Orzeczenie · 2025-02-11

III FSK 734/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-11
NSApodatkoweŚredniansa
zaległość podatkowarozłożenie na ratyulga płatniczazmiana decyzji ostatecznejOrdynacja podatkowauznanie administracyjneważny interes podatnikaskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy. Decyzja ta odmówiła zmiany ostatecznej decyzji rozkładającej zaległość podatkową w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu zbycia nieruchomości na 10 rat. Skarżący domagał się rozłożenia pozostałej kwoty na 15 rat, wskazując na trudną sytuację finansową, życiową i zdrowotną. Sąd pierwszej instancji, a następnie NSA, uznali, że organy podatkowe prawidłowo oceniły brak podstaw do zmiany decyzji, mimo stwierdzenia ważnego interesu podatnika. Podkreślono, że kwestie już prawomocnie rozstrzygnięte (jak zasadność opodatkowania czy odmowa zmiany decyzji) nie mogły być ponownie badane. NSA odrzucił zarzuty skargi kasacyjnej, w tym dotyczące naruszenia przepisów KPA (które nie miały zastosowania) oraz lakonicznego uzasadnienia wyroku WSA. Sąd kasacyjny wskazał, że organy podatkowe, mimo stwierdzenia ważnego interesu strony, mogły w ramach uznania administracyjnego odmówić zmiany decyzji, zwłaszcza gdy zobowiązania podatkowe powinny być traktowane priorytetowo wobec innych długów, a podatnik ostatecznie uregulował całą zaległość. Skarga kasacyjna została oddalona, a skarżący obciążony kosztami postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zmiany decyzji ostatecznych w przedmiocie ulg płatniczych, stosowanie uznania administracyjnego przez organy podatkowe, zakres kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami organów podatkowych, a także zastosowanie przepisów KPA w sprawach podatkowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika i jego sytuacji finansowej, a także procedury zmiany decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że nie stosuje się przepisów KPA do spraw uregulowanych w Ordynacji podatkowej, co jest kluczowe dla zrozumienia zakresu zastosowania tego orzeczenia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ podatkowy, mimo stwierdzenia istnienia ważnego interesu podatnika, może odmówić zmiany ostatecznej decyzji w przedmiocie rozłożenia zaległości podatkowej na raty w ramach uznania administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy, nawet po stwierdzeniu istnienia ważnego interesu podatnika, może w ramach uznania administracyjnego odmówić zmiany ostatecznej decyzji w przedmiocie rozłożenia zaległości podatkowej na raty, jeśli nie stwierdzi przesłanki interesu publicznego lub inne okoliczności przemawiają przeciwko takiej zmianie.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że rozłożenie na raty zaległości podatkowej jest ulgą przyznawaną w ramach uznania administracyjnego. Nawet jeśli występuje ważny interes podatnika, organ nie jest zobowiązany do uwzględnienia wniosku o zmianę decyzji, zwłaszcza gdy istnieją inne zobowiązania podatkowe i cywilnoprawne, a podatnik ostatecznie uregulował zaległość.

Czy przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) mają zastosowanie do postępowań w sprawie zmiany decyzji ostatecznej w przedmiocie ulgi płatniczej uregulowanych w Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy KPA nie mają zastosowania do spraw uregulowanych w Ordynacji podatkowej, w tym do postępowań w sprawie zmiany decyzji ostatecznej dotyczącej ulg płatniczych.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że zgodnie z art. 3 § 1 pkt 2 K.p.a., przepisy KPA nie stosuje się do spraw uregulowanych w Ordynacji podatkowej, do których należą sprawy zobowiązań podatkowych, w tym rozkładanie zaległości na raty i ich zmiana.

Czy uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego było lakoniczne i ogólnikowe, naruszając art. 141 § 4 p.p.s.a.?

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i umożliwiało kontrolę instancyjną.

Uzasadnienie

NSA uznał, że uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a., umożliwiając kontrolę instancyjną i jasno przedstawiając motywy rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną J. L. od wyroku WSA w Bydgoszczy.

Przepisy (12)

Główne

O.p. art. 253a § § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis regulujący możliwość zmiany decyzji ostatecznej w nadzwyczajnym trybie, w tym w przedmiocie ulg płatniczych.

Pomocnicze

O.p. art. 67a § § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis dotyczący rozkładania zaległości podatkowych na raty.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego orzeczenia w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. 21 § ust. 1 pkt 1 lit. c

Przepis dotyczący kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie przepisów KPA do postępowania uregulowanego w Ordynacji podatkowej. • Uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i umożliwiało kontrolę instancyjną. • Niewłaściwe powołanie przepisu rozporządzenia dotyczącego kosztów pomocy prawnej z urzędu.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji publicznej, w tym brak stwierdzenia 'ważnego interesu podatnika'. • Lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie wyroku WSA. • Błędne uznanie kwoty pomocy prawnej z urzędu jako brutto, zamiast netto z doliczeniem VAT.

Godne uwagi sformułowania

nie budziło wątpliwości, że skarżący domagał się zmiany decyzji w sprawie rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej • nie budziło wątpliwości, że kwestie przesądzone już wyrokami WSA w Bydgoszczy [...] nie mogły być przedmiotem oceny w granicach przedmiotowej sprawy • nie można także pominąć faktu, że pomimo przedstawionej trudnej sytuacji w jakiej się aktualnie znajduje skarżący (czego Sąd nie kwestionuje), dokonywał wpłat zgodnie z harmonogramem spłaty rat • Kodeks postępowania administracyjnego nie miał zastosowania do postępowania w niniejszej sprawie. • zarzut pierwszy jest chybiony, albowiem wskazanie na naruszenie art. 253a O.p. z powołaniem się na wadliwe ustalenie do braku 'ważnego interesu podatnika', pozbawione wsparcia w postaci wskazania na odpowiednie przepisy proceduralne, nie mogło doprowadzić po podważenia prawidłowości oceny organów podatkowych, zaakceptowanej przez sąd pierwszej instancji. • W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku w pełni odpowiada wzorcowi określonemu w art. 141 § 4 p.p.s.a.

Skład orzekający

Agnieszka Olesińska

sprawozdawca

Jan Rudowski

przewodniczący

Paweł Borszowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zmiany decyzji ostatecznych w przedmiocie ulg płatniczych, stosowanie uznania administracyjnego przez organy podatkowe, zakres kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami organów podatkowych, a także zastosowanie przepisów KPA w sprawach podatkowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika i jego sytuacji finansowej, a także procedury zmiany decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że nie stosuje się przepisów KPA do spraw uregulowanych w Ordynacji podatkowej, co jest kluczowe dla zrozumienia zakresu zastosowania tego orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla podatników - możliwości zmiany decyzji ostatecznej w sprawie rozłożenia zaległości podatkowej na raty. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem, pokazuje praktyczne aspekty stosowania przepisów Ordynacji podatkowej i uznania administracyjnego.

Czy można zmienić decyzję ostateczną w sprawie rat na spłatę długu podatkowego? NSA wyjaśnia granice uznania administracyjnego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst