Skład orzekający

Ryszard Witkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Bednarek

członek

Anna Dziergawka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność orzekania kary ograniczenia wolności w formie pracy na cele społeczne wobec żołnierzy zasadniczej służby wojskowej."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy skazany jest żołnierzem zasadniczej służby wojskowej w momencie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest uwzględnienie statusu procesowego strony (żołnierza) przy orzekaniu kary, co może prowadzić do uchylenia wyroku nawet po jego uprawomocnieniu.

Żołnierz nie pójdzie na prace społeczne? Sąd Najwyższy uchyla karę ograniczenia wolności.

Sektor

praca

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
III KK 448/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 grudnia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Ryszard Witkowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Małgorzata Bednarek
‎
SSN Anna Dziergawka
w sprawie
M.H.
skazanego z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 grudnia 2024 r. w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego
‎
od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Zakopanem z 27 września
‎
2023 r. sygn. akt II K 434/23,
uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zakopanem.
Małgorzata Bednarek      Ryszard Witkowski     Anna Dziergawka
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Zakopanem wyrokiem z 27 września 2023 r. sygn. akt
‎
II K 434/23:
1.
uznał oskarżonego M.H. za winnego tego, że w dniu 6 lipca 2023 r. w B., rejonu […], wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, posiadał środki odurzające w postaci 6,48 grama marihuany, tj. popełnienia przestępstwa z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
i za to, przy zastosowaniu  art. 37a § 1 k.k., wymierzył mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 32 godzin w stosunku miesięcznym;
2.
na mocy art. 70 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa suszu roślinnego koloru zielono brunatnego o wadze 6,480 grama, opisanego w wykazie dowodów rzeczowych nr [...] na k. […] i zarządził jego zniszczenie;
3.
na mocy art. 70 ust. 4a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii orzekł od oskarżonego M.H. na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej świadczenie pieniężne w kwocie 1.000 zł;
4.
na podstawie art. 627 k.p.k. zasądził od oskarżonego M.H. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 110 zł tytułem poniesionych wydatków oraz kwotę 120 zł tytułem opłaty (zał. 2, 30).
Wyrok nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu
‎
5 października 2023 r.
Od powyższego wyroku kasację na korzyść skazanego wniósł Prokurator Generalny, zaskarżając go w części dotyczącej orzeczenia o karze, zarzucił
przedmiotowemu orzeczeniu
„
rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego - art. 323 § 1 k.k., poprzez wymierzenie
‎
M.H. kary ograniczenia wolności polegającej na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne, mimo że w czasie wydania wyroku oskarżony pełnił zasadniczą służbę wojskową, co wykluczało możliwość orzeczenia wobec niego kary ograniczenia wolności w formie przewidzianej w art. 34 § 1a pkt 1 k.k.”
W konkluzji kasacji skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części
‎
i przekazanie sprawy w tym zakresie sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście zasadna.
M.H.
w dacie popełnienia przestępstwa oraz w dacie orzekania miał status żołnierza, albowiem
od dnia 31 sierpnia 2023 r. oskarżony był studentem stacjonarnych studiów magisterskich w Akademii w W. w ramach dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej (art. 2 pkt 39 w zw. z art. 95 ust. 4 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (tekst jednolity Dz.U poz. 248). Okoliczność ta ujawniona została dopiero w toku postępowania wykonawczego i wynika z przedłożonego przez M.H. zaświadczenia nr [...] wystawionego w dniu 24 stycznia 2024 r. przez Szefa Wydziału Kadr Akademii (k. 10).
Zgodnie zaś z art. 323 § 1 k.k. do żołnierzy nie stosuje się art. 34 § 1a pkt 1 k.k. stanowiącego o sposobie wykonywania tej kary przez wykonywanie nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne.
Orzekając karę w takiej formie wobec żołnierza, Sąd Rejonowy w Zakopanem dopuścił się zatem rażącego naruszenia prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia. Orzekł bowiem karę, której orzec mu w tym konkretnym przypadku nie było wolno.
Wobec tego należało orzec jak w sentencji i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania w zakresie kary Sądowi Rejonowemu w Zakopanem.
Małgorzata Bednarek      Ryszard Witkowski     Anna Dziergawka
[WB]
r.g.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę