III FZ 365/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie T. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które oddaliło wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w częściowym zakresie. Sprawa dotyczyła egzekucji administracyjnej. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżący nie udowodnił swojej trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. NSA podzielił to stanowisko, wskazując, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ciężar wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Sąd podkreślił, że przyznanie prawa pomocy ma charakter fakultatywny i nie gwarantuje bezwarunkowego zwolnienia od kosztów. W ocenie NSA, skarżący, pomimo częściowego zajęcia emerytury, nadal dysponuje dochodem wystarczającym na pokrycie wpisu od skargi (100 zł) bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W związku z tym zażalenie zostało oddalone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy, w szczególności ciężaru dowodu i fakultatywności przyznania pomocy, a także oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy.
Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i materialnej skarżącego, ale zawiera ogólne wytyczne dotyczące oceny wniosków o prawo pomocy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie wykazał, że jego sytuacja materialna wymaga pomocy Państwa w zakresie częściowym.
Uzasadnienie
Skarżący nie przedstawił szczegółowego zestawienia wydatków i dochodów, a jedynie ogólne stwierdzenia. Posiada stałe źródło dochodu (emerytura) w kwocie wystarczającej na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania.
Jaki jest charakter prawny instytucji prawa pomocy i jaki jest zakres obowiązków sądu w tym zakresie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przyznanie prawa pomocy ma charakter fakultatywny, a ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy. Obowiązek zagwarantowania dostępu do sądu nie oznacza bezwarunkowego prawa do zwolnienia od kosztów.
Uzasadnienie
Przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że prawo pomocy może być przyznane, gdy strona wykaże brak środków. Sąd może, ale nie musi przyznać pomoc, oceniając potrzebę zapewnienia realizacji prawa do sądu. Ocena sytuacji materialnej obejmuje nie tylko dochody, ale także majątek i zdolność do zdobycia środków.
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a przyznanie pomocy ma charakter fakultatywny.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 199
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wyraża zasadę ponoszenia kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 198
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej. • Posiadanie stałego dochodu (emerytura) w kwocie 2.820,09 zł pozwala na pokrycie kosztów sądowych (100 zł wpisu) bez uszczerbku dla utrzymania. • Przyznanie prawa pomocy ma charakter fakultatywny i wymaga udowodnienia przesłanek przez wnioskodawcę.
Godne uwagi sformułowania
ciężar dowodu spoczywa na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy • fakultatywny charakter orzeczenia Sądu o przyznaniu prawa pomocy • obowiązek zagwarantowania skutecznego dostępu do sądu nie oznacza konieczności zagwarantowania stronom bezwarunkowego prawa do zwolnienia od kosztów sądowych • Ocena sytuacji materialnej strony wnioskującej o przyznanie prawa pomocy nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżąca uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada majątek oraz obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych.
Skład orzekający
Anna Dalkowska
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy, w szczególności ciężaru dowodu i fakultatywności przyznania pomocy, a także oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i materialnej skarżącego, ale zawiera ogólne wytyczne dotyczące oceny wniosków o prawo pomocy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowego zagadnienia prawa pomocy i kosztów sądowych, bez nietypowych faktów czy przełomowej interpretacji.
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.