III KK 314/25

SN
III KK 314/25
POSTANOWIENIE
Dnia 1 lipca 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon
w sprawie
J.H.
skazanego z art. 163 § 1 pkt 1 k.k. i in.,
w kasacji obrońcy skazanego
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 1 lipca 2025 r.,
‎
wniosku obrońcy skazanego w przedmiocie wstrzymania wykonania
wyroku Sądu Okręgowego w Przemyślu
z dnia 5 grudnia 2024 r., sygn. akt II Ka 133/24,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Przemyślu
z dnia 21 grudnia 2023 r., sygn. akt II K 374/19,
postanowił
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Przemyślu wyrokiem z dnia 21 grudnia 2023 r., w sprawie
II K 374/19, skazał J.H.  za przestępstwo z art. 163
§ 1 pkt 1 k.k. w zw. z art. 163 § 2 k.k. i art. 108 ust. 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na podstawie art. 163 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie  warunkowo zawiesił na okres roku. Oskarżony został zobowiązany do informowania o przebiegu okresu próby. Na podstawie art. 46 § 2 k.k. Sąd orzekł środki kompensacyjne w postaci nawiązek na rzecz wymienionych w wyroku osób. Sąd orzekł również o kosztach postępowania.
W wyniku rozpoznania apelacji obrońcy, pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego i prokuratora wyrokiem z dnia 5 grudnia 2024 r., w sprawie sygn. akt II Ka 133/24, Sąd Okręgowy w Przemyślu zmienił wyrok Sądu I instancji w ten sposób, że zmienił pkt IV lit a wyroku w ten sposób, że na podstawie art. 46 § 2 k.k. orzekł wobec pokrzywdzonego M. M. obowiązek zapłaty nawiązki przez oskarżonego. W pkt X wyroku dodał, że na podstawie art. 415 § 1 k.p.k. nie orzeka obowiązku naprawienia szkody na rzecz oskarżyciela posiłkowego P. S.A. w W. Oddział w K., w związku z toczącym się innym postępowaniem o to samo roszczenie. W pozostałej części utrzymał wyrok w mocy i orzekł o kosztach postępowania.
Wyrok Sądu II instancji został w całości zaskarżony przez obrońcę skazanego, który zarzucił mu
nienależytą obsadę Sądu Odwoławczego z uwagi na fakt brania udziału w składzie orzekającym Sądu Okręgowego w Przemyślu II Wydziału Karnego sędziego powołanego na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w Przemyślu na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018r, poz. 3) - co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą w myśl art. 439 §1 pkt 2 k.p.k. W związku z tym zarzutem skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Przemyślu oraz zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz skazanego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie zwrot opłaty od kasacji.
Obrońca złożył również wniosek o wstrzymanie
wykonania orzeczenia i uzasadnił go zasadnością zarzutu, a także odwołał się do okoliczności faktycznych sprawy.
W odpowiedzi na kasację prokurator podał, że Prokurator Okręgowy w Przemysłu skierował wniosek do Prokuratora Generalnego o zaskarżenie wyroku Sądu II instancji z uwagi na naruszenie prawa materialnego i procesowego, to jest art. 46 § 1 k.k. i art 415 § 1 k.p.k. Formułowany w kasacji obrońcy zarzut uznał jednak za przemawiający za jej oczywistą bezzasadnością.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek jest bezzasadny.
Zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k. w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, kt
ó
rego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Norma ta nie wskazuje wprawdzie przesłanek, od spełnienia kt
ó
rych zależy wstrzymanie wykonalności zaskarżonego orzeczenia, ale niewątpliwie winna ona mieć zastosowanie do sytuacji wyjątkowych, wprowadza bowiem wyjątek od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń, wynikającej z art. 9 k.k.w., zaś prawomocne wyroki korzystają z domniemania ich prawidłowoś
ci
(res iudicata pro veritate accipitur).
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest przekonanie, że zastosowanie tej instytucji winno być uzasadnione szczeg
ó
lnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne, i w zasadzie nieodwracalne, następstwa (zob. post. SN z dnia 18 listopada 2003 r., IV K.K. 347/03, OSNwSK 2003, poz. 2465; post. SN z dnia 22 lutego 2007 r., WO 4/07, OSNwSK 2007, poz. 493). Tego rodzaju następstwa mogą zaistnieć w
ó
wczas, gdy już pobieżna analiza kasacji świadczy o jego zasadności.
Taka sytuacja nie zaistniała w niniejszej sprawie.
Z uwagi na wyjątkowy charakter instytucji kasacji i związane z tym procesowe skutki zastosowania instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. wstrzymanie wykonania orzeczenia powinno nastąpić tylko w
ó
wczas, gdy zasadność złożonej kasacji jawi się jako nieomal pewna. To dopiero może uzasadniać odstępstwo od nakazu bezzwłocznego wykonania prawomocnych orzeczeń. W sprawie niniejszej – nie przesądzając w tym miejscu końcowej oceny zasadności wniesionej kasacji – aż tego rodzaju zaszłość nie wystąpiła. Prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji nie jest na tyle wysokie, by stanowiło to wystarczającą podstawę do zastosowania przywołanej regulacji.
Przypomnieć należy, że zgodnie z
uchwałą trzech połączonych Izb z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt BSA I-4110-1/2020 (OSNK 2020, z. 2, poz. 7), „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (…) zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Z kolei w uchwale I KZP 2/22 z dnia 2 czerwca 2022 r., Sąd Najwyższy potwierdził pogląd przedstawiony w uchwale trzech połączonych Izb. Podniósł wówczas, że „brak podstaw do przyjęcia
a priori
, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W związku z tym, bez dokładnego zbadania okoliczności dotyczących procesu powołanie SSO X. Y. na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w Przemyślu nie można stwierdzić zasadności podniesionego w kasacji zarzutu. Tego rodzaju zarzut nie ma charakteru zarzutu, którego zasadność wydaje się nieomal pewna.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.
[WB]
[r.g.]
‎